Plik jest zabezpieczony znakiem wodnym

Piotr ‌Górski

KRUK

Tak żyją, dopóki ‌mogą, ale ‌nie ‌dane jest im ‌oddychać ‌powietrzem niebieskim; tak ‌umierają, że kości ich ‌nie dotykają ziemi; są ‌kołysani przez fale, ale ‌nie są ‌przez ‌nie ‌obmywani. ‌Są wyrzucani ‌na brzeg, ale nawet ‌tu ‌nie znajdują ‌odpoczynku.

Cyceron

…zaszyty w worku ‌(…) i w takiej złowróżbnej ciasnocie ‌zamknięty, ‌ma ‌zostać (…) wrzucony ‌do morza lub rzeki, ‌aby ‌za życia przestał ‌używać wszystkich ‌żywiołów i pozbawiony światła dziennego ‌nie ‌spoczął ‌w ziemi po śmierci.

Konstantyn ‌Wielki[1]

1

Na zdjęciu wykonanym przez ‌Daniela ‌Sundahla ‌policjant ‌kryje w dłoniach pochyloną głowę.

To ‌nie ‌jest zwykłe ‌zdjęcie. Sundahl uwypuklił ‌kontury postaci, odnosi się ‌wrażenie, ‌że mamy do czynienia z grafiką. Kolory są nierzeczywiste, ale to dobrze, bo rzeczywistość jest do bani. Dłonie policjanta wydają się ogromne, a rozżarzone palce krzyżują się na włosach, tworząc klatkę. Ma to coś symbolizować.

Sławomir Kruk usiłował przypomnieć sobie znaczenie tej symboliki. Klatka z palców powstrzymuje demony przed ucieczką. To demony, które szarpią duszę i usiłują się wydostać na zewnątrz. Skąd Sundahl, ratownik medyczny z symptomami stresu pourazowego i zacięciem artystycznym, wiedział, że w głowie Kruka siedzi taki demon?

Wciągnął powietrze do płuc. Zdjął dłonie z głowy i ponownie spojrzał na zdjęcie. Nie na magiczną fotografię kanadyjskiego artysty, która na chwilę przyszła mu na myśl, ale na leżące na stole zdjęcie Kamili Zarzeckiej wydrukowane naprędce z komputera. Jej twarz nie wyglądała magicznie, bo Kruk nie bawił się photoshopem. Oczy napuchły, sińce na policzkach rozlewały się w ciemne kałuże, a nos stał się bezkształtny jak u boksera po walce. Dolna warga obwisła, odsłaniając zęby. Wszędzie widać było mniejsze i większe rozcięcia, które zostawią na jej twarzy trwałe ślady.

Kruk wpatrywał się w to wszystko przez chwilę, a potem podniósł wzrok na siedzącego po drugiej stronie stołu mężczyznę.

Władysław Zarzecki sprawiał wrażenie znużonego. Dwukrotnie prosił, by zakończono przesłuchanie, ale wciąż trwało. Dochodziła trzecia rano. Do szóstej Kruk chciał mieć przyznanie się do winy, a potem zamierzał iść do domu się wyspać.

– To, co pan robi, podpada pod tortury – powiedział Zarzecki. – Pozbawienie snu, zadawanie bez końca tych samych pytań, na które już odpowiedziałem…

– Proszę zacząć mówić prawdę.

– Jestem oskarżonym. Polskie prawo pozwala mi kłamać, jeśli tak mi się spodoba. – Zarzecki umilkł i przyjrzał się swoim paznokciom. Trzymał dłonie pod stołem, ale Kruk wiedział, że pod paznokciami wciąż była krew. Gdy w końcu pozwolono mu umyć ręce, nie zrobił tego starannie. – Choć wszystko, co powiedziałem, jest prawdą.

– Na razie jest pan tylko osobą podejrzaną.

Na poszarzałej twarzy Zarzeckiego pojawił się grymas.

– Pan już mnie osądził i skazał.

– Zacznijmy od początku.

– Nie mam nic więcej do powiedzenia.

– Wrócił pan do domu o wpół do ósmej wieczorem, wypiwszy uprzednio trzy piwa w towarzystwie kolegi, Ryszarda Baranowskiego. Nie mogę uwierzyć, że taki facet jak pan kończy wieczór na trzech piwach.

– Pan w nic nie może uwierzyć, panie komisarzu.

– Po powrocie zastał pan żonę w domu.

Zarzecki milczał. Był żylastym wysokim mężczyzną o rzadkich włosach. Prowadził podwykonawczą firmę elektryczną, ale nie w tej chwili. W tej chwili wbijał plecy w oparcie obrotowego krzesła, opierając dłonie na kolanach, bo nie było podłokietników. Wyglądał niegroźnie i trochę tępawo. Mimo to okazał się wystarczająco sprytny, by bić żonę w sposób, który nie zostawił na jego rękach śladów uderzeń. Za to krew… Przysięgał, że pobrudził się, gdy usiłował ją powstrzymać.

– Czy żona była w domu?

– Tak, mówiłem, że była. – Zarzecki kilkakrotnie już groził, że nie będzie nic mówił, a jednak zawsze mówił.

– Co stało się potem?

– Od progu zaczęła wrzeszczeć. Ktoś jej nagadał, że ją zdradzam.

Kruk słyszał to dziś kilkanaście razy. Za każdym razem Zarzecki znajdował sposób, aby opisać wydarzenia wieczoru coraz zwięźlej. Radek Maszyński, który siedział pod ścianą z protokołem przesłuchania, ziewnął. Wciąż nic nie zapisał. A Kruk z Zarzeckim powtarzali na nowo tylko to, co już było.

– I co dalej?

– Uderzyła mnie kilka razy.

– Oddał jej pan?

– Mówiłem, że nie. Poszedłem do kuchni. Wyjąłem piwo z lodówki. Kiedy sięgnąłem po szklankę, rozbiła butelkę o podłogę.

– To musiało boleć.

– Żeby pan wiedział. Jedyne piwo w lodówce.

– Czy właśnie wtedy stracił pan nad sobą panowanie?

Zarzecki wessał dolną wargę i przygryzł ją zębami. Żuł ją chwilę, aż w końcu zwrócił jej wolność.

– Możemy wałkować to w kółko, panie komisarzu, ale to do niczego nie doprowadzi. Źle się czuję. Złożę na pana skargę.

Kruk pchnął w jego stronę zdjęcie.

– Ciekawe, jak czuje się pańska żona.

Zarzecki nawet nie spojrzał, skulił się tylko.

– Mam nadzieję, że lepiej – powiedział cicho.

– Wróćmy do kuchni. Butelka się stłukła. Jakie to było piwo?

– Co za różnica? – Zarzecki ożywił się, bo pytanie o markę nie padło wcześniej.

Komisarz wzruszył ramionami. Czekał.

– Żywiec.

– Co pan wtedy zrobił?

– Powiedziałem jej, że jest pierdolnięta, i chciałem wyjść z kuchni. Nie mogłem przejść, zagrodziła mi drogę.

Kruk wyobraził sobie Kamilę Zarzecką stającą na drodze męża. Nie miała nawet stu sześćdziesięciu centymetrów wzrostu. Była drobna, wręcz chuda. Usiłował odgadnąć, jak wyglądała przed pobiciem. Możliwe, że to była ładna kobieta. Jedna z tych, które zawsze ciągnie do pojebów.

– I co pan zrobił?

– Czekałem, aż jej przejdzie, ale ona tylko się nakręcała.

– Miał pan romans?

– Po raz setny mówię, że nie miałem romansu.

– Po prostu święty, kurwa – mruknął ze swojego miejsca Maszyński.

Aspirant Radek Maszyński , robiący za protokolanta, miał ponad dwa metry wzrostu i obwód ramienia jak udo fajnej dziewczyny. Wyglądał idiotycznie z długopisem w ręku. Bardziej pasowałaby mu maczuga. Zarzecki musiał czuć się niekomfortowo, mając go za plecami, i tylko dlatego Maszyński tam usiadł.

Kruk pokiwał głową.

– Nie miał pan romansu. Nie pobił pan żony. Sama się pobiła.

– Właśnie tak. – Zarzecki podniósł głos. Nareszcie zaczął się denerwować. – Ile razy mam powtarzać, że sama się pobiła, pieprzona suka.

Demon czający się w umyśle Kruka otworzył oczy. Komisarz poczuł, że zaczyna boleć go głowa. Żałował, że w pokoju przesłuchań jest z nim Maszyński, a nie Paweł Lalkarz. Kruk wiedział, że jeśli mu odwali, Maszyński go nie powstrzyma, w każdym razie nie wcześniej, niż Zarzecki dostanie za swoje. Lalkarz to co innego, on myśli inaczej. Ale kapało z niego współczucie i pojechał do szpitala z Kamilą Zarzecką.

– W jaki sposób człowiek może sam się tak pobić?

– Też bym nie uwierzył. – Zarzecki skulił się jeszcze bardziej. Kruk znał takie typy. Wobec innych mężczyzn zachowywali się potulnie. Byli okrutni jedynie wobec kobiet, ale tylko wtedy, gdy czuli wystarczającą przewagę. Demon w głowie Kruka huczał.

– Więc jak?

Zarzecki wyprostował się na krześle. Coś w głosie policjanta musiało go zaniepokoić, bo spojrzał na kamerę pod sufitem i uspokoił się dopiero wtedy, gdy zyskał pewność, że czerwona dioda sygnalizuje nieprzerwane działanie urządzenia.

– Niech pan znów mi opowie, jak żona sama się biła. Najbardziej lubię ten moment, kiedy wali się pięścią w nos.

– Żeby pan wiedział. – Zarzecki znów podniósł głos. Nie był już tak niepewny siebie. Monitoring sprawia, że różne typy zaczynają się stawiać. Wielki Brat patrzy i Kruk musi się hamować, choć chce mu się rzygać. – Waliła się pięścią i uderzała głową w szafki.

– Takie rzeczy ją kręcą? – To już powiedział demon, a człowiek tylko poruszył ustami. Zarzecki znów się zaniepokoił. Uważnie spoglądał na komisarza. – No bo inaczej po co by się biła?

– Mówiłem. Chciała, żeby było na mnie.

– I jest.

– To jej zemsta za tę niby zdradę. Wiedziała, że nikt mi nie uwierzy.

– Dobra. – Kruk uderzył ręką w stół. – Dość tego. Ile lat jest pan żonaty?

– Pięć. Co z tego?

– To pana pierwsza zdrada?

– Nie ma innej kobiety.

– Żona zagroziła, że się z panem rozwiedzie, i dostał pan furii. Dlaczego? Przecież pan jej nie kocha.

Zarzecki z trudnością przełknął ślinę. W pokoju przesłuchań było gorąco. Maszyński nastawił grzejnik na pełną moc. Kruk czuł, jak strużka potu spływa mu po plecach. To nic, był przyzwyczajony. Ciężki oddech Zarzeckiego i jego mokre czoło były warte odrobiny poświęcenia.

– Ona nie chce się rozwieść. Kurwa mać, to głupia pizda, która dostała, co jej się należało. – Zarzecki przetarł czoło rękawem. Wystarczyło trochę czasu i niedogodności, aby zaczął tracić panowanie nad sobą. Zorientował się, co powiedział, i dodał szybko: – Nie ode mnie, sama się tak urządziła.

Kruk miał na sobie niebieską koszulę, prezent od Ewy, kiedy była jeszcze jego żoną. A pod spodem prosty granatowy T-shirt, który teraz lepił się do pleców. Koszula stawała się za mała, bo ostatnio nie miał co ze sobą zrobić i sporo czasu spędzał na siłowni. Wiedział, że gdy się zamachnie, materiał może pęknąć pod pachą.

Nie miał nic przeciwko, by tę koszulę diabli wzięli. Ale jeszcze nad sobą panował.

– Podpiszesz przyznanie się do winy – powiedział cicho.

Cień przebiegł po twarzy Zarzeckiego, jednak rzut oka na kamerę znowu go uspokoił. Czerwona dioda wywierała na niego kojący wpływ.

– Niech pan mnie nie straszy, panie komisarzu. To nie lata dziewięćdziesiąte, żeby policja robiła z człowiekiem, co jej się podoba.

W latach dziewięćdziesiątych Kruk był jeszcze na studiach i nawet nie podejrzewał, że trafi do policji babrać się w odpadach życia. Sądził, że zostanie na uniwersytecie, będzie pisać filozoficzne rozprawy i wykorzystywać katedrę do podrywania studentek. Zarzecki był młodszy od niego o siedem lat i miał czystą kartotekę. Żadnych kontaktów z policją w latach dziewięćdziesiątych. Pewnie oglądał serial Patryka Vegi, dlatego miał coś do powiedzenia o policji z tamtych czasów.

– Myślicie, że jestem cienias i nie mam znajomości – warknął Zarzecki, nagle rozzłoszczony. – Myślicie, że jesteście bezkarni. A ja znam paru ludzi i mam wystarczająco dużo forsy, aby wynająć prawnika, który dobierze się wam do dupy. Albo w tej chwili przerwiecie to bezprawne przesłuchanie, albo zrobię z wami porządek.

Maszyński uniósł brwi. Nieśpiesznie spojrzał na Kruka, po czym odłożył długopis i zaplótł ręce na piersi, jak widz w kinie szukający wygodniejszej pozycji.

– Zobaczycie, jak was urządzę – mruknął Zarzecki, jakby nagle stracił instynkt samozachowawczy.

Kruk wstał.

– Chodzi tylko o to – powiedział tak cicho, że niemal sam siebie nie słyszał, a w uszach tętniła mu krew – że jesteś sadystą i krzywdzisz ludzi, gdy są słabsi. To tak jak ja.

Zarzecki zerwał się z miejsca. Rzucił spojrzenie na Maszyńskiego, ale w pustej twarzy aspiranta nie znalazł wsparcia.

– Idę się odlać – rzucił Maszyński i wyszedł.

– Wszystko się nagra! – krzyknął Zarzecki, ale struny głosowe zawiodły i jego głos stał się piskliwy. Odchrząknął nerwowo, wskazał na sufit. – Kamera.

Kruk popatrzył w górę. Kiwnął głową, wrócił wzrokiem do Zarzeckiego. Nieśpiesznie obchodził stół.

– Od trzech tygodni to gówno nie działa, a komenda nie ma pieniędzy na naprawdę. Tylko ta dioda się świeci.

– Ja bym to naprawił – wychrypiał Zarzecki, cofając się pod ścianę i unosząc ręce, aby się zasłonić.

2

Morze Bałtyckie dymiło. Jerzy Ciszewski przeżył już siedemdziesiąt osiem lat i nie pierwszy raz widział to zjawisko, ale za każdym razem czuł dreszcz, bo miało w sobie coś z apokalipsy. Zwłaszcza na horyzoncie, gdzie bijące pod niebo słupy pary przysłaniały zachodzące słońce, rozgrywało się widowisko godne końca świata. Miał wrażenie, że ku lądowi sunie milcząca fala ognia, pchając przed sobą chmury dymu, i że wszystko to za chwilę ogarnie jego samego, Karolinę, plażę i leżący za drzewami Gdańsk.

Przestał biec i pochylił się, opierając dłonie na udach odzianych w nowiutkie termoaktywne spodnie, podobno najnowszy krzyk sportowej mody. Łapczywie łapał zmrożone powietrze. Karolina odwróciła głowę. Pomachał, że zaraz ją dogoni, ale nie dała się zwieść. Zawróciła, a młodość i długie nogi postawiły ją przy nim zbyt szybko. Wolałby, żeby dała mu więcej czasu.

– Odpoczynek? – spytała lekko, aby tylko stary człowiek, jej ukochany dziadek, nie odczuł, że jest bez formy.

– Wystarczy chwilka.

Wykorzystała przerwę, aby spojrzeć na dymy i morze. Spod niebieskiej czapki wystawały kosmyki kręconych włosów, a profil twarzy, który zarysował się w szarości styczniowego wieczoru, wydał się staremu człowiekowi niezwykle subtelny. Jerzy Ciszewski pomyślał z przyjemnością, że jego wnuczka jest najpiękniejsza na świecie i że to niesprawiedliwe, że dobiega trzydziestki, a jeszcze nie ma męża. Co sobie myślą mężczyźni, którzy całymi dniami przesiadują z nią w korporacyjnych gabinetach? Jak mogą być tak nieudolni? Karolina mówiła, że to geje, onaniści, typy narcystyczne albo że noszą spodnie rurki. Nie wiedział, czy mu się podoba, że tak się wyraża. Przecież na pewno nie wszyscy mężczyźni byli tacy. Musiał być w jej otoczeniu ktoś, kto mógłby zapragnąć Karoliny tak mocno, by zdobyć jej serce. On, gdy spotkał późniejszą babcię Karoliny, a nie mieli wtedy nawet dziewiętnastu lat, nie spoczął, póki nie stała się jego.

Teraz są chyba inne czasy. Kobiety nie śpieszą się za mąż. Karolina w ogóle nie wyglądała na przejętą, że według standardów dziadka od dawna była starą panną.

– Parowanie morza to rzadkie zjawisko – powiedziała, zwracając twarz do Jerzego. – Powstaje, gdy temperatura powierzchni wody jest cieplejsza niż temperatura powietrza. Zdaje się, że różnica musi wynosić co najmniej dziesięć stopni, ale nie jestem pewna.

Uderzyła dłonią ubraną w rękawicę o drugą dłoń, aby pobudzić krążenie. Jerzy Ciszewski pomyślał, że być może jego wnuczka, którą kochał nad życie, zwyczajnie nie jest romantyczna. A czy miłość, która skutkuje małżeństwem, może zaistnieć bez romantyzmu? Nie obwiniał jej. Świat, w którym żyła, cenił romantyzm na równi z uczciwością. On sam, choć zawsze uważał się za romantyka, dawno przestał się do tego przyznawać.

– Mogę biec dalej – powiedział.

– Nie zimno ci?

– Ależ skąd, zimno mi w ogóle niestraszne – niemal wykrzyknął, wiedząc, po co było to pytanie. Wszystko, co miał na sobie: dwuwarstwową kurtkę o kroju active fit, cokolwiek to znaczyło, termoaktywne spodnie, buty z podeszwami specjalnie zaprojektowanymi dla biegaczy, czapkę i rękawiczki – dostał od niej. Zarabiała świetnie i kupiła cały ten sprzęt dziadkowi, aby móc biegać z nim nie tylko w cieplejsze pory roku. Zimą Jerzy zwykle robił sobie przerwę w ulubionej formie rekreacji, a Karolina uważała, że to błąd, trzeba tylko mieć odpowiednie wyposażenie. I ani się obejrzał, jak zaczął wyglądać jak ten starszy facet z reklamy środka przeczyszczającego: świetnie ubrany, zadowolony i gotowy na wszystko.

Nosił nawet opaskę na ramię z nowiuteńkim smartfonem, z którego jeszcze nie miał okazji zadzwonić.

Starał się pokazywać radość z prezentów przy każdej okazji, ale obawiał się, że mimo wszystko jego brak entuzjazmu daje się wyczuć. Czy Karolina powinna z takim zaangażowaniem przysposabiać sobie dziadka na towarzysza? Czy nie powinien biec u jej boku inny romantyk, dużo młodszy i dwa razy szerszy w ramionach, przy którym mogłaby poczuć, że żyje? Uwielbiał spędzać z nią czas, ale uważał, że naturalną koleją rzeczy życia każdej wnuczki jest moment, gdy do dziadka zaczyna wpadać jedynie raz w miesiącu na niedzielny obiad.

– No to lecimy – roześmiała się.

Jerzy Ciszewski wykonał krok na przemarzłym piasku, po czym stanął. Przy wyrzuconym przez morze poskręcanym pniu, który woda częściowo odarła z kory, piętrzyła się hałda śmieci opleciona wodorostami. Bił stamtąd intensywny zapach głębin morskich.

– Co się stało? – spytała Karolina.

– Jeszcze nie wiem – skłamał.

Karolina niczego nie dostrzegła, bo schyliła się poprawić but. Jerzy Ciszewski może i nie miał formy, ale wzrok wciąż miał sokoli i wiek w żaden sposób go nie stępił. Jego okulista, od młodych lat noszący soczewki kontaktowe, śmiał się, że to musi być jakiś rodzaj mutacji i że Ciszewskiemu zazdrości. Stary człowiek zbliżył się do pnia, nie spuszczając go z oczu. Czuł, jak pchane przez ognistą falę dymy z horyzontu docierają do niego i biorą w posiadanie jego duszę.

Pierwszy raz dzisiaj, mimo termoaktywnej odzieży, poczuł chłód. Miał wrażenie, że znowu jest dzieckiem i stoi pod ścianą zbombardowanej kamienicy na Woli w Warszawie. Ruszył się wyłącznie po to, aby strząsnąć z siebie tamto wspomnienie, i wszedł w wodę.

– Buty, dziadku! – krzyknęła Karolina.

Poczuł, jak stopy obmywa mu lodowata woda. Jako dziecko widział, jak umarli wyciągali dłonie spod gruzów, i jeśli wciąż potrafił się uśmiechać, to jedynie dlatego, że wierzył, iż już nigdy czegoś takiego nie zobaczy. Przezwyciężając opór własnego ciała, które nagle zesztywniało, pochylił się. Przez chwilę tak trwał, patrząc, po czym wycofał się na brzeg.

Sięgnął po smartfon. Karolina stanęła obok niego, wpatrując się w pniak i otaczające go zwoje morskiego śmiecia. Oczy miała szeroko otwarte. Teraz ona też już widziała. Drżącą ręką wybrał numer i kilka minut czekali w milczeniu, aż po drugiej stronie ktoś się odezwie.

– Policja? – powiedział Jerzy Ciszewski. – Jestem na plaży w Jelitkowie. Morze wyrzuciło na brzeg ludzkie ciało. Jest zapakowane w worek.

Skórzany worek leżał przykryty warstwą podmorskich roślin i muszli. Przez rozdarcie wystawała z niego zniekształcona ludzka dłoń.

Morze wciąż dymiło.

3

Mieszkanie urządzono z wdziękiem dobrze utrzymanego kontenera na śmieci. Podłoga z linoleum wyglądała na niemytą od nowości, a groszkowe ściany zdążyły kilkakrotnie poszarzeć. Kruk brodził pośród pustych butelek po winie i puszek od piwa. Meble pamiętały PRL, koszmarnie błyszcząca politura nosiła ślady wielu palców, które z krzykiem uciekły przed mydłem. Na poplamionym stole, przeciętym po skosie ciężką od tłuszczu serwetą, piętrzyły się puste opakowania po papierosach, słoik z zakrętką, używany plastikowy kubek i trochę mniejszych śmieci. Jakiś miłośnik czystości w desperackiej próbie zrobienia porządku zgarnął na stos pozostałości po kolacji i przesunął na kraniec stołu. Być może była to kolacja sprzed tygodnia, bo nadłamana kromka chleba zdążyła się zazielenić.

Na zapleśniałym tapczanie wyściełanym grubo szmatami siedział mniej więcej czterdziestoletni człowiek. Głowę miał nisko zwieszoną, ręce oparte o uda i wydawało się, że śpi. Wyglądał na swój sposób nobliwie, jak niektórzy z nich zaczynają wyglądać na pewnym etapie życia. Kruk pomyślał, że powinien go obszukać. Kazano mu uważać, podobno facet mógł być niebezpieczny.

Jakoś nie mógł w to uwierzyć.

Usiadł przy stole. Wyciągnął z kieszeni wymiętą paczkę papierosów. Wyjął jednego i zapalił. Nie lubił papierosów, ale nosił je przy sobie na okazję taką jak ta. Aby przytłumić wszechobecny smród. Lalkarz miał inny patent. Kupił w aptece maść na przeziębienie i kiedy wkraczał na podobny lokal, rozsmarowywał ją sobie pod nosem. Zych szydził z nich obu, że są najdelikatniejszymi policjantami na komendzie.

– Pan Adam Sorkacz? – spytał Kruk trochę głośniej, niż było to konieczne.

Mężczyzna nie odpowiedział, nawet się nie poruszył. Kruk w dalszym ciągu siedział i palił papierosa. Było mu wszystko jedno. Może powinien być wdzięczny, że dano mu sprawę, w której przynajmniej chodziło o broń, a nie rabunek roweru, jak ostatnio. Ale nie był wdzięczny.

Adam Sorkacz zdecydował się wydać z siebie dźwięk po dwóch minutach ciszy.

– Bo co…

Spod opuszczonej głowy patrzyły przekrwione oczy.

– Komisarz Sławomir Kruk, Komenda Wojewódzka w Gdańsku.

Nie wykonał ruchu, żeby wyciągnąć legitymację. Nie sądził, że trzeba zawracać sobie tym głowę.

– Aaaaa… – mruknął przeciągle Sorkacz i podjął nieudaną próbę, by się wyprostować. Był zbyt pijany. – A to mi miło.

– Drzwi nie były zamknięte na klucz. Nikt nie odpowiadał na pukanie.

– Ależ zapraszam – wybełkotał Sorkacz. – Zawsze jest pan mile widziany.

Kruk strzepnął popiół na brudny talerz i zaciągnął się papierosem. Byli z Sorkaczem mniej więcej w tym samym wieku. Sorkacz nie ułożył sobie życia jak należy, ale Kruk też nie. Może i nie mieszkał na melinie, miał jeszcze pracę i regularnie brał prysznic, jednak przychodząc w takie miejsca, miał świadomość, jak niewiele potrzeba, by w taki sposób skończyć.

To znaczy niewiele było trzeba jemu, Krukowi. Tylko odrobinę więcej obojętności na to, co mu się przydarza.

– Jest na pana doniesienie.

– Taak? – Sorkacz uniósł brwi, ale nie wydawał się specjalnie przejęty. Nie wyglądało na to, że był zainteresowany w najmniejszym stopniu.

– Wiesław Paczak zeznał, że wczoraj wieczorem dokonał pan w jego domu rabunku z bronią w ręku.

– O, to mój szwagier – ucieszył się Sorkacz.

– Panie Sorkacz, jest pan oskarżony o napad z bronią. Rozumie pan?

Kruk sam nie wierzył w to, co mówi. Pijacy wymyślali różne rzeczy. Cała sprawa była z gatunku tych, które nabijają statystyki, ale same w sobie są żałosne. A on od tej historii z Zarzeckim stał się specjalistą od żałosnych spraw.

– No, jak strzelanka, to poważnie jest – uprzejmie zgodził się Sorkacz.

– To jak, przyznaje się pan, że strzelał?

– Można tak powiedzieć.

– Gdzie broń?

Kruk poczuł, jak ogarnia go rozleniwienie. Nic mu się nie chciało. Powinien rzucić faceta na podłogę i przeszukać pokój, ale zamiast tego zapalił drugiego papierosa.

– Oczywiście, mam ją gdzieś tutaj – wymamrotał Sorkacz.

Kruk poczuł lekki niepokój. Maszyński nalegał, aby Kruk na niego zaczekał, aż wróci z prokuratury, gdzie uczestniczył w wyjaśnianiu okoliczności jakiegoś pobicia, i pójdą razem. Może powinien był zaczekać. Odruchowo dotknął miejsca pod marynarką, gdzie zwykł nosić na szelkach broń. Dzisiaj nie wziął jej ze sobą.

Sorkacz wreszcie zdołał się wyprostować i w geście dobrej woli uniósł ręce. Potem powolnym ruchem sięgnął pod poduszkę i wyciągnął coś stamtąd za lufę. W pierwszej chwili Kruk pomyślał, że to glock 17 – sam miał taki na wyposażeniu – i całe rozleniwienie zniknęło.

Ale to był ten moment, kiedy Sorkacz też przyśpieszył. Niespodziewanie szybkim ruchem chwycił pistolet za rękojeść, opuścił ręce i wycelował w Kruka. Teraz wyglądał na całkiem trzeźwego, jedynie głos miał wciąż bełkotliwy:

– Wszystko w porządku, panie władzo?

– Jasne.

Sorkacz znów się przygarbił, dłoń z pistoletem upadła mu na kolana. Kruk rozluźnił się. Spojrzał w okno, za którym zapadała noc.

– Szwagier twierdzi, że pan do niego strzelał.

– Aaaa… – powiedział Sorkacz ze zrozumieniem i głowa również mu opadła.

– Potwierdza pan?

– Psikłem go. – Głowa wróciła na swoje miejsce.

– Co?

– Psikłem. O tak.

Sorkacz znowu skierował lufę w stronę komisarza i nacisnął spust. Pistolet wystrzelił. Cienka struga wody trafiła Kruka prosto w pierś, mocząc marynarkę.

– Kurwa! – Kruk wytrącił mu zabawkę z dłoni.

Pistolet upadł pod stół, a Sorkacz popatrzył za nim smutno.

– Przep… przepszam… Myślałem, że spudłuję.

– Z tej odległości? – Komisarz wyciągnął z kieszeni chusteczkę higieniczną i wytarł plamę. Wolał nie myśleć, jaki był skład tej wody. – Co zrobił szwagier?

– Upadł.

– Po strzale z pistoletu na wodę?

– Wyrżnął się, jak to Wiesiek. Zahaczył o szafkę. No to zabrałem mu telewizor.

– Nie ratował pan szwagra?

– A po co? Zasnął i zaczął chrapać. Że moja siostra go nie wypier… przepszam… za to chrapanie z domu, to ja nie wiem.

Kruk przyglądał się leżącemu pod stołem pistoletowi. Świetna robota. Wyglądał jak prawdziwy.

– Po co pan targał to coś ze sobą do szwagra?

– Dla bezpieczeństwa, przecież.

– Szwagier zgłosił kradzież telewizora.

– A jakże to? – Sorkacz uniósł głowę i znów na moment odzyskał trzeźwość spojrzenia. Wyglądał na szczerze oburzonego. – To mój telewizor.

– Pański telewizor?

– A mój. Pożyczyłem im na święta, żeby dzieciaki miały gdzie oglądać. A oni, kurwa, nie oddali.

– Ma pan jakiś dowód, że to pański telewizor? Fakturę, rachunek?

– A skądże! To mój telewizor, przecież mówię. Pan patrzy – wskazał meblościankę na wysoki połysk, gdzie widniało opustoszałe miejsce z prostokątnym odciskiem w kurzu. – Widzi pan? Tutaj zawsze stał.

– No, a gdzie jest teraz?

Sorkacz zamrugał. Wgapiał się w puste miejsce na regale. Zmarszczył brwi.

– Panie Sorkacz…

– No, tego to ja już nie wiem.

– Panie Sorkacz…

– Ciężki był. Może zgubiłem po drodze.

– Zgubił pan telewizor?

Kruk westchnął równie ciężko, jak ciężki musiał być telewizor.

– Mam nadzieję, że siostra potwierdzi, że był pański.

– Zosia? A pytaj pan lepiej szwagra, on wie.

Zadźwięczała komórka w kieszeni Kruka. Sorkacz głęboko westchnął i przymknął oczy, na jego twarzy rozlał się wyraz odrętwiałej błogości. Kruk spojrzał na wyświetlacz i odebrał.

– Gdzie jesteś? – rozległ się głos w słuchawce, który należał do Pawła Lalkarza.

– Na Kartuskiej.

– Daleko. Na plaży znaleziono ciało w worku. Dzwonili do mnie, ale może ty chcesz pojechać.

– Gdzie dokładnie?

– Przy Jelitkowskiej, niedaleko Novotelu. Poszły tam już patrole. Technicy też pojechali.

– Co jutro powiesz Zychowi?

– Prawdę. Że byłem za miastem i poprosiłem ciebie.

– A gdzie jesteś?

– No przecież mówię, że za miastem.

Kruk zastanowił się.

– Jutro i tak mi to odbiorą.

– Może nie.

– Dzięki.

– Po starej znajomości – odparł Paweł Lalkarz i zakończył połączenie.

Kruk podniósł się z miejsca, chowając komórkę. W tej chwili poczuł, że może jednak sporo dzieli go od miejsca, w którym Sorkacz znalazł się w swej życiowej wędrówce.

Sorkacz ocknął się. Nagle wstał, wyprostował się i wypiął chudą pierś. Zarzuciło go w kierunku Kruka, który cofnął się przed nagłą falą smrodu.

– Czy jestem zatrzymany, panie władzo?

Na myśl, że miałby załadować faceta do samochodu, Krukowi zrobiło się niewyraźnie.

– Gdzie tam.

– Bo ja mogę iść. Mnie wszystko jedno. Niech będzie, że to był ich telewizor.

– Panie Sorkacz, jutro proszę nie pić i rano zgłosić się na komendę. Tu jest adres. – Rzucił na stół wizytówkę. – Rozumie pan?

Sorkacz przytaknął. Naturalnie nie będzie nic pamiętał. Nigdzie nie przyjdzie. No i dobrze. Niech nie przychodzi.

– Było mi bardzo miło – powiedział Sorkacz i wyciągnął rękę na pożegnanie. – Proszę zawsze wpadać, jakby co.

Kruk zastanowił się, czy facet rozumie, co wygaduje.

4

Fragment plaży ogrodzono policyjnymi taśmami, a technicy oświetlili teren reflektorami i robili zdjęcia. Kruk zwrócił uwagę na morze. Unosiła się nad nim ruchoma mgła, miejscami przezroczysta, gdzie indziej gęsta jak mleko. Pomimo późnej pory gapiów było sporo. Okutani w płaszcze albo w sportowe polary nachylali się ku sobie i rozmawiali przytłumionymi głosami.

Kruk postawił kołnierz kurtki, bo wieczorny chłód przenikał ciało do szpiku. Pochylił się i przeszedł pod taśmą.

– Widziałeś, co to morze wyprawia? – powitał go Norbert Walakiewicz, młody, zdolny technik kryminalistyczny. Nie miał dziś na sobie kombinezonu ochronnego z białej flizeliny, w którym Kruk zwykle go oglądał.

– Gdzie pacjent?

– Tam, obok tego kawałka drewna. – Norbert wskazał miejsce za swoimi plecami. Był wyraźnie urażony, że komisarz nie podjął tematu. – Myślałem, że sprawę ma wziąć Dentysta.

– Prosił, żebym przyjechał. Może się spóźnić – powiedział Kruk i minął Norberta.

Dentystą nazywano Pawła Lalkarza. Jego żona była stomatologiem i miała prywatny gabinet. Kruk nie pamiętał, kto ukuł dla Pawła to przezwisko, ale pamiętał doskonale, w jakim kontekście powstało. I jaką minę miał Paweł, gdy się dowiedział, że tak go za plecami nazywają. Może to było dowcipne, a może nie. On sam nigdy tak Pawła nie nazwał.

Przywitał się z funkcjonariuszem z patrolu, stojącym przy wyrzuconym przez morze pniu drewna. Dwóch innych policjantów w długich gumowych butach usuwało śmieci i wodorosty z leżącego na piasku worka, lekko obmywanego przez fale. Norbert miał na ramieniu kamerę i kręcił film. Plecy jednego z policjantów zasłaniały Krukowi widok, musiał więc się zbliżyć, żeby zobaczyć.

Najpierw dostrzegł rękę. Szara dłoń w strumieniach białego światła reflektorów sprawiała wrażenie teatralnej dekoracji. Deformacja posunęła się mocno, dłoń napuchła, palce przypominały kształtem parówki, które Kruk jadł na śniadanie. Nie powinien mieć takich skojarzeń, ale je miał. Ręka wystawała do łokcia z dużego skórzanego worka o nieokreślonej barwie, przedartego czy też przetartego w jednym miejscu.

– Mężczyzna – mruknął Kruk, czując za plecami obecność Norberta.

– Nie inaczej.

– Kto go znalazł?

– Starszy facet, który tu biegał z wnuczką. Ta wnuczka ma już pod trzydziestkę i nawet ładna, tylko jakaś taka nieprzyjemna. Spisaliśmy dane i posłaliśmy do domu, bo facet to stara szkoła… Wlazł w butach do wody.

– Zieliński przyjedzie czy ktoś inny?

– A po co tu prokurator? Dzwonił tylko. Jak oczyścimy worek, ładujemy go na samochód i wieziemy do siebie. Tu nawet nie będziemy otwierać. Popatrzymy, czy czegoś więcej nie ma i tyle. Ale na sekcję trzeba dać priorytet. Woda o tej porze roku jest zimna i konserwuje, za to teraz…

Kruk odwrócił się do Norberta.

– Nic tu po mnie.

– Wpiszę w raport, że byłeś na miejscu. Stary zostawi ci sprawę? – Norbert przysunął głowę i ściszył głos. – To prawda, że adwokat Zarzeckiego wreszcie kieruje sprawę do sądu?

– Podobno.

– Nie dało się nic załatwić?

Norbert miał przyszłość w kryminalistyce, ale potrafił działać na nerwy.

– Nie próbowałem.

Kruk zostawił go i przeszedł pod taśmami. Odetchnął głęboko. Stał długą chwilę w blasku światła, atakowany ciekawskimi spojrzeniami zgromadzonych wokół ludzi. Sztuczne światło reflektorów, podobna do dymu mgła nad morzem, chłód i cisza zakłócana jedynie odgłosem łagodnych fal uderzających o brzeg – to wszystko czyniło sytuację nierzeczywistą. Jego życie wyglądało tak, że miał w tej chwili tylko pracę. Jeśli adwokat Zarzeckiego dopnie swego, straci tę pracę. Może stracić również wolność, choć w to akurat nie wierzył. Zych by do tego nie dopuścił.

– Pan komisarz Kruk we własnej osobie – usłyszał znajomy głos, a potem na piasek padł długi cień. – A już się bałem, że pana odsunęli na dobre.

Mężczyzna, który stanął obok Kruka, musiał zadzierać głowę, aby nawiązać kontakt wzrokowy. Miał twarz ze szparkami zamiast oczu i nos poorany czerwonymi żyłkami. Teraz mógł udawać, że to z zimna. Faceta można było nie lubić, ale należało docenić, że potrafił pojawiać się w miejscach i momentach, gdzie go najbardziej nie chciano. A więc dokładnie tam, gdzie on chciał być.

– Tak szybko? – mruknął Kruk, garbiąc się i chowając głowę między ramiona. Było naprawdę zimno.

– Mamy na stronie zakładkę, gdzie ludzie mogą zgłaszać, gdy coś się dzieje w mieście.

– Tak szybko zgłosili?

Mężczyzna uśmiechnął się.

– Prawdę mówiąc, byłem tu szybciej niż policja. Niczego nie dotykałem.

Kruk spojrzał w dół, na czubek jego głowy. Żałował, że takim jak on nie można kazać siedzieć cicho. Z takimi jak on trzeba próbować żyć w zgodzie, jednak komisarz nigdy tego nie umiał.

– A więc przywrócili pana. Będzie pan prowadził śledztwo?

Kruk zawahał się. Byle wzmianka prasowa na ten temat wywoła gwałtowną reakcję nieprzychylnych mu ludzi, a takich nie brakowało. Zostanie odsunięty jeszcze szybciej, niż myślał.

– Zobaczymy.

– Ja bym się cieszył. Uważam, że jest pan świetnym śledczym. A temu Zarzeckiemu się należało. Niech nie będzie taki cudownie niewinny.

– Inaczej pan pisał w Dzienniku.

– Tam pisałem, jak trzeba, teraz wyrażam swoje prywatne zdanie. Tylko panu mogę je zdradzić.

Kruk przygryzł wargi. Dziennikarze śledczy nazywali to chyba „prowokacją dziennikarską”. Twarz Andrzeja Rybińskiego, czołowego dostawcy newsów do miejscowej prasy, sprawiała wrażenie wcielenia szczerości. Nikt nigdy nie był tak szczery, jak on w tej chwili.

– Daj spokój, Rybiński.

Dziennikarz roześmiał się głośno, na co reakcją były oburzone spojrzenia kilku osób. Nawet tego nie dostrzegł. Żył z oburzania ludzi. Oburzenie to emocja, a on na tym żerował.

– Nie pyta pan o denata? – mruknął Kruk.

– Przecież pan jeszcze nic nie wie. Ale cieszę się, że pana widzę. Zaraz zadzwonię do redakcji i każę zmienić nagłówek. Będzie nie tylko trup w worku, ale i brutalny policjant prowadzący śledztwo. To wstrząśnie połową miasta. Ludzie będą się zastanawiać, dlaczego pan jeszcze pracuje i czy ma to związek z tym, że naczelnik Zych to pański dobry kolega. Druga połowa będzie pana bronić, że przecież nic panu jeszcze nie udowodniono. Liczę na mnóstwo komentarzy. Niech pan obserwuje naszą stronę internetową.

Kruk spojrzał na słupy pary unoszące się nad wodą, rozbijane strumieniami światła. Sceneria jak z filmu fantasy.

– Mógłby pan… – Kruk zawahał się, a potem dokończył: – Mógłby pan nie wspominać o mnie?

Rybiński wzruszył ramionami. Poszedł za wzrokiem Kruka i też patrzył w morze.

– Panie Sławku… – odchrząknął. – Przykro mi… Nie mogę. – Powiedział to takim tonem, że Kruk zaczął mu współczuć. – Ale nie wspomnę, że pan o to prosił.

– Rozumiem – odparł komisarz i ruszył w stronę wyjścia z plaży numer 77.

5

Artykuł na stronie internetowej lokalnego Dziennika był zajadły, ale Rybiński dotrzymał słowa. Nie wspomniał o prośbie Kruka. Pod tekstem rozlewała się rzeka komentarzy. Do tej pory zebrało się ich dwieście sześćdziesiąt trzy.

Gdy tylko Kruk pojawił się na komendzie, Basia Nałkowska z finansowego wskazała mu pokój szefa.

– Czeka.

– Już przyszedł?

– Godzinę temu. Pytał o ciebie.

Trzymała w ręku szklankę z kawą. Zwykła zalewajka, ale Kruk poczuł głód kofeiny. Zych miał u siebie ekspres.

Komisarz pchnął drzwi i wszedł bez pukania.

Marcin Zych, naczelnik wydziału dochodzeniowo-śledczego, siedział za biurkiem i rozmawiał przez komórkę, patrząc w okno. Naprzeciwko rozparł się Paweł Lalkarz i czytał Dziennik. Podniósł wzrok, pstryknął palcami w papier, który zaszeleścił, ze smutkiem pokręcił głową i wrócił do czytania. Kruk bez słowa zbliżył się do stolika z ekspresem. Słuchając wycia urządzenia, a potem patrząc, jak do białej filiżanki spływa kawa, pomyślał, że to najprzyjemniejsza chwila poranka. Kawa w filiżance, pełna kultura. Od tej chwili mogło być tylko gorzej.

– Siadaj, Sławek – powiedział Zych, który skończył rozmawiać, po czym zwrócił się do Pawła. – Wypierdol tę gazetę, co?

– Co się dzieje? – spytał Kruk, siadając.

– Wydaje ci się, że prowadzisz tę wczorajszą sprawę? – spytał Zych głosem tak znużonym, jakby miał za sobą cały dzień pracy na kasie w Biedronce. – Obaj robicie mnie w chuja.

– Przecież ci tłumaczę, że byłem za miastem i poprosiłem Sławka, by pojechał – powiedział spokojnie Lalkarz.

– Jaja sobie robisz? – Zych zrzucił gazetę z biurka, aby wyładować na czymś gniew, ale nie było w tym prawdziwej wściekłości. Raczej rezygnacja. – Siedziałeś w Sopocie, w tej włoskiej pizzerii przy plaży. Może to i inne miasto, ale ledwie kilkaset metrów od miejsca znalezienia ciała.

– Co ty, kurwa, GPS mi założyłeś? – mruknął Lalkarz.

– Jeden z radnych cię widział. Na drugi raz patrz, kurwa, kto siedzi obok ciebie. Ten sam, który zadzwonił dzisiaj do zastępcy komendanta, drąc mordę, że ten bandyta Kruk kręcił się na miejscu zdarzenia.

– Mnie też widział? – spytał Kruk.

– O tym przeczytał w gazecie. Czy ty, kurwa, nie rozumiesz, że od miesiąca chronię twoją dupę, żeby się do niej nie dobrali? Że użyłem wszystkich wpływów, żebym nie musiał cię zawieszać? Kurwa, czy ty masz pojęcie, ile mnie to kosztuje?

– Wczoraj szukałem skradzionego telewizora na melinie.

– I dobrze. To też policyjna robota. Znalazłeś? – Gdy Kruk przecząco pokręcił głową, rzucił ze złością: – Kurwa, i jeszcze nie znalazł! Ty wiesz, co się dzieje na górze, choć dzień ledwie się zaczął?

– Przez ten telewizor?

Zych spuścił głowę. Przez chwilę po prostu tak siedział, wbijając wzrok w biurko.

– Sławek… Bierzesz dwa tygodnie urlopu, należy ci się.

– Nie zrobisz mi tego.

– Weźmiesz urlop, odpoczniesz, może gdzieś wyjedziesz…

– Gdzie?

– W dupę. Mogę dać ci urlop albo cię zawiesić. Teraz już jestem za krótki. Nic do ciebie nie dociera? Jesteś psycholem, który pobił niewinnego człowieka. Od miesiąca ustawia się kolejka ważniaków, z których każdy chce zrobić dwie rzeczy: kazać cię ujebać i polecieć do mediów z informacją, że to on kazał cię ujebać. A wiesz, kto jest samotnym szeryfem, który stoi im na drodze z gołą dupą do kopania i smutną fujarą zamiast colta?

– Ty.

– Ja.

Zapadła cisza. Paweł Lalkarz cicho wstał i podniósł gazetę z podłogi. Takie rzeczy go drażniły. Gdy coś się przewróciło, on musiał to postawić. Jak coś spadło i nikt nie podnosił, on to w końcu robił. Takie zachowanie miało skomplikowaną psychologiczną nazwę, ale Kruk nie potrafił jej zapamiętać.

– Co ja ze sobą zrobię? – spytał.

Marcin Zych przetarł palcami oczy.

– Wciąż nikogo nie masz?

– Nie.

– Przez tyle czasu…

– Nie mam.

– To słuchaj. Wykorzystaj ten czas, aby znaleźć kobietę. Miłą, ładną, z zasadami… Zresztą… Wszystko jedno, byle cię kochała. Mam być twoją swatką? Paweł, przejmujesz sprawę.

Lalkarz wzruszył ramionami, pokiwał głową w milczeniu.

– Może się z tego zrobić gruba rzecz – rzekł Zych. – Ktoś wrzucił faceta do worka i utopił w morzu. Jak jeszcze się okaże, że to nie patologia, albo że facet żył, gdy topiono worek, będzie hałas. Załatw tę sprawę jak należy i stań się sławniejszy od Sławka. Żeby, kurwa, na nim przyschło.

– To może być trudne – wtrącił Kruk. – Ten chujek z gdyńskiej kancelarii robi zamieszanie. Wszędzie trąbi, że zaraz kieruje sprawę do sądu.

– Byłeś u Guglewicza?

– Jebany zdzierca.

Zych rozłożył ręce.

– Ktoś z głową musi cię bronić.

– Ktoś się znajdzie, byle tańszy.

– Walczak? Mówię ci, idź do Guglewicza, a ja pogadam z nim znowu. Może jeszcze coś spuści.

Kruk dopił kawę i wstał.

– Mam urlop. Nie muszę cię dzisiaj słuchać.

– Idź do Guglewicza, to nie jest zabawa – usłyszał za sobą znużony głos, gdy wychodził.

Kruk nie miał pretensji do Zycha. Marcin zrobił, co mógł, a nawet więcej. Znali się od dziecka. Mieszkali w tym samym falowcu na Przymorzu jeszcze w czasach, gdy wycieczki przyjeżdżały go oglądać. Drugi co do długości blok mieszkalny w Europie, szesnaście klatek schodowych, jedenaście kondygnacji, sześć tysięcy mieszkańców w czasach świetności. Sławek mieszkał najbliżej plaży, Paweł mniej więcej pośrodku. Marcin w ostatniej klatce od strony miasta. Był najmłodszy. Gdy chodzili na plażę pić piwo, Marcin musiał nieść siatkę z butelkami, płacąc tym za przywilej przebywania ze starszymi kolegami. Poza tym był bratem Emilii…

Nikt z nich nigdy nie marzył, by być policjantem. Sławek poszedł na filozofię, Paweł wybrał biologię, a Marcin po liceum i wojsku rozpoczął pracę jako handlowiec w firmie z klimatyzatorami należącej do jego ojca. Gdyby nie Emilia, ich drogi pewnie by się rozeszły.

A potem z Emilią stało się to, co się stało, i wszyscy trzej wstąpili do policji. Tylko że Marcin nie nosił już za kolegami siatki. Okazało się, że także w policji liczyły się talenty handlowca. Z upływem lat Marcin awansował, przeszedł do Wojewódzkiej i ściągnął tam kolegów.

Kruk pomyślał, że dziś sam poniesie siatkę. Wracając do domu, do tego samego falowca, z którego koledzy dawno się wyprowadzili, zajedzie do Leclerca. Kupi piwo. Siądzie przed telewizorem, zacznie otwierać butelki jedną po drugiej, i będzie mógł zastanowić się, jak spędzić dwa tygodnie życia, na które nie miał żadnego pomysłu.

Dwa tygodnie bez pracy, których panicznie się bał.

6

Marta Krynicka wcześnie odkryła, jakie wrażenie robi na chłopcach. Nauczył ją tego Waldek Banach, największy łobuziak w piątej klasie podstawówki, którego trzymała na dystans mimo jego nieustannych zalotów, polegających na ciągnięciu za włosy i podstawianiu nogi. Pewnego dnia po lekcjach zamknął najbliższą przyjaciółkę Marty, Malinę, w toalecie dla chłopców, dokąd zwabił ją w sobie tylko znany sposób. Być może wystarczyło, że ją poprosił, by przyszła.

Malina miała tego dnia nocować w domu Krynickich, więc Marta najpierw czekała w szatni, a potem zaczęła jej szukać.

Przez ponad godzinę Waldek pomagał Marcie w poszukiwaniach. Biedna Malina siedziała przez ten czas na zamkniętej klapie sedesu, wstydząc się zawołać po pomoc. Marta pamiętała, jak szczere było zatroskanie Waldka, z jakim wyrazem twarzy patrzył jej w oczy, jak delikatnie brał ją za rękę, prowadząc przez szkolne piwnice, bo z pewnością tam mogła zagubić się koleżanka. Marta czuła satysfakcję, że zaangażowała klasowego egoistę do szczytnego zadania, i z przesadną wiarą w ludzi, właściwą dwunastolatkom, uznała, że posiadła zdolność do wydobywania z chłopców ich najlepszych cech.

Gdy przechodzili przez chłodne podziemia, Waldek mocno ściskał jej dłoń, a ona czuła lęk, i pewnie z powodu tego lęku zgodziła się, by ją pocałował. Wcale nie miała na to ochoty, ale otaczające ich mury z czerwonej cegły działały przytłaczająco. Nagle się przestraszyła, żeby jej tam nie zostawił. Nie ośmieliła się zaprotestować, gdy pocałował ją potem w pustej sali gimnastycznej.

Czar prysł, gdy woźny uwolnił zamkniętą Malinę i wszystko się wydało. Marta była tak zła, że przez najbliższy tydzień nie odzywała się do Waldka. Po tym czasie wcale jej nie przeszło. Czuła się wykorzystana i upokorzona. Pragnęła zemsty.

Na łobuza z klasy piątej najlepszy był łobuz z klasy szóstej. Obiecała Karolowi Czajkowskiemu, ponuremu grubasowi z biednego domu, który zabierał innym dzieciom kanapki, że jak zbije Waldka, ona pokaże mu majtki.

Ta rzucona na próbę i raczej wyważona obietnica wywołała entuzjastyczną reakcję. Karol wypełnił zadanie sumiennie. Waldek dostał za swoje, a jego pogromcę zawieszono w prawach ucznia na dwa tygodnie. Trzeba przyznać, że grubas zachował się jak należy i nie pisnął słowem o sprawczej roli Marty w pobiciu.

Gdy w końcu wrócił do szkoły i zażądał obiecanej zapłaty, Marta stanowczo odmówiła. Zagroziła, że poskarży się nauczycielom, a jeśli to nie wystarczy, także rodzicom. Jej ojciec był już wtedy w drodze na ważne stanowiska, a także zasiadał w radzie rodziców, zaś ojciec Karola pracował fizycznie w stoczni i nie przychodził na wywiadówki. Z tej konfrontacji chłopak nie mógł wyjść zwycięsko. Zapamiętała nienawiść w jego oczach.

Tamta sytuacja nauczyła Martę kilku rzeczy. Że podoba się chłopcom i że za najpiękniejszymi uczynkami Waldka mogą kryć się najpodlejsze motywy. Że zemsta smakuje słodko i że najwyższą formą zemsty jest sprawiedliwość, bo za sprawiedliwość uważała wyrównanie przez nią rachunków. Że nienawiść nie znaczy nic, jeśli ustawisz człowieka na straconej pozycji. I że wszystko może ujść jej na sucho.

Niewykluczone, że tego rodzaju doświadczenia ze szkoły podstawowej miały wpływ na decyzję, jaką podjęła wiele lat później, wybierając zawód.

Została prokuratorem.

Od czasów dzieciństwa jej biegłość w wykorzystywaniu ludzi wzrosła. Patrząc teraz w oczy naczelnika wydziału dochodzeniowo-śledczego, starała się przybrać taki wyraz twarzy, jakby obchodziło ją, co powie na jej prośbę. W rzeczywistości karty zostały dawno rozdane i jego zgodę miała w kieszeni. Jeśli nie wyrazi jej podczas tego spotkania, zrobi to później, gdy odbierze kilka pilnych telefonów.

Jej zadaniem – rolą do odegrania – było przyjść dzisiaj tutaj, wypić kawę z białej filiżanki, uśmiechnąć się kilka razy i wypowiedzieć prośbę na głos. Potem zadziała mechanizm, który uruchomiła.

– Wydaje się pan zaskoczony – powiedziała.

– To prawda. Nie rozumiem.

– Prokurator Zieliński przekazał mi śledztwo, a ja wolę sama dobierać sobie ludzi.

W jego oczach widziała pytanie, dlaczego Zieliński zostawia sprawę, która miała potencjał stać się jedną z głośniejszych w ostatnich latach. Mogła odpowiedzieć Zychowi, że dlatego, bo tak sobie zaplanowała. Nie, nie mogła mu tego powiedzieć.

– No cóż, komisarz Kruk nie ma ostatnio najlepszej prasy. Czeka go sprawa o brutalność…

Wykonała niedbały gest, oślepiając Zycha rubinem wypielęgnowanych paznokci. Przesunęła dłoń, a jego wzrok popłynął za blaskiem jej palców. Każdy z nich daje się prowadzić.

– Tak, słyszałam. Te zarzuty cały czas wiszą w powietrzu, ale do sądu wciąż nic nie wpłynęło, prawda?

Dostrzegła drgnięcie jego twarzy. Wiedziała, że on i Kruk to starzy koledzy. Zrobiła dogłębne rozeznanie. Ich przyjaźń także była częścią jej planu.

– Zakon… – odchrząknął – to znaczy Biuro Spraw Wewnętrznych wstrzymuje się z rozstrzygnięciem. Czekają na oskarżenie cywilne. Trudno powiedzieć, jak to się wszystko skończy. W tej chwili Kruk jest na urlopie.

– Wyjechał?

– Nie wiem.

– Popytałam trochę. Nie wyjechał.

– Skąd więc to pytanie?

Uśmiechnęła się.

– Przepraszam. Czy pan nie chce, by Kruk wrócił do pracy?

– Nie.

– Dlaczego?

– Niech odpocznie, uporządkuje swoje sprawy. W tej chwili praca w świetle reflektorów może mu nie wyjść na dobre.

Choć jego ewentualna odmowa podczas tego spotkania nie miała znaczenia, Martę zaciekawiło, że odrzuca propozycję, która dla jego kolegi, o którego dbał, była szansą na odbicie się od dna.

– Rozumiem – powiedziała. – W każdym razie proszę się nad tym zastanowić.

Uśmiechnęła się jeszcze raz i wykonała gest, jakby zamierzała podnieść się z krzesła. Za oknem padał śnieg, rzadkość tej zimy.

– Dlaczego? – zapytał nagle.

– Słucham?

– Dlaczego właśnie on?

– Bo jest dobry.

– Komisarz, który obecnie prowadzi tę sprawę, też jest dobry.

Zawahała się.

– Ale media nie poświęcają mu tyle uwagi. Ta sprawa to bomba, a po zdjęciu Kruka z nagłówków jakby przycichła.

Sprawdziła, jakie wrażenie wywarła. Naczelnik przymrużył oczy. Kąciki ust mu opadły. Odgadła, co myśli. Uznał, że ona chce wykorzystać medialność Kruka, niezależnie od powodu tej medialności, jako katapulty do wystrzelenia banera „Prokurator Marta Krynicka” ku światłu. Przez moment nie potrafił ukryć niechęci.

Zachciało jej się śmiać. Prostolinijne, porządne chłopaki z Przymorza.

Chrząknął i powiedział:

– Proszę dać mi czas. Muszę to przemyśleć i spotkać się z prowadzącym sprawę komisarzem. Raczej nie mamy zwyczaju zmieniać prowadzących śledztwo.

– Bardzo panu dziękuję.

I wtedy zrozumiała, czemu Zych nie zgodził się od razu.

Nie oddawał niczego za darmo.

Negocjował.

7

Obudziło go walenie do drzwi. Usiadł na łóżku i chwilę tak siedział, słuchając. Wstał, przydeptując pustą puszkę na podłodze, aż zgrzytnęło zgniatane aluminium. Otwierając oczy tylko na tyle, żeby nie uderzać się o ściany, powlókł się do drzwi. Walenie się nasiliło.

– Otwieraj, Sławek.

Przytłumiony głos wydał mu się znajomy. Kruk odryglował zamek i wpuścił Maszyńskiego. Cofnął się, bo w ciasnym korytarzu mogło od biedy minąć się dwóch ludzi, ale nie wtedy, gdy jednym z nich był ktoś gabarytów Radka.

– Domofon ci nawala – mruknął Maszyński. – I komórka.

Kruk ruszył do większego z dwóch pokoi, które składały się na jego mieszkanie. Do salonu, jak go nazywał, gdy chciał się z siebie pośmiać. Miał wrażenie, że ktoś nadal dobija się do drzwi wejściowych, ale to już działo się w jego głowie. Walnął się na kanapę. Maszyński odsłonił rolety i otworzył okno.

– Jebie tu jak w gorzelni. – Popatrzył na puste puszki i butelki po piwie walające się na stole i podłodze. – Przecież ty nie pijesz.

– Nudziło mi się. Która godzina?

– Jedenasta.

Kruk pomyślał, że przynajmniej poranek ma już z głowy. Dostrzegł w drugim końcu pokoju do połowy pełną butelkę z wodą mineralną. Fajnie byłoby się do niej dostać, ale żeby miał się podnieść i iść po nią… taki wysiłek nie wchodził w rachubę.

Maszyński zorientował się i podał mu butelkę.

– Widziałem, jak ludzie tak się zachowywali, gdy sypały im się małżeństwa. Ale nie dlatego, że dostali urlop.

– To mój urlop.

– Właśnie się skończył. Naczelnik Zych chce, żebyś przyjechał na komendę. Nie mógł się dodzwonić.

– Komórka się rozładowała.

– Tak to skomentował: „Pewnie komórka mu się rozładowała, i nie można mieć o to do Sławka pretensji, bo jest na urlopie”.

Kruk wypił całą wodę z butelki i wreszcie zaczął się budzić. Głośno odetchnął.

– Cześć, Radek. Miło, że wpadłeś.

– Zrób kawę.

– Jak będziesz robił sobie, zaparz i dla mnie. Po co mam jechać na komendę?

– Do pracy – odparł Maszyński i poszedł do kuchni.

Kruk w końcu zmusił się, by się podnieść. Doczłapał do łazienki i wziął prysznic. Wycierając włosy, przyglądał się w lustrze swojej twarzy i uznał, że choć parszywie się czuje, wcale tego po nim nie widać.

Poszedł do sypialni, ubrał się i wrócił do salonu, gdzie Maszyński oglądał Polsat i pił kawę. Stał tam też wielki parujący kubek dla Kruka, a on zaczął pić małymi łykami.

– Co w firmie?

– Nie masz internetu? Kurwa, nie najlepiej wyglądasz. Ty nie nadajesz się na picie. – Gdy Kruk milczał, Maszyński dodał: – W tej sprawie, co ją Dentysta prowadzi, zidentyfikowali trupa. Jakiś doktor historii z uniwersytetu.

– Już wiedzą?

– Miał przy sobie komplet dokumentów. Miał nawet kluczyki do auta. Nieźle, co? Dentysta znalazł jego matkę. Nie ciągnął jej na identyfikację, bo jest delikatny. Zamiast tego dotarł do dentysty faceta i zrobili analizę zębów. Dentysta dotarł do dentysty. No, a jak już jesteśmy w okolicach ust, to tam było grubo.

Maszyński zapatrzył się w ekran telewizora. Pokazywano tłumy uchodźców na ulicach jakiegoś niemieckiego miasta. Pokręcił głową.

– Myślisz, że nas też zaleją?

– Co znaczy, że było grubo?

– Do ust faceta częściowo wpełzł wąż i tam zdechł. W worku były jeszcze dwa inne, tego samego gatunku. Zaskrońce. Ktoś upchnął faceta do wora i wrzucił mu do towarzystwa żywe węże… Medyk uważa, że ofiara też jeszcze żyła, gdy wrzucano worek do morza. Paskudna sprawa. Teraz to już jest sto czterdzieści osiem.

Kruk miał zwyczaj wyobrażania sobie, co czuły ofiary przestępstw. Nie robił tego z własnej woli. Nienawidził, gdy to się działo, ale nie potrafił nic na to poradzić. Teraz przez moment wydało mu się, że jest zamknięty w skórzanym worku, nic nie widzi oprócz przerażająco białych błysków, które wyświetla jego własny mózg, czuje uderzenia fal, słyszy huk wiatru, a wokół niego kłębią się węże. Bije rękami i nogami, krzyczy, ale i tak wie, że to na nic. Worek zanurza się w morzu, napełnia się wodą, która go pochłania. On jeszcze ma w płucach resztkę tlenu. Wstrzymuje oddech najdłużej, jak może, trwa to wieczność… jednak tego rodzaju wieczność kiedyś się kończy. Jego usta otwierają się same, by gwałtownie zaczerpnąć powietrza. Ale nie ma powietrza, jest tylko napierająca woda, która wdziera się do gardła i którą wciąga do płuc… w bólu. Wstrząsają nim konwulsje, gdy połyka coraz więcej wody i napełnia nią żołądek. W jednym przeraźliwym błysku świadomości dociera do niego, że zaczęło się umieranie. I że właśnie przekracza granicę.

Czasami, jeśli zbyt głęboko wnikał w takie wyobrażenie, budził się w nim gniew. I bywało, że ten gniew przejmował nad nim kontrolę. Gówno prawda, że człowiek kieruje własnym życiem. Kierują nim impulsy, nad którymi nie ma panowania. I trzeba ponosić tego konsekwencje.

– To od początku było sto czterdzieści osiem – rzekł Kruk.

8

Kruk miał przez chwilę wrażenie, że jego wolne dni w ogóle się nie zdarzyły. Marcin Zych siedział za biurkiem, Paweł Lalkarz ziewał na krześle. Nie było tylko gazety.

– Jak urlop? – spytał Zych.

– Świetnie się bawię.

– Poznałeś kogoś?

– Codziennie mam inną dupę.

Naczelnik pokręcił głową.

– Matylda mówi, że samotność ci nie służy. Że ty jesteś takim typem, który szuka samotności i znajduje ją, ale na własną zgubę.

Marcin Zych często przytaczał słowa żony. Ona także pochodziła z Przymorza, tylko z innego falowca. Kiedyś podkochiwała się w Sławku, a gdy nie reagował, wybrała sobie za cel Marcina. On też nie reagował, ale w jego przypadku Matylda się uparła. Kiedy kobieta się uprze, niewiele można poradzić. Pobrali się jeszcze w czasach, gdy Marcin pracował u ojca. Przez lata wiele się zmieniło. Matylda stała się zaciętym wrogiem Sławka, uważając, że gdyby nie jego wyskoki, które Zych musiał tuszować, mąż dawno zostałby komendantem. Kruk wiedział, że Matylda miała rację. Nie wiedział tylko, co Marcinowi by z tego przyszło. Po co być komendantem? Kruk by nie chciał. Ale to pewnie dlatego, że nie posiadał ambicji.

W tym Matylda miała identyczne zdanie, jak była żona Kruka.

– Pozdrów Matyldę. Co u niej słychać?

– Przejdźmy do rzeczy. – Zych zmarszczył czoło. – Zieliński oddał sprawę zabójstwa tego mężczyzny w worku koleżance. Jak się nazywała ofiara? Raczyński?

– Stefan Rakowiecki – odparł Lalkarz, wyraźnie zdziwiony. – Nic o tym nie wiem.

– Przejęła to prokurator Marta Krynicka. Jest młoda, ledwo po asesurze. Zupełnie zielona, a mimo to dostała sprawę. Dziwne, prawda? No to poszperałem trochę na jej temat. Jest córką pewnego niezależnego senatora. To znaczy senator mówi o sobie, że jest niezależny. Często pokazują go w telewizji. Elegant. Może widzieliście?

Paweł zabębnił palcami po stole.

– Czuję, że zaraz wyskoczysz z czymś jeszcze.

– Ona chce pracować ze Sławkiem. – Zych westchnął ciężko. – Nalega, żeby to on zajął się śledztwem.

– Zaraz. – Lalkarz uniósł rękę. – Coś tu jest posrane. Najpierw wmuszasz we mnie to śledztwo, a teraz mi je odbierasz?

– Naciski z góry. – Zych wskazał na sufit. Piętro wyżej swoje biuro miała Monika Paczyńska od psychologów, najmilsza i najcichsza dziewczyna w całej komendzie. Mógł sobie wskazywać, ale z pewnością nie ona naciskała.

Lalkarz skinął głową. Twarz miał bez wyrazu. Zych bawił się piórem marki Parker, które dostał od kolegów na ostatnie urodziny. Odłożył je. Zastanowił się i znowu je podniósł.

– Pawełku, gdybyś tak znalazł jakiś powód, dla którego musisz odpuścić tę sprawę i prosisz o przekazanie… – wyrzucił z siebie, wzdychając.

– Mam trochę zaległego urlopu. Ci z kadr nie dają mi spokoju.

Zych nie sprawiał wrażenia, że ten powód go olśnił, ale ostatecznie skinął głową.

– Co to znaczy, że ona chce ze mną pracować? – spytał Kruk.

– Właśnie to. Przyszła tu, powiedziała, że chce Kruka, wyszła i rozdzwoniły się telefony.

– Czemu ja?

– Wygląda mi na taką, co chce się spełnić medialnie. Prasa będzie pisać o tobie, wspomną i o niej. Jest kurewsko atrakcyjna. Atrakcyjna, bo świetnie wygląda i się nosi. Kurewsko, bo właśnie to wyziera jej z oczu. Uważaj na nią. Może bierze Kruka po to, by tego Kruka medialnie wypierdolić w kosmos. Zieliński formalnie ją nadzoruje, ale jak z nim jest, sami wiecie.

– Medialnie wypierdolić – powtórzył Lalkarz i pokręcił głową. – Poetyckie. Przemawia do mnie.

– A może ma twoje zdjęcie nad łóżkiem? – Zych wyszczerzył zęby do Kruka. – To z Dziennika z zeszłego roku, gdzie chcesz dać w zęby dziennikarzowi. Przecież nie można tego wykluczyć.

Lalkarz roześmiał się, ale Kruk nie. Zapadła cisza, którą przerwał Zych:

– No tak… Dziękuję wam, panowie.

Wyszli. Lalkarz wyjął paczkę L&M-ów. Gapiąc się w naklejoną na ścianę tabliczkę z zakazem palenia, wsunął jednego do ust i przetrząsał kieszenie w poszukiwaniu zapalniczki.

– Trzymaj się tej małej – rzekł. – Zrobisz karierę.

– Dzięki za radę, Pawełku. Wpadnę do ciebie zabrać papiery.

Lalkarz wzruszył ramionami i oddalił się, zapalając L&M-a. Nie odwracając głowy, powoli uniósł rękę z dymiącym papierosem i pogroził nią Krukowi.

9

Kiedy Kruk dostał akta sprawy, nie spodziewał się, że tyle tego będzie. Od znalezienia zwłok upłynęło kilka dni, a papiery piętrzyły się na biurku, jakby ktoś obrabował archiwum.

– Zebrałem akta z zaginięcia Rakowieckiego – wyjaśnił Lalkarz – a także z samobójstwa jego ojca z końca sierpnia i wypadku brata. Pomyślałem, że to może mieć związek.

Kruk z niedowierzaniem dotknął sterty teczek.

– Pomór w rodzinie?

– Matka żyje. Byłem z nią dziś umówiony na spotkanie o czwartej, ale teraz jestem na urlopie.

– Przyjdzie na komendę?

Lalkarz spojrzał na niego w taki sposób, że Kruk stracił nadzieję.

Paweł z grubsza wprowadził go w temat i poszedł sobie. Kruk kupił trzy gazowane wody mineralne w automacie na dole, usiadł w swoim pokoju i zaczął czytać.

Stefan Rakowiecki był doktorem habilitowanym historii. Wykładał na uniwersytecie. Trzydzieści sześć lat, nieżonaty, od niedawna zamieszkały w Albatross Towers przy Rzeczypospolitej. Mieszkanie 72 m² tylko częściowo na kredyt. Jeździł fordem mondeo z 2014 roku. Narzeczona, Adela Winiarska. Znali się dwa lata. Nie widziała go w dniu zaginięcia.

Zaginięcie odkryto w środę 18 listopada 2015 roku w związku z tragicznym wypadkiem jego brata Łukasza, który poniósł śmierć na obwodnicy Trójmiasta staranowany przez litewskiego kierowcę TIR-a. Matka usiłowała powiadomić o tym Stefana. Na uniwersytecie dowiedziała się, że nie pokazał się od kilku dni i nikomu nie udało się z nim skontaktować.

Nie zareagował na telefon od matki. Dzwoniła na domowy telefon stacjonarny. Stefan był w pewien sposób staromodny. Nie miał komórki, konta na Facebooku, Twitterze ani Instagramie. Gdy poszła do jego mieszkania, odkryła, że dokonano włamania. Włamywaczem musiał być profesjonalista, który robotę wykonał z gracją, niemal nie zostawiając śladów na antywłamaniowych drzwiach. Tę grację stracił wewnątrz. Mieszkanie zostało wywrócone do góry nogami.

Wanda Rakowiecka, wciąż półprzytomna z powodu śmierci młodszego syna, udała się na policję z informacją o włamaniu i zaginięciu starszego. Kruk pomyślał, że pewnie z powodu tego włamania zaginięcie od razu dostało kategorię pierwszą.

Wkrótce po podaniu informacji do publicznej wiadomości na policję zgłosił się pracownik banku z Wrzeszcza. Poinformował, że Stefan Rakowiecki był w ich placówce w piątek 13 listopada. Podjął sto tysięcy złotych, wszystkie swoje oszczędności.

Dzięki tej informacji udało się zabezpieczyć nagranie z monitoringu bankowego z krytycznego dnia. Kruk obejrzał film dwukrotnie. Stefan Rakowiecki wszedł do placówki o godzinie 16:05. Ubrany był w lekką kurtkę, bo dzień był ciepły. Wypłaty powyżej 10.000 euro należy zgłaszać z wyprzedzeniem, więc urzędniczka bankowa była przygotowana na jego wizytę. Zaprowadziła go do osobnego pokoju, gdzie kasjerka przyniosła żądaną kwotę i dokonano jej przeliczenia. Rakowiecki sprawiał wrażenie trochę zdenerwowanego. Świadczyły o tym zbyt gwałtowne momentami gesty i wymuszony uśmiech.

Kruk sięgnął po dołączone do akt zdjęcie, aby lepiej przyjrzeć się twarzy. Na fotografii, znalezionej przez policję w mieszkaniu Rakowieckiego, widniał ten sam wymuszony uśmiech. Widać facet tak już miał. Był chyba przystojny, o ile Kruk znał się na takich rzeczach, choć rysy miał ostre, a brwi schodziły ku nasadzie nosa, jakby chciały się tam zderzyć. Włosy krótkie z pierwszym pasmem siwizny. Nie budził specjalnego zaufania. Jeśli facet umiał być sympatyczny, to pewnie na innym zdjęciu.

Rakowiecki spędził w banku dwanaście minut. O 16:17, z kwotą stu tysięcy złotych w wewnętrznych kieszeniach przedłużanej kurtki, opuścił placówkę. Kamera zewnętrzna zarejestrowała jeszcze, jak wsiada do zaparkowanego przed wejściem forda i odjeżdża. Wtedy ostatni raz widziano go żywego. Zniknął wraz z samochodem.

Policja podejrzewała, że Stefan Rakowiecki wybrał pieniądze, aby wyjechać i nie zostać znaleziony. Mogło to mieć związek z długami i samobójstwem jego ojca. Długi, jak wynikało z akt, mogły przejść z ojca na syna.

Nie mniej prawdopodobna była jednak hipoteza, że Stefana zabito w celach rabunkowych. Ktoś go wypatrzył, że pobiera większą ilość pieniędzy, lub też wiedział o tym wcześniej, pojechał za nim i zrabował zarówno pieniądze, jak i samochód. Prawdopodobnie Stefan został zamordowany. Ale wtedy to było tylko przypuszczenie.

Przy zwłokach oprócz kluczyków do samochodu, dowodu osobistego, prawa jazdy i kart płatniczych, znaleziono także klucze do mieszkania. Włamania i zabójstwa nie dokonał więc raczej ten sam sprawca. Włamywacz przetrząsnął mieszkanie, ale nie tknął drogiego kina domowego, aparatu za trzy tysiące ani laptopa. Szukał czegoś innego.

Kruk przejrzał raport z sekcji. Medyk sądowy dość ogólnikowo określił, że ciało pozostawało w wodzie kilka tygodni. Za to kategorycznie wykluczył, że śmierć nastąpiła przed utopieniem worka z denatem. Jako przyczynę zgonu wpisał „utonięcie w wodzie morskiej”.

Krukowi wystarczyły te wnioski. Darował sobie wgłębianie się w umiejscowienie plam opadowych, zaawansowanie zmian gnilnych oraz wyczerpujący opis stanu skóry, z której nastąpiło całkowite ześliźnięcie naskórka. Przemknął wzrokiem po danych z ważenia płuc, identyfikacji zawartości żołądka, po raporcie z badania dodatkowego na obecność okrzemek w narządach wewnętrznych i po całej reszcie tego typu rzeczy.

Zainteresowała go dopiero informacja, że ślady na nadgarstkach denata dowodzą, że miał skrępowane ręce. Użyto do tego sznurówek z jego butów. Sznurówki znaleziono luzem, a więc Rakowiecki zdołał pozbyć się więzów, będąc już w worku.

Doszło też do złamania obu kości prawego przedramienia, prawdopodobnie w wyniku urazu bezpośredniego. Być może denat został przed śmiercią uderzony i próbował zasłonić się ręką. W jego ustach odnotowano obecność niejadowitego węża z gatunku Natrix natrix długości jednego metra trzydziestu centymetrów. Wąż musiał dostać się do ust już po zgonie Rakowieckiego. W worku znajdowały się także dwa inne zaskrońce tego samego gatunku.

Krukowi zostało niewiele czasu do spotkania z Wandą Rakowiecką, ale zdążył jeszcze pobieżnie przejrzeć akta ojca i brata Stefana.

Gdy dziesięć po czwartej parkował samochód przed siedmiopiętrowym blokiem na Chałubińskiego, zapadał zmrok, a on myślał o tym, co wyczytał w aktach samobójstwa Marka Rakowieckiego. Wyglądało na to, że Stefan nienawidził ojca. Łukasz, młodszy syn, zeznał na policji, że starszy brat ponosi odpowiedzialność za śmierć ojca.

I że Stefan nie zasługuje, by żyć.

10

Mieszkanie było skromne, ale bardzo czyste. Wanda Rakowiecka miała mniej więcej sześćdziesiąt lat, stosunkowo gładką twarz i okulary w efektownej drucianej oprawie. Nad kanapą wisiała reprodukcja Dziewczyny z perłą Jana Vermeera.

Kruk lubił malarstwo i często zastanawiał się, co ludzie widzą w tym obrazie. Odkąd obejrzał film, twarz dziewczyny z obrazu układała mu się w twarz Scarlett Johansson.

– Podoba się panu? – spytała Wanda Rakowiecka.

Kruk drgnął. Tego typu wizyty były trudne, podczas nich nigdy nie rozmawiał o obrazach. Starał się nie okazać zaskoczenia. Ludzie różnie reagują na stratę. Szok bywa tak silny, że bliscy zmarłych żyją, jakby nic się nie stało, przez całe dnie i tygodnie. Prawda dociera do nich z opóźnieniem. A kiedy dotrze, zaczyna się piekło. Wyglądało na to, że Wandzie Rakowieckiej daleko do tego momentu.

Zaprosiła go do stołu, gdzie czekały na nich sernik z bitą śmietaną i dzbanek pachnący herbatą.

– Pan się dziwi – powiedziała cicho. – Pan bardzo się dziwi.

– Dlaczego miałbym się dziwić?

– Po prostu. Nie jest pan zdziwiony?

Kruk milczał. Rakowiecka nalała herbaty do filiżanek, poczęstowała ciastem.

– Myślałam, że przyjdzie pański kolega.

– Nie mógł.

– Smakuje panu?

– Tak.

Starsza pani małym srebrnym widelcem podnosiła kawałki ciasta do ust. Siedziała wyprostowana, sztywna. Za oknami słychać było krzyki dzieci.

– Proszę pani – powiedział Kruk. – Muszę zadać kilka pytań.

– Jeszcze ciasta? – spytała gwałtownie, a srebrny widelec zaczął drżeć w jej dłoni.

Więc to tak, pomyślał Kruk. Milczał, czekając, aż Wanda Rakowiecka się opanuje. Odłożyła widelec na talerzyk tak ostrożnie, że nie rozległ się najmniejszy dźwięk. Uśmiechnęła się samymi ustami.

– Bardzo mi przykro z powodu pani straty – powiedział Kruk. – Nie wiem, czy już pani przekazano, ale mamy do czynienia z zabójstwem. Prowadzę tę sprawę.

Niemal niedostrzegalnie skinęła głową. Nie patrzyła na niego.

– Czy ma pani jakieś podejrzenia, co mogło się wydarzyć?

Nie odpowiedziała. Nadal na niego nie patrzyła.

– Proszę mi opowiedzieć o Stefanie. Jakim był człowiekiem?

– Dobrym. – Znów zapadła cisza.

Kruk czekał. Miał nadzieję, że Wanda Rakowiecka w końcu się odezwie i że nie będzie to pytanie o ciasto.

– Był towarzyski?

– Och, ludzie go uwielbiali. – Oczy jej błysnęły i wreszcie spojrzała na Kruka. – Miał mnóstwo przyjaciół. Podobał się kobietom. Już w szkole nie mógł opędzić się od dziewcząt. Ale do mnie mówił, że to ja jestem najpiękniejsza. Był dobrym synem.

Kruk odniósł wrażenie, że próbowała przekonać samą siebie. Znów czekał, aż Wanda Rakowiecka coś doda, ale się nie doczekał.

– Kiedy widziała go pani po raz ostatni?

– Na pogrzebie męża. Tak elegancko wtedy wyglądał.

– A później? Nie odwiedzał pani?

– Miał ważne sprawy, ciężko pracował naukowo. Łukasz był ze mną cały czas. To mój młodszy syn, nawet ze mną zamieszkał. Łukasz to lekkoduch, gdzie mu tam do Stefana. Narwaniec. Same z nim były kłopoty. – Przygładziła nieistniejące fałdy obrusa, poprawiła filiżankę na spodeczku.

– W dniu, kiedy Stefan zniknął, nie kontaktował się z panią?

Pokręciła głową.

– W piątek rano pojechałam do siostry do Bydgoszczy. Nie było mnie cały weekend.

– Jak układały się stosunki między braćmi?

– Doskonale – odparła szybko, dla Kruka za szybko. A może chodziło o to, co wyczytał w aktach. – Od dziecka byli nierozłączni. Stefan lubił biegać po podwórku, był starszy i wszędzie zabierał ze sobą Łukasza. Pamiętam, jak grali w piłkę. Umorusani jak małe diabły. Te ich ciemne głowy tylko migały po boisku. Zawsze byli w tej samej drużynie.

– Pani mąż miał problemy finansowe. Stefan nie chciał mu pomóc…

– Nie mógł. – Lekko podniosła głos. – Miał zobowiązania.

– Łukasz…

– Łukasz nie mógł tego zrozumieć. Posprzeczali się, jak to bracia.

– Skąd Stefan miał pieniądze?

Wanda Rakowiecka drgnęła.

– Słucham?

– Pani syn był wykładowcą akademickim, ale mieszkał na osiedlu, gdzie metr kwadratowy lokalu w stanie deweloperskim na wyższych piętrach sięga siedmiu tysięcy złotych. Jeździł niezłym samochodem, miał oszczędności. Jakieś dodatkowe źródła dochodu?

– Z pewnością.

– Jakie?

– Był wspaniałym historykiem. Myślę, że doskonale mu płacono.

– No tak. – Kruk uznał, że ta rozmowa to strata czasu. – Czy pani wie coś, co mogłoby mi pomóc?

– Nie wiem, kto mógłby zrobić coś tak strasznego. Pojutrze pogrzeb. Czy pan przyjdzie? Podobno policja przychodzi na pogrzeby.

Kruk poczuł się dziwnie w tym czystym domu, z kobietą, która wkrótce ma pogrzeb syna i jest tak miła, że częstuje go herbatą i świeżym ciastem.

– Pan się dziwi – powtórzyła. – A ja już dawno go pochowałam. Najpierw zabił się mąż, a teraz i Stefan nie żyje. Mój Boże…

Zakryła twarz dłońmi i zaczęła płakać. Nic rozdzierającego. Takie sobie chlipanie. Kruk znowu czekał, tym razem na to, aż Wanda Rakowiecka wymieni imię drugiego zmarłego syna. I znowu się nie doczekał.

– Poda mi pani nazwiska kilku najbliższych przyjaciół Stefana?

– Nie znam. – Podniosła zapłakane oczy. – Stefan nigdy mi o nich nie mówił. Tak rzadko go widywałam…

Kruk podniósł się i podziękował za poczęstunek, Rakowiecka została przy stole. Gdy wychodził, żegnało go spojrzenie dziewczyny z perłą, która próbowała mu w ten sposób przekazać, że tak tu wszystko wygląda.

Nie żegnały go inne spojrzenia. Dopiero na klatce schodowej uświadomił sobie, że w pokoju nie było żadnych fotografii męża ani synów. Jego umysł przywołał spostrzeżenie, że na ścianach zostały dwa otwory po gwoździach i trochę jaśniejsze miejsca. Wcześniej nie zwrócił na to uwagi, a mimo to jego mózg i tak to zapamiętał. A więc zdjęcia były, tylko zostały zdjęte, i to całkiem niedawno.

Wyszedł na chodnik przed blokiem i głęboko odetchnął. Stał, patrząc na osiedle po zmroku. Na wielu balkonach lśniły kolorowe sznury lampek, pozostałość po świętach. Pogoda była nijaka, temperatura wahała się wokół zera. Wszystko było lepsze od atmosfery tamtego mieszkania.

Zadzwoniła komórka. Kruk używał w pracy prywatnego samsunga. Komenda zapewniała jakieś szroty, a on potrzebował sprzętu z mapami Google’a i dostępem do internetu. Nie znał numeru, spod którego dzwoniono.

– Dzień dobry – usłyszał w aparacie miękki głos i w pierwszej chwili pomyślał, że dzwoni Lamia, królowa nocy z Sopotu, której kiedyś pomagał wyjść na prostą. To nie była udana próba pomocy. Zastanowił się, skąd Lamia ma jego numer. – Mówi prokurator Marta Krynicka. Czekałam dziś na kontakt od pana.

Omal się nie zakrztusił.

– Wykonuję czynności w terenie.

– Prowadzę sprawę, do której został pan przydzielony. Nie powiedziano panu? – Głos nie był już miękki i przestał przypominać głos Lamii. Swoją drogą, Kruk był ciekaw, co słychać u dziewczyny. Zawsze wydawała się zagubiona.

– Tak, wiem. Prowadzę czynności właśnie w tej sprawie. – W słuchawce zapadła cisza. Gdy się przedłużała, Kruk zapytał: – Halo, jest tam pani?

Głos Marty Krynickiej stał się bardziej chłodny niż styczniowe powietrze:

– Sądziłam, że najpierw spotka się pan ze mną i ustalimy kierunek śledztwa.

Kruk zwykle pracował z prokuratorami, którzy zostawiali mu swobodę działania. Ograniczali się do czynności, w których obecność prokuratora była niezbędna, i wkraczali w chwale dopiero wtedy, gdy trzeba było sformułować akt oskarżenia. Prowadzili za dużo spraw, więc brakowało im czasu. Rzadko zdarzali się tacy, którzy chcieli osobiście nadzorować każde posunięcie policji.

Kruk przez chwilę zastanawiał się, co odpowiedzieć prokurator Krynickiej.

– Jasne. Pomyślałem, że wcześniej zapoznam się z aktami. To spotkanie umówił mój poprzednik. Musiałem na nie pojechać.

Zabrzmiało to jak usprawiedliwienie. Skrzywił się do telefonu. Nie lubił się usprawiedliwiać.

– Rozumiem – odparła Marta Krynicka. – Jutro rano zapraszam do siebie. Chętnie posłucham, czego się pan dowiedział.

Nie czekając na odpowiedź, rozłączyła się.

Kruk schował komórkę i stał zamyślony, wpatrując się w gasnące i zapalające się światła w oknach otaczających go bloków.

11

Zych miał rację. Prokurator Marta Krynicka wyglądała cholernie atrakcyjnie. Wysoka, szczupła, delikatna. No, delikatna tylko z wyglądu. Gdy wyciągnęła rękę na powitanie, poczuł stalowy uścisk drobnych palców i dostrzegł kilka pierścionków. Pomyślał, że Marta Krynicka nie zwykła się ograniczać. Uśmiechały się wyłącznie jej usta, nie oczy, na które opadały kosmyki długich blond włosów. Wskazała mu miejsce po drugiej stronie swojego biurka. Usiadł i czekał.

Nie czuła się zobowiązana wypełnić ciszy, która zapadła. W milczeniu przyglądała się Krukowi, jakby w ten sposób usiłowała wyrobić sobie o nim zdanie. Siedzieli tak jakiś czas, po prostu gapiąc się na siebie. Z korytarza dochodziło trzaskanie drzwi i odgłosy kroków.

– Jak wczorajsze spotkanie z matką Rakowieckiego?

– Miła kobieta. Straciła całą rodzinę, ale próbuje się trzymać.

– Dowiedział się pan czegoś?

– Tylko tego, że umrzyk nie miał przyjaciół, a matka go nie obchodziła.

– To nam w czymś pomoże?

– Nie wiem.

Marta Krynicka usiadła wygodniej na szerokim obrotowym krześle z podłokietnikami.

– Czy pana zdaniem jestem za młoda, by poprowadzić to śledztwo?

– Nie wiem.

– Dużo rzeczy pan nie wie.

– Tak. A konkretnie tych dwóch.

Zaczerwieniła się lekko, a Kruk pożałował swojej odpowiedzi. Zawdzięczał Krynickiej powrót do pracy. Wyczuwał w jej tonie pewną protekcjonalność i to go drażniło, ale w obecnej sytuacji nie powinien zrażać do siebie tej kobiety. W żadnej sytuacji nie powinien.

– No dobrze, pan ma doświadczenie, ja jestem tylko świeżo upieczonym prokuratorem. Proszę mi opowiedzieć, jak pan widzi tę sprawę.

– Za wcześnie na wnioski. Ledwie przerzuciłem akta, rozmawiałem tylko z jedną osobą z otoczenia naszego klienta.

– Naszego klienta?

Odchrząknął. To było określenie Zycha. Tak się dzieje, gdy ktoś przechodzi z handlu do policji.

– Denata. Stefana Rakowieckiego.

– Naszego klienta? – powtórzyła i pokręciła głową. – Nie prosiłam o wnioski, raczej o opis całej sprawy.

– Rakowiecki najprawdopodobniej zginął krótko po swoim zniknięciu trzynastego listopada. Był tak samo ubrany jak podczas wizyty w banku.

– A więc jednak wnioski.

Zignorował tę złośliwość.

– Medyk szacuje, że zgon nastąpił kilka tygodni przed znalezieniem ciała. W aktach nie ma wzmianki, by po trzynastym listopada ktokolwiek widział Rakowieckiego, by ktoś próbował posłużyć się jego kartą bankową albo by Rakowiecki dał jakikolwiek znak życia. Przypuszczenie, że zabito go wkrótce po zniknięciu, wydaje się uprawomocnione, choć oczywiście może być błędne.

– Nie wydaje mi się, żeby było błędne. Jeśli zabito go dla tych stu tysięcy, które miał przy sobie, mógł zginąć nawet tego samego dnia.

– Z motywem mam problem. Pieniądze wydawały się dobrym motywem, dopóki nie znaleziono ciała.

– A więc znowu wnioski.

Prokurator Marta Krynicka nie potrafiła się powstrzymać. Nagle wydała się Krukowi gówniarą i miał ochotę wytargać ją za ucho.

– Sposób zabójstwa kłóci się z motywem rabunkowym – ciągnął. – Klienta… – Zawahał się, a potem skrzywił i mówił dalej: – Klienta pobito, ale gdy wsadzono do worka, był żywy, a do środka wrzucono węże. To są tortury. Jeśli zabito go dla pieniędzy, nie było powodu do tortur, a jeśli sprawca bądź sprawcy sądzili, że mogą wydusić z niego więcej, to są na to inne sposoby. Ten sposób wymagał wyobraźni… chorej wyobraźni. Rakowiecki miał przy sobie dokumenty, kluczyki od samochodu i dowód rejestracyjny. Przestępcy, którzy zabijają dla stu tysięcy, nie pogardziliby samochodem za drugie tyle i na pewno by zabrali kluczyki i dokumenty auta. Nie wiemy, gdzie jest ford mondeo denata, ale to nie znaczy, że został skradziony.

Spojrzał na nią, jednak tym razem się nie odezwała.

– Jeśli natomiast sposób zabójstwa wybrano dlatego, że jest to jednocześnie dobra metoda pozbycia się ciała, to też nic mi tu nie pasuje. Po co węże? Dlaczego worka dodatkowo nie obciążono? Przeniesienie człowieka w worku na łódź, nawet jeśli ma się własną, to niełatwa sprawa. Na plaży zawsze ktoś się kręci, człowiek sporo waży, a Rakowiecki jeszcze żył. Może krzyczał i się szamotał. Do takiej roboty trzeba co najmniej dwóch ludzi, mnóstwo zimnej krwi i szczęścia. Łatwiej zabić, poćwiartować, obciążyć i utopić w morzu, choć oczywiście ćwiartowanie jest nie dla każdego. Idę o zakład, że w tej zbrodni chodzi o nienawiść. Ktoś tak bardzo nienawidził Stefana Rakowieckiego, że nie obchodziły go ani jego pieniądze, ani samochód, ani nawet troska o ukrycie zbrodni. Worek musiał zostać wyrzucony do morza stosunkowo blisko brzegu. Ma pani rację, prawdopodobnie Rakowiecki zginął już trzynastego listopada. – Przyznawał jej rację, żeby ją ugłaskać. To był jego wniosek.

Młoda prokurator wpatrywała się w niego z napięciem. Zaciskała zęby, ale chyba robiła to nieświadomie, pod wpływem emocji. Zaskoczyło to Kruka, przecież nie powiedział nic odkrywczego.

– Przyjmuję – odparła.

– Nie rozumiem.

– Przyjmuję zakład. O co się zakładamy?

– Chodzi o to, że ja sądzę, że to zabójstwo z nienawiści – powiedział wolno. – A pani?

– Że nie z nienawiści. Dla pieniędzy albo z podobnie trywialnego powodu. O dwa tysiące? Trzy?

Przez chwilę myślał, że Krynicka żartuje. Wyciągnęła jednak tę upierścienioną dłoń i patrzyła wyzywająco. Odczekał chwilę, po czym odpowiedział spokojnie:

– Nie.

Nie miał ochoty się zakładać. I nie stać go było na przegranie takiej kwoty. Natomiast ta propozycja sporo mówiła o prokurator Marcie Krynickiej, senatorskiej córce.

– Więc o dobry obiad.

– Mogę zaprosić panią na obiad. Zostawmy ten zakład.

– Nie interesuje mnie pańskie zaproszenie. Ręka zaczyna mnie boleć. Przyjmuje pan?

Odczekał jeszcze chwilę, po czym uścisnął jej dłoń. Przybił zakład tylko po to, by znowu poczuć dotyk jej skóry. Skórę miała przyjemną.

– Jak więc zamierza pan wygrać?

– Nie zamierzam. Zdaje się, że ktokolwiek z nas wygra, i tak pójdziemy na ten obiad. Skupię się na dotarciu do prawdy.

Znów zaczerwieniła się lekko, ale tym razem oczy jej się zwęziły.

– Sugeruje pan, że ja…

– Rzuciłem okiem na akta samobójstwa Marka Rakowieckiego. To ojciec naszego klienta. Powiesił się pod koniec września zeszłego roku. Miał problemy finansowe. Nie dało się tego udowodnić, ale poręczył pożyczkę udzieloną jego przyjacielowi przez pewnego biznesmena, Bartosza Kanię. Ten biznesmen jest nam dobrze znany, to bandzior. Przyjaciel nie spłacił pożyczki i zwinął się za granicę. Kania zwrócił się do poręczyciela, naciskał, a Marek Rakowiecki tego nie wytrzymał. Policja przesłuchała Kanię, ale wszystkiego się wyparł, a dowodów nie było. Faktem jest jednak, że Marek Rakowiecki został kilkakrotnie ciężko pobity, ostatni raz dwa dni przed śmiercią.

– Nie zgłosił pobicia na policji?

– Nie.

– Dlaczego?

– Istnieją tysiące powodów, dla których człowiek nie chce zgłosić się na policję. Trzy najpowszechniejsze: nie ufa policji, nie wierzy, że policja jest w stanie mu pomóc, albo ma coś na sumieniu. Gdy nasi ludzie dowiedzieli się o sprawie, nie mieli już kogo zapytać. Kwota długu, według Łukasza, młodszego syna, wynosiła sto pięćdziesiąt tysięcy złotych. – Gdy oczy Marty zalśniły i wyprostowała się gwałtownie. Kruk wiedział, o czym pomyślała, i wyjaśnił: – Nasi ludzie zajmujący się zniknięciem Stefana próbowali powiązać te dwie sprawy, ale nie dali rady. Dotarli do plotek, że Kania nie dostał od Stefana żadnych pieniędzy i nawet go szukał na własną rękę, gdy ten zniknął.

– Dlaczego go szukał?

Kruk wzruszył ramionami.

– Z akt wynika, że gdy zaczęło się robić ciężko, ojciec zwrócił się do Stefana o pożyczkę, ale ten odmówił. Nienawidził ojca. Marek Rakowiecki zostawił rodzinę, zniknął na dziesięć lat. Kiedy pewnego dnia wrócił, matka mu wybaczyła, ale Stefan nie. Łukasz Rakowiecki nie mógł bratu darować samobójczej śmierci ojca, obarczał go odpowiedzialnością. Ich matka, kierując się jakąś pokrętną logiką, unika tematu Łukasza, a Stefan to dla niej ideał.

– A pan co o tym sądzi?

– Naprawdę nie wiem.

– To już trzecia rzecz, której pan nie wie. Trop z Bartoszem Kanią uważam za interesujący.

– Wolałbym najpierw porozmawiać ze znajomymi Rakowieckiego i z jego narzeczoną. Z bandziorami lepiej gadać, gdy się już coś wie. Chciałbym dziś pójść na uniwersytet.

– Telefonowałam do dziekana – odparła z uśmiechem prokurator. – Znajdzie dla nas czas o szesnastej.

12

Na komendzie Kruk przeglądał sprawy, które zostawił, odchodząc na urlop. Nic się tam nowego nie zdarzyło i cierpliwie czekały na jego powrót. Ostatnio dostawał głównie spady. Podczas jego nieobecności nikt nie chciał tego tknąć.

O wpół do trzeciej dowiedział się, że ktoś pyta o niego na dole.

W pierwszym momencie nie poznał przygarbionego, chudego mężczyzny w ortalionowej kurtce, która robiła wrażenie wiecznej. Mężczyzna siedział grzecznie na ławce w korytarzu, a gdy zobaczył Kruka, poderwał się z miejsca i uśmiechnął nerwowo.

– Ja bym chciał jakoś to załatwić – powiedział – żeby polubownie wyszło, bo Zośka wyrzuci mnie z chałupy.

Kruk wreszcie pojął, kim jest ten mężczyzna.

– Złożył pan zawiadomienie o przestępstwie…

– No właśnie, ale telewizor się znalazł. – Mężczyzna mówił szybko, szeroko gestykulując, jak często robią to alkoholicy, gdy są pobudzeni. – Bo jak szwagier go zabrał i znosił po schodach, to spotkał tę sąsiadkę z parteru… Na pewno pan ją zna, taka stara i ruda, trzyma się jak cholera, i poprosił, czy może u niej telewizor potrzymać. Żeby sobie nawet pooglądała, jak chce. I jak się potem nie zgłaszał, to sąsiadka, bo ja ją dobrze znam, przyszła i zapytała, czy bym nie zabrał i nie przetrzymał dla szwagra, bo ona ma telewizor i w pokoju, i w sypialni, i w kuchni nawet taki mały, a w korytarzu to nie potrzebuje.

– Panie Paczak, czyj to w końcu jest telewizor?

– No jak to czyj? Mój. I Zośki też, tak formalnie, bo my tę wspólność mamy, ale Zośka mało ogląda. Ciągle narzeka, że czasu nie ma, jak to baby.

– Szwagier twierdzi, że to jego telewizor.

– Naprawdę? – Paczaka zatkało. Sprawiał wrażenie, że ugodzono go w serce. Po chwili podrapał się w głowę i oblizał wargi. – A może… Może i jego jest, kto go tam wie…

– Nie wie pan, czy telewizor, który jest w pana w domu, należy do pana?

– No, w sumie wiem, tylko nie jestem pewien… To istotne dla sprawy?

Kruk poważnie spojrzał mu w twarz. Bardzo starał się skupić na tej twarzy, żeby się nie roześmiać.

– Panie Paczak, zróbmy tak. Pan wycofa zarzuty, a ja nie będę robił problemów. Pogodzi się pan ze szwagrem i zadba, żeby szwagier pogodził się z panem. Wyjaśnijcie sprawę telewizora, do kogo należy. Do tego chyba nie potrzebujecie policji?

– No właśnie! – Paczak cały się rozpromienił. – Po to właśnie przyszłem, żeby to się jakoś po kościach rozeszło. Głupio, żeby szwagra wsadzać za kradzież telewizora. W końcu to jednak szwagier. No i Zośka by mi nie darowała, pan wie…

– Tak, wiem. Czemu nie przyszedł pan wcześniej? Przecież ja już mogłem narobić szwagrowi kłopotów.

– Bo ja tu przyszłem dwa razy, ale pana nie było, a mnie chcieli skierować do takiego innego… to ja nie chciałem.

– A to czemu?

Paczak podrapał się w głowę. Rzucił szybkie spojrzenie na Kruka, znowu się podrapał, po czym powiedział z wahaniem:

– Bo na tego policjanta to Dentysta wołają. Ja już umiem czytać między wierszami. Ja z żadnym Dentystą gadać nie będę. Mam zęby niepiękne, ale własne.

Wyszczerzył je, aby Kruk mógł zobaczyć. Facet sprawiał wrażenie prawdomównego. W sprawie zębów nie kłamał.

– Dobra, dobra – mruknął Kruk.

– Tylko, panie komisarzu… – Przybliżył się, dając Krukowi szansę zapoznania się z bukietem otaczających Paczaka woni, pośród których zapach przetrawionego alkoholu należał do najprzyjemniejszych. – Żeby mu ten pistolet zabrać, co? Wie pan, on pijący jest. Porządny, ale pijący, jak wszyscy. Żeby on, jak się napije, więcej ze spluwą nie latał. Ja to ja, ale u nas sami porządni ludzie mieszkają. Przestraszy się jeszcze kto, wie pan…

– Dobra. – Kruk westchnął. – Zajmę się tą bronią, ale pod jednym warunkiem.

– Jakim?

– Pan pomoże Zośce, żeby czas znalazła i coś sobie w końcu obejrzała.

– A to tak, pewnie. – Paczak gwałtownie pokiwał głową. – Pewnie, że pomogę. Dawno już sobie myślałem, żeby jej pomóc, tylko nigdy okazji nie było. Wie pan…

– Wiem. – Kruk dał mu znak, zaprowadził do swojego biura i wskazał miejsce na krześle, po czym wyciągnął z szuflady formularz. – Ja to wypełnię, a pan podpisze.

Pół godziny później zadowolony Paczak minął się w drzwiach z Martą Krynicką.

– Chciałam zobaczyć, jak pan pracuje. – Młoda prokurator usiadła na tym samym krześle, na którym przed chwilą siedział Paczak, i pociągnęła nosem.

– Uff… Co za odór. Niektórzy ludzie… – Chrząknęła. – Co to za sprawa?

– Takie tam. Napad z bronią w ręku… rabunek. Ale to już zamykamy.

Zamrugała, położyła na kolanach skórzaną torbę, do której dałoby się zapakować wieloryba, i oparła się na niej.

– Nie przypominam sobie, bym o czymś takim słyszała. Wnosimy oskarżenie?

– Chyba do tego nie dojdzie. Są wątpliwości co do stanu prawnego zrabowanego mienia, a może nawet co do samego rabunku. Dobre w tej sytuacji jest to, że Zośka w końcu poogląda telewizję, a złe, że powinienem zabrać facetowi pistolet na wodę.

Marta wywróciła oczami.

– Pańskie poczucie humoru w ogóle do mnie nie trafia. Jedziemy?

– Zobaczę, czy jest wolny samochód. Jeśli nie, weźmiemy moją toyotę.

– Możemy jechać moim. Mam golfa, jasnoniebieskiego, żeby pasował do moich oczu. – Spuściła wzrok, zaraz go uniosła i uśmiechnęła się. – Do pańskich oczu też będzie pasował.

13

Od dziekana dowiedzieli się niewiele. Ten wysportowany mężczyzna w średnim wieku powiedział tylko, że doktor Stefan Rakowiecki był specjalistą w swojej dziedzinie. Prowadził zajęcia z historii starożytnej. Również prywatnie było to jego pasją.

– Ile zarabiał? – spytał Kruk.

Rakowiecki wyciągał na rękę jakieś trzy, trzy i pół tysiąca. Gdyby miał kupić z tej pensji mondeo, uzbieranie całej kwoty zajęłoby mu trzy lata, a musiałby zrezygnować z jedzenia, picia i mieszkać pod gołym niebem. Zapytany o to, z kim Stefan się przyjaźnił, dziekan długo milczał, aż wreszcie wymienił nazwisko profesora Tadeusza Rańskiego od historii współczesnej.

– Chyba z nim się przyjaźnił, choć nie wiem, jak ostatnio wyglądały ich stosunki. Stefan wchodził w skład rady wydziału i poparł moją kandydaturę na dziekana, mimo że Rański też kandydował.

Rańskiego nie było w gabinecie, chociaż dziekan sprawdził, że o szesnastej pięćdziesiąt ma kolejne zajęcia. Kruk kątem oka przyglądał się prokurator Krynickiej. Rano tego nie dostrzegł, ale miała na sobie wysokie szpilki do jasnej garsonki. W tych szpilkach była nawet od niego wyższa.

Na korytarzu stały dwie sprzątaczki i kobieta odwrócona do Krynickiej i Kruka tyłem, która zwracała się do pracownic w sposób jednoznacznie zdradzający, że jest ich szefową. Ubrana była nie gorzej od Marty. Szpilki miała nieco niższe i bardziej wygodne, za to figurę nawet lepszą. Gdy się odwróciła, Kruk głęboko odetchnął. Rzadko spotykało się tak zachwycające kobiety. Była najczarniejszą z czarnych brunetką, z gatunku tych niewiarygodnie pięknych, które mogłyby być jeszcze piękniejsze, gdyby pozwoliły włosom rosnąć niżej niż tylko do szyi.

– Państwo do męża? – Zatrzymała gestem jedną ze sprzątaczek, która zamierzała się oddalić.

– Do Tadeusza Rańskiego. To pani mąż? – odparła Marta.

– Aha. Zszedł na dół do bufetu. Obiecał zaraz wrócić. Możecie zaczekać albo łapać go w bufecie, on…

– Zaczekamy – ucięła prokurator.

Rańska znieruchomiała, po czym wróciła do rozmowy z pracownicami.

Kruk i Krynicka usiedli na krzesłach pod żółtą ścianą. Nieopodal siedziały dwie studentki, trochę dalej jeszcze jedna. Sprzątaczki, pchając przed sobą wózki z wiadrami, poszły na koniec korytarza i zniknęły w pustej sali. Wtedy Rańska odwróciła się i można ją było podziwiać en face. Tym razem patrzyła tylko na Kruka, Krynicką ignorowała.

– Może mogę w czymś pomóc?

Kruk wstał. Starał się, by jego głos zabrzmiał łagodnie.

– Jesteśmy z policji.

– Tak myślałam. Pańska koleżanka zachowuje się jak policja.

– To prokurator.

Rańska lekko uniosła brwi i jej wzrok ześliznął się na Krynicką. Napotkała zimne spojrzenie. Kruk pomyślał, że jest to spojrzenie samicy przyzwyczajonej do zwycięstw, która nagle przestała być pewna swojej przewagi nad innymi samicami. I to pomimo że konkurencyjna samica była o jakieś dziesięć lat starsza.

– Przyszliście w sprawie Stefana, prawda?

– Znała go pani?

– Czy ja wiem? O, jest Tadeusz.

Od strony schodów zbliżał się niewysoki mężczyzna. Szedł wolno, trzymając w dłoni szklankę z kawą. Szczupły, jeszcze stosunkowo młody, ale już posiwiały. Twarz nijaka, bez wyrazu. W głowie Kruka zadzwoniło. Z miejsca zadał sobie pytanie, jakim cudem tego rodzaju mężczyzna zdobył tak atrakcyjną kobietę. Nieefektowne dżinsy i schludny sweter włożony na koszulę kazały się domyślać, że żona nie wyszła za niego dla pieniędzy. Na pierwszy rzut oka facet nie miał atutów.

– Tadeusz Rański – przedstawił się. – Spotkałem dziekana w bufecie. Powiedział mi, że państwo czekacie.

– Porozmawiamy? – spytał Kruk, a Krynicka stanęła obok.

Rański skinął głową. Uśmiechnął się do żony.

– Wrócę dziś później – powiedziała. – Potwierdzili mi zlecenie na wieczór.

Profesor znowu skinął głową, choć już się nie uśmiechał.

Gabinet Rańskiego był mały, wręcz klaustrofobiczny, a z tabliczki przy drzwiach Kruk dowiedział się, że profesor dzieli go z dwoma magistrami. Gdy usiedli, a pani prokurator i oficerowi śledczemu przypadły krzesła przeznaczone dla przychodzących na zaliczenia studentów, profesor wskazał leżącą na biurku gazetę.

– Wszędzie o tym piszą.

Kruk poprosił o gazetę i przebiegł wzrokiem artykuł na pierwszej stronie. Potrzebował kilkunastu sekund, by zorientować się, jak sprawę postrzega prasa. Cóż, nie wyglądało to najlepiej. Wątpił, aby prokurator Krynickiej zależało na tego rodzaju popularności, ale zapewne już znała ten artykuł i nie widać było po niej śladu zmieszania.

– Ja… jestem przerażony – rzekł Rański.

Kruk milczał. Miał nadzieję, że Krynicka też się nie odezwie i pozwoli Rańskiemu mówić w swoim tempie. Gdy świadek przejawia inicjatywę, warto mu na to pozwolić. Pytania zawsze zdąży się zadać.

Milczała. Zdaje się, że jeśli coś zostało napisane w policyjnych podręcznikach, można było liczyć na to, że Marta Krynicka to zna i zastosuje.

– Zawsze fascynowała go poena cullei i tak właśnie zginął. – Rański wzdrygnął się, popatrzył na ich twarze i wyjaśnił: – Kara worka, starożytny rzymski zwyczaj karania najgorszych zbrodniarzy. Bardziej rytuał niż egzekucja. Zamknięcie człowieka żywcem ze zwierzętami w worku z wołowej skóry i utopienie w morzu.

– Węże? – spytała Marta.

– Pies, żmija i małpa. W każdym razie te zwierzęta towarzyszyły skazańcowi w starożytnym Rzymie.

– Pan sądzi, że to ten rytuał? Mamy tylko trzy węże, do tego niejadowite.

– Nie wiem. – Rański przygarbił się. – Ale od razu mi się skojarzyło. Stefan dużo o tym mówił, w ogóle temat rzymskich tortur to był jego konik. Gdy znaleziono go w worku na plaży, wydało mi się oczywiste, że to poena cullei. – Zastanowił się. – Teraz już mi się to nie wydaje takie oczywiste.

– Może nam pan opowiedzieć więcej o tym rytuale? – spytał Kruk.

– Nie jestem specjalistą od czasów rzymskich. To, co o tym wiem, wiem od Stefana. Kara worka była przeznaczona dla ojcobójców, bo dla Rzymian zabicie ojca stanowiło wyraz najwyższej degeneracji.

Krynicka nerwowo poprawiła się na krześle.

– Pan oczywiście wie, że ojciec Stefana Rakowieckiego zginął krótko przed zniknięciem Stefana?

– Wiem, ale to było samobójstwo.

– Tak stoi w aktach. Czy obiło się panu o uszy, że ktoś miał inne zdanie? Może przychodzi panu na myśl osoba, która mogła obwiniać Stefana o śmierć ojca?

Rański przygarbił się, a potem zdał sobie z tego sprawę i gwałtownie się wyprostował. Dla odmiany podniósł szklankę z kawą i schował za nią twarz. Skorzystał z okazji, by się napić.

– Niezręcznie mi o tym mówić… – Popatrzył na przedstawicieli prawa. Z rezygnacją odstawił szklankę. – Musicie państwo wiedzieć, że kiedyś się przyjaźniliśmy, ale nie ostatnimi czasy. Stefan był konfliktowy. Inni koledzy określali to bardziej dosadnie, a ja… Latami starałem się tego nie zauważać, właściwie nie wiem czemu, po prostu chyba taki jestem. Ale nastąpił moment… Nie chcę mówić źle o zmarłym… – Potrząsnął głową. – Po prostu przestaliśmy się przyjaźnić. Jego brat…

– Dziekan wspomniał, że Stefan Rakowiecki nie poparł pana w wyborach – rzekł Kruk.

Rański zamilkł, był rozkojarzony. Kruk wiedział, że popełnił błąd. Ten sam błąd, co do którego się bał, że popełni go Krynicka. Rański zdecydował się powiedzieć im coś o Łukaszu, a Kruk mu przeszkodził.

– No tak… Mój kontrkandydat, wtedy kontrkandydat, a obecnie dziekan, zajmował się pewną prestiżową dla nas, historyków, publikacją, i kupił Stefana, proponując mu współautorstwo. – Rański umilkł i dłuższą chwilę siedział w bezruchu.

– Proszę mi wybaczyć, panie profesorze – odezwała się Krynicka. – Pan wspomniał coś przed chwilą o bracie Stefana Rakowieckiego. Nie chciałabym, aby nam to uciekło.

– Obaj nie żyją – rzekł niepewnie Rański. – Czy godzi się do tego wracać?

– Do czego?

– Po śmierci ojca Łukasz, młodszy brat Stefana, przyszedł na uczelnię. Był pijany. Wykrzykiwał, że Stefan do tego doprowadził. Że ziemia wciąż nosi ojcobójcę, ale dopadnie go kara niebios. Krzyczał to na cały głos, korytarz pełen był studentów, a jemu to wcale nie przeszkadzało. No, ale może dlatego, że wypił… Nie wiem, o co chodziło, bo wtedy już rzadko rozmawiałem ze Stefanem.

– Łukasz groził bratu? – spytał Kruk.

– Krzyczał różne rzeczy, niektóre dość wulgarne. Sądzicie, że to on?

– Czy Stefan Rakowiecki kiedykolwiek rozmawiał z panem o ojcu?

– Wiedziałem, że między nimi się nie układa. Próbowałem zagadnąć go raz czy dwa, ale nie reagował na takie pytania.

– Rozumiem. Kiedy ostatni raz widział pan Stefana Rakowieckiego?

Profesor zastanowił się.

– Trudno powiedzieć. Nasze relacje bardzo się rozluźniły. Gdy huknęła wieść, że zniknął, i zaczęła przychodzić policja, nie widziałem go od kilku dni. Naprawdę trudno powiedzieć…

– Studenci go lubili? – spytała Marta.

– Proszę ich o to zapytać.

– Pytam pana.

Rański westchnął.

– Bez wątpienia cenili go jako wykładowcę. Był kompetentny.

– Miał wrogów?

– Wrogów? Ale przecież nie takich, którzy chcieliby go zabić. Powiedziałbym raczej, że nie szukano jego towarzystwa.

Kruk był pod wrażeniem, jak ładnie profesor Rański potrafił ubrać w słowa dość nieładną kwestię. Świat w takim ujęciu robił się przyjemniejszy.

– Pan znał osobiście Łukasza Rakowieckiego? – spytał.

– Nie. Wtedy, gdy tu przyszedł, zobaczyłem go pierwszy raz. Stefan o nim opowiadał. Młodszy brat nie poszedł na studia, bo matce nie starczało pieniędzy, a ojciec przysyłał alimentacyjne minimum, a i to nie zawsze. Stefan czuł do brata litość. Był trochę snobem i ludzi, którzy nie mieli wykształcenia, uważał za gorszych. Nie okazywał tego, ale wiem, że tak myślał. Łukasz imał się różnych prac, głównie na budowach.

– Interesował się kulturą rzymską?

– Stefan wspominał, że pożyczał mu książki o Rzymie, ale nie wiem, czy Łukasz je czytał. Może brał, by zrobić przyjemność bratu.

– Mógł słyszeć o karze worka?

– Na pewno. Każdy, kto znał Stefana, prędzej czy później o tym słyszał. Są ludzie, którzy mają obsesję na punkcie pogrzebania żywcem, on dla odmiany miał obsesję na punkcie tego rytuału. Interesowała go filozoficzna podbudowa egzekucji i zrytualizowane okrucieństwo samego aktu.

Kruk nie dostrzegał tu żadnej odmiany. Czym innym była kara worka, jak nie pogrzebaniem żywcem człowieka?

– Myśli pan, że ta obsesja mogła mieć związek z jego niechęcią do ojca?

Implikacje tego pytania zastanowiły Rańskiego.

– Nie wiem.

Umilkł i zamyślił się. Krynicka też nad czymś myślała.

– Czy trudno jest w dzisiejszych czasach zdobyć worek z wołowej skóry? – odezwała się.

– O właśnie. – Rański ożywił się. – Stefan wielokrotnie powtarzał, że ma zamiar zamówić taki worek. Chciał uzmysłowić studentom okrucieństwo kary. Oni dość obojętnie podchodzili do jego fascynacji. Mówił, że jak wsadzi do worka jednego z drugim, wtedy zrozumieją, czym była poena cullei.

Profesor znowu się zamyślił. Wystygła kawa stała przed nim na biurku.

– I kupił?

– Chciał kupić. Ale czy kupił… Nie wiem nawet, kto mógłby takie rzeczy sprzedawać.

Spojrzenie prokurator Krynickiej powiedziało Krukowi, że nie miała więcej pytań. Wydawała się z siebie zadowolona. Za to Kruk miał jeszcze jedno. Takie, które często zadawał na koniec:

– Czy jest coś, o co nie zapytaliśmy, a powinniśmy o tym wiedzieć?

Rański zawahał się. Splótł dłonie. Rozplótł je. Poruszył nerwowo palcami.

– Jestem przerażony tym, co się stało… Ale wcześniej, kiedy Stefan zniknął i zaczęto mówić, że spotkało go coś złego, poczułem radość. Że dobrze mu tak. Bardzo żałuję, że to wtedy czułem, ale tak właśnie było…

– Panie profesorze, pytałem o fakty, których może pan być świadomy. Nie jestem księdzem i proszę nie szukać u mnie rozgrzeszenia.

– Fakty – powtórzył Rański, aby ukryć zakłopotanie. – No tak, fakty. Nie, nie sądzę, żebym znał jakieś fakty.

Kruk wstał i położył na biurku wizytówkę.

– Może znalazłby pan dla nas więcej informacji o karze worka? Jest pan historykiem, będzie pan wiedział, gdzie szukać.

– Chętnie pomogę.

– Kiedy możemy się kontaktować?

– Żona wraca dziś późno, siądę nad tym wieczorem. Ranek mam wolny od zajęć i udam się do czytelni. Jutro po południu.

– To by nam ułatwiło sprawę – odparł Kruk.

14

Na korytarzu pojawiła się nieduża grupka studentów. Rozmawiali, śmiejąc się.

– Znaliście doktora Stefana Rakowieckiego? – zagadnął Kruk.

Zapadła cisza. Kilka par oczu wpatrywało się w niego badawczo. Krynicka podeszła i uśmiechnęła się.

– Jesteśmy z prokuratury.

Nikt nie odpowiedział uśmiechem. Młodzi mężczyźni, zdaniem Kruka jeszcze chłopcy, patrzyli po sobie niechętnie. Jeden z nich, ubrany w czarną koszulę, był wyższy od pozostałych i wydawał się bardzo poważny.

– Pan go znał? – Kruk zwrócił się bezpośrednio do niego.

– Tak – odparł student z ociąganiem. Był wyraźnie niezadowolony. – Chodziłem na jego wykłady.

– Co może pan o nim powiedzieć?

– Pasjonat. Znał się na historii starożytnej.

– Wymagający?

– Jak wszyscy. Każdy wykładowca sądzi, że jego przedmiot jest najważniejszy.

Inni pokiwali głowami. Student w czarnej koszuli wbił wzrok w podłogę.

– Nie lubicie policji czy nie lubiliście Rakowieckiego? – mruknął Kruk.

Student poderwał głowę. Wciąż był poważny, tylko w kącikach ust błąkał się uśmieszek.

– Nie mamy nic do nikogo.

– Aha.

Stojący nieco z tyłu szczupły chłopak zachichotał. Dwóch innych usiłowało go sobą przysłonić i Kruk musiał się wychylić, aby się przyjrzeć. Dostrzegł rozszerzone źrenice i przekrwione spojówki. Ten student nie był w ogóle poważny. Wyglądał na szczerze ubawionego.

– No dobra – rzekł Kruk. – Dziękuję.

– Nie ma za co. – Młody mężczyzna w czarnej koszuli natychmiast odwrócił się plecami.

Kruka to zirytowało.

– Tylko z panem chciałbym jeszcze porozmawiać. – Uniesieniem brody wskazał chichoczącego chłopaka, który w tej samej chwili przestał być taki wesolutki.

– Ze mną?

– No, przecież mówię. – Koledzy rozstąpili się, zostawiając go osamotnionego, jak stado antylop zostawia ranną sztukę na pastwę lwów. Chłopak zrobił dwa kroki, a Kruk objął go ramieniem i poprowadził na hol, patrząc znacząco na Krynicką. Poczuł ten jedyny w swoim rodzaju, słodkawy zapach. – Chodź, kolego. Pogadamy.

– Ale o czym?

Zatrzymali się w pewnym oddaleniu, przy schodach, jednak nie było to miejsce, które chroniło ich przed oczami pozostałych studentów historii. Kruk uznał, że w takich warunkach nie pogadają szczerze. Pociągnął chłopaka do przeciwległego skrzydła budynku, gdzie było niemal pusto. Marta Krynicka szła za nimi, nic nie mówiąc.

– Zróbmy tak – powiedział Kruk, nachylając się do chłopaka i przybliżając twarz na tak bliską odległość, że tamten cofnął głowę. – Ja zadam ci kilka pytań, a ty mi odpowiesz i nie posikasz się przy tym ze śmiechu. W zamian ja cię nie przeszukam i nie zapytam, gdzie mieszkasz. Co ty na to?

– A co pan chce wiedzieć?

– Opowiedz mi trochę prawdy o stosunku studentów do Rakowieckiego.

– To nie jest pytanie.

– Dobra. Stań twarzą do ściany, ręce nad głową, nogi szeroko.

– Spokojnie – zapiszczał chłopak. – Rakowiecki to była największa menda na uczelni i każdy to panu powie. Znaczy powiedziałby panu, gdyby ktoś chciał tu gadać z policją.

– Naoglądaliście się filmów czy jak?

Chłopak parsknął.

– No, chyba tak.

– Czemu Rakowiecki był menda?

– Tego nie wiem, jego samego trzeba by zapytać. Ale był. Okropnie złośliwy. Czepiał się o wszystko. Jak mu się podpadło, nie umiał o tym zapomnieć i już do końca się mścił.

– Oblewał ludzi?

Chłopak zastanowił się.

– Właściwie to nie. W każdym razie na poprawkach przepuszczał, ale przeczołgiwał ludzi tak, że jak wychodzili z egzaminów, to się trzęśli. Lubił pokazywać, że ma władzę. Pan wie, że to człowieka najbardziej wkurza, bo co to za władza, jak chodzi tylko o egzamin? Ale jemu się wydawało, że to wielka sprawa. – Znów zachichotał. – Ten mój kolega, co pan z nim rozmawiał… Jak Rakowiecki zniknął, to on wyprawił taką imprezę w akademiku, że dwie szyby poszły. Piliśmy za to, żeby się Rakowiecki nie znalazł. No, potem nam było głupio, jak go rzeczywiście nie znaleziono. A jak wypłynął na plaży, wszyscy żałowali, że tak wyszło, ale nie o to chodzi.

– Ten kolega nienawidził Rakowieckiego?

– Taaa, ścierali się na każdych zajęciach. – Chłopak uśmiechnął się na to wspomnienie, a potem do niego dotarło i zamachał rękami. – No co pan, Jurek to porządny gość. On by czegoś takiego nie zrobił. Powiedziałem o tym tylko dlatego, że to żadna tajemnica. Wszyscy o tym wiedzą.

– Dobra. Co jeszcze wszyscy wiedzą?

– Nic – odpowiedział chłopak, uciekając wzrokiem.

– Słuchaj no… – Kruk westchnął i ścisnął go za ramię. – Doktor Rakowiecki nie żyje. Co jeszcze wiesz?

– Spokojnie. – Student bezskutecznie próbował uwolnić się z uścisku. – Pan mnie nie bije, bo się poskarżę w gazecie. Pan myśli, że my nie poznaliśmy, kim pan jest? Pan jest ten gość, co tłucze ludzi bez powodu. No i co, ja tam się pana nie boję.

Na drugim końcu korytarza zamajaczyły twarze kolegów chłopaka. Obserwowali z daleka, co się dzieje, i coś do siebie mówili. Kruk trzymał go jeszcze chwilę, po czym puścił. Pokręcił głową. Chłopaka to ośmieliło.

– A pani jest ta prokurator bez kompetencji. Z prasą to ja jestem na bieżąco. I wy chcecie, żebyśmy brali was na poważnie?

– Przecież gadasz jak najęty – powiedział Kruk.

– Okrutne zabójstwo, brutalny śledczy i zielona jak liść koniczyny młoda prokurator – zacytowała Marta Krynicka, patrząc na chłopaka bez gniewu. – „Zielona” oznacza „nowa”, a przez to „bez doświadczenia”, nie bez kompetencji. Czytanie ze zrozumieniem się kłania.

Chłopak roześmiał się nerwowo.

– Doświadczenie jest częścią kompetencji.

Teraz Marta Krynicka się roześmiała.

Kruk pozostał poważny.

– Co wiesz? – spytał.

– W sumie, jak on już nie żyje, mogę powiedzieć. – Student nie odrywał wzroku od prokurator, która zyskała jego sympatię. – Ale mówię to pani, nie jemu. Chodziły słuchy, że u doktora Rakowieckiego można się było czasem zaopatrzyć. Właściwie to nic pewnego, ale tak się słyszało.

– Kupowałeś od niego – stwierdził Kruk.

– Nic podobnego. Ja tylko brokuły od wielkiego dzwonu. On miał cięższe rzeczy.

– Amfa? Koks?

– Nie wiem. Ale chyba to drugie, na przykład.

– Na uczelni? – Marta uniosła brwi. – Niemożliwe.

Chłopak zmarszczył twarz w przebiegłym uśmiechu.

– Ponoć dziekan, gdy jeszcze nie był dziekanem, ostro za nim niuchał. Ale potem, gdy już dziekanem został, odpuścił.

– Ach tak – mruknął Kruk. – Interesujące.

– To tylko plotki. Wszyscy o tym gadają i może po prostu ktoś to wymyśla, tak dla jaj.

– Pewnie. Dałeś nam kupę plot. – Studenci na końcu korytarza zaczynali przyglądać się im coraz bardziej natarczywie. Ten w czarnej koszuli patrzył Krukowi prosto w oczy. – Jeśli to wszystko, uciekaj, zanim koledzy przypuszczą abordaż.

Nie było w tym nic do śmiechu, ale chłopaka rozbawiło.

– Gadałem z wami, bo chciałem – oświadczył Krukowi. – Nic by pan przy mnie nie znalazł.

Uśmiechając się i wzdychając do pani prokurator, poszedł sobie. Koledzy go otoczyli, a on coś im mówił. Wkrótce wszyscy zniknęli.

Krynicka i Kruk ruszyli do wyjścia.

Gdy schodzili, musieli zaczekać, aż sprzątaczka w uniformie z napisem na plecach „Rańska Service” zamiecie kilka najniższych stopni schodów. Krynicka dwa razy chrząknęła znacząco, ale kobieta nawet na nią nie spojrzała i dokończyła pracę. Dopiero wtedy odwróciła się do nich i zrobiła miejsce, by mogli przejść. Kruk zatrzymał się, zaskoczony.

– To pani? – spytał.

Wzruszyła ramionami. Nie miała już na sobie szpilek ani garsonki, tylko niebieski fartuch. Włosy ukryła pod chustką. Nie zmyła jedynie idealnego makijażu.

– Trzy kobiety nie przyszły dzisiaj do pracy. – Westchnęła, uśmiechając się wesoło. Nie sprawiała wrażenia zakłopotanej. – To już kolejny raz w tym miesiącu. Miałam skargi na jakość usług. Nie mogę sobie na to pozwolić.

– Ciężka harówka – zauważyła prokurator Marta Krynicka.

– Własna firma. Uroki pracy na swoim. Przechodzicie? Mam jeszcze sporo do zrobienia.

Gdy ją mijali, stała wsparta na miotle jak jakaś wiedźma, przechylając się na bok na tyle mocno, że łuk biodra uwydatnił się pod fartuchem. Kruk poczuł zapach jej perfum i głębiej wciągnął powietrze, aby zatrzymać go w nozdrzach jak najdłużej.

Marta Krynicka spojrzała na niego z nieskrywaną niechęcią i zacisnęła zęby.

15

To prokurator Krynicka zaproponowała, żeby wstąpili na kawę do Starbucksa w kompleksie biznesowym Olivia. Wzięli po latte i usiedli na kanapie przy stoliku tak małym, że mógłby robić za stołek.

– Zastanawiałam się – odezwała się. – Pan jest starszy, ale ja jestem kobietą. Pan jest doświadczony, ale to ja prowadzę tę sprawę. No więc doszłam do wniosku, że ja powinnam.

– Co? – spytał.

Wyciągnęła dłoń. Pomyślał trochę głupawo, że ma tę samą kształtną i upierścienioną dłoń co rankiem.

– Marta – powiedziała.

Uśmiechnął się i podał jej rękę. Dużo większą, bez pierścionków i co najmniej tak samo silną.

W lokalu było dużo młodych ludzi zajętych rozmową, a częściej przeglądaniem smartfonów. Siedzieli pochyleni, wpatrzeni w ekrany. Na dworze zapadła już ciemność i rozświetlały ją światła miasta. Ten Starbucks był tak urządzony, że ciągnął się wąsko wzdłuż szklanej ściany, i tak zabudowany, że czuło się odosobnienie mimo obecności innych. Było przyjemnie.

– No to chyba jesteśmy trochę mądrzejsi, prawda, Sławek? – Uśmiechnęła się, wymawiając jego imię.

– Co masz na myśli?

– Mamy zdestabilizowanego emocjonalnie brata, który się odgrażał, że Stefan nie powinien żyć.

– Pewnie tak sobie gadał. Ludzie gadają różne rzeczy.

– Mówiłeś tak kiedyś o swoim bracie?

Uniosła gorący kubek do ust, a Kruk nie potrafił odgadnąć, jakie były intencje tego pytania. Musiała wiedzieć, kim jest jego brat. W gazecie również o tym pisano.

– Mamy też podejrzenie narkotyków – powiedział, a ona ziewnęła, zakrywając usta dłonią. Rzeczywiście potrzebowała kawy. Zważył w ręce swój kubek, ale nic nie odpił. – Zostawmy to. Powiesz mi, dlaczego ja?

– Dlaczego ty? – Dwa razy szybko trzepnęła rzęsami tak długimi, że mogłaby zamieść okruchy ze stolika, gdyby tylko były tam jakieś okruchy.

– Tak, dlaczego ja?

Wskazała młodych ludzi zgarbionych nad smartfonami.

– Zobacz, co robią. Sprawdzają mejle, odwiedzają Facebooka, czytają wiadomości, ale tylko te z krzyczącymi nagłówkami. A w tych nagłówkach jesteś ty.

Kruk popatrzył. Chudy chłopak w cienkim swetrze i okularach. Niska otyła dziewczyna obgryzająca paznokcie. Inna dziewczyna, wysoka i ładna, całkowicie wyłączona z życia, zahipnotyzowana przez ekran.

– Chcesz być częścią ich świata?

– To wiele ułatwia. Przynajmniej w karierze.

– Wiesz to od ojca?

Milczała, skrobiąc paznokciami o blat stolika. Wydało mu się, że ją zirytował.

– Sądzisz, że dostałam tę sprawę po znajomości.

– Nie moja rzecz.

– To prawda, nie twoja. I prawda, że tak właśnie było. Bo jakże inaczej dostać taką sprawę na wejściu. Uważasz, że nie powinnam jej brać? – Nie doczekała się odpowiedzi, więc mówiła dalej: – Dlaczego ludzie oczekują, że ktoś będzie latami i z wysiłkiem starał się zasłużyć na coś, co może dostać ot tak, teraz i bez wysiłku? Sądzisz, że byłabym mądra, gdybym nie wykorzystała szansy?

– Szansy na co?

– Po tej sprawie będę prokurator, która rozwiązała sprawę brutalnego zabójstwa głośnego na cały kraj.

Jej bezpośredniość zrobiła wrażenie na Kruku. Miał ochotę jej kibicować, by mogła osiągać swe cele.

– A rozwiążesz tę sprawę?

– Może. A może ty rozwiążesz. Ale do zdjęć będziemy pozować razem. Ty przestaniesz robić za dyżurnego bandytę w gdańskiej policji. Ja, zanim prasa skojarzy, kto jest moim ojcem, będę miała na koncie niepodważalne sukcesy. Ominę etap udowadniania gazetom, że nie jestem po prostu córeczką tatusia.

A nie jesteś? – miał ochotę zapytać, ale powstrzymał się. Zamiast tego zadał inne pytanie:

– A jeśli nie rozwiążemy tej sprawy?

– Musimy. – Zacisnęła dłoń na filiżance. – Sprawdziłam cię. Gdy nie bijesz ludzi, potrafisz myśleć. Choć w sprawie Zarzeckiego wpadka była paskudna.

Nie skomentował. Kamila Zarzecka nadal pozostawała pod obserwacją facetów w białych fartuchach w szpitalu psychiatrycznym na Srebrzysku, którzy robili mądre miny, ale nie mieli pojęcia, co z nią począć. Lalkarz powiedział Krukowi, że gdy znaleźli ją pobitą, pojechał z nią do szpitala, bo dostrzegł w jej oczach coś niepokojącego. Pewien rodzaj blasku.

Cóż, Lalkarz potrafi zauważać takie rzeczy. Kruk też by może potrafił, gdyby wcześniej mu nie odbijało. W każdym razie miał taką nadzieję.

– Niepotrzebnie odstawiłaś Pawła. On rozwikłał tamtą sprawę.

Do diabła, Kruk był pewien, że Zarzecki jest winny. Zdjęli faceta z miejsca zdarzenia. Jego żona kuliła się w kącie kuchni pokrwawiona, zapłakana, z czerwoną śliną cieknącą z ust. Uciekała od męża, błagała, by nie pozwolili mu się do niej zbliżać. On na rękach miał krew i zachowywał się agresywnie. Kto by pomyślał, że baba wszystko ustawiła.

Ironią losu było, że na interwencję u Zarzeckich Kruk i Lalkarz trafili przypadkiem. W okolicy nie było patroli, a oni przejeżdżali w pobliżu.

– Wszystkim to wisi. Zgarnąłeś mu publiczność.

– Sprawiedliwość się nie liczy?

– Liczy się. Dlatego ludzie czekają, aż dopadnie cię jej karząca ręka.

Poprawiła włosy. Dostrzegł na jej czole trzy wąskie, niemal niewidoczne kreski. Te kreski będą się z wiekiem pogłębiać, aż przemienią się w bruzdy. Wyglądało na to, że Marta Krynicka miewała mnóstwo zmartwień.

– Nasz denat nie budzi sympatii – stwierdziła.

– Faceta nikt nie lubił. Musiał być cholernie samotny.

Powiodła palcem po krawędzi stolika, nie spuszczając Kruka z oczu.

– Zabawne.

– Co w tym zabawnego?

– Nic. Czy gdyby to był ktoś przyjemniejszy, bardziej byś się starał znaleźć jego zabójcę?

– To nie ma znaczenia. Nawet dobrze, że jest, jak jest.

– Dlaczego?

– Na pracę to nie ma wpływu, a człowiek mniej się przejmuje.

Jej ręka zastygła na krawędzi blatu.

– Przejmujesz się?

– Przypuszczam, że nie jestem do końca odporny.

– A gdyby zabójca okazał się kimś lepszym od ofiary? Więcej wartym? Kimś, kto zrobił straszną rzecz, ale żałuje?

Kruk wsłuchiwał się w dobiegający od strony baru chrobot pracującego ekspresu. Kawiarnie po zmroku mają w sobie coś nierzeczywistego. To pewnie przez zapach kawy, jakże inny wieczorem, i przytłumione rozmowy, i pracujące urządzenia. I mrok, i światła za oknem.

– O co ci właściwie chodzi?

– Jestem prokuratorem. Mam oskarżać ludzi. Domagać się dla nich kary. Decydować o ich życiu. Dziwisz się, że myślę o takich rzeczach?

– Jest prawo. Stosuj się do jego litery.

– A ty? – Wyprostowała się i spojrzała mu prosto w oczy. – Dlaczego ty nie potrafisz się dostosować? Dlaczego piszą o tobie w gazetach?

Nie potrafił tego wyjaśnić. Bo co miał wyjaśniać? Mógł pokazać jej zdjęcie Daniela Sundahla, ale skąd miał wiedzieć, czy coś by z tego zrozumiała?

16

Adela Winiarska mieszkała w małej miejscowości pod Gdańskiem, dlatego w czwartek przed południem pojechał tam Kruk. Krynicka musiała stawić się w sądzie okręgowym, więc nie mogła mu towarzyszyć. Zaproponowała, że po rozprawie uda się do Rańskiego po materiały o rzymskiej egzekucji.

To miły gest z jej strony, ale Kruk nie był zadowolony. Na uniwersytecie istniała szansa spotkania z miss sprzątaczek, panią Rańską. Ostatniej nocy myślał o niej. Nie wiedział czemu, może miało to związek z jej przemianą z królewny w Kopciuszka, co podziałało na jego wyobraźnię. Może więc dobrze, że nie pojechał na uniwersytet. Gdyby tam była i dalej działała mu na wyobraźnię, mógłby coś zrobić. Coś głupiego. A Rańska była mężatką.

Szukając domu, minął wieś i wolno przejechał wzdłuż ciągnącego się przez kilkaset metrów i porośniętego gęsto bluszczem ogrodzenia. Było tak wysokie, że przywodziło na myśl więzienie. Zatrzymał samochód przed kutą, stylizowaną bramą, za którą zobaczył ocieniony drzewami podjazd i majaczący w oddali zarys budynku.

Wyglądało to na olbrzymią posiadłość, więc sprawdził adres. Nie było mowy o pomyłce. Kruk wysiadł i nacisnął przycisk domofonu. Mógł zrobić to samo zza kierownicy, ale chciał się rozprostować. Odetchnął głęboko. Nie włożył czapki, bo nie było mrozu. Wszędzie unosiła się mokra, niemal jesienna szarość, która działała przygnębiająco.

Głos, który odezwał się z głośnika, był wcieleniem uprzejmości i zapewnił Kruka, że jest oczekiwany. Przez otwartą zdalnie bramę wjechał w aleję i zaparkował przed dwuskrzydłowymi drzwiami stanowiącymi główne wejście do budynku. Czekał tam na niego mężczyzna.

Dom wielkością i wyglądem przywodził na myśl szlachecki dworek, ale mężczyzna zdawał się jakby z innego filmu. Miał na sobie ciemny garnitur, a czarne włosy zaczesywał starannie do tyłu. Był średniego wzrostu i średniej budowy ciała. Twarz gładko ogolona, trochę kwadratowa, ale nie za bardzo. Mogła robić wrażenie na niektórych kobietach. Uśmiechał się grzecznie i leniwie wodził wzrokiem po terenie. Kruk obejrzał się, aby sprawdzić, na co patrzy. Trawniki, klomby, drzewa. Wszystko posłuszne, nieruchome, czekające na wiosnę.

Mężczyzna skinął głową, jakby to aprobował. Gdy się poruszył, by przepuścić Kruka, ten dostrzegł lekkie wybrzuszenie pod marynarką trochę poniżej serca. Zastanowił się, czy facet ma pozwolenie. Doszedł do wniosku, że pewnie tak.

Weszli do budynku. Hol wyłożono płytkami, znajdował się tam ozdobny kominek, który sprawiał wrażenie, że nigdy w nim nie palono. W powietrzu unosił się zapach kawy, a z salonu dobiegała muzyka poważna. Mężczyzna poprosił Kruka, by tu zaczekał, i poszedł sobie. Komisarz gapił się na wiszącą na ścianie kopię Rynku Starego Miasta w Warszawie nocą Józefa Pankiewicza. Wiedział, że to kopia, bo oryginał wisiał w Muzeum Narodowym w Poznaniu. Pomyślał, że właściciele domu znają się na sztuce, skoro mają tu Pankiewicza, choćby nieoryginalnego. Albo się nie znają, skoro powiesili go w holu.

Mężczyzna w garniturze pojawił się znowu i zaprosił Kruka do salonu. Tam zniknął z wdziękiem kamerdynera, choć z pewnością nie był kamerdynerem. Na skórzanej sofie siedziała młoda kobieta trzymająca na kolanach filiżankę na spodeczku. Nie podniosła się, gdy Kruk wszedł, nie wykonała też żadnego zapraszającego gestu. Jej głowę otaczała burza blond włosów, przesłaniając twarz. Wyglądała z tym jak hollywoodzka gwiazda filmowa. Uniosła brodę, przesunęła włosy i na Kruka wyjrzały małe wodniste oczy osadzone jak dwa kamyki w bladej twarzy o nieokreślonej urodzie, która nie robiła żadnego wrażenia. I to by było na tyle, jeśli chodzi o Hollywood.

Odczekał chwilę, a gdy kobieta wciąż nie reagowała, podszedł bliżej.

– Pani Adela Winiarska?

Pokiwała głową, jakby ją to smuciło, po czym wskazała skórzany fotel. Kruk zapadł się w nim i pomyślał, że w życiu nie siedział w czymś tak wygodnym.

– Kawy?

– Poproszę.

Adela Winiarska znowu zastygła, jakby ta prośba nic jej nie obeszła. Tylko jej oczy się poruszały. Kruk dostrzegł, że są podkrążone. I że kryje się w nich pewna nerwowość, którą zwykle widywał w innych okolicznościach. Nie pasowała do tego wielkiego domu i posłusznych trawników.

Wrócił mężczyzna w garniturze, niosąc na tacy ozdobny dzbanek z kawą, cukierniczkę, mniejszy dzbanek z mlekiem i filiżankę identyczną z tą, jaką miała w dłoniach Adela Winiarska. Może więc jednak był kamerdynerem, tylko lubił nosić broń dla zabawy. Postawił tacę na małym stoliku przy fotelu, ale nie trudził się nalewaniem z dzbanka. Kruk sam nalał sobie kawy bez dodatków, a mężczyzna ponownie zniknął.

– Sławomir Kruk, komisarz Komendy Wojewódzkiej w Gdańsku. Przykro mi z powodu pani narzeczonego.

– Byłego – odparła niezwykle spokojnie.

– Słucham?

– Zerwaliśmy zaręczyny kilka dni przed jego zniknięciem. Mówiłam to już policji przy tamtej okazji.

– W takim razie nie jest mi przykro – odparł Kruk.

Kilkakrotnie zamrugała, prostując się gwałtownie, po czym poprawiła się na sofie. Otworzyła usta i tak została. Gdy je w końcu zamknęła, wbiła wzrok w komisarza, który niewiele sobie z tego robił i zabrał się za kawę.

– Pan sobie ze mnie kpi?

– Dlaczego zerwaliście?

Oblizała wargi. Był pewien, że rozważa, czy nie wyrzucić go za drzwi.

– Nie pasowaliśmy do siebie.

– Jak wyglądało zerwanie?

– Nie rozumiem.

– On zerwał czy pani?

– Ja.

– Jak to pani zrobiła?

– Normalnie.

Kruk nalał sobie drugą filiżankę. Póki była kawa, mógł ciągnąć tę głupią rozmowę. Teraz jednak uznał, że potrzebna jest przerwa. Rozparł się w fotelu, wysunął przed siebie nogi, siedział i pił.

Na ścianie za plecami Adeli Winiarskiej wisiał olbrzymi obraz przedstawiający kobietę w średnim wieku na wysokim krześle. Kobieta patrzyła przed siebie lekko znudzona, jakby miała dość pozowania. Kruk nie mógł oprzeć się wrażeniu, że mimo tego znudzenia kobieta zerka na niego. Jasna sprawa, dlaczego Pankiewicz wylądował na korytarzu. Ta kobieta była ważniejsza. Właśnie ona, a nie obraz, który jako całość nie wydawał się specjalnie udany.

– Czy to już wszystko, o co chciał mnie pan zapytać? Jeśli tak… – Adela Winiarska wykonała wymowny ruch ręką.

– Jak wyglądało zerwanie? Zaprosiła go pani tutaj, posadziła w tym samym fotelu co mnie i rozmówiliście się, czy wysłała pani do Rakowieckiego tego gładko zaczesanego gentlemana z bronią pod pachą, aby mu dał do zrozumienia?

– Pan jest bezczelny. – Usta jej zadrżały, zadźwięczała porcelana na kolanach.

– Czytałem akta zaginięcia. Powiedziała pani, że myślała o tym, żeby to zakończyć, ale nie mogła się pani zdecydować. Chciałbym uściślić pani zeznanie.

Gwałtownie zmrużyła oczy. Utopiła w nim wściekłe spojrzenie.

– Może i tak wtedy powiedziałam. Co z tego?

– Nie podoba mi się pani swobodne podejście do faktów. A skoro już pani kłamie, nie rozumiem, czemu pani kłamie tak głupio. Ani po co. Albo zacznie pani odpowiadać na pytania, albo dostanie pani wezwanie na komendę i wtedy to ja będę robił pani kawę.

Wzięła głęboki wdech. Kruk miał wrażenie, że Winiarska zaraz wybuchnie, ale zamiast tego wolno wypuściła powietrze, odstawiła filiżankę na stolik identyczny z tym, który miał obok siebie Kruk, i siedziała, patrząc przed siebie.

Jej rysy były w jakiś sposób podobne do rysów kobiety z obrazu. A może to tylko złudzenie?

– Nazywam się Adela Winiarska – powiedziała dziwnie cicho i z goryczą. – Jestem alkoholiczką. Przepraszam.

Kruk skinął głową i nie powiedział nic.

– Pan to wie, prawda? Zachował się pan tak okropnie, jakby pan wiedział. Ludzie tak się właśnie zachowują.

Dalej nic nie mówił.

– Nie kłamałam. Sama nie wiem, czy z nim zerwałam na dobre, czy tylko tak sobie wmówiłam. Widzieliśmy się kilka dni przed jego zniknięciem. Przyszedł tutaj. Kiedyś mieliśmy plany, by się pobrać, i wydawało się, że nic nie może stanąć nam na drodze. To było przed wiekami. Gdy ostatni raz przyszedł, pokłóciliśmy się strasznie. Znowu. Kazałam mu się wynosić. Potem może raz rozmawialiśmy przez telefon. On był bardzo trudnym człowiekiem, a ja piłam.

– Długo pani nie pije?

– Sądzi pan, że już nie piję?

– Sądzę, że pani próbuje.

– Odkąd zrozumiałam, że Stefan zniknął i że być może coś mu się stało. – Milczała chwilę, a potem machnęła ręką w geście rezygnacji. – To nie do końca prawda. Ojciec mnie zmusił.

– O co się kłóciliście?

Długa chwila ciszy.

– To moja wina.

Adela Winiarska spojrzała na niego z paniką w oczach. Uśmiechnął się uspokajająco. Przynajmniej miał nadzieję, że tak to wygląda. Była żona wyznała mu po rozstaniu, że ilekroć w trakcie ich małżeństwa starał się ją uspokoić, miała ochotę rzucić się z okna.

Na Adelę Winiarską jego uśmiech podziałał.

– Pańscy koledzy, którzy przyszli po zniknięciu Stefana, nie byli tak dociekliwi.

– Prowadzę sprawę o zabójstwo. Oni szukali człowieka, który być może rzucił wszystko i pojechał na wakacje.

Pokręciła głową.

– Oni tak nie sądzili. Nie chcieli mnie męczyć. Bali się mojego ojca.

– Ja się nie boję. Nie wiem, kim jest.

Roześmiała się, ukazując zęby.

– Eugeniusz Winiarski, Vin Development SA. Olbrzymie wpływy. Mnóstwo pieniędzy. Chyba nie jest pan zbyt bystrym śledczym?

Powiedziała to ciepło, bez złośliwości. Kruk, zamiast się obrazić, poczuł cień sympatii do Adeli Winiarskiej. Przestała się śmiać, ale nie uśmiechać. Miał wrażenie, że do tej pory była bardzo spięta, a teraz napięcie puściło.

– No cóż – mruknął i nie powiedział nic więcej. Widział jakieś osiedle w Gdańsku z logo tej firmy. Ogromna inwestycja. Gdzieś nawet trafił na artykuł o właścicielu, ale nie doczytał, bo ten deweloper najwięcej budował w Warszawie i Wrocławiu, więc wtedy go to nie obchodziło.

Winiarska westchnęła i spoważniała.

– Widzi pan, Stefan naprawdę był trudny. Zawsze musiało być tak, jak on chciał. Ciężko było mi to wytrzymać, ale był bardzo przystojny, a kiedy mu się chciało, umiał być czarujący. To jeden z niewielu mężczyzn, jakich znałam, których nie obchodziły pieniądze. – Kruk spojrzał na nią, a ona pośpiesznie dodała: – Wiem, że brzmi to naiwnie, ale mam doświadczenie z mężczyznami traktującymi mnie jak dodatek do fortuny ojca. Stefanowi zależało na mnie, nie na pieniądzach, dlatego w pewnym momencie pomyślałam, że ślub nie jest najgorszym pomysłem.

Patrząc na bladą twarz Adeli, Kruk rozumiał, co chciała mu powiedzieć. Nie należała do kobiet, za którymi uganiali się mężczyźni. Ale nie przekonała go. Pomyślał o mieszkaniu w Albatrossie, fordzie mondeo Rakowieckiego i stu tysiącach w banku. Niby nic takiego, ale nie potrafił oprzeć się wrażeniu, że facet lubił pieniądze. Adela Winiarska je miała. To mógł być przypadek, tak jak przypadkiem jest śnieg zimą. No, tej zimy tak właśnie było.

– Czy kiedykolwiek podarowała mu pani jakąś kwotę albo pożyczył coś od pani?

– Nigdy – odparła szybko, jakby przysięgała. – Ojciec nie chciał tego małżeństwa i nalegał na intercyzę, ja byłam zła, ale Stefan mówił, że nie wyobraża sobie, by mogło być inaczej.

Kruk z kolei nie wyobrażał sobie, by Rakowiecki mógł mówić co innego. Odnosił wrażenie, że Adela Winiarska opowiada o pieniądzach, aby nie mówić o czymś innym, o czym bardzo mówić nie chciała.

– Musi mi pani w końcu powiedzieć, o co się pokłóciliście.

– O to, o co kłóciliśmy się zawsze od kilku miesięcy – wyrzuciła z siebie jednym tchem. – O to, że zawsze kręciło się wokół niego tyle kobiet. On twierdził, że przesadzam, ale ja wiedziałam lepiej. Naleje mi pan kawy z dzbanka?

– Chyba już trochę ostygła.

– Nie szkodzi.

Napiła się i siedziała w milczeniu.

– Pani Adelo…

– Tak?

– O co się kłóciliście?

– Właśnie o to. Byłam zazdrosna. Kłóciliśmy się zawsze o to.

Kruk westchnął. Adela Winiarska odgarnęła włosy, które opadały jej na czoło, i zostawiła dłoń przy uchu.

– Ale nie wtedy – dodała zrezygnowana. – Od dłuższego czasu kłóciliśmy się o coś innego. – Ręka jej opadła. Uniosła głowę, spojrzała Krukowi w oczy. – Kilka miesięcy wcześniej zaszłam w ciążę. Straciłam dziecko. To była moja wina.

Kruk nie powiedział nic, bo nic nie było do powiedzenia.

– Kłóciliśmy się. Taki był nasz związek. Kochaliśmy się i kłóciliśmy się, ja się kłóciłam. Piłam, kłóciłam się, kochałam. Przestałam pić w dniu, w którym się dowiedziałam o ciąży. Przestałam wychodzić do klubów, restauracji, przestałam wychodzić gdziekolwiek, bo postanowiłam być odpowiedzialna. W czerwcu zaręczyliśmy się. Nic wielkiego: kolacja w restauracji, pierścionek, spacer po sopockim molo. Potem Stefan odwiózł mnie do domu. Następnego dnia dowiedziałam się od Rafała, że spotkał go nocą w klubie w Sopocie.

– Rafał?

– Rafał Pankiewicz, nasz zaufany ochroniarz. Poznał go pan.

– Spokrewniony z tym malarzem?

– Malarzem?

– Tym, co jego obraz wisi u państwa w holu. – Adela Winiarska popatrzyła na niego w taki sposób, że zrozumiał, iż nie ma pojęcia, kto namalował ten obraz. Zobaczył w jej oczach ból i wyrzut. Mówiła mu o rzeczach trudnych, przed którymi się wzdragała, a on nie wykazywał empatii. Przez moment wydało mu się, że za jego plecami stoi Ewa, była żona, i wskazuje go palcem, a jej oczy wyrażają przesłanie: „On taki już jest”. Miał olbrzymią ochotę wstać i ryknąć na tę nieistniejącą postać, żeby wypierdalała. Zamiast tego patrzył na swoje buty, po czym spokojnie powiedział: – Co dalej?

– Wtedy… dzień po zaręczynach, dwudziestego czerwca, zapamiętam tę datę na zawsze… on przyszedł, a ja urządziłam awanturę. Nie mogłam zrozumieć, jak mógł… Jak mógł w dzień naszych zaręczyn. Pytałam, czy zadaje się z innymi kobietami, a on tłumaczył się jakoś tak nieporadnie, że wpadłam w rozpacz. Miałam tego dnia ogromną ochotę, żeby gdzieś wyjść razem. Nie żeby zaszaleć, po prostu potańczyć, poczuć, że jestem kobietą, nie inkubatorem. To był trzeci miesiąc, nic jeszcze nie było widać. Zamiast tego kazałam mu się wynosić, a byłam tak wściekła i zdruzgotana, że sama pojechałam do miasta. Nikomu nie powiedziałam, gdzie jadę. Uciekłam Rafałowi. Chodziłam od lokalu do lokalu i piłam. Nie myślałam o dziecku. Upiłam się tak, jak jeszcze nigdy w życiu. Straciłam przytomność, czy też może właściwiej powiedzieć, że urwał mi się film. Gdy się ocknęłam, leżałam w szpitalu, siedział nade mną ojciec i płakał. Byłam już po operacji. Spadłam z jakichś schodów.

Jej twarz stała się pusta, gdy wyrzuciła to z siebie. Milczeli. Kruk odezwał się po długiej chwili:

– Bardzo mi przykro.

– Mnie też. Poczucie winy tak mnie przygniotło, że omal nie oszalałam. Nie zerwaliśmy. Muszę przyznać, że Stefan okazał się wielkim wsparciem. Powtarzał, że z czasem zapomnę. Że wszystko się ułoży. Mówił takie rzeczy, a ja mu wierzyłam.

Po raz kolejny zapadła cisza. Kruk zdał sobie sprawę, że kiedy nie rozmawiają, nie dociera do niego żaden inny dźwięk. Muzyka umilkła. Dom wydawał się martwy. Cichy jak wnętrze grobowca.

– Więc o co pokłóciliście się tego dnia, gdy widziała go pani po raz ostatni?

– Minęły miesiące, a ja wciąż nie radziłam sobie z tym, co się stało. Nie zapomniałam. Za to dowiedziałam się, że nie będę mogła mieć więcej dzieci. Wina była moja, ale obwiniałam Stefana. Krzyczałam na niego. Gdyby nie te kobiety, za którymi się oglądał… Gdyby naprawdę mnie kochał… Gdyby wtedy nie wyszedł, gdyby mnie powstrzymał…

– Pani powiedziała wcześniej, że kazała mu się wynosić.

– Wiem, co powiedziałam – podniosła głos. – Bo tak było. Ale zaczęłam mieć pretensje, że zbyt łatwo dał za wygraną. Tego dnia, gdy widzieliśmy się po raz ostatni, powiedziałam mu, że z nami koniec. Że nie chcę go więcej widzieć. Potem jeszcze zadzwonił, rozmawialiśmy. Podczas tej rozmowy byłam pijana. Prosił, byśmy nie kończyli w ten sposób. Nie pamiętam, czy dałam się ubłagać. Tęskniłam za nim. Możliwe, że owszem. Dlatego tak zeznałam policji. Ostatnio doszłam jednak do wniosku, że nie zgodziłam się. Dlatego tak panu dzisiaj powiedziałam.

– Pani wie, jak on zginął?

– Powiedziano mi. Czytałam też gazety.

– Ma pani jakieś podejrzenia?

Pokręciła głową.

– Nie.

– Wie pani, że handlował narkotykami?

Oczy jej się rozszerzyły. Rozchyliła usta.

– To niemożliwe – powiedziała.

– Może tylko dopalaczami, a może to zwykłe plotki. – Zadał kilka dodatkowych pytań o rodzinę Stefana, ale on jej nie opowiadał o swojej rodzinie, a Winiarskiej to nie obchodziło.

– Wie pani, czym jest kara worka?

Sztywno skinęła głową.

– Mówił o tym?

– Tak. To straszne.

– Co jest straszne?

– Że tak zginął.

– Pani Adelo – spojrzał jej w oczy – czy jest coś, o czym nie rozmawialiśmy, a co powinienem wiedzieć?

– Nie – odparła bez namysłu.

Wstał.

– Dziękuję pani. Możliwe, że jeszcze się pojawię.

Adela Winiarska dalej siedziała na sofie. Jej wzrok znów stał się wodnisty i Kruk pomyślał, że gdy wyjdzie, kobieta zapadnie w odrętwienie.

– Chciałaby pani, żebyśmy znaleźli zabójcę? – spytał.

– Pan jednak jest okropny – odparła, ledwo poruszając wargami.

17

Wyszedł z domu i stanął przy samochodzie. Wiatr cicho szumiał wśród wysokich drzew i Kruk zapragnął chociaż przez chwilę pooddychać tutejszym powietrzem. Brama wjazdowa otworzyła się bezszelestnie i zapraszała do opuszczenia posiadłości. Patrzył na to obojętnie, nie wiedząc, czy traktować to jako uprzejmość, czy ponaglenie.

Uznał, że na razie to zignoruje.

Obejrzał sobie otoczenie. Pomijając trawę na klombach i trawnikach przed głównym wejściem, o tej porze roku żółtawą i krótką, rośliny dostawały tu sporo swobody. Od domu rozchodziło się kilka ścieżek prowadzących ku malowniczym kępom drzew i ścianie krzewów przyciętych w taki sposób, żeby wyglądały na nieprzycinane. Ogrodnik musiał się nad tym nieźle natrudzić. Nieco dalej Kruk dostrzegł przykryty niebieską folią basen i płaski, prostokątny kawałek terenu, wyglądający na boisko. Po drugiej stronie domu rysowały się zarysy mniejszego budynku.

Miłe miejsce dla kogoś, kto miałby czas się tym cieszyć.

Kruk opierał się o samochód, oglądał sobie to wszystko i czekał. Musiał przyznać, że nie kazano mu czekać zbyt długo. Zza budynku wyłonił się Rafał Pankiewicz. Był wciąż w samym tylko garniturze i bez płaszcza. Musiał wyjść jakimś innym wyjściem i chyba nie zamierzał długo przebywać na dworze.

– Czy możemy jeszcze w czymś pomóc? – spytał głosem, który nie był już tak uprzejmy, ale nie był jeszcze nieuprzejmy. Stanął przy komisarzu i uśmiechnął się miękko.

– Pogadajmy.

– O czym?

– Możemy o fajnych filmach. Ale najlepiej o Rakowieckim.

Pankiewicz wzruszył ramionami.

– Co ja tam wiem? Przychodził do pani Adeli i tyle.

– No pewnie. Tacy ludzie jak pan nigdy niczego nie wiedzą.

– Taki zawód. Stoi się z boku, ma na wszystko oko i nie wie się nic.

– No to jaki był ten Rakowiecki?

– Nijaki.

– Woli pan pogadać na komendzie? Nie ma wygód, ale jest cieplej.

– Niech pan nie straszy.

– To nie groźba, to procedura. Wzywa się świadków i rozmawia z nimi. – Kruk wyciągnął rękę, aby się pożegnać. – Wezwanie przyjdzie na dniach.

Pankiewicz zmarszczył czoło. Był zniecierpliwiony i przestał to ukrywać. Chciał zamknąć za Krukiem bramę i wrócić do czegoś, czym się zajmował. Kruk był ciekawy, co tacy faceci robią, kiedy nie obsługują pilota do bramy.

– Dobra – mruknął Pankiewicz. – Niech pan pyta.

Komisarz opuścił wyciągniętą rękę.

– Ojciec dziewczyny kazał panu śledzić Rakowieckiego?

– Co pan? Po co miałby to robić?

– Jego córka planowała ślub.

– Jeśli kazał go śledzić, to nie mnie.

– Ale chodził pan za nim? W tym dniu, kiedy doszło do wypadku Adeli, powiedział pan jej, że Rakowiecki bawił się w knajpie.

– Powiedziałem, że wpadłem na niego w nocnym klubie w Sopocie. To był przypadek. Też czasem chcę się zabawić i wychodzę.

– Był z kobietą?

– Czarował jedną taką. Potem mnie zobaczył i od razu się zwinął. Ta kobieta została. Po godzinie zaczarował ją ktoś inny.

Oznajmił to w taki sposób, że Kruk nie miał wątpliwości, kim okazał się ten łamacz kobiecych serc.

– Dlaczego powiedział pan o tym Adeli?

– Pani Adeli – warknął Pankiewicz. Odetchnął ciężko. – Pracowałem już wtedy dla Winiarskich trzy lata. Pani Adela była w ciąży, zakochana, a ten pajac szlajał się po nocnych klubach. – W jego głosie zadźwięczała gorycz. – Gdybym wiedział, co się stanie, nie pisnąłbym słowa.

– Cieszy się pan, że Rakowiecki skończył w worku?

Pankiewicz pokręcił głową i na jego twarz wypełzł uśmiech, który trudno było nazwać pięknym.

– Z pana jest numer, komisarzu. Zadaje pan takie pytania i obserwuje, co się będzie działo. To, że facet został zabity, nie zmienia faktu, że za życia był gnojem. Skoro nie żyje, muszę zacząć go lubić?

– Tak tylko pytam.

– Pewnie.

– Kłócili się tego dnia?

– Którego?

– Gdy się dowiedziała, że potrzebował rozrywki, bo się wynudził na zaręczynach.

– Pani Adela krzyczała. On próbował łagodzić, ale gdy kazała mu się wynosić, od razu skorzystał z okazji. Po wypadku, oczywiście, zaczął pojawiać się jeszcze częściej. Próbował się nią opiekować. Już wtedy powinni zerwać.

– Zostawał na noc?

– Pan nie zna pana Eugeniusza. Kiedy on był w domu, to nie.

– A gdy go nie było?

Pankiewicz roześmiał się.

– A ciążę to bociany przyniosły?

– Kiedy Rakowiecki był tu ostatni raz?

– Jakieś dwa tygodnie, zanim pojawiła się policja. Pani Adeli nie układało się już z nim po tej tragedii. To ją zmieniło. Myślałem, że dziecko pomoże jej wyjść z nałogu, ale gdy wydarzył się wypadek, zaczęło być jeszcze gorzej.

– Dziwne, że dziewczyna z takiego domu zaczęła zaglądać do kieliszka.

– A co w tym dziwnego?

– To piękne miejsce. – Kruk wskazał na drzewa i dom. – Kto chciałby je oglądać przez dno butelki.

– Sentymentalny z pana człowiek. – Pankiewicz wzruszył ramionami. – Ale miejsce jest piękne, to fakt. Tylko że do miejsca człowiek się przyzwyczaja, a życie go dogania. To się chyba zaczęło, gdy pani Winiarska zmarła na raka. Oni tu ją wszyscy wielbili jak boginię. Ja tu jeszcze nie pracowałem, gdy żyła, ale do dzisiaj wiele mówi się o niej i wspomina. Pan Eugeniusz planował, że jego firma będzie budować osiedla w Niemczech i we Francji. Po jej śmierci zrezygnował z tych planów.

– Ci Winiarscy to fajni ludzie?

Pankiewicz spojrzał na swoje buty. Czarne, o klasycznym kształcie, nienagannie czyste.

– Oczywiście.

Na dojeździe błysnęły światła i przez otwartą bramę wjechał z szumem opon niewielki sportowy samochód. Kruk mało się znał na samochodach, ale znaczek firmy Peugeot potrafił rozpoznać. Samochód zatrzymał się tuż za policyjnym autem i niezgrabnie wygramolił się z niego młody mężczyzna. Miał na sobie krótki płaszcz w ciemną kratę – zwężany w pasie tak mocno, że mężczyzna wyglądał w nim jak w szlafroku – i niedbale zawiązany szalik pod kolor. Czapki nie nosił, bo nie schowałby pod nią szykownej fryzury, która wyglądała, jakby wiatr przed chwilą zawiał ją na bok.

Mężczyzna spojrzał na Kruka i mruknął coś do siebie, siorbnął nosem, po czym się roześmiał. Miał pociągłą twarz o cofniętej szczęce i wyłupiaste oczy, które chowały się pod obfitymi brwiami. Obszedł samochody, tak bardzo starając się iść swobodnie i z pewnością siebie, że stało się jasne, iż nie posiada żadnej z tych cech.

Gdy podszedł, Kruk z bliska zobaczył jego twarz. Skóra luźno zwisająca na czaszce, grudkowata, szara, z plamami i licznymi zaczerwienieniami, które wyglądały na maskowane pudrem. Usta płaskie, niemal zlewające się ze skórą.

Kruk spojrzał na Pankiewicza, który uciekł wzrokiem.

– Pan jest z policji – rzekł młody mężczyzna i wyciągnął rękę. Kruk ją niechętnie uścisnął. – Jestem Krzysztof Winiarski.

– Syn Eugeniusza Winiarskiego?

– Pan Krzysztof jest bratem pani Adeli – wyjaśnił Pankiewicz.

Kruk przechylił głowę. Zastanawiał się chwilę i uznał, że wtręt Pankiewicza jest dziwny. Doświadczenie uczyło, że gdy ludzie odpowiadają na pytanie nie wprost, to zawsze coś znaczy. Tym bardziej gdy odpowiadają nie ci, którym zadano pytanie. Chciał zapytać, czy to jakaś różnica, ale Krzysztof Winiarski odezwał się pierwszy:

– Czy pan już coś wie?

– To znaczy co?

– Kto mógł go zabić.

– Może pan?

Winiarski zrobił teraz odwrotną pantomimę. Najpierw się roześmiał, potem mruknął coś niezrozumiałego pod nosem. Przygarbił się i stał tak, jakby ta krótka wymiana zdań pozbawiła go całkiem inwencji. Jego oczy zachowywały się, jakby nie miał nad nimi kontroli, nerwowo biegając z prawa na lewo.

Potem Krzysztof Winiarski wbił wzrok w ziemię, minął obu mężczyzn i zniknął za drzwiami domu.

– Narkoman? – spytał Kruk. Pankiewicz nie odpowiedział. – Stary Winiarski ma jeszcze jakieś uzależnione dziecko?

Ochroniarz rzucił mu ponure spojrzenie i bez słowa ruszył ścieżką, którą wcześniej przyszedł. Spokojny, znający życie facet. Kruk patrzył za nim, dopóki nie znikł za budynkiem.

Otworzył drzwi samochodu, ale zanim wsiadł, jeszcze raz wciągnął głęboko powietrze i posłuchał wiatru.

Przemknęło mu przez głowę, że chciałby zamieszkać w takim miejscu, gdyby tylko usunąć stąd tych ludzi. Przez chwilę nie zaprzątał sobie głowy myśleniem, że nigdy nie będzie go na to stać. Posiadłość Winiarskich mogłaby być rajem.

Wyjeżdżając, patrzył we wstecznym lusterku na budynek i zdał sobie sprawę, że to nieprawda. Posiadłość mogłaby być rajem, ale nie dla niego. On przywlókłby tu swoje demony.

Pankiewicz miał rację. Życie zawsze nas dogoni. Piękne miejsce nie uczyni człowieka szczęśliwym, jeśli człowiek nie przyniesie tam szczęścia ze sobą.

Nie była szczęśliwa ani Adela Winiarska, ani jej brat dziwak. Nie był szczęśliwy Eugeniusz Winiarski, tego Kruk był całkiem pewny. Bo jakże mógłby być, mając dwójkę tak nieszczęśliwych dzieci?

18

Prokurator Marta Krynicka zajęła miejsce przy tym samym stoliku w Starbucksie w budynku Olivia Gate, przy którym ostatnio siedziała z Krukiem. Postawiła na blacie kubek z dużą czarną kawą, a obok rzuciła papierową teczkę z kilkunastostronicowym opracowaniem przygotowanym przez profesora Rańskiego. Stolik był tak mały, że teczka omal z niego nie spadła.

Gdy przyszła do profesora, pojaśniał jak lampka na choince. Wyjaśnił, że przygotował małą kompilację tekstów o karze worka. Opierał się głównie na pracy doktora Macieja Jońcy z KUL-u, choć nie tylko, bo i profesor Dębiński o tym pisał, a jakieś wzmianki znalazł nawet w materiałach Szkoły Policji w Katowicach, do których dotarł internetowo.

Gadał takie rzeczy, a jej nic to nie obchodziło.

Zamierzał odczytać tekst na głos i – jak to ujął – okrasić go komentarzem. Zgasł, kiedy wyjaśniła, że się śpieszy. Usiadła tylko na chwilę, aby wyciągnąć od niego opracowanie, którego nie chciał wypuścić ze stanowczo zbyt delikatnych jak na jej gust rąk.

Z trudem potrafiła zachować powagę, bo tekst miał stronę tytułową, na której wypisano wielkimi literami:

POENA CULLEI – PRZYCZYNEK DO ANALIZY RYTUALNYCH EGZEKUCJI W STAROŻYTNYM RZYMIE

Było nazwisko i tytuły autora, data, wypisana liczba stron, nawet nazwa uniwersytetu i wydział. Całość elegancko zbindowana. Rański naprawdę się przyłożył. Miała przed sobą profesjonalną pracę uniwersytecką, małą profesorską perełkę, której napisanie pójdzie na marne.

Jej wizyta u profesora trwała trzy i pół minuty. Wychodząc, widziała, że jest urażony.

Miała go gdzieś.

Teraz mogła się odprężyć, wypić kawę i pomyśleć o czymś innym. Przez dwadzieścia minut przysłuchiwała się rozmowie telefonicznej jakiejś studentki prawa z matką. W niczym nie przypominało to rozmowy, jaką sama mogłaby odbyć. Dziewczyna opowiadała o wszystkim, co się zdarzyło w ciągu dnia, o zupełnie błahych sprawach, o sukienkach koleżanek, przypalonym śniadaniu, wszystko okropnie nudne.

Marta nie rozumiała więc, dlaczego wciąż tego słucha. Dziewczyna wspomniała nawet mimochodem pozycję, w jakiej kochała się z chłopakiem tej nocy, i zachichotała, gdy usłyszała odpowiedź. Marta pożałowała, że nie mogła usłyszeć słów matki dziewczyny. Jej matka nie znosiła rzeczy błahych i nigdy nie rozmawiałaby o czymś takim z córką przez telefon. Co zaś do pogaduszek o seksie, Marta wolałaby zwierzać się w telewizji. Po dwudziestu minutach szczerze znienawidziła dziewczynę.

Kawa wystygła, a ona nawet jej nie posmakowała.

Otworzyła teczkę Rańskiego i przystąpiła do lektury, popijając zimną kawę. Potem wyjęła z torebki notatnik i zaczęła notować. Podniosła głowę tylko raz, gdy dziewczyna, którą podsłuchiwała, wstała i skierowała się do wyjścia. Marta mogła ją sobie lepiej obejrzeć i stwierdziła z satysfakcją, że tamta nie jest ładna i nosi tanie buty. Dopiero to ją uspokoiło. Mogła o niej zapomnieć i zrobiła to, zanim za dziewczyną zamknęły się drzwi.

Gdy skończyła notować, Marta usiadła prosto i zamyśliła się. Kołysała kubkiem, wprawiając w ruch resztkę kawy.

Potem wylała zawartość kubka na rozłożone opracowanie, tak pieczołowicie przygotowane przez profesora Rańskiego.

Przyglądała się, jak kawa wsiąka w papier.

19

Na pogrzeb Stefana Rakowieckiego przyszło niewiele osób. Jego matka skinęła Krukowi z wdzięcznością, zupełnie jakby znalazł się tu z własnej woli i chciał okazać szacunek zmarłemu. Rozpoznał dziekana i Tadeusza Rańskiego pośród wąskiej grupy pracowników uniwersytetu. Nigdzie nie zauważył pani Rańskiej i to przygnębiło go bardziej niż sama ceremonia.

– Jak śledztwo? – spytał Zych, gdy Kruk wszedł do jego gabinetu, usiadł i założył stopę na kolano.

Kruk czuł się parszywie po wizycie u Winiarskiej i po pogrzebie. Chciał porozmawiać z kimś normalnym.

– Jak zwykle. Poznaję nowych ludzi i nie zostajemy przyjaciółmi.

– Krynicka?

– Ładna.

– I tyle?

– Jeszcze nie znam jej dobrze.

– Mówię ci, uważaj na nią.

– Na wszystkich uważam. Na ciebie też.

– To uważaj, bo mówisz do przełożonego.

Kruk pokiwał głową. Zabawne, ale rzadko myślał o Marcinie jako o swoim szefie. Podlegał mu z Pawłem i wykonywał polecenia służbowe, a wciąż miał poczucie, że Marcin to po prostu młodszy kolega, który czasem czegoś tam chce.

Duża musiała być w tym zasługa samego Zycha, że tak się to odbywało. No i łączyła ich ta tragiczna historia, która wszystkich trzech w tym samym czasie wepchnęła do policji.

Zych miał dziś humor. Biło to od niego jak jakaś aura. Kruk potrzebował kogoś w dobrym nastroju.

– Słyszałeś, jaki numer wyciął Paweł? – odezwał się Marcin. – Powiedział mi w sekrecie.

– Jak w sekrecie, to skąd mam wiedzieć?

Szybkie spojrzenie Marcina powiedziało Krukowi, że sekret się nie utrzymał. Pewnie już wszyscy wiedzą. Marcin przez moment oklapł, wydawało się nawet, że zrezygnuje, ale nie mógł się powstrzymać i zaczął mówić:

– Paweł tak samo zna się na urlopach jak ty, ale on ma rodzinę i Ala wyciągnęła go wczoraj do Galerii Bałtyckiej. Trochę się przedtem kłócili, zgodził się dla świętego spokoju. Ona zaczęła latać po sklepach, Paweł usiadł w kawiarni i gapił się na ludzi. Nudziło mu się i zrobił sobie punktację przechodzących kobiet. Ta siedem, ta sześć, dwie ocenił na pełne dziesiątki. Tylko że, znasz go… Ten facet, jak się do czegoś zabiera, jest metodyczny. W pewnym momencie wyjął notes i zaczął to sobie zapisywać. Pierwszy błąd. – Marcin nachylił się nad biurkiem. – Drugim błędem było umieszczenie w rankingu Ali. Dał jej osiem i pół.

Kruk lekko się przygarbił.

– Tak – westchnął Marcin. – Taka kobieta i jakże niesprawiedliwa punktacja. Jej też się to nie spodobało, gdy cichutko stanęła za jego plecami i poczytała tabelę wyników. On usiłował jakoś się tłumaczyć, ale nie chciała słuchać. Kazała mu iść po samochód, więc Paweł zatroskał się i poszedł na parking. Ala stoi przed wejściem, myśli o tym wszystkim i nakręca się coraz bardziej, a gdy podjeżdża ta piękna czerwona mazda 6, która kosztuje tyle pieniędzy, z furią pakuje się do środka, jednym ruchem podciąga bluzkę razem ze stanikiem, odwraca się do Pawła i wrzeszczy: „To już ci się nie podoba?”.

Kruk pożałował, że tu przyszedł. Poczuł się niezręcznie. Pomyślał, że Marcin powinien siedzieć cicho. Jeśli rozgadał to naokoło, Paweł się wścieknie. I niech się wścieka. Co mu odbiło, żeby wypaplać wszystko Zychowi, który od dziecka miał długi język?

Właśnie z powodu tej mazdy Pawła ochrzczono Dentystą. Gdy pewnego dnia ktoś z komendy wypatrzył go w mieście za kierownicą czerwonego samochodu, nikt nie miał wątpliwości, skąd wzięły się na to pieniądze. Bo przecież nie z pensji policjanta.

– Wozi się jak dentysta – skomentował jakiś posterunkowy i tak już zostało.

Zych wpatrywał się w Kruka szeroko otwartymi oczami, wyraźnie czekając na jakąś reakcję.

– Co na to Paweł?

– No właśnie. Paweł na to nic. Bo jak Ala spojrzała na kierowcę, to tam nie siedział jej mąż.

Kruk zamrugał, a Marcin roześmiał się.

– To była taka sama mazda 6, w tym samym kolorze, ale nie ich mazda. Ala błyskawicznie wypadła z samochodu, właśnie podjeżdżał Paweł, wskoczyła na siedzenie i wrzeszczy: „Jedź!”. No to Paweł minął tamtego i pojechał. Ala się drze, żeby ją stąd zabierał, no to wyjechał z parkingu i poszedł w Dmowskiego. Patrzą w lusterko, a facet jedzie za nimi.

– O kurwa.

– Paweł skręca w Żołnierzy Wyklętych, facet dalej za nimi. Czerwona jak burak Ala każe mu dodać gazu, Paweł dociska, a tamten ciągle siedzi na ogonie. Paweł chce się dowiedzieć, o co chodzi, a ona milczy jak zaklęta. Stają na czerwonym świetle. Facet wychodzi z samochodu. Podchodzi od strony pasażera, puka w szybę. Ala, nagle bardzo cicha, otwiera okno i nie jest w stanie na niego spojrzeć. A facet odzywa się grzecznie: „Proszę się nie przejmować, oczywiście, że mi się podobało, ale zapomniała pani torebki”.

Gruchnął potężny śmiech Marcina, który szybko się skończył.

– Nie bawi cię to? – spytał, gdy zerknął na Kruka.

– Rozgadałeś to po komendzie?

Zych podrapał się w głowę. Chrząknął.

– Może i coś wspomniałem tu i ówdzie.

– Jak Paweł się dowie, będzie grubo.

Marcin wyprostował się, wyrównał akta na biurku. Sięgnął po ołówek, obejrzał go i odłożył. W końcu uderzył dłonią w stół i rozłożył ręce, jakby sprawa była oczywista.

– No, ale nie mogłem się powstrzymać…

20

Marta nie zamierzała przejść do rzeczy, bo gdy tylko wszedł do jej biura, zaczęła o sobie opowiadać. Nie miał pojęcia, co ją do tego skłoniło. Mówiła o tym, jak została prokuratorem, choć rozważała też, żeby zostać lekarką, bo lekarki noszą białe fartuchy, a jej od dziecka dobrze było w białym. Wkrótce przestał słuchać. Patrzył tylko na Martę i kiwał głową, kiedy wydawało mu się, że takiego kiwnięcia oczekuje.

Udało im się ze sobą zsynchronizować, bo Marta mówiła coraz szybciej i z coraz większym zapałem. W końcu wyprostowała się, a potem pochyliła ku niemu przez biurko.

– Policja – powiedziała, mrużąc oczy. – A także prawnicy, dziennikarze, prezesi wielkich firm. To wszystko mielizna, na której osiadają psychopaci.

Kruk ocknął się z odrętwienia.

– Podobno.

– A dlaczego ty zostałeś policjantem?

– Bo jestem psychopatą? To chciałaś usłyszeć?

– Chciałam usłyszeć prawdę.

– Ja chciałbym zobaczyć, co mamy od Rańskiego.

– No wiesz, tyle ci o sobie opowiedziałam…

– To miłe, ale ja o sobie nie mówię. Twoja historia jest ciekawa, moja byłaby nudna.

Oczy jej błysnęły. Wychwyciła złośliwość. Sięgnęła do torebki i rzuciła na biurko notes, ale nie otworzyła go od razu. Najpierw starannie zamknęła torebkę, poprawiła telefon, bo leżał skośnie do krawędzi biurka, potem zastanowiło ją jeszcze, czy całe biurko nie stoi ukośnie do krzesła, i próbowała je przesunąć.

Kruk zapamiętał, żeby więcej nie być złośliwym. Jeśli to miała być lekcja, już jej się nauczył.

Marta wreszcie otworzyła notes i zaczęła go kartkować.

– Rański nie dał niczego na piśmie? – zdziwił się Kruk.

– Nie, ale zanotowałam, co mówił.

– Pewnie miał za mało czasu.

– Możliwe. – Znalazła notatki i zaczęła czytać: – Poena cullei to kara za parricidium, ojcobójstwo, stosowana w starożytnym Rzymie już dwieście lat przed naszą erą. Wykonywał ją na przykład w pięćdziesiątym dziewiątym roku przed naszą erą Kwintus, namiestnik Azji i brat Cycerona, a po nim cesarz August. Seneka pisał, że lubował się w niej cesarz Klaudiusz, który skazał na karę worka więcej ludzi w ciągu pięciu lat, niż wszyscy poprzedni władcy razem wzięci.

Kruk odchrząknął.

– To ma dla nas znaczenie? – spytał delikatnie. Miał poczucie, że stracił z Martą już sporo czasu, co go irytowało.

Bez słowa zmierzyła go wzrokiem, potem znowu spojrzała w notatki.

– Dobrze, przejdźmy dalej. Kara była wyjątkowo okrutna, bo zabójcę ojca uznawano za potwora. Była to nie tylko egzekucja, ale jednocześnie rytuał oczyszczenia społeczności zbrukanej przez czyn nie do pojęcia.

– Myślałem, że w starym dobrym Rzymie oni się tam regularnie wyrzynali w rodzinach.

– Nie przerywaj mi – odparła, nie podnosząc głowy znad notatek. – Egzekucja zaczynała się chłostą wykonaną rózgami o krwistym kolorze. W ten sposób oczyszczano społeczność ze zła i przenoszono je na skazańca, by zginęło wraz z nim. Głowę skazańca przewiązywano wilczą skórą, co załatwiało kilka rzeczy naraz: nadawało mu wygląd bestii i poniekąd literalnie się nią stawał, nikt nie musiał już oglądać jego parszywej twarzy, jego oddech nie zanieczyszczał powietrza, a sam skazany oddychał z trudem i od tej pory nic nie widział. Dostawał też drewniane saboty, aby nie kalał ziemi, i wrzucano go do więzienia. Tam tkwił ze świadomością, co się z nim stanie, i czekał, aż uszyją worek z wołowej skóry.

Marta zaczerpnęła głębszy oddech i mówiła dalej:

– Gdy worek był już gotowy, zaszywano w nim skazańca żywcem, aby odciąć go także od wody. Wraz z nim w worku umieszczano psa, koguta, małpę i węża, czyli stworzenia uznane za odpowiednie towarzystwo dla zbrodniarza. Zwierzęta żyły, były przerażone, kotłowały się i gryzły, co pewnie chroniło oglądających przed nudą. Worek wrzucano na wóz zaprzężony w czarne woły, a potem topiono w morzu lub rzece.

– Co Rzymianie mieli przeciw psom? – zainteresował się Kruk.

– To ma dla nas znaczenie?

Kruk udał, że nie wychwytuje jej intencji, i odparł:

– Może mieć fakt, że w worku z Rakowieckim nie było psa.

– Cerber, pies o wielu głowach, strzegł w mitologii rzymskiej wejścia do Hadesu, krainy umarłych. Pies towarzyszył niektórym ciemnym boginiom rzymskim. Pies bywa też okrutny wobec własnej rasy. Tak powiedział Rański.

– A wąż?

– Podobnie agresywny wobec swoich jest także kogut. W Rzymie składano koguty w ofierze niektórym bóstwom. Małpę uznawano za karykaturę człowieka, budziła obrzydzenie i wstręt, pogardzano jej brzydotą.

– A wąż?

– Węże i żmije także budziły odrazę. Rzymskie boginie ciemności trzymały pęki węży w dłoniach, niektóre rzymskie potwory miały węże zamiast włosów. Wierzono, że żmije, rodząc się, zabijały własną matkę.

– No to Rakowiecki też dostał pęk węży.

– Rański mówił, że nie zawsze oprawcy mieli wszystkie zwierzęta pod ręką. Często nie było małpy, wtedy po prostu z niej rezygnowano. Brano, co podeszło. – Marta zaszeleściła kartkami, usiłując rozczytać niestaranne pismo. – Sensem tego wszystkiego było oczyszczenie społeczeństwa, okrutna odpłata zabójcy ojca i pozbawienie go prawa do pochówku. Jeśli morze wyrzuciło worek na brzeg, nie można go było grzebać. A jeśli nawet ktoś pogrzebałby takie ciało, to i tak w worku szczątki ludzkie wymieszane były ze zwierzęcymi, a więc grzebano nie człowieka, lecz człekozwierzę. – Podniosła głowę i spojrzała na komisarza. – Jak ci się to podoba?

– Wcale. Nie rozumiem, jak on mógł się czymś takim fascynować. Ja zapomniałbym o tym od razu, gdybym mógł sobie na to pozwolić.

– A jak można oglądać horrory?

– Zaczynam mieć wątpliwości, czy to dobry trop. Za dużo się nie zgadza.

– Wszystko się zgadza. – Marta powiedziała to podniesionym głosem, zmitygowała się i dalej mówiła już ciszej: – Nie może być przypadkiem, że historyk zafascynowany poena cullei zostaje utopiony w worku ze zwierzętami.

– To są inne zwierzęta.

– Nie całkiem inne. Dostosowane do naszych czasów. Możesz mieć rację z psem. W naszych czasach inaczej je traktujemy, uważamy za przyjaciół, za braci mniejszych. Może zabójca nie chciał poświęcać ani psa, ani małpy, ani nawet koguta. Może nie miał żadnego z tych zwierząt…

– Ale miał trzy węże?

– To zaskrońce, pełno ich na polach.

– Nie w listopadzie.

– Może miał terrarium albo kupił je w sklepie.

– Albo nie mamy do czynienia z karą worka.

Marta wydęła bardzo czerwone i pełne usta.

– Twoim zdaniem worek z wołowej skóry to przypadek? Węże to też przypadek?

– Nie. Raczej forma zatarcia śladów, ukrycia motywów. – Spojrzała na niego bystro i zamierzała coś powiedzieć, więc podniósł rękę, bo zdał sobie sprawę, że się zagalopował. Ale miał prawo. Głośno myślał. – Tak, wiem – mruknął. – Dokumenty w kieszeni, klucze, worek bez dodatkowego obciążenia. No i fakt, że ciało się w ogóle znalazło. Zabójca nie wypłynął daleko. Nie zależało mu na zatarciu śladów.

– Mogło mu zależeć na czymś wręcz przeciwnym. By ciało znaleziono, by wszyscy dowiedzieli się, że człowiek w worku popełnił zbrodnię i jakiego rodzaju była to zbrodnia.

– Nienawiść – skomentował Kruk po chwili zastanowienia. – Nienawiść, pośpiech i jeszcze coś. Tak to widzę.

– Jeszcze coś?

– Siła. Ogromna siła albo zabójców było dwóch… co najmniej dwóch. Zamknąć w worku dorosłego faceta, zaciągnąć go na łódź i wyrzucić do wody, to nie jest łatwa sprawa. Na filmie mogłoby to ładnie wyglądać, ale na filmie są cięcia. Pokazano by tylko scenę, gdy worek wpada do wody. Pewnie działoby się to w nocy, wszystko zamglone, ciche, słychać jedynie plusk. Albo inaczej, ryk fal i nawet plusku nie słychać. Widz musiałby pomyśleć, bo widział na własne oczy, że zabójca jakoś tam sobie poradził, wszystko jedno jak, przeszedłby nad tym do porządku i oglądałby dalej. W prawdziwym życiu tak się nie dzieje. To musiał być bardzo silny facet albo było ich dwóch.

– Dlaczego mówisz o filmie?

Kruk czasem tak właśnie myślał. O życiu jak o filmie i odwrotnie. Reżyserował, ciął, zmieniał ujęcia, obsadę, co tylko było trzeba. Dla niego to działało.

Zastanowił się, czy w związku z tą sprawą nie poznał kogoś, kogo siła wyraźnie rzuciła mu się w oczy.

Jedyną taką osobą była Marta. Miała silne dłonie. Szczupłe, ładne i silne. Nawet te dłonie byłyby jednak o wiele za słabe do takiego zadania.

– Z czego się śmiejesz? – spytała.

Nie wiedział, że się uśmiecha. Rozbawiło go, że młoda pani prokurator z ambicjami siedzi tu sobie zadowolona, a on podejrzewa ją o dokonanie zbrodni.

– Sam nie wiem. Myślę, że chyba już czas spotkać się z Kanią. Dla niektórych jego chłopaków dźwignąć taki worek to jak splunąć. Chcesz, żebym pojechał sam?

– Absolutnie.

– Nidy nie wiem, co to znaczy. Tak czy nie?

Westchnęła.

– To znaczy, że jadę z tobą. Pojedziemy jutro.

21

Stanął przy szybie i spojrzał na parking, na budynek gospodarczy oraz na położoną dalej ubojnię. W tym czymś, co z braku lepszego określenia zwali biurem, było duszno jak w koszu na brudną bieliznę. Otworzył okno i czekał.

– Zamknij to cholerne okno – odezwała się Samanta.

Arkadiusz Warga zwlekał jeszcze chwilę, odetchnął głęboko i zrobił, czego chciała. Stał wyprostowany i patrzył przed siebie. Za jego plecami szef wciąż rozmawiał uprzejmie z tym drażniącym tłuściochem z Osowej. Szef nigdy się nie unosił, a im był spokojniejszy, tym robiło się nieprzyjemniej. Tłuścioch odpowiadał płaczliwie. Warga był znudzony. Chciałby zabrać dzieciaka Luizy na sanki, ale musiałby sam nasypać śniegu na jakieś wzniesienie. Luiza była zła, bo poszła do nowego fryzjera, a tam źle ją potraktowano. Obraziła się na Arka, bo oglądał telewizję, gdy mu o tym opowiadała.

Nic się nie układało.

Odwrócił się. Niemal westchnął, gdy jego wzrok znowu padł na obskurne wnętrze ze starymi meblami ze sklejki, z Samantą przy komputerze z monitorem starego typu, wielkim jak skrzynia, i z tym przytłaczającym brudnozielonym kolorem ścian. Z pieniędzmi, jakie zarabiali, mogliby tu postawić wieżowiec ze szkła. Warga lubił szkło i nie miałby nic przeciwko temu. Ale Kania miał to gdzieś. Wieśniak. Takiemu nic nie przeszkadzało.

Ich spasiony jak brojler gość wyjmował właśnie z eleganckiej dyplomatki plik banknotów spiętych gumką recepturką. Położył je na stole i ostrożnie odsunął od siebie.

– Ile? – spytał Kania, nie spuszczając z niego wzroku.

– Pięć tysięcy. Wszystko, co na razie udało mi się zebrać.

Szef wykonał krótki ruch głową i Warga zabrał ze stołu pieniądze. Rozpiął je i przeliczył w ciszy. Schował pieniądze do kieszeni marynarki.

– Drobniaki – westchnął Kania.

– Całość będzie lada dzień. To zamówienie publiczne, w końcu zapłacą. Potrzebuję miesiąca, aby stanąć na nogi. Budżetówka zawsze płaci.

– Nie, jeśli robota jest źle zrobiona. Doszły mnie słuchy, że nie nadąża pan z usuwaniem usterek, panie Albercie.

Grubas zbladł i z heroicznym wysiłkiem próbował się uśmiechnąć.

– Nie wszystko jest idealnie… ale przepchniemy to. Damy radę, jeśli tylko zgodzi się pan jeszcze trochę poczekać.

– Nie cwaniakuj, Adamiak – skwitował Warga. – Z jakiego rocznika jest twoje audi A8?

– Dwa tysiące piętnaście…

– Wstyd, że wozisz się takim autem, a nie możesz wyskrobać ośmiu dych.

Albert Adamiak zbladł jeszcze bardziej.

– Siedemdziesięciu pięciu…

– Siedemdziesiąt pięć było dziś rano. Teraz jest osiemdziesiąt.

– Ale… – Przedsiębiorca wskazał kieszeń Wargi, gdzie ogrzewało się jego pięć tysięcy. – Przecież…

– To już wliczyłem. Dostajesz dodatkowe dwa tygodnie, więc nie narzekaj.

– Prosiłem o miesiąc! – wykrzyknął Adamiak tak rozdzierająco, że Samanta podniosła głowę.

– Dwa tygodnie. Sprzedaj dom, samochód, psa, wystaw żonę na Allegro, opchnij co chcesz i nie próbuj być sprytny. Za dwa tygodnie meldujesz się z pieniędzmi.

– Samochód mam w kredycie. Muszę mieć miesiąc. – Z przygaszonego nagle głosu emanowała czysta rozpacz.

Warga rzucił okiem na Kanię, który rozpierał swoje metr dziewięćdziesiąt pięć wzrostu oraz sto trzydzieści kilo wagi w fotelu ze sztucznej skóry i twarz miał bez wyrazu. W przeciwieństwie do siedzącego naprzeciw niego przedsiębiorcy, w jego postaci nie było nic miękkiego.

Kania się nie poruszył, więc Warga odezwał się do Adamiaka:

– Zwiedzałeś naszą ubojnię drobiu?

– Nie.

– Powinieneś.

Albert Adamiak uniósł lekko głowę i szepnął:

– Pewnie tak.

– Co pewnie?

– Powinienem zwiedzić ubojnię.

– A tak, powinieneś. Musisz zrozumieć, że nie warto być sprytnym. To się nie opłaca kurczakom i nie opłaci się tobie.

Adamiak milczał. Spojrzał tępo na Samantę, jakby szukając w niej oparcia. Księgowa nie zwróciła na to uwagi, mrużąc oczy przed ekranem.

– Kiedyś cię tam zabiorę. Nie dzisiaj, bo mi się nie chce. Ale zabiorę cię. Wiesz, jak to się odbywa?

– Jak co się odbywa?

– Chyba mnie nie słuchasz.

– Słucham.

– Ja uważam, że nie.

Długa chwila ciszy. Na nalanej twarzy zaświeciły kropelki potu.

– Staram się słuchać.

– Pytałem, czy wiesz, jak się zabija kurczaki? – rzekł Warga cicho.

– Nie wiem.

– Opowiem ci. To pouczające. Chcesz, żebym ci opowiedział?

Z postawy Adamiaka biło tylko jedno pragnienie: wydostać się z tego miejsca.

– Tak.

– Dobrze. – Warga pokiwał głową. – Mamy tam taśmociąg. Bierze się kurczaki i wiesza głowami w dół, jednego za drugim. Ładnie wyglądają, spodobałoby ci się, równo jak pranie na sznurku.

Adamiak znów rzucił błagalne spojrzenie na księgową. Jeśli szukał współczucia, nie mógł gorzej wybrać.

– Niżej jest rynna z wodą pod napięciem. Kurczaki zanurzają w niej łby, a prąd je ogłusza, żeby było im wszystko jedno. Tylko że co jakiś czas znajdzie się kurczak, który odchyla głowę. Rozumiesz? Cwaniak nie chce dostać prądem, więc sunie żywcem pod nóż. Ma świadomość, co dzieje się z jego kumplami i co zaraz go spotka, ale jest uparty i za cholerę nie opuści łba do rynny.

– Okropne.

– Masz rację, Adamiak. Masz świętą rację. Tyle że zdarzają się jeszcze sprytniejsze kurczaki, takie, co się odchylą też przed nożem. Rozumiesz? Noże są automatyczne i tną tam, gdzie ma być łeb kurczaka, a nie tam, gdzie rzeczywiście jest. Sprytny kurczak uniknie noża, jak się zaweźmie, nie ma o czym gadać.

– I… co wtedy? – spytał ochryple Adamiak, gdy zapanowała cisza, podczas której Warga dłubał w zębie palcem. – Przeżyje?

– Widzisz, ty myślisz jak ten kurczak. Dlatego opowiadam ci to wszystko, żebyś zmądrzał. Coś tam mu zawsze odetnie. Czubek głowy na przykład. Ale nawet jak nie… Zrozum, on wciąż wisi na taśmie, a następnym przystankiem jest kadź z wrzątkiem. We wrzątku, sam wiesz, największy cwaniak nie popływa. Taki kurczak uciekł przed prądem, uciekł przed nożem… I po co to? Jaką dostanie nagrodę? Wykąpie się żywcem we wrzątku i jeszcze będzie dychał, gdy dostanie się do skubarki.

Adamiak sprawiał wrażenie, że zwymiotuje. Warga podszedł do dystrybutora przy drzwiach. Nalał wody do plastikowego kubka i podał mu, patrząc z troską.

Grubas z trudem wypił dwa łyki. Ręce mu się trzęsły.

– Przecież ja oddam te pieniądze. Chcę je oddać, potrzebuję tylko więcej czasu.

– Ciii… – Warga uspokajająco kiwnął głową. – Wiemy, że oddasz. Każdy oddaje.

Poklepał go po ramieniu, potem wyciągnął rękę, na co Adamiak odruchowo wyciągnął swoją. Lewą, bo w prawej trzymał kubek z wodą.

Warga przechwycił ją w nadgarstku i brutalnie przeciągnął na biurko. Kania trzymał już wyjęty z szuflady młotek. Warga rozpłaszczył dłoń Adamiaka na blacie, waląc pięścią, gdy tamten chciał zgiąć palce. Kania uderzył młotkiem. Raz. Potem drugi raz. Coś chrupnęło. Adamiak zaczął krzyczeć. Kubek upadł na podłogę, woda rozchlapała się wokół.

Kania schował młotek z powrotem do szuflady i mrugnął do Samanty. Grubas wciąż krzyczał. Warga puścił jego nadgarstek i uderzył w twarz otwartą dłonią.

– Zamknij się – powiedział. – Zamknij mordę.

Adamiak posłusznie zamknął usta i tylko jęczał głucho, bezgłośnie. Oczy miał szeroko otwarte, wlepione w swoją rozczapierzoną i puchnącą dłoń, na której skóra pękła i zaczynała krwawić. Śmiertelnie przerażony odchylał się do tyłu na krześle.

Samanta wstała i wyszła z pokoju. Za chwilę wróciła z dwoma bandażami i plastrem.

– To tylko lewa ręka – powiedziała uspokajająco. – Miał pan fart, że podał pan lewą.

Arkadiusz Warga znów stanął przy oknie. Otworzył je. Na parkingu zatrzymał się samochód, z którego wysiedli wysoki mężczyzna i towarzysząca mu kobieta.

– Zamknij do cholery to okno! – zawołała Samanta. – Dopiero wyszłam z przeziębienia.

22

Komisarz Kruk przyglądał się twarzy mężczyzny w oknie. Nie znał go. Najwyżej trzydzieści lat, może mniej. Mężczyzna też patrzył na Kruka łagodnym wzrokiem. Potem powiedział coś w przestrzeń i zniknął.

Prokurator Krynicka zajęta była spisywaniem numerów rejestracyjnych zaparkowanych samochodów. Stało tam stare volvo, o którym Kruk wiedział, że należy do Bartosza Kani. Były też audi A8, bmw X5 i jeszcze mały lexus.

– Po co to?

– Na wszelki wypadek. – Schowała notes. – Co to za miejsce?

– Mają tu ubojnię drobiu. A ten gmach to ich pałac.

– Wspaniały.

Budynek, do którego wchodzili, był piętrowym klockiem z płaskim dachem i elewacją błagającą o renowację. Przyklejona taśmą kartka z zeszytu z narysowaną na niej strzałką wskazywała, że biuro firmy Drobarex znajduje się na piętrze. Gdy wspinali się po schodach, minęli się z otyłym mężczyzną z ręką owiniętą bandażem, który zbiegał w wielkim pośpiechu. Twarz miał wykrzywioną. Zdrową ręką przyciskał do brzucha stos papierów. Krynicka przywarła do ściany, by uniknąć staranowania. Z dołu dobiegł ich szelest kartek spadających na posadzkę, mężczyzna w pośpiechu je zebrał. Trzasnęły zamykane drzwi i jeszcze przez chwilę dochodził do nich odgłos oddalających się kroków.

Na piętrze znaleźli się w brzydkim pomieszczeniu, gdzie stały dwa duże biurka, ogromna szafa i kilka krzeseł. Powietrze było ciężkie. Kania zajmował miejsce przy jednym z tych biurek, a przy drugim siedziała Samanta Białek, stara panna w średnim wieku, księgowa i podobno kochanka Kani. Najtęższe umysły miasta bezskutecznie dumały nad tajemnicą, co Kania w niej widział.

Ten mężczyzna, którego Kruk zobaczył w oknie, stał przy biurku Kani i oglądał błyszczącą czarną dyplomatkę. Obracał ją w rękach, badał opuszkami palców jakość skóry. Miał na sobie szary garnitur doskonałej jakości i koszulę tak białą, że aż biło po oczach. Jego strój stanowił przeciwieństwo ubioru Bartosza Kani, ubranego w sweter i dżinsy. Młody mężczyzna ustawił dyplomatkę pod ścianą.

Kania wyszedł zza biurka i przywitał się z Krukiem.

– Dawno pana u nas nie było, komisarzu.

Popatrzył na Martę, która usiłowała wytrzymać jego spojrzenie, ale poniosła klęskę.

– Prokurator Marta Krynicka – przedstawiła się pośpiesznie. – Gdzie możemy usiąść?

Młody człowiek w garniturze podszedł do okna i stanął tam odwrócony plecami. Kania wrócił za biurko, a im wskazał krzesła.

– Proszę uważać, blat jeszcze mokry. Przed chwilą Samanta wycierała kurz. Kawy?

Kruk usłyszał, jak Samanta parsknęła, ale nie chciało mu się na nią oglądać.

– Daj spokój – odparł. – Wiesz, z czym przychodzimy.

– Rakowiecki?

– Rakowieccy. Stary i młody.

– No tak. – Kania westchnął ciężko jak człowiek głęboko i niesprawiedliwie skrzywdzony. – W listopadzie przerabiałem to samo z twoimi kolegami, Sławek. Oszczędzę wam czasu. Nie pożyczałem pieniędzy żadnemu z Rakowieckich. Nie miałem z nimi nic wspólnego. Nie wiedziałem, że istnieją, dopóki policja nie zaczęła mnie z nimi zapoznawać, ale wtedy stary już nie żył, a młody akurat się rozpłynął. Propozycja kawy wciąż aktualna.

– Teraz młody wypłynął – rzekł Kruk.

– I co z tego?

– Zaraz mi powiesz, że nie wiesz, co to lichwa.

– Powiedziałbym, gdybyś zapytał. Nie zapytałeś, a ja traktuję cię poważnie.

– Przyjechałem tu w dobrej wierze i straciłem sporo czasu na dojazd. Jeśli nie powiesz czegoś, co wynagrodzi mi spalone paliwo, pomyślę, że jesteś niewdzięcznikiem. Albo że zabiłeś tego faceta.

– Hamuj się. – Kania pochylił się nad biurkiem. – Jak chcesz tak gadać, to lepiej wykonam telefon.

– Daj coś, co mi pomoże. Nie bądź taki. I nie strasz prawnikami, bo mi przykro.

Bartosz Kania rozparł się na brzydkim fotelu, założył brzydkie ręce na piersi i tam je splótł. Spod wpółprzymkniętych powiek wpatrywał się w Kruka brzydkimi oczami, zastanawiając się. Należało mieć nadzieję, że chociaż myśli miał piękne.

– Arek – mruknął Kania. – Coś obiło ci się o uszy?

Człowiek w garniturze odwrócił się od okna. Kruka uderzyło spojrzenie jasnych, zimnych oczu. I ta twarz bez wyrazu.

– Jak policja wtedy do nas przyszła – rzekł miękko – to chciałem dowiedzieć się, o co im chodzi, i zrobiłem mały wywiad.

Kłamał gładko i bez najmniejszego wysiłku. Jego wzrok prześliznął się po twarzy komisarza i zatrzymał na prokurator. Było w tym coś tak intensywnego, że Marta drgnęła, on zaś ręce założył za plecy i uniósł głowę.

– A to się dobrze składa – rzekł Kruk.

– Policja opowiadała, że ten stary Rakowiecki, znaczy się Marek, poręczył czyjś dług. Myśleli, że to u nas.

– Coś podobnego – warknął Kruk, po czym zwrócił się do Kani: – Bez tego głupiego wstępu nie można?

– Nie bardzo – odparł spokojnie Kania. – I pamiętaj, że wyświadczam ci grzeczność.

– Zlewam taką grzeczność.

– Mówię, co muszę powiedzieć. Coś taki narwany?

– Dobra. – Kruk opadł na oparcie krzesła i utkwił wzrok w mężczyźnie w garniturze, w tym Arku. – Nie krępuj się, chłopie.

– Okazało się, że to nie u nas, bo my nie pożyczamy pieniędzy. – Arek uśmiechnął się uprzejmie. – Ale są tacy, którzy się tym zajmują. Nie dowiedziałem się, kim są, za to zebrałem parę plotek. Podobno facet, któremu Marek Rakowiecki poręczył dług, uciekł za granicę, i tym samym go wystawił. Myślę, że nie zrobił tego specjalnie. Po prostu interes nie wyszedł i stracił głowę.

– Dużo pożyczył?

– Podobno sto dziesięć.

– A zwrócić miał sto pięćdziesiąt?

Arek lekko zmrużył oczy.

– Pewnie tyle by wystarczyło, gdyby zapłacił w terminie.

– Czy ten tajemniczy lichwiarz nie znał się na robocie? Czytałem akta. Stary Rakowiecki był goły. Mechanik samochodowy przed emeryturą. Dorobił się mieszkania, ale na kredyt we frankach. Po wzroście kursu więcej do spłaty niż mieszkanie warte. Bez samochodu. Bez gotówki. Co z niego za poręczyciel?

Arek rzucił szybkie spojrzenie na szefa. Kania siedział nieruchomo. Kruk wiedział, że oznacza to przyzwolenie.

– Pan Marek miał syna, który handlował proszkiem do pieczenia.

Arek uśmiechnął się do Marty, która słuchała wszystkiego w milczeniu. Udała, że tego nie widzi. Była bardzo opanowana.

– I co dalej?

– Same kłopoty. Ojciec nie miał jak oddać długu. Wierzyciel musiał go przycisnąć, choć nie chciał. No, żeby poruszyć sumienie syna. Ale syn nie miał sumienia.

– Nie to co ty – stwierdził Kruk.

Oczy Arka błysnęły.

– Mogę się zaciąć, jak będzie pan tak gadał, komisarzu.

– Już ty się lepiej nie zacinaj.

– Pan zna takie sprawy i na pewno wie, że jak ojciec się powiesił, nikogo to nie ucieszyło. Tylko wszystko się skomplikowało. Ja sobie myślę, że on to zrobił, bo nie mógł znieść, że syn pozwala, by go bito i poniżano.

– Ty się nie zacinaj i nie myśl – warknął Kruk, bo drażniło go to gadanie. Drażnił go ten mdły jasnooki facet. Nie mógł pozbyć się przeświadczenia, że to on osobiście „przyciskał” Marka Rakowieckiego. Wyglądał na takiego, który potrafi się znęcać z zimną krwią. – Po prostu mów, co słyszałeś.

– Właściwie to wszystko. Jeden człowiek stracił życie, a drugi stracił pieniądze. Smutna historia.

– A nie słyszałeś, czy lichwiarz próbował odzyskać dług od syna? Wiesz, miał na niego haka przez ten proszek do pieczenia. Mógł go bezpiecznie „przyciskać”.

– Jeśli nawet tak było, nie odzyskał swoich pieniędzy – włączył się Kania.

Arek znów stanął do nich plecami i wrócił do patrzenia przez okno. Kania wyprostował się na fotelu. Spojrzał na zegar wiszący na ścianie.

Spotkanie było skończone. Kruk jeszcze próbował pociągnąć rozmowę, ale bez rezultatu. Krynicka milczała.

Gdy wychodzili, Kania odprowadził ich na dół. Marta ruszyła przodem, a Kania powiódł za nią wzrokiem w zamyśleniu. Przytrzymał ramię Kruka i spytał:

– To córka senatora Krynickiego?

– Znasz?

– A więc to ona. Podobna. – Twarz potężnego mężczyzny pokryła się cieniem. Chwilę milczał. – Czytuję gazety. Gdyby fabryka cię wydupczyła, znajdziesz u mnie bezpieczną przystań. Potrzebuję takich ludzi jak ty.

– To znaczy jakich?

– Zdecydowanych bronić wartości, które właśnie wyznają. – Kania uśmiechnął się nieznacznie. Facet mógłby katalogować swoje uśmiechy jak egzotyki.

– Fajnie wiedzieć, że człowiek ma gdzie pójść. To uspokaja. Ale wolałbym połknąć ten młotek, który trzymasz w szufladzie.

Kania skinął głową, że rozumie, i Kruk czuł na sobie jego spojrzenie przez całą drogę do samochodu.

23

Jechali przez las, a potem wyjechali na wąską asfaltową drogę. Marta Krynicka milczała. Obserwował ją kątem oka, jak podgryza dolną wargę. Dopiero gdy znaleźli się na obwodnicy Trójmiasta, spytała:

– Skąd go znasz?

– Kanię? Trudno go nie znać, gdy się tyle w tym siedzi.

– Mówili prawdę?

– Taką, jaka im pasowała. Gdy człowiek pokroju Kani wyrywa się do gadania, nie robi tego bez powodu.

– Zdawało mi się, że wymogłeś to na nim.

Roześmiał się.

– Masz rację. Zdawało ci się. Mieli ustalone, co nam powiedzą, jeszcze zanim wpadliśmy na pomysł, żeby do nich pojechać. Kania może sprawiać wrażenie ciemnej masy, bo chce sprawiać takie wrażenie, ale to piekielnie inteligentny człowiek. Gdyby nie chciał mówić, nic byśmy nie zdziałali.

– Dlaczego więc mówił?

– Niepokoi się. Dużo tu śmierci. Nie chce być w to wmieszany.

– Może jest wmieszany. Jeśli zabił…

– To możliwe. Wysoce nieprawdopodobne, ale możliwe. Policja chodziła wokół niego w związku ze śmiercią Marka Rakowieckiego. W tym Kania miał swój udział, ale ten gnojek, Arek, ma rację. Śmierć starego nie była im na rękę. Chyba się jej nie spodziewali. Potem mogli nachodzić syna. Możliwe, że go porządnie przycisnęli. Powiedzmy, że pieniądze, które Stefan Rakowiecki pobrał z banku w dniu swego zniknięcia, były dla nich. Może zebrał całą kwotę, ale nawet jeśli nie, po co go zabijać, skoro płaci? Po co zabijać w tak partacki sposób? Po co w ogóle zabijać dla drobnej kwoty, a uwierz mi, dla nich to drobne… podczas gdy policja patrzy w twoją stronę?

– Może te pieniądze nie były dla Kani.

– Kania to rzemieślnik, fachura. Gdyby to była jego robota, ciała by nie znaleziono ot tak, bo morze miało kaprys je wyrzucić. Kania działa w Trójmieście od dwudziestu lat. Do tej pory nie powiązano go z żadnym zabójstwem, a było już kilka takich prób. Oznacza to jedną z dwóch rzeczy: gdy Kania zabija, wie, jak zatrzeć ślady. Albo Kania nie zabija. Osobiście wolę tę drugą wersję.

Marta pokręciła głową.

– Wolisz… Dobre sobie.

– Sądzę, że to nie on. Nie ten styl. Natomiast włamanie do mieszkania Rakowieckiego… to mogła być jego robota. Jeśli Rakowiecki miał im zapłacić, ale się nie pojawił, chcieli się czegoś dowiedzieć.

– Przyjrzymy mu się bliżej, temu Kani.

Powiedziała to w sposób, który nie zakładał możliwości sprzeciwu. Kruk nic nie powiedział. Patrzył na drogę, na której było coraz więcej samochodów.

– Słyszysz?

– A co więcej osiągniemy niż chłopaki od zaginięć? Gdyby dało się coś Kani przyszyć, już by to zrobili.

Zwlekała z odpowiedzią i Kruk miał wrażenie, że zużyła ten czas, aby się zagotować.

– No tak, bo polska policja nigdy niczego nie przegapia.

– Czytałem akta. Chłopaki zrobili, co należało.

– Co więc masz zamiar dalej robić?

– Muszę się zastanowić.

– Nie trzeba. – Już nie próbowała tłumić złości. – Ja ci powiem, co zrobisz. W poniedziałek razem z Maszyńskim poszukacie innych znajomych Stefana, takich spoza uniwersytetu. Rozpytajcie ich, może coś słyszeli, że był nachodzony przez bandytów. Dowiesz się, kto jest właścicielem audi A8 o numerze rejestracyjnym, który ci podam. Tego samochodu brakowało na parkingu, gdy wychodziliśmy. Myślę, że należał do człowieka z bandażem, którego minęliśmy na schodach. Myślę, że jest terroryzowany przez tych przestępców. Trzeba się z nim spotkać, może będzie chciał z nami współpracować i zyskamy coś na Kanię. Poszukajcie też miejsca w Trójmieście, gdzie można kupić worek z wołowej skóry. Rozpytajcie ludzi z otoczenia Łukasza Rakowieckiego. Myślisz, że już teraz wiesz, co trzeba robić?

Kruk nie odpowiedział i milczenie utrzymało się do końca drogi.

24

Kruk wykorzystał kolejne dni, w tym sobotni dyżur, na zamknięcie zaległych spraw.

Sprawa Rakowieckiego może i była najważniejsza, ale zabójstwo miało miejsce przed dwoma miesiącami i czas nie gonił. Kto miał zatrzeć po sobie ślady, dawno to zrobił. Taką sprawę można prowadzić spokojnie, a młoda prokurator Marta Krynicka musi uzbroić się w cierpliwość. Nie uznała za stosowne użyć swoich znajomości, aby uwolnić go od reszty obowiązków, więc niech teraz czeka, zamiast traktować go jak chłopca na posyłki. Ten jej zestaw poleceń, który wywaliła w samochodzie, działał mu na nerwy.

Maszyński pochodził trochę i popytał o Łukasza Rakowieckiego. Koledzy z firmy budowlanej, gdzie pracował od sześciu miesięcy, pamiętali wypadek i głównie z tym kojarzyli Łukasza. Zawierał raczej powierzchowne znajomości, tak jak brat łatwo wchodził w konflikty. Trochę pił. Trochę więcej niż wysoka średnia w branży budowlanej. Gdy zginął, znajomi podejrzewali, że prowadził po pijanemu. Zdarzało mu się i przyćpać. Nie założył rodziny, chwalił się, że wystarczają mu burdele, zaś najlepsze – jego zdaniem – były w Holandii i od czasu do czasu tam jeździł. Aspirant dotarł do poprzedniego pracodawcy Łukasza. Tam dowiedział się mniej więcej tego samego.

Maszyński wypytywał o powiązania Łukasza z morzem. Czy żeglował albo wypływał na wyprawy wędkarskie. Chciał zlokalizować, skąd ewentualnie mógłby wziąć łódź, gdyby jej potrzebował.

Nikt nie potrafił mu nic na ten temat powiedzieć.

Kruk tymczasem wertował akta. Wypadek Łukasza był jednym z tych, gdy samochód staje w płomieniach i zwłoki – straż pożarna musiała rozcinać samochód jak puszkę, aby je wydobyć – były całkiem zwęglone. Ubrania, włosy, skóra – wszystko spłonęło. Było trochę zabawy z identyfikacją zmarłego. Kruk sięgnął po jedyne posiadane przez policję zdjęcie mężczyzny sprzed wypadku, uzyskane od jego matki.

Wydawał się mocnym facetem. Miał przymrużone, spokojne oczy, które szybko ocenią, ile jesteś wart. W jasnych blond włosach wyglądał na Niemca. Sprawiał wrażenie takiego, co to można go polubić, byle nie za bardzo, bo wlezie ci na głowę. Oczywiście Łukasz Rakowiecki nigdzie już nie wlezie.

W aktach zaginięcia Stefana nie było żadnych tropów prowadzących do Łukasza, ale Kruka męczyła zbieżność dat dwóch tragedii: zniknięcia i śmierci Stefana oraz wypadku jego brata kilka dni później.

Dlatego spotkał się z policjantami z drogówki, którzy przyjechali na miejsce śmierci Łukasza. Żadnych wątpliwości, że to był wypadek. Kierowca tira nie respektował czasu taryfikatora. Zasnął i stracił panowanie nad czterdziestotonową maszyną. Usiłując wyprowadzić kolosa z poślizgu, dosłownie zmiótł z drogi wyprzedzającego go prawidłowo starego seata ibizę. Śmierć na miejscu.

Kruk nie dawał za wygraną. Dopytywał, czy w wydarzeniu było coś, co mogłoby sugerować samobójstwo albo nawet zabójstwo. Policjanci spojrzeli po sobie. Jeden z nich zabrał Kruka na stronę i z kamienną twarzą, przyciszonym głosem, wyznał:

– Nareszcie ktoś z głową na karku. Z tym samobójstwem to chcieliśmy je wpisać do raportu, ale wyniknął problem.

– Jaki? – spytał Kruk.

– Nie mogliśmy wpaść na to, w jaki sposób Łukasz Rakowiecki uśpił kierowcę ciężarówki, aby ten w niego wjechał.

– Idź do diabła – zasugerował Kruk.

Funkcjonariusz patrzył na niego spode łba. Był zły, że komisarz usiłował podważyć jego ustalenia.

– O zabójstwie też możesz zapomnieć… – dodał. – Nie, kierowca tira nie był wynajętym cynglem ze Wschodu i to nie była precyzyjna egzekucja z użyciem ciężarówki. Sen, poślizg, tragedia. I tyle.

Chcąc nie chcąc, Kruk musiał zaakceptować fakty. Czy Łukasz zabił brata, czy nie, jego śmierć była przypadkowa.

Pozostawała jeszcze jedna rzecz, która zastanawiała Kruka, a mianowicie co stało się z fordem mondeo Rakowieckiego. Przez ponad półtora miesiąca, które upłynęło między zniknięciem Stefana a odnalezieniem jego zwłok, samochód się nie znalazł. Kluczyki do forda i dokumenty wozu znaleziono przy denacie. Gdyby zabójca miał zamiar coś zrobić z samochodem, zabrałby kluczyki i dokumenty. Tymczasem mogło się okazać, że samochód wciąż stoi tam, gdzie Stefan nim pojechał, a mimo zarządzonych poszukiwań ślad po samochodzie zaginął.

Istniała możliwość, że zabójca zapomniał o kluczykach i poradził sobie w inny sposób. To by wskazywało jednak na pośpiech i słabe planowanie, a rytualny charakter zbrodni na pośpiech nie wskazywał. I oznaczałoby, że zabójca wiedział, jak radzić sobie z uruchamianiem aut bez kluczy.

Marta zadzwoniła dwa razy. Spodziewał się niezadowolenia, że niewiele się dzieje, ale była spokojna. Zdawała się rozumieć, że sprawa Rakowieckiego nie jest jedyna, choć z pewnością dla niej tylko ta się liczyła. Przyjęła do wiadomości informacje o Łukaszu, ponadto Kruk zidentyfikował dla niej tablice rejestracyjne. Należały do Alberta Adamiaka, właściciela Firmy Remontowej AAFM.

W poniedziałek Kruk obejrzał mieszkanie Stefana Rakowieckiego na osiedlu siedemnastopiętrowych apartamentowców. Trzy pokoje urządzone efektownie i niefunkcjonalnie, jak to zwykle bywa, gdy maczał w tym palce projektant wnętrz. Ślady po włamaniu usunięte, pewnie matka posprzątała. Wystrój mieszkania mógłby podobać się komuś, kto się na tym znał. Krukowi się nie podobał. Pochodził, zajrzał tu i tam, nic interesującego nie znalazł.

Zapukał do sąsiadki Rakowieckiego, kostycznej starszej damy, która mimo grubych okularów niemiłosiernie obciążających nos i tak mrużyła oczy. Marcela Liszowska głównie opowiadała o narzeczonej Stefana, która go kiedyś odwiedziła: pięknej i bogatej kobiecie o wspaniałych blond włosach. Jeśli chodzi o to piękno, Kruk mógłby się spierać, ale co by mu z tego przyszło? Podjął za to równie niewdzięczny temat:

– Przychodziła na bani?

– Ależ co pan mówi! – oburzyła się Liszowska. – To bardzo bogata kobieta. Wie pan, czyja to córka? Miałam okazję ją poznać. Stefan przedstawił mi ją, gdy przypadkiem spotkaliśmy się na klatce.

Kruk wyobrażał sobie, że był to najbardziej przypadkowy z przypadków, który pani Marcela zorganizowała, czuwając z uchem przy drzwiach i okiem w okularze przy wizjerze. Pomyślał nie bez podziwu, że wielkie pieniądze sprawiają, że ludzie wydają się piękniejsi i bardziej trzeźwi. Choć i Marceli Liszowskiej niczego nie brakowało w jej samotnym gniazdku.

Tymczasem ona, aby podkreślić popełniony przez komisarza nietakt, dodała z wyrzutem:

– Biedna kobieta, straciła dziecko. Strasznie to sobie wypominali.

Kruk sporządził z tej wizyty krótką notatkę, aby usprawiedliwić stracony czas. A następnego dnia uznał, że trzeba rozszerzyć obszar poszukiwań. Nie mógł zapomnieć ciemnych włosów, wygięcia bioder i swobodnego głosu Sylwii Rańskiej. Łapał się na tym, że o niej myśli. Usiłował rozwiązać zagadkę jej małżeństwa z facetem pokroju profesora Tadeusza Rańskiego i zastanawiał się, jaką palącą potrzebę potrafił zaspokoić, że za niego wyszła.

Gdy jego palce wystukiwały na klawiaturze dotykowej telefonu znaleziony w internecie numer, Kruk zdawał sobie sprawę, że jego motywacją nie jest dobro śledztwa.

Po chwili usłyszał głos, który od razu rozpoznał:

– Halo.

– Komisarz Sławomir Kruk z policji. Poznaliśmy się kilka dni temu na uniwersytecie.

– Tak?

Miał wrażenie, że głos stał się pełen rezerwy. W tle słyszał dźwięki, które skojarzyły mu się z przesuwaniem mebli.

– Wspomniała pani, że znała Stefana Rakowieckiego.

– Pamiętam, że powiedziałam: „Czy ja wiem?”. Zrozumiał pan, że go znałam?

– Rozmawiamy ze wszystkimi, którzy mogą wnieść do śledztwa jakieś informacje.

– Wątpię, abym mogła coś wnieść.

– Czy mimo to znajdzie pani chwilę, aby ze mną porozmawiać?

– Mam przyjść na policję? – Wyczuł w jej głosie wahanie. – Byłoby to dla mnie kłopotliwe.

– Przyjadę do pani. Kiedy pani odpowiada?

Zastanowiła się.

– Wolałabym, aby nie było to w pracy. Dziś wieczorem? O dziewiątej spotykam się w La Cathédrale z klientem. Okropny gaduła. Jeśli będzie pan o dziesiątej i wyrwie mnie z jego szponów, to chętnie porozmawiam.

Opanowało go zniechęcenie. La , otwarta niedawno knajpa na Starówce, do której chodziła Ewa z nowym mężem. Kruk ze wszystkich knajp na świecie miał najmniejszą ochotę iść właśnie tam.

– Nie chce pan? – Wychwycił urazę w jej głosie. – Mam nadzieję, że nie zrozumiał mnie pan opacznie?

– Dobrze. Będę o dziesiątej. Postaram się nie zająć pani wiele czasu.

– Mam nadzieję.

Uśmiechnął się do telefonu. Po sposobie, w jaki to powiedziała, Kruk wywnioskował, że nadzieja, jaką żywiła Sylwia Rańska, nie była znowu aż tak wielka.

25

Kolorowy budyneczek z dachem z czerwonej dachówki od razu spodobał się Marcie. Umiejscowiony przy przyjemnej uliczce, stał w otoczeniu podobnych budyneczków na parcelach otoczonych zielonymi ogrodzeniami. Wiodącą do wejścia alejkę z kostki brukowej obrastały czteroletnie tuje. Nad oszklonymi drzwiami widniała nazwa „Firma Remontowa AAFM” wykonana z podświetlanych liter. Wszystko to sprawiało dobre wrażenie.

W holu, zza fantazyjnego kontuaru, popatrywała para zmęczonych oczu należących do wychudłej kobiety w nieokreślonym wieku. Pomieszczenie było przestronne, przy przeciwległej do kontuaru ścianie stały aluminiowe krzesła i szklany stolik, na którym leżało kilka starych numerów Muratora, a obok wznosiła się olbrzymia egzotyczna roślina w glinianej donicy. Zza drzwi z tabliczką „Prezes” dochodziły podniesione męskie głosy. Radio ustawione na parapecie emitowało szelest wiadomości.

Krynicka zbliżyła się, a kobieta, nie ruszając się z krzesła, niespokojnie obserwowała każdy jej krok.

– Chciałabym się spotkać z panem Adamiakiem.

– Była pani umówiona?

– Nie.

Kobieta, ewidentnie sekretarka i recepcjonistka w jednym, sprawiała wrażenie przeraźliwie zniechęconej. Spuściła wzrok i utkwiła go w fakturze z Orlenu leżącej na wbudowanej w kontuar półeczce.

– Pan prezes ma konferencję.

– Jestem z prokuratury. Długo potrwa ta konferencja?

Sekretarka przymrużyła oczy. Sprawiała wrażenie, że nic jej to nie obchodzi. Odłożyła trzymany w dłoni długopis. Powoli wstała, wkładając w to mnóstwo wysiłku.

– Pani na pewno nie była umówiona? – Gdy Krynicka przecząco pokręciła głową, w oczach sekretarki pojawił się wyrzut. – No to co ja mam teraz zrobić?

– Długo potrwa konferencja?

– Jak to konferencja. Jedne trwają dłużej, inne krócej.

– Proszę dać znać panu Adamiakowi, że przyszłam, i niech sam zdecyduje.

– Miałabym tam wejść? – Zwróciła twarz w stronę drzwi, za którymi ktoś głośno zaklął w tradycyjny polski sposób.

Krynicka wzruszyła ramionami i usiadła przy szklanym stoliku. Wzięła do ręki jeden z magazynów.

– Wolałabym nie czekać zbyt długo – oznajmiła, przerzucając kartki. – Niestety nie czytuję Muratora. Nie może pani zadzwonić?

Sekretarka opadła na krzesło. Siedziała tak chwilę, nic nie robiąc. Potem jej ręka uniosła się i nieznośnie wolno popłynęła w stronę telefonu tylko po to, aby gwałtownie cofnąć się tuż przed osiągnięciem celu.

– Myśli pani, że prezes będzie wolał wezwanie do prokuratury? – spytała Marta, nie odrywając wzroku od gazety. – Wyjaśni mu pani, że stało się tak dlatego, że telefon się pani zepsuł albo coś.

– A skąd mam wiedzieć, że naprawdę jest pani prokuratorem? – odezwała się kobieta piskliwym głosem.

Krynicka bez słowa wyjęła legitymację, rzuciła ją na szklany stolik przed sobą i wróciła do czytania. Sekretarka nie wykonała ruchu, tylko patrzyła na legitymację ze swojego miejsca, mimo że raczej nie mogła stamtąd niczego odczytać.

Rozmowa w pokoju prezesa toczyła się raz głośniej, raz ciszej, można z niej było wiele zrozumieć. Popełniono istotne błędy przy renowacji elewacji jakiejś kamienicy. Głos należący do starszego mężczyzny upierał się, że niektórych elementów nie było w kosztorysie, a głos młodego bufona szydził, że kierownik budowy nie raczył trzymać się projektu. Jakiś inny mężczyzna wchodził im w słowo, niemal krzycząc, że to w ogóle nie ma znaczenia, a inwestor się czepia z czystej złośliwości.

Zapadła cisza, a potem starszy mężczyzna zaproponował, żeby dogadać się z inspektorem, na co ktoś zaklął i odparł z rozpaczą, że inspektor to skurwiel, co nie bierze łapówek.

Marta Krynicka podniosła wzrok na kobietę za kontuarem i uśmiechnęła się przymilnie. Sekretarka wyglądała na przybitą i gryzła pozbawione szminki usta, rzucając wokół nerwowe spojrzenia. Wreszcie nie wytrzymała, chwyciła słuchawkę i uderzyła w kilka klawiszy na telefonie.

Za drzwiami rozległ się dzwonek i głosy w pokoju ucichły jak ucięte. Mężczyzna, który rzucił głośne:

– Co? – był tym, który mówił o łapówce.

– Panie prezesie – powiedziała na wydechu sekretarka. – Jest tu jedna prokurator i robi awanturę, że chce się z panem natychmiast widzieć.

Marta, jeszcze przed sekundą pełna współczucia, poczuła złość.

– Zaczekajcie – usłyszała, choć zostało to powiedziane półgłosem. Może dotarło to do jej uszu dlatego, że pozostali mężczyźni zgromadzeni za drzwiami nadal milczeli. – Na korytarzu czeka jakaś picza z prokuratury.

– Z prokuratury? – odparł ktoś. – Jeszcze tego brakowało.

Sekretarka wydała z siebie rozpaczliwy jęk, a drzwi otworzyły się i stanął w nich znajomy mężczyzna ze sporą nadwagą i wysokim czołem, które teraz było zmarszczone. Marta zerknęła na jego ręce. Jedną z nich, nieproporcjonalnie wielką, miał starannie zabandażowaną. W pokoju za nim dostrzegła długi stół i siedzące przy nim osoby.

Albert Adamiak zauważył jej spojrzenie i odruchowo cofnął zabandażowaną dłoń, po czym podszedł bliżej i spytał:

– W czym mogę pomóc?

– W niczym.

Jego czoło zmarszczyło się jeszcze bardziej.

– Nie rozumiem – dodał spokojnie i bardzo grzecznie. – Podobno jest pani prokuratorem i chce się pilnie ze mną widzieć.

– Sprawę, z którą przyszłam, załatwimy na drodze formalnej. – Podniosła się, rzuciła Muratora na stół z taką siłą, że magazyn zsunął się na podłogę, i schowała legitymację do torebki, którą założyła na ramię. Skierowała się do drzwi. – Żadna picza z prokuratury nie będzie dłużej tracić czasu w pańskiej poczekalni.

– Proszę pani! – Adamiak rzucił się za nią. – Ja… Proszę nie odchodzić. – Chwycił ją za ramię i szarpnął. Prokurator krzyknęła, zaskoczona. – Przepraszam… – Cofnął rękę i spojrzał na Krynicką tak, jakby w tej chwili zobaczył ją pierwszy raz. – Proszę się nie obrażać. Mam bardzo trudny czas. Nie jestem sobą. Jeśli zgodzi się pani zostać… Proszę się zgodzić. Możemy porozmawiać natychmiast.

Marta zastanowiła się, a potem skinęła głową tak nieznacznie, że ten gest mógł dostrzec jedynie ktoś, kto wpatrywał się w nią z taką intensywnością, jak Albert Adamiak.

– Mój Boże, dziękuję – jęknął, po czym cofnął się do pokoju i rzucił krótko: – Dokończymy później.

26

Usiedli sami w gabinecie, pijąc w milczeniu kawę podaną przez sekretarkę. Albert Adamiak, po fatalnym początku, doszedł do siebie i miał teraz na twarzy spokojny uśmiech człowieka pewnego siebie.

– Doskonała kawa – powiedziała Krynicka.

Podziękował niedbałym ruchem głowy. Spojrzał na zegarek, jakby chciał w ten sposób skłonić Martę, by przeszła do rzeczy. Tylko ją znowu rozzłościł.

– Czy myśmy się już gdzieś nie spotkali? – spytał, tłumiąc udane ziewnięcie.

Po prostu nie mogła w to uwierzyć.

– Owszem. W ostatni piątek. W Drobareksie.

Adamiak zbladł gwałtownie i całe powietrze z niego uszło. Oczy mu się zapadły. Kiedy indziej Marta starałaby się być bardziej delikatna, ale dzisiaj nie miała skrupułów:

– Pan był przerażony, gdy zbiegał ze schodów. Zdaje się, że zabrano panu aktówkę.

– Nic podobnego – wychrypiał. – Nie miałem żadnej aktówki.

– Przyjechałam, by porozmawiać o tym, co się wtedy stało.

Spojrzał na nią błagalnie.

– Nic się nie stało.

Napiła się kawy i spojrzała za okno. Nie zobaczyła swojego samochodu, bo okno wychodziło na inną stronę. Rozpościerał się stąd widok na pordzewiałe hale jakiejś przetwórni. Zdaje się, że w tej firmie bajkowa sceneria obowiązywała jedynie od frontu.

– Co się panu stało w rękę?

– Wypadek na budowie. Nic groźnego.

– W Drobareksie miałam wrażenie, że ręka krwawiła.

– Możliwe, to stało się niedawno. Czasem krwawi.

– A jeśli zleciłabym obdukcję, co by wykazała?

– Na jakiej podstawie?

Uśmiechnęła się.

– Ma pan rację, nie mam podstawy prawnej.

– Gdybym nie zgodził się na tę rozmowę, miałaby pani podstawę, by mnie wezwać?

– Możliwe.

– Czyli nie.

– Naprawdę pan sądzi, że czegoś bym nie znalazła? – Zmrużyła oczy i przechyliła głowę, a on odchrząknął i poprawił się na krześle. Znów próbował nad sobą panować.

– Czego pani chce?

– Ile jest pan winien Bartoszowi Kani?

– Nic.

– Co panu zrobili?

– Nic.

– Czy pan wie, że kilka miesięcy temu inny dłużnik Kani popełnił samobójstwo? Tak go dręczyli.

– Nie wiem.

– Co pan tam robił?

– Sprawy biznesowe.

– Nic pan nie powie?

– Nie.

Marta zamyśliła się. Delikatnie zadzwoniła srebrną łyżeczką o porcelanowy spodek.

– Pozwoli więc pan, że dokończę kawę?

Na twarzy Adamiaka rozlał się wyraz ulgi.

– Oczywiście. Cieszę się, że pani smakuje.

Marta piła kawę, patrząc na zawieszone na ścianie certyfikaty, wyrazy uznania i referencje po zrealizowanych inwestycjach.

– Jak to się stało, że wpadł pan w kłopoty?

– Może jednak niech pani już idzie.

– Trochę usłyszałam z panów rozmowy, gdy siedziałam w holu.

Westchnął. Pokręcił głową.

– Już dawno miałem wymienić drzwi. Te są jak z papieru.

– Firma sprawia wrażenie, że świetnie prosperuje. Budynek jest ładny, zadbany. Bardzo tu przyjemnie.

Myślała, że jej nie odpowie, ale stwierdził z goryczą:

– Kredyty. Wszystko na kredyt. Gdy interes dobrze idzie, człowiek myśli, że będzie tak zawsze, i bierze każdą pożyczkę, którą mu proponują. Biznes pochłonie dowolną sumę, a ci z banków wmówią człowiekowi, co chcą… że zasługuje na lepszy samochód, że powinien mieć większy dom. Żona nie rozumie, że to wszystko na kredyt, i przestaje liczyć pieniądze, które wydaje.

– Obwinia pan żonę?

– Nie, oczywiście, że nie. Ja… nikogo nie obwiniam.

– A jak to się dzieje, że idzie się do lichwiarza?

Adamiak zapatrzył się w jakiś punkt za jej plecami. Siedział nieruchomo i nic nie mówił dobrą minutę.

– Myśli się, że to tylko na chwilę.

– Sądził pan, że zaraz odda?

– Tak się wtedy myśli. Ale gdy dojrzewa się do decyzji, aby zadać się z takimi ludźmi, człowiek jest w desperacji i nie myśli jasno. Otrzeźwienie przychodzi zbyt późno.

– Chciałabym panu pomóc.

– Jak? – Adamiak spojrzał na nią niemal z niechęcią. – Jak może pani mi pomóc?

– Proszę z nami współpracować. Proszę nam pomóc zdjąć tych ludzi. Założymy panu podsłuch. Zyskamy dowody na to, co panu robią. Niech pan walczy, zamiast ulegać i pozwalać, by pana katowali. Niech pan nie pozwoli doprowadzić się do takiego stanu, jak tamten człowiek, który powiesił się w lesie.

Nie podobało się jej, jak na nią spojrzał. Siedział, patrzył i o czymkolwiek myślał, to z pewnością nie rozważał współpracy.

– Robiła już pani coś takiego? Jest pani bardzo młoda.

– W takich sprawach policja…

– Niech pani już idzie – poprosił cicho.

Dopiła kawę. Czuła konsternację. Położyła na stole wizytówkę i pchnęła w jego stronę. Adamiak nawet na nią nie spojrzał. Krynicka wstała.

– Po co pani właściwie przyszła? – spytał. – Czego się pani spodziewała?

– Nie wiem. Zobaczyłam, jak pan wtedy zbiegał po schodach… Przecież nie miałam wątpliwości, jaka scena rozegrała się na górze. To głupie, ale wie pan, co mną najbardziej wstrząsnęło? Kiedy weszliśmy do ich biura, był tam taki zimny młody człowiek, który oglądał aktówkę. Zobaczyłam to i zrozumiałam, że to musiała być pana aktówka i oni ją panu zabrali. Dlatego, gdy pan nas mijał, niósł pan dokumenty w ręku.

Adamiak milczał.

– Niech mnie pan źle nie zrozumie. Nie chodzi mi o tę aktówkę, do diabła z nią. Po prostu to, że ją panu zabrali, wydało mi się nieopisanie podłe. Wzięli ją, bo mogli, żeby pana jeszcze bardziej upokorzyć. Bo uważają, że mogą z panem zrobić, co chcą. Pomyślałam, że przyjdę, porozmawiamy, ale nie wiem, na co liczyłam.

– Jak mnie pani znalazła? – spytał Adamiak głuchym głosem.

– Po samochodzie.

– Ten samochód to moje przekleństwo. Nie stać mnie na niego. Nigdy nie było mnie stać. – Adamiak też wstał. – A pani potraktowała mnie lepiej? Zmusiła mnie pani, żebym przerwał spotkanie i rozmawiał z panią. – W jego głosie pojawiła się gorycz.

– Za to pan zachował się świetnie. I jeśli nie widzi pan różnicy między mną a nimi, to rzeczywiście niepotrzebnie przyszłam.

Adamiak stał bez ruchu. Oddychał ciężko. Podniósł dłoń w bandażach i popatrzył na nią.

– Dziękuję – powiedział. – Dziękuję, że pani przyszła. Nienawidzę ich za to, co mi robią. Nienawidzę Kani, nienawidzę tego drugiego, który jest jeszcze gorszy, tego Wargi… ale pani nie może mi pomóc. Jeśli kiedyś zacznę myśleć o samobójstwie, zadzwonię do pani. A teraz, pani pozwoli…

Otworzył drzwi i przepuścił ją przodem. Marta wyszła na hol. Sekretarka wychodziła zza kontuaru, niosąc filiżankę kawy. Twarz miała nieruchomą, bladą, wręcz białą, a oczy szeroko otwarte. Postawiła filiżankę na szklanym stoliku, gdzie siedział mężczyzna z dyplomatką na kolanach. Potem wróciła za kontuar.

Mężczyzna podniósł głowę i uśmiechnął się do Marty. Delikatnie pogładził czarną skórę eleganckiej aktówki, wodząc po niej palcami z rozleniwieniem. Adamiak wyszedł za Krynicką. Zobaczył mężczyznę.

– Pan Arkadiusz Warga do pana, panie prezesie – powiedziała sekretarka głosem całkowicie wypranym z wszelkiego wyrazu, a mężczyzna przy stoliku puścił do Marty Krynickiej oko.

27

W La było czysto i panował przyjemny półmrok. Tylko bar był mocno oświetlony, a kolorowe trunki rzucały łunę na lustrzaną ścianę. Sylwię Rańską dostrzegł od razu. Miała na sobie czerwoną garsonkę i efekt był taki, że na tle innych gości odznaczała się jak boja sygnalizacyjna. Rozmawiała z jakimś mężczyzną, który siedział plecami do wejścia. Mężczyzna był tylko w koszuli. Jego marynarka wisiała na oparciu krzesła.

Kruk stanął przy barze i zamówił piwo. Rańska zobaczyła go, wyprostowała się i pomachała ręką. Mężczyzna odwrócił się, by zobaczyć. Nosił krótką bródkę, a wydatny nos niemal opadał na usta. Miał wyraz twarzy człowieka, z którym można by się zaprzyjaźnić, jak już wszyscy inni wymrą. Rańska, wciąż patrząc na Kruka, dotknęła końcami palców nadgarstka prawej ręki, po czym dwukrotnie zacisnęła w pięść i rozprostowała palce lewej, co chyba miało znaczyć dziesięć minut. Przynajmniej Kruk tak to zrozumiał. Skinął głową i odwrócił się do baru. Mógł obserwować ją w lustrze albo tylko popijać piwo i czekać.

Nigdzie mu się nie śpieszyło.

Nie potrzebowała całych dziesięciu minut, aby się pojawić. Widział w lustrze, jak podchodzi ze szklaneczką whisky, kołysząc biodrami, i odwrócił się do niej, zanim zdążyła pokonać całą odległość. Z bliska dostrzegł, że twarz ma zmęczoną. Jej towarzysz bez pośpiechu kierował się do drzwi, po drodze uważnie oglądając sobie Kruka. Zniknął, a oni usiedli przy jednym z wolnych stolików pod ścianą.

– Udane spotkanie?

Wzruszyła ramionami. Wyjęła z torebki paczkę cienkich papierosów i zapalniczkę, którą położyła na stole. Kruk w milczeniu patrzył, jak wkłada do ust papierosa i na coś czeka. Wiedział, na co czeka, ale się nie ruszył. W końcu podniosła zapalniczkę i sama sobie przypaliła. Zaciągnęła się głęboko. Wypuściła dym, patrząc gdzieś w przestrzeń.

– Tu wolno palić? – spytał.

Pokręciła głową i strzepnęła popiół na podłogę. Nigdzie nie było popielniczek. Spojrzała mu w oczy. Przeczytał w nich wyrzut.

– Czemu chciał się pan spotkać?

– Muszę zapytać o Stefana Rakowieckiego. Co pani może o nim powiedzieć?

Zmrużyła oczy. Zaciągnęła się znowu i wydmuchnęła mu dym prosto w twarz.

– Akurat.

Poczekał, aż dym się rozwieje.

– Akurat co?

– Nic. O co pan pytał?

– O Rakowieckiego.

– Ledwie go znałam. Był ze dwa razy u nas w domu.

– Tylko dwa? Mąż się z nim nie przyjaźnił?

– Nie pytał pan męża?

– Pytam panią.

Siedziała, paląc. Barman popatrzył na nią i pogroził palcem.

– Myśli pan, że mąż kłamie? On nigdy nie kłamie. Jest na to zbyt szlachetny i prostolinijny. Tak, mąż uważał go za przyjaciela. – Wydęła usta w wyrazie, który mógł wiele oznaczać, a zwłaszcza pogardę.

– A pani co o tym sądzi?

– Stefan wykorzystywał Tadeusza. Mojego męża ludzie lubią, jest uczynny i się stara. Załatwił Stefanowi sporo spraw, dodatkowe zajęcia, wykłady na innych uczelniach… Pomagał w habilitacji, a habilitacja w tak młodym wieku to nie byle co. Załatwił mu nawet rolę konsultanta przy jakimś filmie historycznym. Film nie doszedł do skutku, ale to już nie wina Tadeusza. A gdy raz jeden potrzebował czegoś od Stefana… ten zwyczajnie się wypiął. Tak to już jest z moim Tadkiem. Łatwo go wystawić do wiatru. Jest zupełnie prostolinijny.

Zbliżał się chłopak z okrągłą tacą, który zbierał puste szklanki ze stolików. Sylwia Rańska podała mu niemal całkiem spalonego papierosa. Chłopak wrzucił go do kieliszka po wódce i oddalił się.

– Ma tu pani chody – stwierdził Kruk.

– Moja firma tu sprząta. Pozwalają mi śmiecić, bo wiedzą, że sama zrobię po sobie porządek.

– Wiedziała pani, że Stefan sprzedawał narkotyki?

Uniosła brwi. Pokręciła głową.

– Tadeusz panu powiedział?

– Tak.

– Nie wiedziałam, że wie. Doniosły mi dziewczyny, które dla mnie pracują.

– Czemu pani sądziła, że mąż może nie wiedzieć?

– Bo nic mi nie mówił, a mówi mi o wszystkim.

– Pani w to wierzy?

– Tak. A wie pan, w co nie wierzę? Nie wierzę, że to Tadeusz powiedział panu o narkotykach.

Jej wielkie oczy patrzyły na niego ze spokojem, oczekując na potwierdzenie. Nie doczekały się.

– Dlaczego nie powiedziała pani mężowi? Ten obecny dziekan też zdawał sobie z tego sprawę i zrobił z tej wiedzy użytek. Myślę, że zaszantażował Rakowieckiego.

Zastanowiła się.

– Tak sobie myślę, że chyba nie muszę spowiadać się panu ze wszystkiego, o co tylko przyjdzie panu ochota zapytać.

– Nie musi pani. Ale nikt pani nie zabroni.

– Opowiadać o swoim życiu?

Kruk nie odpowiedział. W drzwiach wejściowych zobaczył kobietę i mężczyznę, którzy właśnie się pojawili. Oboje w długich rozpiętych płaszczach, pod nimi ubrani niezobowiązująco. Ona była piękna. Na tyle piękna, że można by się zapomnieć i ożenić się z nią, a potem tego żałować. Dotknęła lewej skroni, odruchowo zagarniając włosy, aby przykryć bliznę z dzieciństwa. Zawsze się jej wstydziła. Kruk uważał, że miała kilka poważniejszych powodów do wstydu, ale postanowiła przejmować się właśnie tą blizną bez znaczenia. Mężczyzna obejmował ją w talii i sprawiał wrażenie zadowolonego. Kruk wiedział, że facet był adwokatem. W dodatku fatalnym. Ten drobiazg nie przeszkadzał mu wypisywać klientom rachunków na horrendalne kwoty, lecz o to nie można było mieć do niego pretensji. Kto powiedział, że złe usługi muszą być tanie?

Ani kobieta, ani mężczyzna nie zauważyli Kruka. Usiedli w odległej części lokalu i Kruk z ulgą stwierdził, że pomiędzy Sylwią Rańską i nim a tamtymi znajduje się zasłona z kilku par, które zestawiły stoliki, aby siedzieć w grupie.

– Co się stało? – spytała Rańska.

– Dlaczego?

– Ma pan dziwną minę.

Zbył jej pytanie ruchem dłoni. Nie była tym zachwycona.

– Pani Sylwio, zadaję pytania, aby zrozumieć świat, w jakim żył Stefan Rakowiecki. Im lepiej i jego, i ten świat zrozumiem, tym większe mam szanse na odkrycie motywów i znalezienie zabójcy.

– Powiedzmy. – Westchnęła. Sięgnęła po kolejnego papierosa, ale cofnęła dłoń. – Jak mówiłam, Tadeusz jest prostolinijny i szlachetny. To cechy, które lubimy u wrogów, bo zwiększają nasze szanse wdeptania ich w ziemię, dlatego krzyczymy głośno, że to wspaniałe cechy, nawet jeśli po cichu nimi gardzimy. U męża to trochę przeszkadza, o ile kobieta chce traktować go poważnie. Tadeusz uprzedził mnie, że gdy zostanie dziekanem, będę musiała zrezygnować z kontraktu na uczelni. Uważał, że wtedy nie będzie to właściwe. Wie pan, co to nepotyzm? On sądził, że to będzie nepotyzm. – Sylwia Rańska umilkła na chwilę i wzruszyła ramionami. – Ponieważ przegrał, co bardzo przeżył, bo przegrał minimalną różnicą głosów, nowy dziekan wielkodusznie pomógł utrzymać kontrakt żonie pokonanego kandydata.

– Gratuluję – rzekł Kruk.

Leciutki uśmiech zamigał w kącikach jej ust.

– Niech pan nie będzie taki zasadniczy. Potrzebujemy pieniędzy, jak każda rodzina. Tadeusz żyje w swoim świecie i czasem zdaje się o tym zapominać. Wie pan, ile zarabia profesor?

– Podejrzewam, że więcej niż ja. Mają państwo dzieci?

To ją rozdrażniło.

– Nie. Ale nawet jak się nie ma dzieci, pieniądze są potrzebne. Inaczej życie zmienia się w wegetację. Na pewno prowadzi pan śledztwo w sprawie zabójstwa Rakowieckiego? Bo mam wrażenie, że woli pan trzepać moje życie małżeńskie.

– Zdaje się, że Stefan Rakowiecki nie dostał wyboru i nie mógł poprzeć pani męża. Nie obchodziło pani, że niszczy ich przyjaźń?

– To nie była przyjaźń, panie komisarzu. Już to panu mówiłam.

Sylwia Rańska zacięła usta. Może i miała rację. Zadawał niewłaściwe pytania. Co go to obchodziło, jak układa się u Rańskich? Oczywiście, że go obchodziło. Wszystko, co z nią związane, wydawało mu się ciekawe, ale przecież nie mógł dalej prowadzić rozmowy w ten sposób.

Odchrząknął, a ona spojrzała na niego.

– Porozmawiajmy o czymś przyjemnym – rzekł. – Komu i co sprzedawał Stefan?

– A może porozmawiajmy o panu? Zaczynam się nudzić, a kiedy mężczyzna mnie nudzi, po prostu sobie idę. Kim jest ta kobieta, przez którą zrobił się pan taki niespokojny? Szara spódnica i czarna bluzka, oryginalnie. Ja ubrałabym się odwrotnie.

Nie miał pojęcia, że Sylwia Rańska dostrzegła Ewę i zarejestrowała, jak jest ubrana. One wszystkie chyba miały szósty zmysł.

– Stonowane kolory nie są dla pani.

– To prawda. – Roześmiała się. – No więc?

– Żona. Kiedyś.

– A kim jest jej towarzysz?

– Mężem. Teraz.

Rańska pokiwała głową, wyrażając tym gestem swoje zrozumienie.

– To smutne, że nie wyszło.

– Nasmuciłem się już z tego powodu wystarczająco.

– Doprawdy? – Jej wielkie oczy skanowały jego twarz z wyrazem zaciekawienia. – Jako kobieta stwierdzam obiektywnie, że jest pan przystojniejszy.

– On ma droższy garnitur.

– Nie podejrzewałam, że pan w ogóle ma.

– Zostawmy moją skromną osobę. To dopiero nudny temat. Powie mi pani o tym interesie Stefana?

– Nie wiem, czym handlował – odparła niechętnie. – Dziewczyny mówiły, że robił dla niego jakiś wysoki student z trzeciego roku historii, który bardzo im się podobał. Podobny trochę do pana, tylko młodszy. Zawsze ubiera się na czarno.

– Zna pani jego nazwisko?

Pokręciła głową.

– A nie ma czasem na imię Jurek?

– Chyba tak… – Uniosła dłoń z wyciągniętym palcem wskazującym. – Na pewno. Ale nazwiska nie znam.

– Skąd pani pracownice wiedzą, że Jurek dla niego pracował?

– Sprzątaczki wszystko wiedzą. Zbyt dużo czasu spędzają na korytarzach. Znowu zrobiło się nudno. – Westchnęła. – Przepraszam na chwilę.

Sylwia Rańska wstała i skierowała się do toalety. Patrzył za nią, gdy odchodziła, i podziwiał jej chód. Kołysała biodrami jak statek na wzburzonym morzu. Zanim zniknęła za drzwiami z małym okrągłym witrażem, kilku mężczyzn odwróciło głowy od kobiet, którym towarzyszyli. Być może one nie potrafiły poruszać się w ten sposób.

Kruk głęboko odetchnął, odwrócił wzrok, powiódł nim po sali i znieruchomiał. Ci ludzie, którzy oddzielali go od Ewy i jej męża, nagle gdzieś zniknęli. Zamiast nich pozostały zestawione stoliki, opuszczone krzesła, puste butelki w otoczeniu brudnych szklanek, a gdzieś za tym wszystkim widniała twarz Ewy. Piękna twarz, o ile komuś nie przeszkadzało, że akurat w tej chwili pozbawiona była jakiegokolwiek wyrazu. Ewa patrzyła na Kruka, trzymając w dłoni kieliszek z białym winem. Jej palce zbielały na czaszy kieliszka i Kruk poważnie się obawiał, że szkło rozpryśnie się w jej rękach.

Powoli skinął jej głową. Odpowiedziała podobnym skinięciem, wykonanym zupełnie bez świadomości. Potem odwróciła wzrok i powiedziała coś do męża. Prawnik odchylił się na krześle i niemal położył szyję na plecy, próbując zobaczyć Kruka. Łatwiej by mu było po prostu obrócić ramiona, ale on wolał tak. Wyszczerzył zęby i wykonał ruch głową, który można było wziąć za przywitanie, gdyby komuś na tym zależało. Krukowi nie zależało. Siedział bez ruchu i tylko na to patrzył. Odczekał, aż adwokat znowu zwróci się do Ewy, i zaczął studiować swoje paznokcie.

Sylwia Rańska wróciła po kilku minutach. Zanim usiadła, chwilę stała i bez skrępowania przyglądała się Ewie.

– Ładna – stwierdziła, gdy wreszcie zajęła miejsce.

Kruk nie miał ochoty na roztrząsanie urody Ewy. Zadał Sylwii Rańskiej kilka dalszych pytań. Niewiele miała do powiedzenia o karze worka. Mąż jej ostatnio coś o tym wspominał, ale nie chciała słuchać. Uważała, że to makabryczne. Nie znała Łukasza Rakowieckiego. Odpowiadała uprzejmie, przerywając wypowiedzi ziewnięciami. Przypadkowy rzut oka na Ewę coś Krukowi uświadomił. Dostrzegł na jej twarzy tę satysfakcję, którą tak dobrze poznał w trakcie dwunastu lat małżeństwa. Od razu zrozumiał, co sobie pomyślała: że zaprosił kobietę na randkę a ona się z nim nudziła. To się Ewie podobało. Tak, to musiało się jej podobać.

Sylwia Rańska pochyliła się nad stołem i przykryła dłonią jego dłoń. Poczuł ciepło jej skóry i ulotny zapach perfum.

– Tak dobrze? – spytała cicho, mrużąc oczy. – Możemy trochę poudawać, jeśli chcesz.

Bezbłędnie czytała sytuację. Ktoś mu kiedyś powiedział, że kobiety mają ogromnie wyostrzone zmysły i świetnie odgadują emocje. On też pochylił się nad stołem. Ich twarze dzieliło kilkanaście centymetrów.

– Czy pani przypadkiem nie jest mężatką?

– Nie, w moim małżeństwie nie ma nic z przypadku.

– Miłość czy wyrachowanie?

– A więc miałam rację – powiedziała równie cicho jak przed chwilą, i miękko, jakby szeptała wyznania. – Nie przyszedłeś tutaj dla informacji o Stefanie. A przynajmniej nie tylko. Za bardzo interesuje cię moje życie.

– Może.

– Wykorzystujesz pracę dla własnych celów.

– Jak wszyscy. Poza tym to ty wybrałaś miejsce i czas.

Roześmiała się dźwięcznie i przyjemnie. Dopiła whisky.

– A tobie to się nie spodobało. Teraz wiem dlaczego.

Tą dłonią, którą do tej pory dotykała jego dłoni, pogłaskała go po policzku.

– Możesz mnie odwieźć do domu. Twoja była pomyśli sobie nie wiadomo co i ten uroczy uśmieszek do reszty spełznie jej z twarzy.

– Nie wiem, czy mi na tym zależy.

– Pewnie, że ci zależy. Zależy jak diabli.

Podniosła się. Wyprostowana, uwypukliła do przodu piersi, które wypełniły materiał garsonki i bluzkę pod spodem. Gdy wychodzili, Kruk dostrzegł, jak bardzo Ewa zajęta jest udawaniem, że nie zwraca na nich uwagi.

Sylwia Rańska poprosiła go, by zawiózł ją na Myśliwską. Mieszkali z mężem na jednym z tamtejszych osiedli. Kruk zatrzymał się przed szlabanem. Sylwia otworzyła drzwi samochodu, ale zanim wysiadła, nachyliła się w stronę Kruka i pocałowała go w usta.

Potem znowu mógł patrzeć, jak idzie w ten zapierający dech w piersiach sposób. Wycofał samochód na ulicę.

Jego komórka zawibrowała i rozległo się ciche piknięcie, zwiastujące nadejście SMS-a. Jechał nocnymi ulicami Gdańska, przeglądając się w odbitych od asfaltu światłach, i zastanawiał się, co właściwie czuje. Nie czuł nic. Gdy zaparkował pod domem, wyjął komórkę. Wpisał zabezpieczający PIN i dotknął ikony SMS, by przeczytać. Wiadomość nadeszła z numeru, który doskonale znał. Kilka słów bez podpisu:

Zerżnij ją. Wypierdol, żeby nie mogła chodzić.

Kruk patrzył na wiadomość i nie ruszał się. Ekran ściemniał, a potem zgasł.

Musiał ponownie wbić PIN. Zaznaczył wiadomość i skasował. Wysiadł z samochodu.

Przed nim wznosiła się ciężka sylwetka ogromnego falowca. Osiemset sześćdziesiąt metrów długości, pomyślał nie wiadomo czemu. Uniósł głowę, próbując objąć wzrokiem cały budynek, ale nie potrafił. Stał zbyt blisko. Większość okien była ciemna. Małe betonowe miasto spało. On też powinien pójść spać, ale był pewien, że nie zaśnie szybko.

Nie skorzystał z windy i gdy wchodził po schodach, słyszał wiatr szeleszczący w nieszczelnościach okien na klatce schodowej.

28

Dziewczyna miała grube, choć regularne rysy. I duże, mało bystre oczy. Bardzo pospolita, pomyślała Marta Krynicka, uśmiechając się do niej łagodnie. Gdy wyjaśniła, że jest z prokuratury i w jakiej sprawie przyszła, dziewczyna omal nie zerwała się do ucieczki. Nazywała się Kornelia Jarzębowska i dla porządku prokurator zapisała jej imię i nazwisko w notesie.

Przed przyjściem upewniła się, że łatwo ten sklepik znaleźć w Google’u, wpisując odpowiednią frazę. Na regałach leżały próbki skóry. A także skórzane mokasyny, torby i torebki, ale bynajmniej nie takie, które chciałoby się wziąć do ręki. Do tego pasy, paski, pochwy na noże i cała masa podobnych rzeczy. Zapach był specyficzny. Krynicka miała nadzieję, że jej ubranie nim nie przesiąknie.

– Mam to gdzieś tutaj – powiedziała Jarzębowska. Wstała i uklękła przy drewnianej szafce. Wyjęła napuchnięty zeszyt w sztywnej oprawie noszącej ślady częstego używania. Wróciła z powrotem za biurko i zaczęła ostrożnie go kartkować. Ręce jej drżały. – O, jest.

Kornelia Jarzębowska odwróciła zeszyt i wskazała zapis z 10 października 2015 roku. Widniał tam wpis dokonany czarnym długopisem:

Rakowiecki, worek 1500X800mm, skóra wołowa jakość druga, wyprawiona, wiązany, cena: 1960 zł, zapłacone z góry w całości.

Przy nazwisku widniało imię „Stefan”, wpisane skośnie, bo nie było miejsca, i zaraz zaczynało się słowo „worek”, a więc był to bez wątpienia dopisek dokonany później.

Potem dziewczyna przerzuciła dwie kartki i pokazała zapisek z 9 listopada:

Rakowiecki, odbiór zam. z 10 paźdz.

Skośny dopisek między nazwiskiem a słowem „odbiór” znowu wskazywał, że dokonano go później. Tym razem było to inne imię: „Łukasz”.

Krynicka nie czuła żadnego podekscytowania. Może być. Przyglądała się zapiskom w zeszycie, oceniając ich wartość dowodową.

– Dlaczego imiona są wpisane na skos? – spytała.

Uważnie spojrzała na Kornelię Jarzębowską. To, w jaki sposób będzie odpowiadać, miało pewne znaczenie.

– Wpisałam je później. – Dziewczyna wbiła wzrok w zeszyt. – Przy odbiorze worka… bo odbierał inny klient, niż zamawiał. Dopisałam imiona, żeby mieć czystość w zapisie.

– Nie używacie komputerów?

– Szef uważa, że nie ma potrzeby. Ja bym wolała, ale nie mam nic do gadania.

Krynicka wyjęła z torebki dwa zdjęcia i rozłożyła je na stole. Pierwsze przedstawiało Stefana Rakowieckiego dwa lata przed śmiercią. Na drugim był Łukasz Rakowiecki. Krótkowłosy blondyn. Marta wyciągnęła to zdjęcie z akt dotyczących jego wypadku.

– Poznaje pani?

– Tak. Ten pan zamawiał, a ten odbierał. Pamiętam, bo odbierał blondyn.

– Doskonale – odparła Marta i zapisała to w notesie. – Proszę przyjść jutro do prokuratury. Spiszemy protokół. Zeszyt na razie zatrzymam jako materiał dowodowy.

– Ale jest potrzebny – pisnęła dziewczyna. – Szef będzie zły.

– Zostawię pokwitowanie. Dziewiąta rano odpowiada pani?

– Zaczynam pracę o ósmej. Nie mogę się spóźnić.

– A więc proszę przyjść przed ósmą. Specjalnie dla pani będę wcześniej. Chciałabym też, aby zidentyfikowała pani worek. Pozna go pani?

Kornelia Jarzębowska wyglądała, jakby miała zamiar się rozpłakać.

– Ja czytałam gazety – powiedziała cicho. – To w naszym worku go znaleźli, prawda?

– Chcę się upewnić. Rozmiar się zgadza.

– Płakałam, gdy się dowiedziałam.

– Rozumiem.

– Nic pani nie rozumie!

Dziewczyna ukryła twarz w dłoniach. Nie miała nawet dwudziestu lat. Na serdecznym palcu lewej ręki nosiła tani srebrny pierścionek. Miała zbyt mocny makijaż. Prokurator taksowała ją wzrokiem w milczeniu. Nie podobało jej się takie zachowanie. Jarzębowska sprawiała wrażenie rozchwianej. Cholera. Krynicka poczuła wzbierającą złość.

– Tu już był jeden policjant. – Dziewczyna zabrała dłonie od twarzy, która nie nosiła śladów łez.

Prokurator spytała spokojnie, starając się równo oddychać:

– Kiedy?

– W zeszłym roku, pod koniec. Wtedy, gdy wszyscy szukali tego Stefana Rakowieckiego i jeszcze nie było wiadomo, że nie żyje.

Marta uśmiechnęła się ciepło. Nie panowała nad nerwami. To wszystko ją przerastało.

– Czego chciał?

– Pytał o to samo co pani.

– Jak się nazywał?

– Nie pamiętam. Wcale go nie polubiłam. Okropnie się zachowywał. Ja… – Zawahała się. – Właściwie na początku nie byłam pewna, kto odbierał ten worek. Tak… właściwie… nawet myślałam, że to był ten sam człowiek, który go wcześniej zamówił.

Krynicka spojrzała w notatki, aby wyglądało, że coś w nich sprawdza. Gdy podniosła głowę, głos miała zimny, jakby wypływał z chłodni.

– Przed chwilą mówiła pani coś innego. Kłamie pani prokuratorowi?

– Nie. – Dziewczyna zrobiła się niemal biała. – Nie, przecież potem sobie przypomniałam. Odbierał ten blondyn, pewnie, że go pamiętam. Tak właśnie ten policjant napisał w protokole i ja to podpisałam.

– OK – powiedziała Marta, a jej głos znów był ciepły. – Proszę się nie przejmować. Obaj mężczyźni nie żyją. Pani zeznanie nie będzie miało wielkiego znaczenia, sprawa jest do umorzenia. Proszę tylko jutro do mnie przyjść, od formalności nie da się uciec. I nie ma co się denerwować. Jak mówiłam, umarzamy śledztwo.

Kornelia Jarzębowska gwałtownie przytakiwała.

29

W czwartek rano Kruk pojechał na uniwersytet. Pracująca w dziekanacie kobieta rozpoznała „Jureczka” z opisu, sprawdziła coś w komputerze i powiedziała, że dziś zaczyna zajęcia dopiero po czternastej. Podała Krukowi numer pokoju w akademiku, gdzie Jerzy Wiśniewski mieszkał. Nie omieszkała dodać, że chłopak jest przystojny.

Kruk poszedł więc do akademika i zastał studenta jeszcze w łóżku. Pokój przypominał wąską kiszkę z dwoma tapczanami przy przeciwległych ścianach. Jedno z łóżek było puste, tylko skotłowana pościel wskazywała, że ktoś tu dziś spał i wyszedł w pośpiechu. Stał tam jeszcze stolik z krzesłami i dwie szafy. Przy drzwiach wisiała umywalka. Powietrze było gęste po nocy, a Jerzy Wiśniewski na widok Kruka poderwał się z pościeli.

– Co jest? – warknął. – Że policja, to już się nie puka?

– Drzwi były otwarte.

– Zamknięte.

– Ale nie na klucz.

– Złożę skargę! – Wiśniewski w pośpiechu wkładał spodnie.

Kruk otworzył okno i usiadł na jednym z krzeseł.

– Później. Teraz odpowiedz na kilka pytań.

– Nie muszę.

– Cóż za świadomy swoich praw obywatel…

Wiśniewski stał przy drzwiach w czarnych spodniach i czarnej koszulce, czyli taki, jakim go wszyscy znali. Był nieźle zbudowany. Podobał się kobietom, młodym i starszym. Krukowi się nie podobał. Działał mu na nerwy.

– No i co? – mruknął chłopak zaczepnie.

– Gówno. Siadaj.

– Jak będzie mi się chciało.

Kruk wolno pokiwał głową.

– Rozumiem, twardziel. Więc posłuchaj, twardzielu. Zajmuję się zabójstwami, nie małym brzydkim handelkiem głupich złamasów. O ile nie zabiłeś Rakowieckiego, nie musisz się bać. Nie obchodzi mnie to, co robisz. Za to wkurwia mnie, że tak stoisz. Siadaj na dupie, bo mnie rozpraszasz.

Jerzy Wiśniewski nic nie powiedział, ale z ociąganiem usiadł na łóżku. Wciąż patrzył na Kruka z wyzwaniem w oczach.

– Dobra – rzekł komisarz. – Co kupowałeś od Rakowieckiego i ile tego było?

– Nic.

– Zła odpowiedź. Gadaj tak dalej, a dostaniesz śliczne wezwanie na komendę w charakterze świadka. Być świadkiem jest przesrane, bo trzeba odpowiadać na pytania.

– I co z tego? Przyjdę i powiem to samo. Mój ojciec jest radcą prawnym w Sopocie. Zapytam go, jakie mam prawa.

Tatuś prawnik. Świetnie. Kruk lubił szczyli, którzy gadali w ten sposób. Zawahał się. Miał wystarczająco dużo kłopotów, kolejne nie były mu potrzebne. Wiśniewski dostrzegł to wahanie i w jego oczach pojawił się błysk. Czuł, że trafił. Chyba nie pierwszy raz zasłaniał się ojcem. Był pewny siebie. Może stary miał już okazję wyciągać go z kłopotów.

– Wie, czym się zajmujesz?

– Uczę się historii. Chodzę z kolegami na piwo. Umawiam się z koleżankami na dyskoteki. To zabronione?

– Jak ojciec ma na imię?

– Romuald.

– Romuald… Romuald Wiśniewski… Chętnie poznam. Znam paru prawników z Sopotu. To małe miasto. Małe bogate miasto z kupą prawników. A więc jesteś z Sopotu. Jak to się stało, że przyznano ci akademik?

Wiśniewski poruszył się nerwowo.

– Udało się.

– Tatuś załatwił? Nie chciał cię już w domu czy ty nie chciałeś z nim mieszkać?

– Chciałem być samodzielny – odparł Wiśniewski, ale słowa nie wypłynęły swobodnie z jego ust. Bardziej syknął przez zaciśnięte zęby.

– Pewnie. Kawał chłopa z ciebie. Tacy jak ty nie mieszkają z mamą i tatą. Ale akademik? Nie stać cię na wynajęcie mieszkania? No i te narkotyki. Czemu syn radcy prawnego handluje prochami?

– Niczym nie handluję.

Kruk utkwił w nim wzrok. Uśmiechnął się, widząc, jak błysk triumfu niknie w oczach chłopaka i jego miejsce zajmuje niepewność.

– Nie chcesz gadać, przecież cię nie zmuszę. Dostaniesz wezwanie. A zanim się znowu spotkamy, ja pogadam z twoim ojcem. Dowiem się, czy pasuje mu, że jesteś dilerem i ilu rad ci udzieli, abyś mógł robić to dalej.

Kruk wstał i zamknął okno. Wiśniewski wciąż siedział na łóżku, ale jego pewność siebie gdzieś się ulotniła. Może ojciec wcale go nie bronił. Może chłopak tylko blefował. Różnie mogło to wyglądać.

Idąc korytarzem, Kruk zastanawiał się, jakie znaczenie ma dla sprawy wątek narkotykowy. Nie miał pojęcia. Będzie musiał wybrać się do radcy Wiśniewskiego i pogadać z nim o synu. Zobaczy, co to za człowiek. Albo do diabła z radcą Wiśniewskim. Ponownie spotka się ze studentem Wiśniewskim, tylko zadba o inne okoliczności.

Z akademika chciał udać się prosto na komendę, ale zadzwoniła Marta. Zależało jej, żeby przyjechał do prokuratury.

30

Kruk dwukrotnie przeczytał protokół z zeznania Kornelii Jarzębowskiej, a w tym czasie Krynicka przerzucała dokumenty innej sprawy i rozmawiała telefonicznie z prokuratorem Zielińskim o napadzie na placówkę franczyzową banku na Morenie. To był już drugi napad w tym miesiącu. Kruk musiał czekać, aż rozmowa się skończy.

– I co? – spytała.

– Blondyn, w którym sprzedawczyni na podstawie zdjęcia rozpoznała Łukasza Rakowieckiego, odbierał worek zamówiony przez Stefana. Rański wspominał, że Stefan nosił się z zamiarem kupna tego worka. Powiedzmy, że poprosił brata o odbiór. – Popatrzył na Martę, która zachęciła go gestem, by kontynuował, ale on zakończył krótko: – Nic z tego nie wynika.

– Rano sprzedawczyni zidentyfikowała także worek, w którym znaleziono zwłoki. Jej firma stosuje charakterystyczne szwy, aby skóra się nie rozłaziła.

– Tak. Doczytałem.

– Łukasz Rakowiecki miał motyw, worek i prawdopodobnie miał też sposobność, choć ciężko będzie tego dowieść, skoro nie żyje. Był zrozpaczony po śmierci ojca, nie mógł wybaczyć bratu postawy wobec ojca w ciężkiej sytuacji. Uważam, że on to zrobił.

– Że co zrobił?

– Zabił.

Powiedziała to w taki sposób, jakby nie mogło być mowy o żadnych wątpliwościach.

– Na jakiej podstawie? Nie ma na to cienia dowodu.

– Łukasz wielokrotnie sugerował, że Stefan nie powinien żyć. Wspominał o karze, groził. Mamy to w aktach Marka Rakowieckiego, mamy słowa Rańskiego. Nikomu innemu nie zależało na śmierci Stefana.

– Nikomu, o kim wiemy. To śledztwo dopiero się zaczyna.

Marta chciała odpowiedzieć, ale się wstrzymała. Siedziała chwilę w milczeniu.

– Powiedz, Sławek, uważasz, że nie mam racji?

– Szybko wyciągasz wnioski. Jak króliki z kapelusza.

– Masz na myśli, że zbyt szybko? Że jestem niedoświadczona?

– Łukasz trochę gadał, ale to żaden dowód.

– Masz innych podejrzanych?

– Mam kilka tropów, a Łukasz Rakowiecki to tylko jeden z nich. Jest jeszcze kwestia narkotyków. Nie wiemy, jak głęboko Rakowiecki był w to umoczony i z kim w tym siedział. Byłem dziś rano na uczelni i rozmawiałem z jednym studentem, może go pamiętasz, taki denerwujący, w czarnej koszuli.

– Byłeś na uniwersytecie? – Jej nozdrza się rozszerzyły.

– Chłopak kupował od Stefana i rozprowadzał prochy. Nie chce gadać, ale są sposoby, aby rozwiązać mu język. Jest jeszcze Kania. Nie sądzę, ale ostatecznie jego też nie możemy wykluczyć.

– Chciałabym, abyś mówił mi, co robisz. Chcę wiedzieć, jeśli robisz coś w związku ze sprawą.

– Właśnie mówię.

– Jeśli chłopak nie chce gadać, to skąd wiesz, że handlował z Rakowieckim?

Była zła. Jakoś nie miał ochoty mówić jej o wczorajszym spotkaniu z Sylwią Rańską. Marta chyba nie przepadała za Sylwią. Poza tym motywy spotkania z żoną profesora nie były zbyt czyste nawet dla samego Kruka.

– Wpadło mi to do głowy. Chłopak za bardzo nie lubił policji.

– Sądzisz, że co odkryjesz?

– Nie wiem. Muszę najpierw to odkryć, żeby wiedzieć.

– A może zwyczajnie stracisz czas i pieniądze podatników.

Zdziwił go ostry ton jej głosu, ale nie skomentował tego.

– Wiesz, czym jest brzytwa Ockhama? – spytała.

– Tak.

– Oczywiście, że wiesz. Jesteś przecież filozofem. Najprostsze rozwiązanie jest zwykle najlepsze. Nie sądzisz, że to ma sens?

Brzytwa Ockhama była nieco bardziej skomplikowanym zagadnieniem, ale nie zamierzał wchodzić z Martą w dyskusje filozoficzne.

– Na razie nie sprawdziliśmy wszystkiego, co jest do sprawdzenia.

– Może jesteś za bardzo policjantem, aby uznać, że w tej sprawie nie ma tajemnicy. Masz cudowne przeczucia w sprawie studenta, a nie przyjmujesz do wiadomości faktów. Im więcej o tym myślę, tym bardziej jestem pewna, że to Łukasz Rakowiecki jest naszym sprawcą.

Kruk milczał. Nie wiedział, co można by odpowiedzieć na taki argument. Marta westchnęła i odezwała się znowu, ale tym razem ton jej głosu zmienił się na proszący:

– Gdyby udało się zamknąć śledztwo szybko, póki jeszcze kogokolwiek ono obchodzi, moglibyśmy świętować sukces.

Zrozumiał, że na poważnie uczepiła się wersji z bratem i nie odpuści. Gdy tylko wszedł, wypaliła, jak to wpadła na pomysł, żeby poszukać specjalistycznych firm zajmujących się obróbką skór i sprawdzić, czy Stefan nie zamówił w którejś z nich worka. Trafiła za pierwszym razem. Znalazła malutką firmę obrabiającą skóry na potrzeby grup rekonstruktorskich i pasjonatów starosłowiańskich tradycji. Musiała być z siebie zadowolona. A jeszcze bardziej ucieszył ją fakt, że to Łukasz odebrał worek. Gdyby uznać go za zabójcę, cały splendor rozwiązania sprawy spływał na młodą panią prokurator i jej instynkt śledczy.

Wtedy można by nawet powiedzieć: „Na młodą i błyskotliwą panią prokurator”. Perłę wymiaru sprawiedliwości.

– Nie mówisz poważnie – odparł.

– Ależ tak. Myślę o umorzeniu śledztwa. Łukasz Rakowiecki nie żyje, nie ma kogo stawiać przed sądem. Albo zabójcą jest Łukasz i odhaczamy sprawę, albo minie czas, po czym i tak przyznamy, że to Łukasz. Zgoda, może nie ma mocnych dowodów, ale w tym przypadku ich nie potrzebujemy. Wystarczy mocne przeświadczenie, że on był zabójcą.

– Chyba że zabił ktoś inny, kto się bardzo ucieszy.

Marta wzięła od niego zeznanie Kornelii Jarzębowskiej, schowała je do papierowej teczki i rzuciła teczkę na stos.

– Jeśli chcesz, pochodź za tą sprawą do końca tygodnia. Jak niczego nowego nie znajdziesz, zamykamy.

– Nie musimy się śpieszyć.

– A czemu nie? Czy każde śledztwo musi się wlec jak niekończąca się opowieść, skoro wnioski narzucają się same?

– Ty uważasz, że same się narzucają – warknął, czując, że ogarnia go złość.

– Konsultowałam sprawę z prokuratorem Zielińskim. Zgadza się ze mną.

– Zieliński?

– Popatrz na to w ten sposób, Sławek. Sprawa rozwiązana, a ty nikogo nie pobiłeś ani nie chodzą za tobą wewnętrzni. Twój szef będzie mógł odetchnąć z ulgą.

Przyglądał się Marcie: jej twarzy, dłoniom, sposobowi, w jaki układała głowę. Pragnęła odtrąbić sukces, bo to była jej praca, a ona potrzebowała wyników. Wyniki czasem są pomocne w budowaniu kariery, kiedy się ma znajomości. Kiedy się ich nie ma, można mieć mnóstwo wyników i niczego to nie zmienia. Marta sądziła, że posługuje się brzytwą Ockhama, ale Kruk uważał, że ta brzytwa jest tępa.

A może wcale nie? Niewykluczone, że to rzeczywiście Łukasz stał za śmiercią brata. Póki co, nie mieli nic lepszego.

Postać Stefana Rakowieckiego wzbudzała mało przyjemne odczucia. To nie był jednak dostateczny powód, aby zamykać sprawę na tak marnej podstawie. Kruk pomyślał o jego matce. Pomyślał, że jeśli podchodzić w ten sposób do śledztwa, to cała robota traci sens. Zostanie mu wtedy siedzenie w mieszkaniu i picie piwa, a on w gruncie rzeczy nie lubił piwa.

– Do końca tygodnia, tak? – powiedział z taką determinacją, że Marta spojrzała na niego niepewnie.

Już żałowała, że dała mu ten czas.

31

Kruk siedział w swoim pokoju w budynku komendy z nogami na blacie biurka i rękami splecionymi za głową. Można było sobie wyobrazić bardziej niewygodny pokój niż ten, z dwoma biurkami z płyty pilśniowej ustawionymi do siebie frontami, kilkoma krzesłami i szafami na dokumenty przysłaniającymi ściany. W rogu stała jeszcze jedna szafa, pancerna. Kable od sprzętu komputerowego spływały z biurek i kładły się na szarej wykładzinie. Można było sobie wyobrazić bardziej niewygodny pokój, ale trudno było wyobrazić sobie mniejszy.

Komisarz leniwie wyciągnął jedną rękę zza głowy, odchylił żaluzje i spojrzał przez okno. Potrzebował widoku na coś piękniejszego niż to wytworne wnętrze, na przykład na ulicę i kawałek Gdańska.

Potrzebował też sposobu, aby wybić z głowy prokurator Krynickiej pomysł zamknięcia śledztwa.

Marcin Zych zajrzał do niego, popatrzył sobie, nie wpadł w zachwyt, wreszcie wszedł i usiadł. Był dziś w mundurze, a twarz miał zmęczoną.

– Wygląda, jakbyś się opierdalał – zauważył.

– Myślę.

– Myśleć to sobie możesz po pracy. Społeczeństwo oczekuje, że będziesz działał dla jego dobra. Społeczeństwo nie uznaje myślenia za pracę. Poza tym społeczeństwo nie wie, czy myślisz o rzeczach służbowych. Napisz kilka notatek, bo zalegasz. Nakarm biurokrację.

– Krynicka każe mi zamknąć sprawę.

Zych zastanowił się.

– Sprawę Rakowieckiego?

– Brat klienta, Łukasz, odbierał zamówiony przez Stefana skórzany worek ze sklepu. Sprzedawczyni go poznała. To oraz jego gadanie, zachowanie i fakt, że zza grobu nie może się bronić, przesądziły. Został sprawcą.

Zadzwoniła komórka. Zych spojrzał na wyświetlacz i nie odebrał.

– Może to i lepiej. Przyda ci się szybki sukces.

– Powiedziała coś podobnego. Będziesz ją popierał?

– Może i brat zabił. Masz coś lepszego?

– Nie chodzi o to, czy coś mam. Oskarżenie opiera się na tak słabych poszlakach, że każdy obrońca wytrzepałby je na sraczkę.

– Ale nie będzie obrońcy. Za to można zrobić z tego piękną opowieść dla mediów. Babka spadła ci z nieba.

– Kurwa, Marcin… Tego Rakowieckiego ktoś wsadził do worka, nasypał tam węży i zwalił worek do morza. Co za zwyrol robi coś takiego? Nie przeszkadza ci, że będzie dalej łaził po Gdańsku?

– Masz dowód, że to nie brat?

– Ja pierdolę. – Kruk zdjął nogi z biurka i wyprostował się na krześle. Siedział, gapiąc się na Zycha spode łba.

– Znajdź coś, żeby pociągnęła sprawę. Coś mocnego, bo nie wierzę, że ta twoja Krynicka łatwo przyzna się do błędu.

– Dała mi czas do końca tygodnia.

– Świetnie. Masz cały piątek, sobotę i nawet niedzielę, jak lubisz pracować w wolne dni.

Znowu zadzwoniła komórka Zycha. Przełożył ją, aby wyciszyć sygnał.

Zadzwoniła komórka Kruka. Zych podniósł głowę i wyciągnął przed siebie rękę.

– Jeśli to Paweł, nie ma mnie.

To był Paweł.

– Gdzie jesteś? – spytał.

– U siebie, gdzie mam być?

– Jest w pobliżu Marcinek?

– Pewnie gdzieś jest.

– Daj mi go, kurwa, do telefonu.

– Co się dzieje?

– Niby nie wiesz?

Zych, machając rękami, pośpiesznie wyszedł z pokoju.

– Coś słyszałem.

– Taaa… Słyszałeś. Daj mi go, bo ode mnie nie odbiera.

– Nie wiem, gdzie jest.

– Jak ty chujowo kłamiesz.

– Był tu przed chwilą, ale kazał cię spławić i uciekł.

W słuchawce przez chwilę panowała cisza.

– Już ja go, kurwa, dorwę, kapusia jednego.

– To się nazywa: plotkarz.

– Już ja, kurwa, wiem, jak to się nazywa.

Lalkarz rozłączył się.

Kruk pochylił się nad aktami.

Siedział nad tym do wieczora. Potem poszedł do domu, zjadł byle jaką kolację w kuchni i otworzył lodówkę, by popatrzeć na napoczętą butelkę żubrówki. Na patrzeniu się nie skończyło.

Powlókł się do pokoju. Nie zapalał światła, słuchając posapywań rur w ścianach, kroków i głosów sąsiadów. Akustyka budynku była taka, że gdy zamykał oczy, miał wrażenie, że w jego domu są inni ludzie. Nalał wódki do szklanki, napił się. Włączył telewizor.

Nadawano wiadomości, ale telewizor milczał. Poprzedniego wieczora Kruk jak zwykle wyciszył głos i zostawił tylko wizję. Teraz doszedł do wniosku, że skoro podjął wysiłek uniesienia pilota, może też zmienić kanał. Nie obchodziło go, co dzieje się w kraju i na świecie. W ogóle rzadko go to obchodziło. Skakał po kanałach, szukając czegoś kolorowego, co będzie mrugać w tle. Natrafił na program publicystyczny i zostawił go. Wyłącznie dlatego, że gościem programu był starszy mężczyzna, który nazywał się – o czym informował pasek z imieniem i nazwiskiem – Andrzej Krynicki.

Ojciec Marty.

Senator był poważny. Uśmiechał się, ale to nie czyniło go mniej poważnym. Uważnie słuchał pytania młodej dziennikarki, po czym rozpoczął wypowiedź, a ze sposobu, w jaki się do tego zabrał, wynikało, że nie skończy szybko. Kruk nie słyszał ani pytania, ani odpowiedzi, bo dźwięk wciąż miał wyciszony. Jednak senator zrobił na nim wrażenie. Bez wątpienia wiedział, co mówi, wiedział, że wie, co mówi, a ciemny krawat w dyskretne prążki i siwe włosy na skroniach tylko wzmagały efekt doskonałej wiarygodności.

Na niebieskim pasku w dole ekranu przewijała się informacja o prowadzonej przez żonę senatora fundacji, którą wspierał swoim autorytetem. I proszę. Jest jeszcze fundacja. Światła idea prowadzona przez światłych ludzi.

Kruk sięgnął po szklankę z wódką, nie spuszczając wzroku z senatora.

– Twoja córka to niezły numer – mruknął do telewizora.

Senator pokiwał głową, jakby świetnie o tym wiedział. Potem podniósł rękę i żartobliwie pogroził nią do kamery. Operator zrobił zbliżenie twarzy, która zrobiła się teraz jeszcze poważniejsza, choć żartobliwy wyraz wcale z niej nie znikał.

– Dobra, dobra – mruknął Kruk, znów popijając. – Jak nie chciałeś, by miała takich kolegów jak ja, po cholerę wpakowałeś ją w ten prawniczy syf?

Senator i na to pytanie miał odpowiedź, ale i tego Kruk nie słyszał. Telewizja bez głosu to był jego patent. Można w ogóle nie wyłączać odbiornika. Czasem zasypiał na kanapie i budził się w środku nocy, podczas gdy kukiełki w świecie za szkłem wciąż się ruszały, domagając się uwagi dla swoich dramatów. Głos włączał jedynie czasami, gdy chciał obejrzeć film.

– Wkurwiłbyś się, jak ją bym przeleciał? – spytał senatora, ale na ekranie pojawiła się twarz dziennikarki, która nosiła już ślady botoksu, choć kobieta nie mogła mieć jeszcze trzydziestu lat. – Ty też siedzisz tu po znajomości – mruknął do niej, a kamera znowu wykonała najazd na senatora. – Pewnie, że byś się wkurwił. Ale gówno mnie to obchodzi, papciu. I tak jej nie chcę.

Kruk nalał więcej wódki. Pozazdrościł senatorowi, że ktoś dobrał mu taki ładny krawat. Może urocza siwa pani senatorowa, która w czasie wolnym od zakładania fundacji myślała, że wychowuje Martę na księżniczkę w państwie Polan, a wychowała ją na prokuratora. Nie na adwokata w ociekającej przepychem kancelarii na odpowiednio wysokim piętrze odpowiednio reprezentacyjnego wieżowca w Warszawie, ale na pracownika prokuratury w Gdańsku. Niby też fajnie, prestiż i władza nad ludźmi, ale czegoś tu brakowało. Wyglądało na to, że córeczka zrobiła psikusa, i to musiało boleć.

Nic go to nie obchodziło. Zirytowany na siebie, zaczął znowu dryfować pośród kanałów. Na National Geographic trafił na film o afrykańskiej sawannie. Położył się na boku, wsuwając dłonie pod głowę, i zaczął oglądać. Sen przyszedł szybko. Obrazem, którym żegnał się z tym dniem, był widok stada hien rozszarpującego ranną zebrę.

32

Spojrzał na zegarek. Minęła północ, światła w oknach pogasły, za to wciąż płonęły zewnętrzne lampy, oświetlając dom, podjazd i ogród.

Arkadiusz Warga nie pochwalał, gdy ludzie budowali stanowczo zbyt duże domy, a potem jeszcze marnotrawili energię, aby wyrwać je z mroku. Na tej zadbanej uliczce wszystkie budynki były jasno oświetlone, ale to go nie przekonywało. Adamiak powinien oszczędzać na wszystkim, nawet dupę podcierać palcem, bo na papier toaletowy też nie było go stać. Ale tego rodzaju faceci myśleli inaczej. Będą sprawiać wrażenie, że nic się nie dzieje do momentu, gdy zaczną tonąć.

Adamiak już tonął, tylko był za głupi, aby przyznać to sam przed sobą.

Warga stanął przy furtce i nacisnął przycisk domofonu. Nie puszczał go, pozwalając, by sygnał rozbrzmiewał wewnątrz budynku. Czuł się znużony, a zapowiadała się pracowita noc. Należało zająć się panią prokurator. Kania twierdził, że będą z nią kłopoty, a stary miał w takich sprawach wyczucie. Jej niedawna wizyta w AAFM i wszystko, co Warga słyszał przez drzwi, zwiastowało karygodne wścibstwo. Zresztą nie chodziło tylko o to. Były ważniejsze powody. Cholera, będzie mógł położyć się dopiero nad ranem, i to jedynie wtedy, jeśli dopisze mu szczęście. Nie odwiedzi Luizy i jej zawsze otwartego ciała. Zwolnił przycisk, dopiero gdy z głośnika dobiegł przestraszony głos:

– Słucham?

Nie odpowiedział, za to wciąż wciskał przycisk dzwonka. Adamiak musiał go przecież widzieć przez okno. W tym świetle postać Wargi przy ogrodzeniu rysowała się zupełnie wyraźnie.

Arkadiusz Warga wpadał w zły nastrój, gdy się z nim pogrywało.

Wreszcie szczęknęła zwalniana blokada. Pchnął furtkę i wszedł na posesję. Gospodarz czekał w otwartych drzwiach. Był w kraciastej pidżamie, na którą narzucił granatowy szlafrok od Armaniego w rozmiarze XXL, bo inny rozmiar byłby zbyt kusy dla takiego tłuściocha.

Od Armaniego… Warga nie znosił kretynów.

– Nie może pan wejść – powiedział Adamiak półgłosem, spoglądając nerwowo w głąb domu. – Moja żona…

Warga przesunął go bez słowa i wpakował się do środka. Przebył korytarz, kierując się prosto do salonu. Podobało mu się, że jego buty zostawiają na drewnianej podłodze, a potem na jasnym dywanie, ciemne ślady. Salon tonął w półmroku, oświetlony jedynie przez światło z podwórka.

Usiadł w fotelu, ale pozostał wyprostowany.

– Daj coś do picia. Coś mocnego.

Adamiak przydreptał za nim, okrywając się nadmiernie połami szlafroka, jak gdyby mogło go to w jakikolwiek sposób ochronić.

– Jeśli moja żona się zbudzi… – jeszcze próbował.

– Nawet hipopotam by się zbudził, gdy dzwoniłem. Twoja żona odjechała Pendolino o piętnastej piętnaście z Wrzeszcza. Zabrała dzieciaki. Teściowa ma urodziny, Adamiak. Ciebie nie zaprosiła?

To zrobiło wrażenie. Takie rzeczy zawsze robią. Facet nie sprawił zawodu. Stał się jeszcze bardziej miękki, usta mu zadrżały.

– Dlaczego pan przyszedł? Nie skończył się jeszcze pierwszy tydzień. Ja… nie rozmawiałem z tą prokuratorką, tak jak pan kazał. Ja…

– Zaraz z nią pogadasz. Daj się napić.

Na dębowym stole leżały jakieś kartki. Trzymając whisky z wodą w jednej ręce, drugą Warga sięgnął po papiery. Były to odręczne instrukcje od pani Adamiak dla męża, kiedy i w jakiej kolejności podlewać rośliny doniczkowe. Miała ładny charakter pisma. Wyglądało na to, że nie zdaje sobie sprawy, że ma większe problemy niż niepodlane kwiaty.

Odstawił szklankę. Odłożył kartki. Spod marynarki wyciągnął walthera P99 i położył go na stole tak ostrożnie, jakby pistolet wykonany był z kruchego szkła. Nielegalna broń o spiłowanych numerach, która potrafiła wywrzeć wrażenie. Adamiak tylko głęboko wciągnął powietrze i nie powiedział nic.

– Przynieś swój telefon – rzekł Warga.

Adamiak posłusznie przyniósł komórkę. Ruszał się sztywno, jakby nogi miał z drewna. Chciał podać komórkę Wardze, ale ten nie wykonał żadnego ruchu, tylko rozkazał:

– Siadaj.

Usiadł więc na kanapie. Trzymał telefon, nie wiedząc, co z nim zrobić. Bandaż poluzował się na okaleczonej dłoni, odsłaniając kawałek gipsowego usztywnienia. Adamiak nie odrywał oczu od broni.

– Pani prokurator sprawia problemy. Zwabisz ją dla mnie na plażę przy Marinie. Tam, gdzie ostatnio znaleziono worek z trupem.

– Jak to? – spytał Adamiak w taki sposób, jakby zbierało mu się na wymioty.

– Zadzwonisz do niej, żeby się tam dziś pojawiła. Niech ruszy kształtną dupę i jedzie. O resztę się nie martw. To już moja sprawa. – Warga sięgnął po broń, ważył ją chwilę w dłoni, po czym schował pod marynarkę. Zamierzony efekt został osiągnięty. – Dzwoń.

– Ja… nie mogę.

– Pomożesz nam, my pomożemy tobie. Pan Kania daruje ci część długu. Może i da więcej czasu na resztę. Dzwoń.

Adamiak nie poruszył się. Nie było go szczególnie dobrze widać w świetle padającym zza okna, ale wyciągał głowę jak indor, usta miał otwarte, a oczy wybałuszone. Warga upewnił się, że siedzi dostatecznie daleko, by tłuścioch go nie obrzygał, jeśli się nazbyt zestracha.

– Ona… nic nie wie – wybełkotał Adamiak. – Nic jej nie mówiłem. Ona… naprawdę nic nie wie. Niczego nie zrobi.

– Nie wszystko kręci się wokół ciebie, Adamiak. Pan Kania powiedział, żeby się nią zająć, a to zamyka sprawę. Zamyka to sprawę dla ciebie, czy nie?

Warga wyprostował się, co podziałało na galaretę w szlafroku od Armaniego jak chlaśnięcie batem.

– Tak… Oczywiście…

– Dzwoń.

– Policja sprawdzi billingi. Będą wiedzieć, że do niej dzwoniłem.

Warga siłą powstrzymał się, by się nie uśmiechnąć. Co za gówno z tego faceta.

– Zgłosisz kradzież aparatu.

– Nie uwierzą…

– Pójdziesz w zaparte. Nie zawracaj mi dupy. – Zmienił ton głosu i powiedział niemal delikatnie: – Możesz też powiedzieć im o mnie i uwierzyć, gdy będą zapewniać, że cię przede mną ochronią.

Ostatnie słowa zawisły w powietrzu i na chwilę zapadła cisza.

– Błagam – jęknął Adamiak głosem tak pozbawionym życia, jakby wykopywał go spod ziemi.

Warga wstał, zbliżył się i poklepał tłuściocha po ramieniu.

– Dzwoń – powiedział cicho, bo to ludzkie gówno zaczynało mu działać na nerwy.

33

Telefon wyrwał ją ze snu i przez moment usiłowała zrozumieć, co się dzieje. Nie działo się nic specjalnego.

Sięgnęła po komórkę i spojrzała na wyświetlacz. Nie dzwonił nikt zapisany w kontaktach. Numer też nic jej nie mówił. Dochodziła pierwsza w nocy. Serce waliło jej szybko. Telefon o tej porze nie zwiastował niczego dobrego.

– Tak? – powiedziała, przezwyciężając pragnienie, by nie odebrać połączenia, wyłączyć komórkę i spać dalej. Niepokój jednak przeważył. Miała nadzieję, że to jakiś pijak pomylił numery. Zdarzyło jej się kiedyś odebrać taki telefon w środku nocy.

– Niech mi pani pomoże – usłyszała w słuchawce powolny, niski głos, którego brzmienie zmroziło ją do kości.

– Kto mówi?

– On kazał mi przyjść na plażę. Oni tak robią, jeśli się im nie płaci…

– Kto mówi?

– Pani zostawiła mi wizytówkę. Pani była u mnie w biurze…

Głos był znajomy, ale i tak potrzebowała długiej chwili, aby skojarzyć. Usiadła na łóżku.

– Pan Adamiak?

– Jeśli mi pani nie pomoże, on mnie tam zakopie.

– Kto?

Milczenie.

– Dzwonił pan na policję?

Słyszała w aparacie świszczący, nierówny oddech. Niemal czuła drżenie rąk trzymających komórkę.

– Ma tam znajomych. Będzie wiedział. Ja… dzwonię do pani.

– Jest pan w domu?

– Tak.

– Niech się pan stamtąd nigdzie nie rusza. Niech pan zamknie drzwi i poczeka do rana. Od ósmej będę w prokuraturze. Proszę przyjść.

Znów ten świszczący, urywany oddech.

– Pani ich nie zna. Muszę pojechać.

– Nie może pan.

– Muszę. Oni mnie zakopią po szyję i zostawią na całą noc. Rozumie pani? Chcą mnie nauczyć.

– W takim razie ja wezwę policję.

– Niech pani tego nie robi! – Krzyk, a raczej pisk. – Wtedy na pewno mnie zabiją. Niech pani przyjedzie. Niech mnie pani znajdzie, jak już pójdą.

– Panie Adamiak…

– Mam pojechać tam, gdzie znaleziono niedawno topielca. Myślałem, że pani mi pomoże… Pani mówiła…

– Panie…

Sygnał zakończonego połączenia. Marta natychmiast oddzwoniła, ale przywitał ją komunikat, że „abonent ma wyłączony telefon lub jest poza zasięgiem”.

Odruchowo wbiła numer komendy, ale zawahała się. Tak mało wiedziała o takich rzeczach, co się wtedy robi. Czuła, że drży. Wybrała numer Kruka.

Odebrał niemal natychmiast.

– Czego? – warknął półprzytomnie i zorientowała się, że sięgnął po aparat odruchowo, nie sprawdzając wyświetlacza. Może dla niego telefony w środku nocy nie były niczym niezwykłym.

– To ja, Marta.

– Jaka Marta?

– Marta Krynicka.

– Aha…

Usłyszała, jak bierze oddech, wydało jej się, że siada, przynajmniej tak to sobie wyobraziła.

– Co się stało, Marta?

Opowiedziała mu o Adamiaku. Słuchał, nie przerywając. Gdy skończyła, dalej się nie odzywał. Teraz wydawało jej się, że słyszy, jak nalewa wody do szklanki i pije.

– To jakaś bzdura – mruknął wreszcie.

– Dzwonił do mnie! Był przerażony.

– Kazali mu przyjechać na plażę, a on zadzwonił do ciebie?

– Zaufał mi.

Po drugiej stronie zapadła cisza.

– Jesteś tam, Sławek?

– Jestem.

– Adamiak pojechał na tę plażę. Nie odbiera, gdy do niego dzwonię.

– To niby ma być robota Kani? Nie jest idiotą, a tu wygląda, jakby był. Olej to.

– Mam to olać? A jeśli Adamiakowi coś się stanie? Jeśli jutro znajdziemy na plaży jego trupa?

– Rany, Marta…

– Trzeba to sprawdzić.

– Wyślij patrol do Jelitkowa.

– Adamiak mówił, że się zorientują, jeśli wezwie policję.

– Akurat. Wyślij patrol dla świętego spokoju, to najlepsze, co można zrobić. Czego ty ode mnie chcesz?

– Pojedź tam ze mną.

– Oszalałaś? – W jego głosie wyczuła złość.

– Ja jadę. Nie mogę go tak zostawić.

– A więc oszalałaś.

– Ach tak? Dzięki za pomoc, komisarzu!

Rozłączyła się. Rzuciła komórkę na pościel. Była zła, ale przede wszystkim bała się. Wiedziała, że nigdzie nie pojedzie.

Nie zdążyła zebrać myśli, gdy komórka rozbłysła. Była pewna, że oddzwoni, ale i tak przyjęła to z ulgą.

– Dobra – powiedział Kruk. – Zrobimy tak. Znam takich gości, za których daję głowę. Mają dziś służbę. Świetni policjanci. Nie wierzę w to kopanie na plaży, w ten mróz to chyba koparką… ale dla twojego spokoju zadzwonię do nich na prywatny telefon i ściągnę ich do Jelitkowa. Pasuje?

– Dziękuję.

– Rozłączam się. Dam ci znać, jak już tam będą.

Odłożyła aparat na szafkę nocną.

Była zła na siebie. Kruk miał rację. Oszalała. Zaangażowała się w sprawę tego faceta, dała mu swój telefon, skłoniła, by do niej zadzwonił, a on zrobił to w nocy. Po co tak postąpiła? Co ją to obchodziło?

Wciąż zła i rozdygotana poszła do pokoju dziennego i wyjęła z barku butelkę wina. Nie mogła znaleźć korkociągu i po kilku minutach gorączkowych poszukiwań dała sobie spokój. Miała jeszcze koniak, ale koniaku nie chciała. Podeszła do okna, wyjrzała na nocny Gdańsk, na Motławę w dole. Piękne miasto, pomyślała. Najpiękniejsze.

Odkupienie. To słowo przyszło jej na myśl. Zadośćuczynienie za grzechy, które popełniła i będzie dalej popełniać. Człowiek nie zna sam siebie. Gdy siebie poznaje, bywa zdziwiony. Ona była zdziwiona. Równowaga. To też dobre słowo. Pokuta… Skrzywiła się. Bez przesady.

Wciąż miała w uszach głos Adamiaka. Jego strach był taki… wstrętny. Uświadomiła sobie, że nie lubi tego człowieka. Miał chyba żonę, ale co to mogła być za kobieta? Może jest podobna, ludzie się dobierają. Kruk pewnie już wysłał patrol na plażę, zaufani funkcjonariusze są w drodze. Dotrą tam równo z Adamiakiem.

Marta wróciła do sypialni. Z torebki wyjęła pęk kluczy. Otworzyła szafę, przesunęła sukienki na wieszakach i uklękła. W ścianie, tuż nad podłogą, wbudowano sejf. Był nieduży, akurat na jej potrzeby. Otworzyła zamek kluczem i uchyliła drzwiczki. Wyciągnęła glocka 19.

Prokuratorzy nie dostawali broni służbowej, ale ojciec zmusił ją, aby wystąpiła o pozwolenie, i zaopatrzył ją w prywatny pistolet. Odbyła szkolenie strzeleckie, instruktor był z niej umiarkowanie zadowolony. W sejfie znajdowały się też szelki z kaburą, w której mogła wygodnie nosić broń przy ciele. Nigdy ich nie używała. „Nigdy” nie może jednak trwać wiecznie.

Położyła wszystko na łóżku i ściągnęła z siebie czerwoną koszulkę nocną. Zamiast ją od razu odłożyć, przez chwilę przesuwała materiał między palcami, aby poczuć jego strukturę. Był gładki, delikatny i drogi. Koszulkę kupiła przed siedmioma miesiącami, myśląc o tym, kim będzie mężczyzna, który zauroczy ją na tyle, że pozwoli mu ją z siebie zdejmować. Czas mijał, a żaden mężczyzna nawet nie obejrzał koszulki. Po wielu praniach nie robiła już takiego wrażenia, a Marta nie uważała za stosowne wymienić jej na nową. W głębi duszy podejrzewała, że nowa koszulka podzieliłaby los starej. Ot, wyblakłaby i tyle.

Zabawne. Myślała o tym każdej nocy. Myślała o tym nawet teraz.

Wsunęła dżinsy, włożyła krótki sweter, na niego czarną skórzaną kurtkę. Nie zapomniała o szelkach i broni. Miała parę mocnych butów na traktorowej podeszwie i właśnie ją wyjęła z szafki. Naciągnęła na czoło czarną elastyczną czapkę, pod którą upchnęła włosy.

Gdy przejrzała się w lustrze w przedpokoju, przez głowę przemknęła jej myśl, że wygląda, jakby miała zamiar dokonać napadu z bronią w ręku. Upewniła się, że ma przy sobie komplet dokumentów i telefon.

Chwyciła jeszcze kluczyki do samochodu i wyszła z mieszkania.

34

Zaparkowała przy ślepym końcu krótkiej uliczki odchodzącej od Jelitkowskiej. Przed sobą, po lewej, miała apartamenty w budowie. Po prawej stały stare domki. Ten, który najlepiej widziała, był parterowy i miał zakratowane okna. Pomiędzy tymi dwiema posesjami znajdowało się przejście na deptak.

Zgasiła reflektory, wyłączyła silnik i siedziała, słuchając podmuchów wiatru.

Teren był dobrze oświetlony, ale nieruchomy i wymarły. Nikogo tutaj nie było. Żadnych ludzi. Samochodów. Spojrzała w boczną szybę po stronie siedzenia pasażera. Zobaczyła drzewa, poruszające się nagie gałęzie. Tam było znacznie ciemniej.

Marta pomyślała, że jest nieumalowana. Niespodziewana, głupia myśl… nie powinna zawracać sobie głowy takimi rzeczami. Nie miała makijażu, za to miała pistolet. Położyła rękę na podłokietniku na drzwiach, upewniwszy się wcześniej, że są zablokowane. Co za dziwne rzeczy przychodzą człowiekowi do głowy, gdy jest zdenerwowany.

Oparła głowę na zagłówku. Nie było samochodu Adamiaka ani radiowozu. Być może przyjechała w złe miejsce. Nie, to o plaży rozpościerającej się przed nią mówił Adamiak. Marta była tu niespełna dwa tygodnie temu, gdy przejmowała sprawę. Może po prostu zaparkowali gdzie indziej? Sięgnęła po komórkę, aby zadzwonić do Kruka. Niech jej powie, co dzieje się z ludźmi, których miał przysłać. Ale wtedy ją zapyta, co ona tu robi. A co ja tu robię? – pomyślała. Wykonuję swoją pracę. Nieprawda. Człowiek sam siebie oszukuje. Jej praca nie polegała na tym, by jeździć po nocach nad morze z prywatną bronią pod pachą tylko z tego powodu, że…

Właśnie, że co?

Wciąż siedziała i patrzyła przez szybę.

Po dziesięciu minutach przyzwyczaiła się do panującego wokół bezruchu. Wysiadła z samochodu. Wciągnęła do płuc zmrożone powietrze, w którym zapach drzew mieszał się z powiewem idącym od wody. Gdzie policja? Może jednak podjechali z innej strony. Lepiej znali teren i nie traciliby czasu, by parkować w tym miejscu. Mogli przejechać deptakiem pod samą plażę. Nagle nabrała pewności, że tak właśnie jest. Policjanci są już na plaży. Dawno przyjechali, zdążą odjechać, a ona może tkwić tutaj całą noc, czekając.

Zaczęło jej się śpieszyć.

Zdążyła wykonać dwa kroki, gdy zza pleców dobiegł ją jakiś hałas. Przygarbiła się. Natychmiast obróciła głowę, jej prawa dłoń poszybowała na wysokość piersi, zbliżając się do glocka, błądząc w pobliżu, a wszystko to bez udziału świadomości.

Gdzieś za nią, nie tak znowu odległą ulicą Jelitkowską, przejechała z łoskotem ciężarówka.

Co się ze mną dzieje? – pomyślała ze złością.

Weszła w przejście na deptak. Miała do przebycia ledwie kilkadziesiąt kroków i szybko pokonywała odległość. Słyszała morze. Szła, czując, jak bardzo jest spięta, nasłuchując, jak gdyby nieruchome otoczenie kryło niewidoczną groźbę.

Na deptaku powitało ją żółtawe światło stylizowanych latarni. Bywała tu często, zwykle letnimi popołudniami, kiedy trudno było przecisnąć się między rodzinami z dziećmi i niekończącą się rzeką rowerzystów, dla których wydzielono ścieżkę. Tym bardziej odczuła panującą tu pustkę. Miała przed sobą wejście numer 75. Zwłoki znaleziono bliżej Sopotu, ale Marta wolała wejść na plażę tutaj. Szybko przeszła między stalowymi siatkami rozpiętymi na drewnianych słupach, za którymi pochylały się młode szczupłe drzewa wygięte od wiatru, i wydostała się na otwartą przestrzeń.

Podmuch idący od morza owionął jej twarz. Buty chrzęściły na piasku, ale miała dobre buty, a piasek był zmrożony. Na plaży było mroczno, choć nie do końca, bo łuna miasta i latarnie prześwitujące przez korony drzew na wydmach rzucały słaby blask i częściowo odbijały się, częściowo ginęły w czarnej wodzie.

Rozejrzała się. Nie widziała nikogo. Słyszała pohukiwanie fal uderzających o brzeg bez zbytniej siły i energii. Nigdzie Adamiaka, policjantów. Nikogo, kto wyglądałby na bandytę, bo bandyci są ludźmi, a tutaj nie było człowieka.

Poczuła, że zaczyna się odprężać. W oddali jarzyły się miniaturowe światła Sopotu i Gdyni. Były piękne. Zauważyła, że na niebie jest księżyc. Towarzyszące jej do tej pory napięcie ustępowało. Wokół niej nic się nie działo.

Sławek miał rację. To wszystko bzdura.

Dokładnie w tym momencie dostrzegła postać ubraną w ciemny dres. Podnosiła się z piasku.

Marta nie zobaczyła jej od razu, bo mężczyzna – tak, to był mężczyzna – kucał bez ruchu. Gdy się poruszył i wyprostował, wzrok Marty wyłapał ten ruch, zogniskował się na mężczyźnie i od tej pory widziałaby go nawet wtedy, gdyby ponownie kucnął. Dzieliło ich sto, dwieście metrów, może tylko pięćdziesiąt, trudno było ocenić odległość… teraz, gdy jej serce zaczynało tłuc się o żebra.

Poznała tego mężczyznę. Arkadiusz Warga. Człowiek Kani. Bandzior, przed którym drżał Adamiak. Marta usiłowała dostrzec drugą sylwetkę, wypatrzyć Adamiaka, jednak nic nie widziała. Biznesmen mówił prawdę. Warga kazał mu przyjść na plażę. Więc dlaczego go jeszcze nie było? Zmienił zdanie? Nie posłuchał bandyty? Za to posłuchał jej i jutro rano pojawi się w budynku prokuratury, nieświadomy, że młoda prokurator pojawiła się na plaży w jego zastępstwie?

Czuła, że jej ciało lekko drży. W gruncie rzeczy nie do końca rozumiała, co tu w ogóle robi. Sądziła, że gdy się pojawi, policja już będzie na miejscu. Obecność policji w niczym nie tłumaczyła jej przyjazdu, ale w towarzystwie funkcjonariuszy, gdyby doszło do interwencji, w ogóle nie musiałaby się nad tym zastanawiać. Tymczasem była tu jedynie z tym Wargą, który uniósł głowę i spojrzał prosto na nią.

A potem pochylił się i wciąż nie spuszczając z niej wzroku, poklepał coś, co leżało tuż przy jego butach, lekko ponad linią piasku. Coś okrągłego, co trudno było zidentyfikować w tym świetle, co połyskiwało, bo chyba się poruszyło. Coś – ta myśl z trudnością zaczynała przedzierać się do świadomości Marty – co miało wielkość ludzkiej głowy. Wystającej tuż ponad piasek drgającej głowy Alberta Adamiaka.

Marta Krynicka zdziwiła się, jak bardzo jest spokojna. Wyjęła i przeładowała pistolet. Dlatego tu przyjechała, teraz to do niej dotarło. Przyjechała, by ratować człowieka, który jej zaufał.

Z gotowym do strzału glockiem w dłoni ruszyła przed siebie. W odpowiedzi Warga wykonał krok w tył. Poderwała się do biegu. Chciała krzyknąć, żeby się nie ruszał, ale jej buty uderzały jednostajnie o piasek, serce waliło jak oszalałe, a oddech przyśpieszał. Była zbyt daleko, aby jej krzyk odniósł skutek. Zabrzmiałby dla niego zbyt słabo, tak sądziła, a ją by spowolnił.

Skupiła się na tym, by biec.

Warga cofnął się o kolejny krok, ale nie uciekał. Coś zamierzał, odgadywała to z jego postawy, ze sposobu, w jaki odchylił tułów. Usiłowała jeszcze przyśpieszyć. Było w nim coś ogromnie niepokojącego. W przebłysku księżycowego światła ujrzała wyraźnie jego twarz. Spokojną, zagadkową, najzupełniej opanowaną, jakby w pełni kontrolował sytuację. Błysnęły białka oczu. Odchylił się mocniej, podniósł prawą nogę. Zrozumiała. Uniosła broń.

– Nie! – krzyknęła, choć głos, który wydobył się z jej ściśniętej krtani, nie zabrzmiał ani trochę bardziej donośnie niż kichnięcie kota. – Nie ruszać się! – wrzasnęła z całych sił. Potknęła się, straciła równowagę i omal nie upadła. Warga wyrzucił nogę do przodu, uderzając frontem buta w to miejsce, którego ona dobrze nie widziała, ale i tak bałaby się spojrzeć… wzniecając tuman piasku… powodując, że to „coś”, co miał pod nogami, podskoczyło, z trudnością oderwało się od ziemi i przesunęło kawałek, trzepocząc włosami…

Marta już nie krzyczała. Strzeliła. Dwa razy.

35

– No i co? – rzekł Kruk do telefonu.

– Jesteśmy – usłyszał w słuchawce.

Jeśli za pierwszym telefonem Sławek miał wątpliwości i przez delikatność nie pytał, teraz te wątpliwości stracił.

– Trochę wam to zajęło.

– Wiesz, jak jest. – Głos po drugiej stronie zabrzmiał bełkotliwie, ale jego właściciel szybko się zorientował i gdy odezwał się ponownie, znowu można było mieć wątpliwości. – Są tu jakieś kółka.

– Niby jakie?

– Coś jak dresowóz, tylko piękniejszy, bo niebieski i nowiusieńki, jakby prościutko z salonu. Zapiszę numery.

– Jedno auto?

– Przecież mówię.

– Rozejrzyj się lepiej. W tym stanie możesz przeoczyć ciągnik z naczepą.

Charakterystyczne chrząknięcie, jakiś dźwięk, jakby notatnik spadł na ziemię i kartki zaszeleściły. Znowu chrząknięcie.

– Wiesz, jak jest – odezwał się dobrotliwy głos.

Kruk wiedział. Tadek Stoch taki już był. Dobrotliwy. Jak miał wzięte, nieba by ludziom przychylił. Jego brat, Wojtek, którego Kruk nie słyszał, bo nie otwierał ust bez powodu, był inny. Wystarczył kieliszek, by uruchomić w nim zadziorę. Doskonale się uzupełniali. Pochodzili z małej wsi na Mazurach i za młodu, czyli dawno, bo obaj przekroczyli czterdzieści pięć, uczestniczyli w zabawach tanecznych w miejscowej świetlicy. To z tamtych czasów Wojtkowi pozostały blizny na twarzy i rękach. Zbyt szybko się uruchamiał. Tadek też nie wyszedł z tamtych lat nietknięty. Zbyt często musiał pomagać Wojtkowi.

– Zajrzymy na tę plażę – powiedział Tadek Stoch. – Potem zjeżdżamy do fabryki. Zostawiamy broń i wracamy do domciu.

Po urywanym oddechu Stocha Kruk poznał, że już idą.

– À propos. Macie u siebie dzisiaj Justynę na dyżurce.

– Niedobrze – zafrasował się Tadek. – To zawzięta abstynentka nowej generacji.

– Załatwcie mi sprawę. Justyną będziecie martwić się później.

Stoch nie odpowiedział. Kruk usłyszał w aparacie dwa przytłumione, odległe odgłosy.

– Co to było? – spytał.

– Strzały – odparł Tadeusz. Głos mu się zmienił, pojawiło się w nim coś twardego. – Tak to brzmi. Później zadzwonię.

Kruk chciał coś powiedzieć, ale Stoch przerwał połączenie.

36

Zatrzymała się w odległości kilku kroków, dysząc, trzymając pistolet w obu rękach wyciągniętych przed siebie – tak jak uczył ją instruktor strzelectwa – mierząc Wardze w twarz. Stał wyprostowany, lekko uniósł ręce i odsunął od ciała, aby nawet w tak wątłym świetle widziała, że są puste. Strzały nie przestraszyły go, raczej zdumiały, bo rozchylił usta. Nie trafiła. Tyle rozumiała, choć jej zszokowany umysł nie potrafił jeszcze odczytać znaczenia tego faktu. Nie wiedziała, czy to dobrze, czy źle.

Ostrożnie omiotła spojrzeniem plażę. Od razu podniosła wzrok, bojąc się, by Warga tego nie wykorzystał. Powierzchnia piasku tuż przed nim była rozbita kopnięciem i niczego tam nie dostrzegła. Nieco dalej coś leżało. Zawartość żołądka podeszła jej do gardła, ale trwało to chwilę i od razu się skończyło.

Zrobiła dwa szybkie kroki. Warga obserwował ją w milczeniu, nie wykonując najmniejszego ruchu, co było dobrym pomysłem, bo Krynicka czuła, że jej mięśnie są napięte do ostatnich granic, a palec na spuście drży. Gdyby Warga zrobił coś gwałtownego, znów mogłaby wpaść w panikę. Oddychając płytkimi, urywanymi haustami, błądziła wzrokiem nisko, wpatrując się w to coś, co było okrągłe, blade i porośnięte włosami.

Z całych sił zacisnęła mięśnie szczęk. Na jej oczach włosy przeobrażały się w rzadkie pasma wodorostów na zaokrąglonym przez fale kawałku świeżego pniaka, który wcale nie przypominał ludzkiej głowy. Kątem oka kontrolowała Wargę, ale on przez ten czas nie opuścił uniesionych rąk choćby o milimetr. Pozostawał absolutnie nieruchomy, jak jeden z tych mimów, którzy stoją latem przy Monte Cassino w Sopocie. Brakowało mu jedynie kubka na monety.

Marta też zastygła, ale myśli w jej głowie pędziły. Wciąż jeszcze nie potrafiła ułożyć faktów. Patrzyła to na Wargę, to na pniak, i dopiero silniejsza fala wpływająca z pióropuszem szarej piany i szumem wybijającym się ponad szum innych fal, przywróciła ją do rzeczywistości. Ręce jej opadły. Stała przygarbiona, trzymając pistolet przy ciele.

– Pani prokurator – odezwał się Warga spokojnie. On też opuścił ramiona powoli, zachowując pewną ostrożność. – Cóż za niezwykłe spotkanie.

Opanowała się. Przełknęła ślinę, żeby odzyskać władzę nad gardłem. Nie powiedziała nic. Zbliżyła się, pozostając jednak na tyle daleko, aby w razie czego zdążyć unieść pistolet. Zrozumiała, że boi się tego człowieka.

– Radzę schować broń – rzekł. – Mamy towarzystwo.

W oddali, za plecami, usłyszała odgłosy biegnących ludzi i krzyk:

– Policja! Nie ruszać się.

Nagle wróciła jej trzeźwość umysłu. Jakby ktoś go przed chwilą wyłączył, a teraz znów wetknął wtyczkę do gniazdka. Ogarnęła ją wściekłość. Na Wargę, na siebie, na tych policjantów, którzy biegli, ale biegli za późno. Umieściła pistolet w kaburze pod pachą, sięgnęła do kieszeni po dokumenty. Zapięła szczelnie kurtkę.

Mglisty uśmiech pojawił się na ustach Wargi.

Policjanci już tu byli. Strumień światła latarki uderzył go w twarz. Odruchowo zmrużył oczy, przechylił głowę, uniósł dłoń, aby się zasłonić. Gdy Marta odwróciła się, oślepiło ją światło drugiej latarki.

– Gleba! – padł rozkaz. – Ręce szeroko!

– Prokurator Marta Krynicka. – Zasłoniła prokuratorską legitymacją twarz przed światłem, aby mogli zobaczyć. Światło zsunęło się z niej, ale Warga wciąż pozostawał oślepiony.

Policjantów było dwóch, każdy powyżej metra osiemdziesięciu, w mundurach. W dłoniach trzymali służbowe P64, o ile mogła rozpoznać, ale nie mierzyli do nikogo. Ten, który wydał rozkaz, miał okrągłą twarz. Rysy drugiego były zadziwiająco podobne, tylko ostrzejsze i zastygłe w wyrazie, który nie zwiastował przemiłej osobowości.

Policjant z okrągłą twarzą przyjrzał się uważnie legitymacji Marty, nic nie mówiąc. Ten drugi prześliznął się zwinnie obok i wymierzył w Wargę.

– Gleba było! – warknął.

Warga spokojnie ukląkł, a potem położył się na zimnym piasku, zakładając dłonie na głowę. Policjant przydusił go kolanem i zaczął metodycznie obszukiwać. Gdy skończył, uniósł głowę i pokręcił nią z lewa na prawo. Wydawał się rozczarowany.

– Aspiranci Tadeusz Stoch i Wojciech Stoch – przedstawił się Marcie ten z okrągłą twarzą. – Słyszeliśmy strzały.

Milczała. Zaczynało docierać do niej, co zrobiła. Strzelała do człowieka, z prywatnej broni, właściwie bez powodu. Działała pod wpływem zdenerwowania, uległa wyobraźni… ale to nie zmieniało faktu, że gdyby nie robiła tego w biegu, mogła zabić Wargę. Miała przy sobie pistolet, z którego strzelała. Jeśli Warga ją oskarży, czy policjanci ośmielą się ją przeszukać? Chronił ją immunitet prokuratorski, ale… Zwlekała. Chciała, by jej głos brzmiał pewnie, gdy się wreszcie odezwie.

– Tu nikt nie strzelał. – Warga uniósł twarz. Gdy to mówił, wciąż był przyciskany do ziemi kolanem funkcjonariusza.

Fakt, że się w ogóle odezwał, nie spodobał się Wojtkowi Stochowi, który zmarszczył brwi.

– Gdzie strzelano? – spytała Marta.

– Myśleliśmy, że tutaj.

Spojrzała na Wargę i ich oczy się spotkały. Miał intensywne, bezczelne spojrzenie.

– Nic nie słyszałam.

Tadeusz Stoch powiódł wzrokiem po plaży. Nie dostrzegł niczego, co przykułoby jego uwagę. Jego brat wzruszył ramionami.

– Mogę wstać? – spytał Warga.

Tadeusz skinął głową i Wojciech Stoch zwolnił nacisk na plecy mężczyzny, cofnął się i schował broń. Warga też się podniósł. Nie zadał sobie trudu, by otrzepać się z piasku, który oblepiał jego dresy.

– Co pan tu robi? – spytał go Tadeusz Stoch.

– Biegałem.

– O tej porze?

Warga potwierdził ruchem brody.

– Dostaliśmy zgłoszenie, żeby sprawdzić tę plażę. – Aspirant Stoch zwrócił się do Marty, a spojrzenie miał badawcze.

Chciał wyjaśniać dalej, ale przerwała mu i odciągnęła na bok.

– To ja prosiłam komisarza Kruka, żebyście przyjechali. Miałam informację, że może tu dojść do przestępstwa, ale to chyba pomyłka. Proszę, żeby pan nic nie mówił przy tym człowieku.

Stała blisko policjanta. Nachyliła się ku niemu tylko po to, aby się przekonać, że nie do końca mu to odpowiada. Zaskoczyło ją to. Mężczyźni nie mieli zwyczaju unikać z nią bliskiego kontaktu. Chrząknął tylko i skinął głową.

– Myślałam, że on ma coś wspólnego z tą moją informacją, ale to też pomyłka.

– Jest czysty, ale kojarzę tego typa.

Zrozumiała, dlaczego Stoch odsuwał się od niej. Poczuła zapach alkoholu. Te chrząknięcia… I sposób, w jaki stał. Teraz to zobaczyła. Odetchnęła. Miała go w garści i poczuła się pewniej.

– Dziękuję, że przyjechaliście. Możecie wracać.

– Zatrzymujemy delikwenta?

– Za spacer po plaży? Sam pan powiedział, że jest czysty.

– A jednak ktoś strzelał.

– Czy jest pan zupełnie pewien, że coś słyszał?

Powiedziała to z takim naciskiem, że Stoch stropił się. Znowu chrząknął. Marta nienawidziła takich pijackich odgłosów.

– Niech pan pojedzie pod ten adres. – Wyjęła z kurtki notes, długopis, zapisała adres i wyszarpnęła kartkę. – Chcę wiedzieć, czy w tym domu wszystko w porządku. Tu jest też numer telefonu, choć wątpię, żeby ktoś odebrał. I moja wizytówka. – Marta podała mu to wszystko. – Gdy pan zajrzy po ten adres, proszę od razu do mnie dzwonić.

Wrócili do pozostałych.

– Dowiem się, dlaczego zostałem rzucony na ziemię? – odezwał się Warga.

– Chce pan złożyć skargę? – spytała Marta.

– Ależ skąd.

– Jest pan wolny. Proszę sobie pobiegać, przecież po to pan przyszedł.

Warga uśmiechnął się, ukazując zęby. W półmroku, pośród odbitych rzadkich świateł, wydały się Marcie nieskazitelnie białe.

– Przez najbliższe dni będę smakował życie – rzekł z naciskiem. – Czasami człowiek uświadamia sobie, jakie jest kruche.

Wojtek Stoch pokręcił głową. Splunął. Potem coś usłyszał za plecami i odwrócił się.

– Sławek – mruknął.

Kruk zbliżał się szybkim krokiem, a urywany oddech zdradzał, że przed chwilą biegł. Z jego twarzy trudno było cokolwiek wyczytać.

37

Stochowie odjechali, a Warga pobiegł wzdłuż brzegu. Marta wyglądała na wykończoną. Powiedziała, że chce pochodzić po plaży i poprosiła, by Kruk z nią został. Został więc, spacerowali, a on zastanawiał się, co sprawia, że ta kobieta po prostu nie wróci do łóżka.

– Czemu przyjechałeś? – spytała.

– Czemu ty przyjechałaś?

– Wydawało mi się, że powinnam. A ciebie co przywlokło?

– Chłopaki powiedzieli, że na parkingu stoi niebieski samochód. I że słyszą strzały.

– Co z tego?

– Ty masz niebieski samochód.

Opuściła głowę, chowając dłonie w kieszeniach kurtki.

– Są tysiące niebieskich aut w Trójmieście.

– Nieprawda. To znaczy tak, pewnie i są.

Nie powiedziała nic, ale po dwudziestu minutach chodzenia wreszcie zechciała wracać.

– Ciekawe, kto strzelał – odezwał się, gdy wracali przez las.

– Jeśli strzelał. Niczego nie słyszałam.

– Stoch był pewien, że słyszy strzały. Ja też coś słyszałem, bo gadaliśmy wtedy przez telefon.

– On pił – powiedziała Marta. – Jutro zawiadomię jego przełożonych.

Zatrzymał się, zaskoczony.

– Nikogo nie zawiadomisz.

– Jest na służbie, jeździ radiowozem i schlał się jak świnia.

– Może nie sądził, że będzie jakieś wezwanie. A jak się pojawiło, zrobił, co należało. Nie popełnił żadnego błędu.

Zamrugała rozdrażniona.

– Ty sobie ze mnie kpisz, prawda?

– Pewnie myślał, że to będzie spokojna noc. Może mieli ostatnio same spokojne noce. Dopiero się wdrażasz, nie zaczynaj samodzielnej pracy od donosów na policjantów, Marta. Takie rzeczy będą się za tobą ciągnąć.

– Mam to w dupie. – Mocniej otuliła się kurtką, chroniąc przed coraz dokuczliwszym wiatrem. Założyła ręce na piersiach. – Jeździłeś kiedyś w patrolu? Też tak wtedy robiłeś?

– Patrol może dać człowiekowi w kość – mruknął Kruk, stawiając kołnierz. – Ale zimno. Idziemy?

Znaleźli się przy samochodach. Kruk zaparkował tuż obok niej. Stąd było najbliżej na plażę. Marta szukała po kieszeniach kluczyków. Wydała mu się mocno przygaszona.

Zadzwonił jej telefon. Gdy skończyła rozmowę, w zamyśleniu długą chwilę nie chowała komórki.

– Byli u Adamiaka. Wyrwali go ze snu i miał pretensje. Opisali mi, jak wygląda. Nie ma wątpliwości, że to on.

– Chcesz, żebyśmy do niego pojechali?

– Teraz?

– Czemu nie? To przez niego nie śpimy w środku nocy.

Pokręciła głową ze znużeniem.

– Chcę iść spać. Mam dosyć na dzisiaj.

Wsiadła do niebieskiego volkswagena. Nie powiedziała nic więcej. Nie wysiliła się na zdawkowe nawet pożegnanie. Zagrał silnik, zapłonęły reflektory.

Volkswagen golf zawrócił, wyminął Kruka, ale przejechał zaledwie kilka metrów, gdy stanął i szyba od strony pasażera opadła z szumem. Kruk zbliżył się i zajrzał do środka. Podświetlana deska rozdzielcza rzucała na twarz Marty nikłą poświatę.

– Gdybym naprawdę chciała coś zrobić w sprawie Stocha, świadczyłbyś przeciwko niemu? – spytała.

Nie mógł oprzeć się wrażeniu, że nie obchodzi jej odpowiedź. Może powiedział mu to wyraz jej twarzy. Z jakiegoś powodu nie chciała odjechać. Była zmęczona, pod oczami uwidoczniały się cienie. Nic nie powiedział, a ona nie zwracała na to uwagi i czekała zdecydowanie zbyt długo. Po prostu zwlekała. Nie chciała wracać do domu.

– Jedź, Marta – odezwał się, żeby to zakończyć. – Jest cholernie późno, a my musimy się wyspać.

38

Stefana Rakowieckiego widziano ostatni raz podczas wizyty w banku 13 listopada. Piątek trzynastego. Nawet jak nie jesteś zabobonny, do takiego dnia musisz podchodzić z szacunkiem.

Pochylony nad dokumentacją Kruk skupił się na momencie zniknięcia Stefana. Maszyński zdobył wykaz logowań do masztów komórki Łukasza. Problem w tym, że choć w przeciwieństwie do brata Łukasz miał komórkę, jego pojęcie mobilnego telefonu było dość specyficzne. Trzymał aparat w mieszkaniu i dzwonił jedynie do matki, a odkąd po śmierci ojca przeprowadził się do niej, nie dzwonił nigdzie.

W firmie zatrudniającej Łukasza udzielono Maszyńskiemu informacji, że feralnego dnia facet tyrał od siódmej rano i skończył pracę po szesnastej. Wyjeżdżał z budowy mniej więcej o tej samej porze, kiedy jego brat opuszczał bank. Z zapisków Kornelii Jarzębowskiej wynikało, że cztery dni wcześniej Łukasz odebrał worek. Co z nim zrobił? Kruk westchnął. Dalsze losy Łukasza tego dnia stanowiły białą plamę. Mógł wrócić do domu i przegrywać życie przed telewizorem, albo iść na całość i przegrywać całą wieczność, bawiąc się pakowaniem brata do worka.

Kruk spojrzał na blondyna na zdjęciu.

– Zrobiłeś to? – spytał, przyglądając się uważnie, aby wychwycić najmniejsze drgnienie twarzy mogące zwiastować kłamstwo. Blondyn gapił się tylko i nic nie mówił.

– Niewinni nie mają nic do ukrycia. – Kruk był ciekawy, czy zdjęcie da się nabrać na to sztandarowe kłamstwo policyjne.

Szybko dał spokój. Zdjęcie, winne czy niewinne, okazało się sprytniejsze niż większość przesłuchiwanych.

Do diabła, Kruk w winie Łukasza nie widział żadnego sensu. Owszem, mógł to zrobić, choć nie kierując się motywem, który przypisywała mu Marta. Intuicja podpowiadała Krukowi, że młodszy brat był czysty. Intuicja gliny, która jest sumą doświadczeń ukrytych głęboko w podświadomości. To było coś warte. Coś, czego się nie lekceważy. Coś, co szybciutko polegnie w konfrontacji z gówniarą świeżo po asesurze, która się uparła. Cholera człowieka brała, jak o tym pomyślał.

Trzasnął teczkami o blat. Pieniądze. Może nie miał racji, gdy uczepił się nienawiści jako motywu, i to pieniędzy powinien się trzymać? Pieniądze to dobry motyw. Dla pieniędzy ludzie zarzynali się od wieków. Kto mógłby zabić dla stu tysięcy? Ktoś, dla kogo to suma warta ludzkiego życia. Znaleźliby się tacy, co by się nie wzdrygnęli. Widział już zabójstwa dla kilku setek… dla kilkunastu złotych… Albo może ktoś, kto bardzo tych pieniędzy potrzebował. Ktoś z nożem na gardle. Lub wręcz przeciwnie.

Kania. Kruk niechętnie widział Kanię na liście podejrzanych z powodów, o których mówił Marcie, ale mógł się mylić. Może też Warga, na własną rękę. Facet pojawił się wczoraj na plaży. Niepokojąca sprawa. Musi porozmawiać o tym z Martą.

Później.

Starorzymski rytuał sugerował, że śmierć była karą. Gdzie kara, tam wina. Pieniądze i kara – to wciąż nie grało. Okrutny, rytualny sposób zabójstwa stawiał pod znakiem zapytania udział tych, którym można by przyszyć motyw finansowy. Z kolei trudno ignorować fakt, że Rakowiecki zniknął w dniu pobrania gotówki. Worek mógł być próbą dezorientacji policji. Bzdura. Już to przerabiał. Jedne rzeczy przeczyły innym.

Jeśli wina, to może miłość. I Adela Winiarska, elegancka pijaczka w rezydencji za drutem kolczastym. Tyle że poena cullei nie była karą za nielojalność, a Winiarska sto tysięcy uznałaby pewnie za kieszonkowe.

Kruk z coraz większym zniechęceniem przekładał kolejne kartki dokumentacji. Jeśli w nich kryła się odpowiedź, on jej nie widział. Jeśli trzeba było szukać gdzie indziej, Sławek nie miał pojęcia, gdzie się kierować.

Niemal z ulgą powitał otwarcie drzwi biura.

Nie było się z czego cieszyć. Wszedł Paweł Lalkarz, bynajmniej nie w szampańskim humorze. Usiadł przy swoim biurku i nic nie mówił.

– Mnie też niedawno cofnięto z urlopu – rzucił Kruk na powitanie.

Paweł uniósł wzrok. Widać było, że nie rozumie, o co chodzi. Gdy w końcu do niego doszło, machnął niedbale ręką.

– Wpadłem obić parę ryjów.

– I jak ci idzie?

Urlop kiepsko służył Lalkarzowi. Nie sprawiał wrażenia wypoczętego w najmniejszym stopniu. Tak to jest na urlopie w styczniu.

– Co byś zrobił na moim miejscu? – spytał.

– A co jest do zrobienia?

– Ktoś powiedział Ali, że cała komenda o niej gada. Najpierw była zła. Potem się rozpłakała. Teraz chodzi jak struta. Smutna jest.

Kruk odpakował gumę i wrzucił sobie do ust. Zaproponował Pawłowi, ale on myślami był gdzie indziej.

Spytał ostrożnie:

– Ale dlaczego osiem i pół? – Krukowi odpowiedziało milczenie. – To nawet gorzej niż osiem. Ta połówka sugeruje głęboki namysł. Ala pewnie liczyła, że w twoich oczach ma jedenaście.

Lalkarz uniósł głowę i spojrzał na Kruka wzrokiem, który potrafił zabijać.

– Marcin powinien trzymać gębę na kłódkę. Tylko wszystko pogorszył.

– Za poważnie do tego podchodzisz.

– Każdy chuj, który mnie mija na korytarzu, ma jakiś śmieszny komentarz.

– Znudzi im się.

– Ala jest przybita.

– Ala to wspaniała dziewczyna. Jest piękna, potrafi pracować i potrafi się bawić, ma klasę, temperament, kocha cię. No i kupiła ci ten piękny samochód. Wszyscy ci jej zazdrościmy.

Lalkarz milczał. Bruzdy na jego twarzy ostatnio się wyostrzyły, skóra poszarzała. Nikt nie pięknieje, gdy ma kłopoty w domu.

– Nie wiem, czy ci przypierdolić, czy zabrać na piwo.

– Wracaj do żony. Zrób coś, żeby przestała być smutna.

Paweł oparł się o oparcie krzesła, spojrzał w sufit, siedział tak chwilę, po czym pokiwał głową z fatalistyczną rezygnacją.

– Może i pójdę.

Wstał i wyszedł bez słowa. Kruk zastanowił się, czy spisał się jako kolega. Chyba nie bardzo, bo Paweł wychodził powoli z udręczonym wyrazem twarzy, ani trochę weselszy niż w chwili, gdy pojawił się w pokoju.

Powiódł wzrokiem po biurku. Jeśli będzie tu musiał spędzić kolejną godzinę, zacznie wyć. Był podkurwiony. Warto było sprzedać ten nastrój komuś innemu. Zostawał wątek narkotykowy. Jerzy Wiśniewski mógłby okazać się pomocny. Ale na wzywanie Jureczka i przesłuchanie w charakterze świadka nie było czasu. Może by pogadać z jego ojcem, z tym radcą prawnym z Sopotu, aby wpłynął na syna. Świetny pomysł. Z gatunku niezbyt sprytnych.

Zadzwoniła komórka. Spojrzał na wyświetlacz i poczuł, że zdenerwowanie z niego odpływa. Zaskoczony obserwował swoją reakcję.

Jej głos był bardzo oficjalny. Można było spodziewać się więcej uczuć od kobiety, która niedawno całowała cię w usta na dobranoc. Choć może na dobranoc się nie liczy.

– Dzwonię, bo mam informację, która może pana zainteresować, komisarzu – powiedziała.

Był rozczarowany. Zwracała się do niego per „pan”, mówiła „komisarzu”. Widać należała do tego rodzaju kobiet, z którymi za każdym razem trzeba zaczynać od początku.

– Co się stało?

– Moje dziewczyny mówią, że gdy pan był tu z tą prokurator – w głosie po drugiej stronie wyczuł niechęć – rozmawialiście z pewnym studentem, z Kacprem Jaskulskim. Został wczoraj pobity. Zrobił to ten chłopak, o którego pytał mnie pan ostatnio.

– Jerzy Wiśniewski? – Kruk uśmiechnął się wbrew sobie. Chciał, no to ma.

– Aha. Jurek chwalił się tym pobiciem kolegom na korytarzu. Mówił, że jak któryś puści parę z ust, będzie gorzej. Nie wiem, czy to istotne, ale chciałam, by pan wiedział. Tylko proszę nikomu nie wspominać, że dzwoniłam.

– Oczywiście. Dziękuję. – Zapadła cisza. – To miłe, że poświęciła mi pani ostatnio czas.

– Mówi pan tak, jakbym miała wybór.

Pożegnała się. Kruk odłożył aparat. Długą chwilę gapił się na ścianę biura. Czego oczekiwał? Ta kobieta miała swoje życie.

Poczuł się głęboko nieszczęśliwy.

Sięgnął do komputera, aby znaleźć w internecie numer telefonu dziekanatu wydziału historii.

Jureczek, mały gnojek w czarnej koszuli, widać tęsknił za Krukiem i postanowił zorganizować im spotkanie. Uroczy chłopak. Z dobrego domu. Nadzieja i przyszłość tego kraju.

39

W dziekanacie dowiedział się, że Kacper Jaskulski mieszkał w długim czteropiętrowcu przy Chłopskiej. Klatkę schodową chronił domofon i Kruk czekał dziesięć minut, aż starsza kobieta z zakupami otworzyła drzwi kluczem. Pomógł jej wnieść siatki na pierwsze piętro, a potem – odprowadzany podejrzliwym wzrokiem – wszedł na czwarte. Zasłonił dłonią wizjer i zadzwonił.

Usłyszał niedbałe, posuwiste kroki, które urwały się pod drzwiami. Zapadła długa chwila ciszy. Dłoń wciąż trzymał przy wizjerze, czekając na zwykłe w takich wypadkach pytanie „Kto tam?”. Zamiast tego doszedł go odgłos odbezpieczanych zamków i drzwi otworzyły się na całą szerokość.

W progu stał Kacper w pełnej krasie. Drobny, z podbitym okiem i kilkoma zadrapaniami na twarzy. Usta miał zacięte, ułożone w wyzywający grymas. Twardy gość, który nie zawraca sobie głowy błahostką w rodzaju ślepego wizjera. O nic nie pyta, tylko otwiera, bo nikogo się nie boi. Kąciki jego ust lekko opadły, gdy zobaczył Kruka.

– Mogę wejść?

Komisarz miał wrażenie, że chłopak spodziewał się kogoś innego i poczuł ulgę na jego widok. Niecodzienna reakcja na policjanta. Teraz jednak Kacper się zawahał.

– Czego pan chce?

– Pogadać.

– Nie chcę z panem rozmawiać.

– Wolisz, żebym najpierw pogadał z Wiśniewskim?

– Dlaczego miałoby mnie interesować, z kim pan rozmawia?

– Jak chcesz. Pogadam z nim. Tylko sam wiesz, że on za szybko wyciąga wnioski.

Kruk zatoczył ramieniem półkole, zbierając się do odejścia. Kacper powiedział nerwowo:

– Dobra, niech pan wchodzi.

Komisarz zajął miejsce na szarej kanapie w dużym pokoju. Kacper usiadł w pewnym oddaleniu, przy stole. Mieszkanie było dość jasne. Meble chyba z IKEI, przynajmniej regał z książkami. Pod oknem, przedzielone stojącą lampą do czytania, stały zwrócone częściowo do siebie dwa fotele, równie szare jak kanapa. Przed nimi mały stolik z półeczką, a na nim książki i czasopisma.

Dostrzegł tom Pawła Jasienicy „Słowiański rodowód” z zakładką mniej więcej w połowie i okulary do czytania zostawione przez kogoś, kto miał więcej niż jedną parę. Po drugiej stronie stolika piętrzyły się romanse Sparksa i Kalicińskiej. W pokoju nie było telewizora, co trochę mówiło o mieszkających tu ludziach.

– Mocno dostałeś? – Ruchem brody Kruk wskazał ślady na twarzy chłopaka.

– Nie za bardzo.

– Ale na uczelnię nie poszedłeś.

– Czasem nie chodzę, jak mi się nie chce.

– Czym tak zdenerwowałeś Wiśniewskiego?

– Nie rozumiem.

– Przecież nie urządził cię tak bez powodu. A może?

– Pobito mnie wczoraj, jak wracałem nocą z kolejki. Takie tam pijane typy, zdarza się. Czemu pan mówi o Jurku?

– Więc to nie on?

Milczenie. Cóż, Kacper Jaskulski zamierzał kryć Wiśniewskiego, ale otwarte kłamstwo, że to nie tamten zrobił, nie chciało mu przejść przez gardło.

– Czym zajmują się twoi rodzice? – spytał Kruk.

– O tym chciał pan ze mną rozmawiać?

– Zwykła ciekawość.

– Matka jest księgową, ojciec uczy w gimnazjum.

– Historii?

– Tak.

– Na Wiśniewskim nie da się tym zrobić wrażenia, co?

Kacper nerwowo wyłamywał palce. Ręce opierał nisko na kolanach.

– Kogo obchodzi, co robi na nim wrażenie? – odparł bez przekonania.

– Sądzi, że to od ciebie wiem, że handluje narkotykami. Nic dziwnego, że się wkurzył.

Znowu milczenie. Stylizowany zegar na ścianie monotonnie tykał. Kruk nie znosił takich zegarów. Emanowały spokojem starych ludzi, dla których czas nie ma znaczenia, bo zawsze można go znaleźć mnóstwo, tylko nigdy nie wiadomo, co z nim zrobić.

– Wiśniewski ostatnio stał się nerwowy – kontynuował Kruk. – Groził innym twoim kolegom. Mają siedzieć cicho, bo jak ktoś się wychyli, to ostro sobie z nim zagra. A co! Nie pierdoli się z wami.

– Skąd pan to wszystko wie?

– Trzyma dyscyplinę. A ty grzecznie to znosisz.

– Nie odpowiedział mi pan, skąd pan wie.

– Nieważne. Ale jak się dowie, że wiem, znów pomyśli, że ty mi powiedziałeś.

Kacper zacisnął dłoń w pięść. Nic nie odpowiedział.

– Doskonale. On cię tłucze, ty go kryjesz. Świetny układ. Dla niego świetny.

– Nikogo nie kryję.

– Tacy ludzie jak Jerzy Wiśniewski to manipulatorzy. Wiedzą, jak mocno przycisnąć, aby nie przycisnąć za mocno, a uzyskać efekt, o jaki im chodzi. Imponuje ci? Podziwiasz go? Bo on ciebie nie podziwia ani trochę. Nic mu nie zrobiłeś, lecz nie chciało mu się tego wyjaśniać. Wolał ci przyłożyć.

– Wiem, do czego zmierza ta cała gadka – warknął Jaskulski.

– Powiedz mi, bo sam się zastanawiam, po co tyle gadam.

– Pan chce, abym na niego doniósł.

– Coś ty. Ja myślę, że dla takiego naiwniaka jak ty donieść na niego to jak donieść na papieża. Nie da rady. Jest pewny siebie, przystojny, dziewczyny się pod nim kładą, a kiedy się odzywa, wszyscy słuchają. Ma ojca z kasą, ale nie pozwala, by ojciec nim rządził. Sam zarabia, nie wahając się złamać prawo. Nie dba o innych, wykorzystuje ich, tak jak ciebie. To zwykły egoizm, ale tacy jak ty uważają, że to przejaw siły. Ty nie masz nic z tego, co ma on. Patrzysz w niego jak w obraz. Jesteś zbyt przyzwoity, by go we wszystkim naśladować, ale chciałbyś nie być. Trzymasz się blisko, bo z nim jest ciekawie i nie musisz wracać do tego mieszkania z cykającym zegarem i rodzicami garbiącymi się nad książkami. Nawet jarasz marychę, by się mu przypodobać. Nie, Kacper, nie liczę, że powiesz mi coś ważnego.

Chłopak siedział wyprostowany, zaciskając szczęki tak mocno, że na policzkach uwidoczniły się guzy.

– Może choć pomyślimy razem – mruknął Kruk. – Zróbmy coś razem, co? Jureczek kazał chłopakom trzymać język za zębami. O co mu chodziło? O to, by go nie wydali, że pobił ciebie? Czy może istnieje jakiś inny, poważniejszy sekret?

– Skoro pan tego nie wie – w zdrowym oku Kacpra błysnęło – to nie od chłopaków są informacje. Gdyby któryś z nich sypnął, wiedziałby pan wszystko.

Kruk pokiwał głową i spoważniał. Utopił w Jaskulskim spokojne spojrzenie, od którego chłopak zaczął niespokojnie ruszać rękami.

– „Sypnąć”, „wiedzieć wszystko”… – powtórzył komisarz powoli. – Czyli co?

Brak odpowiedzi. Kruk wstał z kanapy, podszedł do okna. Popatrzył na przejeżdżające w dole samochody. Tramwaj hamował na przystanku z miękkim, opadającym świstem. Kruk usiadł przy stole naprzeciwko chłopaka.

– Gadaj.

– Nie mam nic do powiedzenia.

Kacper powiedział to szybko, niemal bezradnie. Jego twarz zyskała udręczony wyraz. Kruk pomyślał, że chłopak w coś się wpakował. Oby w nic tak poważnego, jak sprawa, którą prowadził.

Wzrok komisarza padł na zdjęcie stojące na regale. Mężczyzna i kobieta pochyleni ku sobie, objęci, roześmiani. I mały Kacper, szczęśliwy pośród nich. Normalna rodzina. Pogodni ludzie, fotografujący się na tle fontanny Neptuna we własnym mieście, jakby nie rozumieli, że lepiej wyglądają zdjęcia z zagranicznych wycieczek. Kobieta miała żywe, ciepłe oczy.

To zdrowe oko, które łypało na Kruka z rozpaczą, Kacper odziedziczył po matce. Komisarz siedział w milczeniu. Dobra. Nie ma co łapać się na sentymenty. Trzeba wydusić z chłopaka prawdę, bo to łatwe. Najłatwiejsze na świecie. I zostawić go, aby sobie poradził z konsekwencjami. Jest dorosły, musi sobie radzić.

– Posłuchaj, Kacperku – rzekł, wzdychając i zbliżając do niego twarz. – Ty się do tego nie nadajesz. Przestań wmawiać sobie, że jesteś sprytny. Że jesteś kutasem pokroju Wiśniewskiego. Ty nawet jak nie chcesz nic powiedzieć, i tak mówisz. Jeśli nie zaśpiewasz donośnie jak śpiewaczka operowa, to jedynie dlatego, że cię oszczędzam i chodzę wokół ciebie jak niańka. Wiesz, że umiem inaczej, czytałeś o mnie w gazecie.

Kacper odchylał się na krześle, patrząc w bok na podłogę.

– Z Jurkiem było zabawnie, ale to się właśnie skończyło – ciągnął Kruk. – Nie wiem, co go napędza, ale nie to co ciebie. Może chce zwrócić uwagę ojca i gotów jest na konflikt z prawem. A może wcale nie. Może odwrotnie, czuje się pewnie, bo myśli, że ojciec wyciągnie go z kłopotów.

Kacper podniósł wzrok i w jego spojrzeniu Kruk wyczytał, że nie trafił.

– Zresztą wszystko jedno. Ciebie te sprawy w ogóle nie dotyczą. Skończ z uwielbieniem dla Wiśniewskiego. Skończ z jaraniem. Skończ studia. Zajmij się swoim życiem. Moją obecność tutaj potraktuj jako drugie ostrzeżenie. I uznaj, że trzeciego nie będzie.

Kruk wstał. To było całkiem przyjemne mieszkanie. Jeszcze raz rzucił okiem na zdjęcie.

– Wychodzi pan?

Komisarz skinął głową.

– A pierwsze ostrzeżenie? Coś przeoczyłem?

Kruk odpowiedział, będąc już na korytarzu:

– A przejrzyj się w lustrze.

40

Ranek miała zajęty, na szczęście dla niej, bo fatalnie spędzona noc całkowicie ją rozbiła. Narada odbyta z Zielińskim i dwojgiem innych prokuratorów o ósmej, późniejsza rozprawa, na którą wpadła prawie spóźniona, i dalsze konsultacje z Zielińskim wypełniły jej czas do wpół do drugiej.

Dopiero wtedy mogła usiąść u siebie i pomyśleć o wypadkach ostatniej nocy. Była już całkiem opanowana. Prawnicza machina mieliła jak zawsze, ona pozostawała trybem tej machiny, nie wpadła między jej żarna.

Miała ochotę porozmawiać z Albertem Adamiakiem, ale nie czuła się jeszcze na to gotowa. Zamierzała poradzić się Sławka.

Gdy się rozstawali na plaży, nie był zbyt rozmowny, a i ona nie była. Potrzebowała czasu na zebranie myśli. Powie mu tylko to, co chce, i zada konkretne pytania. Byłaby głupia, gdyby nie próbowała się dowiedzieć, jaki jest jego punkt widzenia na to, co się wydarzyło.

Zadzwonił telefon.

– Tak?

– Dzień dobry. – Głos należał do mężczyzny, był spokojny i zimny. Wiedziała, że zna ten głos, ale nie mogła skojarzyć go z człowiekiem. – Cieszę się, że nie potrafi pani strzelać.

Palce Marty zacisnęły się mocniej na aparacie telefonicznym. Tylko trochę mocniej, nie było się już czym denerwować. W nocy po powrocie z plaży spędziła odpowiednio dużo czasu, aby wyczyścić broń. Zrobiła to starannie, bez pośpiechu, aby mieć całkowitą pewność, że nie pozostanie ślad po tym, że z tej broni strzelano. Uzupełniła naboje w magazynku. Schowała pistolet do sejfu i zamknęła.

Warga nie mógł jej niczym zagrozić. Byłoby jej słowo przeciw jego. Jej słowo znaczyło więcej.

– Pan Warga, poznaję. O czym pan mówi?

– Pani nie wie, oczywiście. Proszę się nie martwić. Nie nagrywam tej rozmowy.

Akurat ci uwierzę, pomyślała.

– Skąd ma pan mój numer i czemu pan do mnie dzwoni?

– Numer mam oczywiście od wspólnego znajomego. A dzwonię także w jego sprawie. Chciałbym zaprosić panią na kawę i porozmawiać. Najlepiej od razu. Na Starówce jest kawiarnia, nazywa się Piwnica Prasowa. Będę tam czekał.

– Pan jest bezczelny.

– Zapewne.

– Dlaczego miałabym się z panem spotykać?

– Nie musi pani. Ale sądząc z pani niedawnej reakcji, chciałaby pani usłyszeć, co mam do powiedzenia. Każdy sprawny pies ma znajomych po drugiej stronie prawa. A pani?

– Jestem prokuratorem. Niech pan się zaprzyjaźni z komisarzem Krukiem.

– On, niestety, pozbawiony jest kobiecego wdzięku.

– Zapraszam do budynku prokuratury. To piękne miejsce, sprzyja wyznaniom.

Usłyszała, że śmieje się w mikrofon. Było w tym coś nieprzekonującego. Jakby człowiek, który nie umie się śmiać, pragnął wydać się przyjacielski.

– Zdarzało mi się bywać. Posiedzę w Piwnicy dwie godziny, czytając gazety, choć niewiele mnie obchodzi, co w nich piszą. Jeśli uzna pani, że warto przyjść, po prostu przyjdzie pani. Jeśli nie, naczytam się bzdur.

Zaczerpnęła powietrza, by odpowiedzieć, ale nie zdążyła.

Rozłączył się.

41

Dostrzegła go w rogu ceglanej sali, jak przerzuca bez zainteresowania strony jakiegoś tygodnika. W eleganckim garniturze siedział na kanapie przy stoliku, przy którym mogłoby od biedy zmieścić się dwanaście osób. Marta pomyślała, że idąc na spotkanie z kobietą, raczej nie zajmuje się największego stolika w lokalu. To mogło świadczyć o charakterze Wargi albo być swoistą demonstracją.

Cóż, nigdy nie ma się pewności.

Wstał, poprawił krawat i nie wyciągnął ręki na przywitanie. Czekał, żeby to ona podała mu dłoń. Nie podała. Uśmiechnął się i wskazał jej miejsce na kanapie obok. Po namyśle wybrała mniej wygodne krzesło naprzeciwko.

– Jednak pani przyszła. Czego się pani napije?

– Do rzeczy – odparła. – Bez wstępów, grzeczności i zamawiania kawy.

Pojawiła się młoda dziewczyna z kartą i Warga odprawił ją krótkim „espresso dla pani”.

– Pani sprawia niespodzianki. Na plaży oczekiwałem armii w mundurach, nie Kobiety-Kota. A to, co stało się później… – Urwał, patrząc jej prosto w oczy tym swoim intensywnym, przeszywającym spojrzeniem. Wytrzymała je. – Nie mówmy o tym, w razie gdybym nagrywał.

Właśnie. W razie gdyby nagrywał, Marta postanowiła odzywać się jak najmniej. Niech gada, skoro ją tu ściągnął. Ona będzie się pilnować.

Kelnerka przyniosła miniaturową filiżankę z espresso i szklankę z wodą. Marta odruchowo nasypała cukru, zamieszała.

– Co chciał mi pan powiedzieć?

– Że nie warto.

Siedziała, nie tykając kawy, i patrzyła po sali. Miejsce wydało jej się zbyt surowe i chłodne. Czekał, aż go zapyta, czego nie warto. Nie miała ochoty spełniać jego życzeń.

Nachylił się ku niej ponad stolikiem i znowu poprawił krawat. Wiele ją kosztowało, aby się nie odsunąć.

– Siedziałem obok Adamiaka, kiedy dzwonił do pani wczoraj w nocy – powiedział cicho. Musiała zmienić się na twarzy, bo dodał: – A więc nie domyśliła się pani. Widzi pani, gram w otwarte karty.

– Może pan nie powinien.

– Wyjaśnię coś. Ta drobna inscenizacja na plaży nie była zamierzona. Stałem tam, czekałem na kawalerię i zobaczyłem kawałek drewna opleciony glonami. Nie mogłem się powstrzymać. Byłem ciekaw, czy ktoś da się nabrać. Mógł dać się nabrać tylko ten, kto spodziewał się człowieka w piasku, bo w mroku ludzie czasem tracą kontrolę nad wyobraźnią. Już widziałem zbaraniałe miny psów… A potem zobaczyłem panią i pociągnąłem to jeszcze dalej.

– Zadowolony pan z efektu?

Miał nieokreśloną sztywność rysów, przez którą jego twarz nabierała czasem dziwnego wyrazu. Był niezwykle blady. Momentami wydawał jej się przystojny, kiedy indziej zupełnie odpychający.

– Nie ukrywam, że wydarzenia wymknęły się spod kontroli. – Patrzył na nią jasnymi stalowymi oczami, które u innego mężczyzny mogłaby uznać za interesujące. – Zaimponowała mi pani.

Mogłam cię zabić, pomyślała, ale nie powiedziała nic. Zeszłej nocy, gdy skończyła czyścić broń, usiadła na łóżku i rozpłakała się. Rano długo nie mogła podnieść się z pościeli.

– Ta inscenizacja była przypadkowa i nie miała znaczenia – podjął. – Znaczenie miał teatrzyk, jaki odegrałem u Adamiaka. Kazałem mu zwabić panią na plażę. Wyciągnąłem broń. Zrobiłem, co należy, by nie miał wątpliwości, jakie są moje zamiary. Bardzo się przejął, przynajmniej jak na niego. On dla odmiany sądził, że pani przyjedzie. W gruncie rzeczy jest głupi. – Uniósł wzrok, pokręcił głową. – No tak, przecież pani rzeczywiście przyjechała. A wie pani, co obchodziło go najbardziej? Że policja go z tym powiąże, bo odkryją, że dzwonił do pani.

– Zastraszył go pan. Pan to świetnie umie.

– Siedział tam, w tym swoim domu, w pidżamie od Armaniego, podejrzewał, że pani umrze, i nic nie zrobił.

– Bał się.

– A może zrobił? Może zadzwonił na policję? Dlatego przyjechali tamci dwaj?

– Pan wie, że przyjechali ze mną. Mieli być nawet wcześniej niż ja. Pan Adamiak nie ma z tym nic wspólnego.

– Tak, wiem. Niech go pani tak zawzięcie nie osłania. On nie zadzwonił i założę się, że pozbył się komórki. Tak mu poradziłem, kiedy się dopytywał, jak ma się z tego wymigać. Miał udać, że została skradziona. Rano miał zgłosić kradzież na policji.

– A więc jeszcze zabrał mu pan komórkę. Do czego ma to mnie przekonać?

– Siedział w domu, krył swoją dupę i czekał. Na pewno pani współczuł, bądźmy sprawiedliwi.

Nagła wściekłość w jego głosie zmroziła ją. Podjęła wysiłek, by go zbagatelizować.

– Trochę mnie pan bawi, ale trochę nudzi.

– Nie sądzę. Ani się pani nie nudzi, ani nie jest pani do śmiechu. Pani zaangażowała swoje emocje w tego człowieka. A on panią wystawił. Bo widzi pani, to właśnie taki typ.

Marta zaczynała czuć się źle. Jego uprzejmość była wystudiowana. Chwilami nie potrafił zapanować nad sobą i jego poza znikała. Wszystko, co mówił, zostało skalkulowane na efekt. Arkadiusz Warga, pospolity bandzior, usiłował nią nieudolnie zmanipulować.

– Zaraz – powiedziała. – Zaaranżował pan wczorajszej nocy interwencję policji na plaży. Po co?

– Niech pani z nim porozmawia. Niech go pani zapyta, gdzie ma komórkę. Sam jestem ciekaw, co z nią zrobił.

Marta wyprostowała się i odsunęła koniuszkami palców filiżankę z nieruszonym, posłodzonym espresso.

Nie chciało jej się wierzyć. Facet zrobił to wszystko, bo chciał ją uprzedzić do Adamiaka.

A może wcale nie? Bił od niego dziwny chłód, przenikał przez jej skórę, docierał do żołądka.

Musiało chodzić o coś jeszcze.

Nie miała pojęcia o co.

42

Po powrocie do biura zadzwoniła na IX Komisariat Policji w Gdańsku Osowej. Rozmawiała chwilę. Obiecano jej, że sprawdzą i oddzwonią.

Oddzwonili po piętnastu minutach. Młoda policjantka potwierdziła, że tak, Albert Adamiak złożył rano zawiadomienie o kradzieży aparatu telefonicznego iPhone 6. Marta poprosiła, aby przesłać jej kopię mejlem.

To mogło nic nie znaczyć.

Wiedziała jednak, że nie zazna spokoju, póki tego nie wyjaśni. Warga miał rację. Zaangażowała się emocjonalnie.

Zadzwoniła na komórkę Adamiaka. „Abonent ma wyłączony telefon lub jest poza zasięgiem”. No tak, zapomniała. Wybrała numer jego biura. Sekretarka udręczonym głosem poinformowała, że prezes wyjechał na budowę, nie wie, czy dzisiaj wróci. Marta warknęła, że wysyła Albertowi Adamiakowi wezwanie do prokuratury celem złożenia wyjaśnień w sprawie. Specjalnie nie dodała, w jakiej sprawie.

Przespacerowała się na komendę. Musiała wyjaśnić pewne szczegóły z jednym z policjantów pracujących przy sprawie napadu na bank na Morenie. Przy okazji zajrzała do Kruka.

Siedział nad aktami. Minę miał ponurą, co ją ucieszyło.

– Jak? – spytała. – Masz coś?

– Pierwsza się o tym dowiesz.

Usiadła, zakładając nogę na nogę.

– Nie wiem, co mam myśleć o wczorajszej nocy.

– Wezwij Adamiaka i wyjaśnij sytuację. Podziękuj za żarty w środku nocy.

– Jest ofiarą.

– Stało mu się coś? Wczoraj ofiarą byłaś ty.

Zawahała się, a potem opowiedziała o spotkaniu z Wargą.

– Po co do niego poszłaś? – mruknął zdziwiony na tyle, że odsunął akta.

Nie umiała odpowiedzieć. Użyła broni przeciw człowiekowi, dlatego poszła. Ale nie mogła tego zdradzić Sławkowi.

– Sprawdzają cię – stwierdził sucho. – Jak daleko mogą się posunąć i czy zechcesz się zaprzyjaźnić. Z jednej strony kawa i prawie szczery uśmiech, z drugiej wypatrują haków. Pragną wspólnych sekretów. Zapraszają do współpracy.

Marta poczuła się nieswojo. Pomyślała, że w takim razie nieźle im idzie.

– Nie zgadzaj się więcej na takie spotkania – dodał Kruk.

Zabrzmiało to jak polecenie i wzbudziło w niej odruchowy opór.

– Bo sobie nie poradzę?

Zniecierpliwiony, chwilę zbierał słowa.

– Jesteś inteligentna i od dziecka cię za to chwalono. W szkole miałaś szóstki, a na studiach egzaminy zdawałaś celująco. Zgadza się? Pewnie masz o sobie wysokie mniemanie. Coś ci się wydaje. Boję się, że możesz nie docenić tych ludzi. Oni chętnie zgrywają głupoli.

– Od początku uważasz, że jestem za głupia.

– Nie jesteś głupia, daleko ci do tego. Mimo to żadnych więcej spotkań. Ci faceci są bezwzględni, rozumiesz?

Nie zamierzała się kłócić.

– Co mam zrobić w sprawie Adamiaka?

– Wezwij go. Chcesz, żebym to ciągle powtarzał?

– Wezwałam. – Nie kłamała. Niemal go wezwała.

– Więc czekaj, aż przyjdzie.

– A jeśli Warga ma rację i Adamiak spokojnie czekał, aż zrobią mi krzywdę? Nawet się nie ruszył…

– Warga na pewno ma rację. Odstawił cały ten cyrk właśnie po to, żeby mieć rację. Co z tego?

Westchnęła.

– Jak mam się zachować?

– Profesjonalnie.

– Ja… – Odchrząknęła. – Boję się, że mogę nabrać do Adamiaka… – Zdecydowanie zbyt długo szukała odpowiedniego słowa. – Nie wiem… Ogromnej niechęci, delikatnie mówiąc.

Kruk usadowił się w leniwej pozie i kilka razy stuknął kciukiem w biurko, sprawdzając, czy się nie rozpadnie.

– Chciałaś pomóc facetowi, a Kania sprawił, że już nie chcesz. Wygrał?

– Tak mi pomagasz?

– Adamiak jest zastraszony. Facet, który dał się zastraszyć, to niezbyt przyjemny widok. Ale my tu nie jesteśmy od przyjemnych widoków. Płacą nam, byśmy gapili się na topielców w workach.

– No tak, dzięki. Brakowało mi jeszcze patosu.

Kruk przymrużył oczy jak kot grzejący się na piecu. Przyglądał się jej sennym wzrokiem.

– Tobie się ten widok nie spodobał. Uparłaś się, żeby mu pomóc, ale on nie okazał wdzięczności. Siedział cicho, gdy go męczyli, i siedział cicho, gdy uwierzył, że padło na ciebie. Teraz i ty go ukarz. Dowal mu.

Marta zastanowiła się nad tym, co usiłował jej przekazać. Może miał rację.

– Co byś zrobił na jego miejscu? – spytała. – Zaufałbyś nam? – Gdy Kruk tylko wzruszył ramionami, dodała: – Sam mówiłeś, że Kania ma u was kreta.

Wstała, bo nie wiedziała, czego właściwie od niego oczekuje. Patrzył na nią bez specjalnego zainteresowania.

– Nie wiem, co bym zrobił. Wiem za to, czego nie mogę zrobić, będąc na swoim miejscu. Nie mogę zrobić nic, póki Adamiak nie złoży zawiadomienia o przestępstwie.

Ruszyła do drzwi.

– Gdyby złożył zawiadomienie, a my byśmy zawiedli, tylko mu się pogorszy – powiedziała.

– Za to jeśli go zabiją, będę szukał zabójcy. Zabójstwo jest ścigane z urzędu.

Do końca dnia nie doprowadziła do wysłania wezwania. Czas zajął jej prokurator Zieliński, bo pojawiły się komplikacje w innej sprawie, a poza tym Marta Krynicka sama nie wiedziała, czy chce się widzieć z Albertem Adamiakiem, czy nie.

43

Zaparkował przy krawężniku na Siedlickiej i wysiadł z samochodu. W pewnej odległości przed sobą miał szlabany i kampus Politechniki Gdańskiej. Kruk bywał w Kwadratowej podczas studiów i ogarnęła go melancholia.

Splunął na chodnik, dla równowagi.

Kiedyś obiecał sobie, że nigdy, ale to nigdy nie będzie rozklejał się z powodu upływającego czasu. Zwykle potrafił dotrzymywać obietnic, które sobie składał, ale dziś wszedł przez otwartą bramę na teren kampusu politechnicznego i przespacerował się w kierunku budynku Bratniaka. Pogapił się chwilę.

Dochodziła dwudziesta trzecia dwadzieścia i powietrze ścinał lekki mróz. Koniec z sentymentami. Czekała go wizyta w innym pobliskim klubie, gdzie – jak powiedziano Krukowi w akademiku – Jerzy Wiśniewski spędza ten wieczór. Cofnął się na Traugutta. Jeśli go znajdzie, możliwe, że chłopak będzie miał przy sobie trochę towaru. To na pewno uczyni go bardziej rozmownym.

Już po kilku krokach Kruk zorientował się, że dalszy spacer w ogóle go ominie, bo Wiśniewski właśnie nadchodził ulicą Sobieskiego. Był w długiej kurtce, spod której wyglądał staromodny czarny golf, towarzyszyła mu ładna dziewczyna. Noc była wczesna, szybko się uwinął. Komisarz zatrzymał się przy błotnistym parkingu. Jureczek był miły, niemal aksamitny, trzymał dziewczynę za rękę i mówił różne rzeczy, których lepiej było nie słyszeć. Dbał o to, by co chwilę spojrzeć jej w oczy, a ona wyglądała na oczarowaną.

Uroczy typ. Z pewnością pozostanie uroczy, póki dziewczyna będzie robić, czego od niej oczekiwał.

Zajęta sobą para niefrasobliwie przecięła na skos skrzyżowanie, kierując się w stronę przystanku autobusowego. Dziewczyna opowiadała z zatroskaniem o zbliżającej się sesji. Miała miły głos. W ogóle sprawiała wrażenie miłej. Kruk czekał, częściowo odwrócony plecami, aż podejdą dostatecznie blisko. Zrobił obrót, potem dwa szybkie kroki, i chwycił go za ramię:

– Jerzy Wiśniewski, jest pan zatrzymany.

Chłopak stanął, zamrugał zaskoczony, ale to szybko minęło. Rysy mu zesztywniały. Dziewczyna urwała przestraszona, jednak dla niego już nie istniała. Uśmiechnął się łagodnie, skinął głową i tym gestem uśpił czujność Kruka.

Nagle wyrwał ramię, pchnął dziewczynę na komisarza i puścił się pędem w dół ulicy. Dziewczyna potknęła się i wpadła w ramiona Kruka. Musiał ją przytrzymać, by nie wyrżnęła twarzą w płytki chodnikowe.

– Policja – warknął. – Chłopak panią rzucił.

Kruk ruszył w pogoń, przeklinając własną głupotę. Wiśniewski był zadziwiająco szybki. Przemknął obok przystanku, gdzie kilka osób, czekających na ostatni autobus, rozstąpiło się w pośpiechu. Wkrótce skręcił w ulicę Do Studzienki. Komisarz miał świadomość, że Wiśniewski jest znacznie szybszy i odległość między nimi zwiększa się z każdą chwilą. Zdyszany wpadł na ulicę Do Studzienki i tam się zatrzymał.

Stał spokojnie przy zamkniętym sklepie i czekał na komisarza.

Kruk chwilę łapał oddech. Pokręcił głową. Bez pośpiechu podszedł do chłopaka.

– Przepraszam – roześmiał się Wiśniewski, unosząc prawą dłoń. – Dopiero teraz uświadomiłem sobie, że pana znam i że pan jest z policji.

Kruk bez zbędnej delikatności rzucił go na pokryte graffiti ogrodzenie obok sklepu. Przeszukał. Zabrał mu telefon komórkowy i wpuścił do kieszeni swojej kurtki. Nic więcej nie znalazł. Oczywiście, że teraz już nie. Ściągnął mu ręce za plecy i założył kajdanki.

– Dlaczego pan mnie skuwa? – powiedział chłopak pewnym siebie głosem. – Nic nie zrobiłem.

Kruk omiótł wzrokiem chodnik i ulicę, choć był to zbędny gest. Nieważne. Przygotował się na to spotkanie. Trochę podzwonił i popytał o ojca chłopaka. Dowiedział się ciekawych rzeczy.

Pchnął Jurka łagodnie i ruszyli z powrotem.

– Bardzo sprytnie. Wyrzuciłeś towar?

– Jaki towar? Nic pan u mnie nie znalazł, nie ma pan prawa mnie zatrzymać.

– Nie martw się o mnie.

– Złożę skargę.

– Ale to później. Nie poznałeś mnie, mówisz?

– Pan się nie wylegitymował. Pan nie ma munduru. Pan nawet nie powiedział, że jest policja. – Kruk nie odezwał się. Starał się nie dać mu w pysk. – A w ogóle co jest, taki z pana ważniak, a osobiście gania pan kogoś takiego jak ja?

– Nie bądź taki skromny.

– Dobrze, że na pana zaczekałem, bo nic by z tego nie wyszło.

Dziewczyna, którą Jurek tak gładko porzucił, stała niedaleko i opowiadała coś z przejęciem dwóm wysokim chłopakom. Żadne z nich nie podeszło, gdy komisarz pojawił się z Wiśniewskim w kajdankach i wepchnął go na tylne siedzenie swojej toyoty. Przyjechał prywatnym samochodem. Zych czasem zwracał mu za benzynę. Kruk wystawił koguta na dach, tak na wszelki wypadek, gdyby młodzież miała jakieś wątpliwości. Nie chciał, żeby zaczęli wydzwaniać.

Usiadł za kierownicą i odwrócił się do Wiśniewskiego.

– Zostajesz zatrzymany w związku z pobiciem Kacpra Jaskulskiego. Jedziemy na komendę.

To wstrząsnęło Jurkiem. Gdy pozbył się narkotyków, uważał, że nic mu nie grozi.

– Kto powiedział, że go pobiłem?

– On sam. Złożył zeznanie.

Kruk uruchomił motor. Włączył reflektory i koguta, nie uruchamiał tylko syreny. Wolno zawracał, czekając, aż jego słowa wywrą oczekiwany efekt. Doczekał się.

– Skurwysyn. – Sposób, w jaki zostało to powiedziane, bardzo podobał się komisarzowi. Spojrzał we wsteczne lusterko. Twarz Wiśniewskiego była blada, fala nienawiści starła z niej wszelkie pozory ogłady.

– Czego się spodziewałeś? Że możesz bić go bezkarnie?

– Kłamie. Nie tknąłem go palcem.

– Nie wiem, czym go tknąłeś, ale oko wygląda paskudnie. Więcej powie nam obdukcja.

Toyota wyjechała na Aleję Grunwaldzką. Kruk ustawił się na skrajnym prawym pasie i jechał wolno, nie śpiesząc się.

– Chcę zadzwonić do ojca.

– Wszystko po kolei. – Kruk nie pofatygował się, żeby na niego spojrzeć. Za to przyszedł mu na myśl Kacper Jaskulski i mieszkanie jego rodziców z tamtą atmosferą. Miejsce, gdzie się dorasta, ma znaczenie. Wbrew wszystkiemu, zrobiło mu się żal młodego Wiśniewskiego. Tyle gadał o ojcu, że można było się nabrać. – Takie zatrzymanie, wiesz, ile to papierów? A my w policji piszemy na komputerze jednym palcem. Posiedzisz na dołku, może jutro dadzą ci zadzwonić.

– Mam prawo!

– Masz prawo żyć uczciwie, ale z niego nie korzystasz.

– Ojciec i tak się dowie. Moi znajomi zadzwonią.

Kruk powstrzymał się, aby nie westchnąć.

– Ta dziewczyna, którą we mnie rzuciłeś? – Przyglądał się w lusterku zmianom, jakie zachodzą na twarzy chłopaka, i jeszcze bardziej mu się to spodobało. – Dziewczyna zadzwoni albo nie. Myślę, że nie zadzwoni. No i nie przeceniaj możliwości tatusia. Mamy przed sobą długą noc, potem weekend. W weekend sprawy toczą się leniwie. Posiedzisz sobie na dołku, nie ma co.

Kruk włączył cicho RMF Classic. Zabrzmiał motyw z Dawno temu w Ameryce.

– A to przecież dopiero początek – mruknął. – Zaufaj nam. Jakoś połączymy pobicie z twoją działalnością handlową.

Wiśniewski siedział sztywny i wyprostowany. Nie odezwał się. Usta miał półotwarte, oczy otwierały się szeroko. Wydawało się, że gorączkowo szuka wyjścia z sytuacji, w jakiej się znalazł.

– Miły byłeś, że dzisiaj na mnie zaczekałeś.

– I tak by mnie pan dostał w akademiku.

– Mogłeś uciec i dobrowolnie przyjść na komendę, na przykład w towarzystwie ojca. Dlatego mówię, że to miłe.

Milczenie. Kruk zerknął w lusterko. Uznał, że to właściwy moment. Włączył kierunkowskaz i zjechał na pobocze.

– W porządku, nie będę taki – mruknął. – Dam ci zadzwonić do tatusia.

Nie wyłączając silnika, sięgnął po zarekwirowaną komórkę. Nie była zabezpieczona PIN-em i zaczął przewijać kontakty. Sprawdził raz, potem drugi.

– Nie masz numeru do ojca? – Oczy Wiśniewskiego poruszyły się nerwowo. Nie odpowiedział. – Podaj numer.

Chłopak spuścił wzrok. Gapił się na swoje nogi.

– Dobra tam – mruknął. – Nie trzeba.

– Przecież chciałeś zadzwonić. O co chodzi?

– O nic.

Kruk obserwował skutego studenta we wstecznym lusterku. Wyglądało na to, że będzie się stawiał, tylko trochę później. Wiśniewski podniósł wzrok. Kruk zgasił radio, wyłączył koguta.

– Tatuś nie ruszy palcem, co? Gadasz o nim, żeby mnie nastraszyć. Załapałeś, że jestem strachliwy.

– Wszystko mi jedno. Niech pan mnie wiezie na komendę.

Kruk uśmiechnął się smętnie. Chciał coś powiedzieć, ale zmienił zdanie. Wprowadził samochód do ruchu, zjechał na lewy pas i przy pierwszej sposobności zawrócił w stronę Sopotu.

– Dokąd jedziemy? – padło pytanie, w którym nie było już nic z arogancji.

Samochód nabierał prędkości.

– Na komendę zawsze zdążymy. Najpierw pogadamy z twoim ojcem.

44

Arkadiusz Warga z okna wysokiego apartamentowca patrzył w dół na rozświetlony setkami latarni Bulwar Nadmorski. Miał stąd widok na całą Gdynię skąpaną w czerwono-złotym blasku, na Skwer Kościuszki, port i ciemną plamę zatoki.

Zastanawiał się. Młoda prokurator była ładna, inteligentna, głupia. Taka, jakich na pęczki.

Nieprawda. Strzelała do niego. Przyciśnięta nie kuli się, tylko gryzie. Uzupełnił w myślach listę cech.

Nieprzewidywalna.

Na plaży w Jelitkowie strzały nie zrobiły na nim wrażenia. W końcu potrzeba świetnego strzelca, aby trafić w cel z trzydziestu metrów podczas biegu. Teraz jednak, gdy o tym myślał, zaczynał się denerwować. Mogła go trafić przez przypadek. Mogła go postrzelić, suka jedna.

Takie rzeczy zostawiają ślad. Są jak niewidzialna nić łącząca dwoje ludzi. Nie mogła nikomu o tym powiedzieć. To dobrze, bo nić stanie się przez to mocniejsza. Warga odszedł od okna i rzucił na stół dyktafon wyjęty z kieszeni marynarki. Nic dziś nie nagrał. Rozczarowałaby go, gdyby za pierwszym razem zdobył jakieś materiały. Ale któregoś dnia Krynicka straci czujność i coś chlapnie. Nie było to przecież ich ostatnie spotkanie.

Przeszedł do sypialni i zaczął się rozbierać, nie zapalając światła. Zdjął marynarkę, rozwiązał krawat, zabrał się do guzików koszuli. Co ona sobie myśli? Że dlaczego to wszystko zrobił? Sądziła, że chodziło mu o tego budowlańca z Osowej? Gdyby miał się zakładać, obstawiłby, że tak. Siedziała, słuchała go, odezwała się kilka razy.

Przyszła.

To najważniejsze.

Kania nadal próbował łagodnych kroków, ale to nie zda się na nic. Senator Krynicki okazał się człowiekiem niegodnym zaufania. Mógł sobie żerować na potrzebujących dzieciach, z którymi jego pazerna żona chętnie robiła sobie zdjęcia. Ale próbować wydymać Kanię na grube miliony mógł jedynie głupiec.

Arkadiusz Warga stanął nagi w ciemności. Oddychał ciężko. Zapalił lampkę nocną i zmusił się, żeby spojrzeć w lustro wbudowane w drzwi szafy.

Patrzył na swoje odbicie. Na długie stare blizny po cięciach żyletką i te krótkie, nierówne, po ranach zadanych drutem. Klatka piersiowa i górna część brzucha ginęły w purpurowych plamach po wielokrotnych oparzeniach wrzątkiem. Przez pierś biegło olbrzymie, koślawe słowo, wypalone żelazkiem:

GRZESZNIK

Człowiek, który zrobił mu to wszystko, był bardzo religijny. Ślady przypalania sięgały gardła. Warga przyzwyczaił się do garniturów, bo węzeł krawata skutecznie zasłaniał piętno.

Powiódł palcami po liniach tworzących litery. Zacisnął szczęki z siłą, od której zgrzytnęły zęby. Dziwka wycięła mu dziś numer. Nie zawahała się zabrać broni i nacisnąć spustu.

Strzelała do niego. Ta myśl powracała. Lecz przez to Marta Krynicka jest z nim związana na zawsze. Trudno zignorować człowieka, którego omal się nie zabiło.

To da mu przewagę, gdy Kania straci cierpliwość i trzeba będzie wykonać brudną robotę.

45

– Po co wiezie mnie pan do ojca? – Głos Wiśniewskiego stał się tylko trochę piskliwy. – Jestem pełnoletni.

– Straszysz ojcem. Sprawdzimy, co on na to.

– Skąd pan wie, gdzie jest jego dom?

Kruk zwrócił uwagę, że chłopak nie powiedział: „nasz dom”.

Sopot to małe miasto. Znajomy z Sopotu, do którego Kruk zadzwonił przed kilkoma godzinami, opowiedział mu o radcy Wiśniewskim. Określił go mianem „nieposzlakowanie uczciwego”, z gatunku tych, którzy z prawa uczynili religię. Gdy pewnego dnia radca znalazł u syna marihuanę, wybrał się na posterunek policji złożyć doniesienie. Zanim funkcjonariusze pojawili się w domu Wiśniewskich, by dokonać przeszukania, Jurek usunął zabawki i sprawa się rozmyła. Ale ojciec zażądał, aby syn się przyznał albo się wynosił. Chyba nie brał pod uwagę, że chłopak wybierze tę drugą możliwość.

Kruk nie miał podstaw, aby zatrzymać Jurka, ale był na dobrej drodze, by mu uświadomić, jak bardzo jest osamotniony.

– Ja wiem wszystko.

Silnik pracował równo i na tyle cicho, że Kruk słyszał za sobą przyśpieszony oddech chłopaka. Wyjechali z Wrzeszcza. Przed nimi rysowały się budynki centrum biznesowego, a po prawej jarzyły neony Alchemii.

– Czego pan chce ode mnie?

– Informacji o zabójstwie. A ty myślałeś, że czego?

– Nic nie wiem o zabójstwie.

– Gadaj o Rakowieckim.

Stanęli na światłach. Uliczne sygnalizatory paliły się intensywną i żywą czerwienią. Było w nich coś hipnotyzującego.

Głos Jurka zabrzmiał dość słabo:

– A jeśli się zgodzę, co wtedy?

Światło zmieniło się na zielone. Kruk skręcił w Bażyńskiego z niewłaściwego pasa. Zaparkował na parkingu pod halą Olivia, wyłączył silnik, odwrócił się do Wiśniewskiego.

– Wtedy cię tutaj wysadzę.

– Nie wierzę.

– Masz coś wspólnego ze śmiercią Rakowieckiego?

– Nie!

– Więc uwierz, Jureczku. Nie jesteś pępkiem świata. Twoje dokonania mnie nie ruszają, o ile nikogo nie zabiłeś.

Jurek garbił się cały spięty.

– A zarzuty Kacpra?

– Z tym też coś się zrobi. Mam parę pomysłów. Tylko wyobraź sobie… Za godzinę siedzieć będziesz bezpiecznie w cieplutkim pokoju w akademiku. Nie trzeba będzie patrzeć ojcu w twarz… Nie trafisz na dołek… Wyśpisz się, rano wstaniesz i zrobisz sobie kawy. Żyć, nie umierać.

– Pan mnie nienawidzi. – Wiśniewski zamknął oczy. Garbił się, wciskając głowę między ramiona. I milczał.

– Dość pierdolenia. Nie obchodzi mnie twój gówniany detal ani kogo pierzesz po ryju. Gadaj, co wiesz, o zabójstwie.

– Nic nie wiem. – Głos Wiśniewskiego drżał.

– Opowiedz o Rakowieckim.

Chłopak poruszył się nerwowo, uniósł powieki, ale nie spojrzał na komisarza.

– Niby co?

– Brałeś towar od Rakowieckiego. Ja to wiem i ty wiesz, że ja wiem, dlatego nadwyrężyłeś urodę Kacpra. Tym, co wiem, nie zawracaj mi głowy. Daj mi coś, czego jeszcze nie wiem, a ja ci pomogę.

– Pan to wykorzysta przeciw mnie.

– Tylko jeśli znowu wejdziesz mi w drogę. Ale dlaczego miałbyś wchodzić?

Wiśniewski odważył się wreszcie spojrzeć na Kruka.

– Ja… naprawdę nic nie wiem o morderstwie.

– A o czym wiesz?

– Jeśli coś kupowałem od pana doktora, to były niewielkie ilości.

– Jak to się zaczęło?

– W październiku dwa lata temu… nakrył mnie, jak popalałem zioło na uniwerku. Ściągnął mnie do gabinetu. Myślałem, że mnie opieprzy i doniesie do dziekanatu, może na policję, a on gada, że ma bakę w fajnej cenie i czybym się nie chciał tym zająć. – Niemal uśmiechnął się na wspomnienie tamtej chwili.

– I chciałeś?

– Cena była zajebista.

– Ale na marihuanie się nie skończyło, co?

– Najpierw było tylko zioło. Inne rzeczy pojawiły się później.

– Skąd to miał?

– Nie wiem.

– Jureczku…

– Naprawdę nie wiem. Nie potrzebowałbym go, gdybym miał te informacje.

Kruk nie naciskał. Nie trzeba było. Młody Wiśniewski ładnie się rozkręcał.

– Podobno go nienawidziłeś.

– Ech… – Wzruszył ramionami. Jeszcze się nie przyzwyczaił do skutych rąk. – To był pomysł Stefa.

– Byliście na ty?

– Pewnie. Miałem go panować, jak razem dilowaliśmy? No, chyba że przy ludziach. – Na moment Jurek odzyskał dawną arogancję, ale zaraz znowu zgasł. – Stef chciał, żeby nikt nas nie łączył. Gadałem więc wszędzie, że to kutas, bo tak wypadało. A przez cały ten czas… Dawał dobre ceny, mogłem zarobić.

– Twoi kumple wiedzieli?

– Niektórzy. Jak Stef zniknął, urządziłem nawet imprezę, żeby wyglądało, że się cieszę. Ale zaczęło brakować towaru.

– Dzisiaj ci nie brakowało. Zacząłeś kupować gdzie indziej?

Cisza. Kruk czekał. Gdy się nie doczekał, sięgnął do schowka po latarkę, wychylił się w stronę tylnych siedzeń, oślepił chłopaka strumieniem światła, a wolną ręką chwycił go za kurtkę.

– Mów do mnie.

Trzymał go tak chwilę, krzywiącego się i uciekającego twarzą od światła, po czym puścił, zgasił latarkę i powiedział spokojnie, niemal delikatnie, jakby bał się go urazić:

– Wciąż mi nie mówisz, skąd Rakowiecki miał towar.

– To był jego sekret – szepnął Jurek.

– Przecież nie utrzymał go przed tobą. Robiliście razem dwa lata. Słuchaj, doceń, jaki jestem miły. – Łagodność zaczęła odpływać z głosu Kruka. – I przestań pierdolić.

– On umiał strzec sekretu.

– Nie mógł być sprytniejszy niż ty.

Znowu milczenie, ale tym razem Wiśniewski sam je przerwał:

– Raz mu się tylko wymsknęło.

– A widzisz? – Komisarz znów był łagodny. – Raz przecież wystarczy.

– Jak kiedyś zaistniały braki, powiedział, że kopsnie brata na Niderlandy.

Krukowi bardzo się to nie spodobało i musiało to się odbić w jego oczach.

– Mówię prawdę – zapewnił Jurek.

Marta byłaby zachwycona. Bracia wspólnie prowadzący narkotykowy handel. Tam, gdzie są narkotyki, są pieniądze, konflikty, a i śmierć zajrzy w takie miejsca chętniej niż gdzie indziej.

Kruk westchnął.

– Ładnie gadasz. Podoba mi się. Nie podoba mi się, czego wciąż nie mówisz.

Wiśniewski patrzył na Kruka spode łba. Czujnie, jak zwierzę w klatce. Albo jak ktoś, kogo zakuto w kajdanki i posadzono na tylnym siedzeniu samochodu policjanta. I kto nie miał pewności, co z nim będzie.

– Niby czego nie mówię?

– Już ty wiesz czego. Widzisz, Jureczku, ja gadam z takimi jak ty od lat. Chętnie rozwodzicie się o tym, co już wiem albo co jest gówno warte. Pod presją puszczacie farbę, żeby wyglądać szczerze i żebym się odpierdolił. A o tym, co ważne, milczycie. Masz moje słowo. Tego, co wiesz, nie zabierzesz ze sobą.

– Mamy układ! – Chłopak niemal pisnął.

– To się wywiąż.

Zapadła cisza. Wiatr lekko uderzył o szyby samochodu. Zimno zaczęło przenikać do wnętrza auta.

– Kacper nie powiedział?

Wiśniewski zaczynał wreszcie myśleć, jednak Kruk nie zamierzał pozwolić, by cokolwiek mu z tego przyszło.

– Powiedział, ile trzeba, aby cię dojebać. Gadaj, albo to wszystko, co już wyśpiewałeś, wyśpiewałeś na darmo.

– To nic wielkiego. I do niczego się panu nie przyda.

– Kurwa…

– Stef trzymał towar w wypożyczalni sprzętu nad morzem. Nie chciał mieć tego przy sobie. Jego brat tam czasem dorabiał w lato, a zimą też miał chyba łatwe wejście, bo doglądał hangaru.

– Co to za wypożyczalnia?

– Taka tam, w okolicach Władysławowa. Skutery, łodzie motorowe. Jak obwiesił się ojciec Stefa, to Stef pożarł się z bratem i zgarnął stamtąd towar.

Krukowi nie podobała się ta wypożyczalnia. Nie po to męczył się z chłopakiem, aby umacniać wersję Marty, a swobodny dostęp do sprzętu w listopadzie tę wersję wręcz betonował. Młoda pani prokurator otwierałaby już szampana, gdyby się dowiedziała.

Podobał mu się za to coraz bardziej młody Wiśniewski. Chłopak z inicjatywą. Musiał śledzić Rakowieckiego.

– Chyba nie miał pomysłu, gdzie go trzymać – rzekł Jurek – bo wpakował do swojego gabinetu. Przykleił za regałem. Zacząłem się niepokoić, czy nie robię interesów z głupim fiutem.

– Widziałeś?

– Zaobserwowałem pewne rzeczy. A potem, wie pan, jak Stef zniknął i się nie pojawiał, nie było co rozprowadzać. A tam świeżutki towar drzemał przyczepiony do płyty pilśniowej. No i dobra, wziąłem go sobie. Stefowi już się nie przyda. Zadowolony pan?

– To było aż tak proste?

Chłopak walczył jeszcze ze sobą, ale była w tym rezygnacja. Pokiwał głową.

– Trzeba było włamać się do gabinetu Stefa, wyjąć towar i zrobić tak, żeby nikt się nie zorientował. Nie wiedziałem, jak to zorganizować. Wtajemniczyłem kilku chłopaków, zrobiliśmy to razem. Kacper był jednym z nich.

Kruk długo mu się przyglądał. Kacper Jaskulski mógł w tym uczestniczyć, ale nie musiał. Być może Wiśniewski chciał go umoczyć z zemsty. Wiele to o nim mówiło, lecz dla komisarza nie miało znaczenia.

– Nazwiska.

Chłopak niemal podskoczył.

– Ale…

– Kacpra już wymieniłeś. Podaj pozostałych.

– Ale to się panu na nic…

– Nazwiska, kurwa!

Podał trzy nazwiska. Mówił wolno, nie patrząc na Kruka. Podając ostatnie, nawet się zająknął i poprawił. Kruk pomyślał, że on nazwiska swoich kolegów potrafiłby wymienić bez takich trudności.

– Będę musiał cię jednak potrzymać, póki nie sprawdzę tych nazwisk.

– Jak to?

– Tak to. Ja ofiaruję ci pomoc, a ty łżesz.

Kruk wrzucił notes do schowka. Sięgnął w stronę stacyjki.

– Powiem prawdę – jęknął Jurek. – Baszanowski, Kukułka, Lazarus.

Komisarz musiał znowu otworzyć schowek, wyjąć notes, pomacać za długopisem, który gdzieś się zapodział. Gówniarze bywali czasochłonni. Zapisał nazwiska. Jeśli Jurek i tym razem kłamał, zasługiwał, by mu to uszło na sucho.

– Dużo było tego towaru?

– Raptem siedemdziesiąt gram.

– Czego?

Jurek zwlekał z odpowiedzią.

– Koksu.

– I nie opchnąłeś tego do dzisiaj?

– Nie o to chodzi. Ja tylko wąskiej grupie znajomych… Nie szaleję.

– Ile zostało?

Kolejna pauza. Mogła oznaczać, że Jurek liczy w myślach zapasy. Kruk sądził, że zbyt często takie pauzy poprzedzają kłamstwo, ale miał też przeczucie, że tego chłopak nie zaryzykuje.

– Jakieś resztki.

– Dobra. – Kruka niewiele to obchodziło. Jego osobista polityka walki z narkotykami nie uwzględniała tępienia płotek ryjących w mule na samym dnie stawu. Naprawdę grubych ryb nie mógł dostać, a niszczeniem planktonu w rodzaju Wiśniewskiego z równym poświęceniem, co bezskutecznie, zajmowali się inni. Plankton świetnie podbudowywał statystyki. Kruk walkę z drobnymi dilerami całkowicie sobie odpuścił, choć był to jego sekret, o którym nikomu nie wspomniał.

Stefan Rakowiecki miał swój mały biznes. Nic spektakularnego, ładny dodatek do uniwersyteckiej pensji. Prowadził go ostrożnie i dobierał rozważnych współpracowników.

Wiedziała o tym niewielka grupa osób. Paru studentów, kilka sprzątaczek. Żona przyjaciela, która powiązała to ze swoim biznesem. Dziekan wydziału, który też umiał na tym skorzystać. Brat dostarczający towar, skądkolwiek go miał. I Kania, który lubił wiedzieć o takich rzeczach, aby podejmować słuszne decyzje.

Skromne, dystyngowane grono.

– Kto jeszcze dla niego robił?

– Pan mi znowu nie uwierzy, ale nie mam pojęcia.

– Nie wierzę ci, bo kłamiesz.

– Trochę kłamałem, ale nie teraz. Wiem, że był taki ktoś, choć nie wiem kto i gdzie, bo akurat tego nie chciałem wiedzieć. Stef wyciągnął od faceta pięćdziesiąt papiera na nową dostawę, ale po tym, jak pożarł się z bratem, nie wywiązał się. Słyszałem, jak rozmawiał z gościem przez telefon w swoim gabinecie. Zdziwiło mnie to, bo Stef nie miał nawet komórki. Był paranoikiem i bał się podsłuchów, nie gadał o biznesie przez telefon. A wtedy nie dość, że gadał, to denerwował się, kręcił. Nie chciał oddać pieniędzy i facet mu groził.

– Kim był ten facet?

– Mówiłem, że nie wiem.

– Mówiłeś różne rzeczy.

To pięćdziesiąt tysięcy… Plus setka z banku. Rakowiecki upłynniał narkotyki, musiał mieć też bieżące wpływy. A więc plus pieniądze z wpływów. Robiła się z tego ładna kwota, którą Rakowiecki mógł mieć przy sobie w chwili śmierci, jeśli było tak, jak Kruk myślał, że było. To znaczy jeśli Stefan w dniu zniknięcia wybierał się do Kani spłacić długi ojca.

Kruk zagadnął Jurka o adres wypożyczalni sprzętu we Władysławowie i zapisał go. Musiał to sprawdzić.

Może po prostu nie miał racji. Może to naprawdę był Łukasz. Marta, w swoim dążeniu do zamknięcia śledztwa, miała szczęście i obstawiła dobrego konia. Zdarza się. Tajemniczy wydawał się worek z wołowej skóry, w którym znaleziono ciało, ale samo zabójstwo nie musiało mieć w sobie nic tajemniczego. Mogło być banalne jak chleb z masłem. Kruk niepotrzebnie próbował komplikować. Komplikować to umiał, o czym świadczyło całe jego życie. Ze szkodą dla siebie.

– A teraz chwila prawdy. Nie ma żadnych zarzutów, protokołu, raportu, obdukcji, niczego. Kacper mi nic nie powiedział. Pewnie by powiedział, gdybym się wysilił. Ale wolałem, aby to przydarzyło się tobie.

Utkwił wzrok w oczach Jurka. Wiśniewski był bystrym chłopakiem, ale tym razem miał trudności ze zrozumieniem, więc Kruk kontynuował:

– Nie przyznał się nawet do tego, że ty go pobiłeś. Taki już z niego lojalny kolega. Faktem jest, że ty zaśpiewałeś, a on nie. Presja była różna, przyznaję, ale na to się zwykle nie patrzy. Jeśli w toku śledztwa nie natknę się więcej na twoją postać, Jureczku, to masz mnie z głowy. Obiecuję. Ale jeśli znowu tkniesz Kacpra, ja się o tym dowiem.

Wreszcie zaczynało coś do niego docierać.

– Pan mnie oszukał? – spytał niepewnie.

– No.

– Nie miał pan prawa mnie zatrzymać?

– Założysz się?

– Mój ojciec…

Kruk pokręcił głową. W głosie Wiśniewskiego pobrzmiewała gorycz. Chłopak był taki jak wszyscy. Chciał czuć, że jest ktoś, kto się za nim ujmie, na kogo może zawsze liczyć. Ktoś, kto nie osądza, tylko staje murem. Akurat jemu się nie trafiło.

– Jeszcze ci się nie znudziło?

Wiśniewski popatrzył pusto przed siebie. Trudno było wyczytać cokolwiek z wyrazu jego twarzy.

Kruk wysiadł z samochodu. Otworzył tylne drzwi i pomógł chłopakowi wysiąść. Stanął za nim z zamiarem otwarcia kajdanek.

– Lepiej, żebyśmy się zrozumieli. Kacper ma mieć spokój albo pójdę przesłuchać twoich kumpli. Tych, co ich nazwiska podałeś mi do kajetu. A w trakcie rozmowy skoczę do kibla. Zostawię kajet na stole, żeby poczytali, przez kogo moja wizyta. Rozumiesz, w czym rzecz?

Nie otworzył kajdanek, dopóki Wiśniewski nie przyznał, że rozumie. Jego głos brzmiał tak boleśnie, że Kruk mu uwierzył.

46

W sobotę Kruk pojechał do Władysławowa i obejrzał wypożyczalnię sprzętu wodnego, o której mówił Jurek Wiśniewski, a raczej stanął przed niewielkim i zamkniętym na głucho hangarem. Wypożyczalnia znajdowała się przy plaży, trochę na uboczu. Gdyby trzeba było popełnić zbrodnię na łodzi wyciągniętej z hangaru, dałoby się to zrobić.

Kruk by się tego nie podjął, ale nie miał doświadczenia. Nigdy nie topił nikogo w morzu.

Na zakratowanym oknie widniała nalepka firmy ochroniarskiej, a także numer do właściciela. Zadzwonił tam. Właściciel nie widział powodu, dla którego miałby wpuszczać komisarza na swój teren, poza tym prowadził kilka pensjonatów i był ogromnie zajęty. Kruk odburknął, że rozumie, styczeń to przecież szczyt sezonu.

Nadal z aparatem przy uchu zapatrzył się na łagodnie poruszające się fale. Facet po drugiej stronie dwukrotnie zdążył powtórzyć „halo”, zanim Kruk odezwał się znowu.

Wyjaśnił, że wypożyczalnia służyła Łukaszowi Rakowieckiemu za miejsce przechowywania narkotyków. W związku z tym występuje o nakaz przeszukania. W ciągu dwóch godzin ściągnie ekipę z Gdańska. Życzył facetowi miłego dnia i rozłączył się.

Takie tam gadanie dla bardzo, ale to bardzo naiwnych.

Właściciel wypożyczalni był naiwny. Natychmiast oddzwonił. Przeprosił, nie wiedział, że to taka sprawa. Obiecał, że za chwilę się pojawi.

Przyjechał starym land roverem freelanderem. Drobny, zasuszony mężczyzna o szpakowatych włosach i zaniepokojonych oczach. Chciał koniecznie wiedzieć, co Rakowiecki „nawywijał”. Kruk nie lubił tego słowa. „Nawywijać” – co to kurwa jest, przedszkole? W każdym razie wypożyczalnia stała zamknięta od września, a że Łukasz znał się na silnikach, miał zadbać o sprzęt przed zimą. Zapytany, czy w połowie listopada zeszłego roku ktoś mógł zwodować jedną z łodzi, bez wahania odparł, że nie.

W hangarze stało sześć jednostek i Kruk uznał, że co najmniej cztery nadawały się do transportu worka. Pochodził trochę między zakrytymi plandekami łodziami, zajrzał tu i ówdzie, i nie stał się przez to ani odrobinę mądrzejszy.

Właściciel wciąż pytał o narkotyki. Łukasza uważał za uczciwego człowieka. Jego śmierć nim wstrząsnęła. Nie wierzył, że Łukasz mógłby nadużyć zaufania. Gadał jak najęty. Niektórzy tak mają, jak chcą coś ukryć, a inni mają tak zawsze. Kruk uznał, że mężczyzna należy do tej drugiej kategorii. Uznał tak, bo chciał już wracać do Trójmiasta.

Po powrocie zajrzał na komendę. Dwie godziny spędził nad dokumentacją. Sam się zastanawiał, czego jeszcze w niej szuka. Potem zabrał część teczek i nie troszcząc się, że łamie przepisy, pojechał do domu.

Był zniechęcony. Nic nie miał. Myślał o tym, że ktoś groził Stefanowi. Kto? Żeby się tego dowiedzieć, potrzebował czasu. Ten czas uciekał, a on wciąż nie miał punktu zaczepienia.

Zrobił więc jedyne, co taki stary, twardy policyjny wyga mógł zrobić w obecnej sytuacji. Zabrał się do sprzątania mieszkania.

Sobota to dzień, na który ludzie czekają przez cały tydzień pracy, a gdy w końcu nadchodzi, spędzają go na porządkach, bo tylko wtedy mają na to czas. Gdy robi to cała rodzina, uchodzi to za część życia rodzinnego. Gdy się to robi samemu, jest to zwykła konieczność i w gruncie rzeczy strata czasu.

Kruk nigdy nie czekał na sobotę i dlatego dał sobie prawo, by ją zmarnować jak mu się podoba. Rzadko zabierał się do sprzątania, ale gdy już to robił, robił to porządnie. Taki nawyk. Jak się do czegoś zabierasz, nie spieprz tego, nawet jeśli to mycie podłogi. Miał nadzieję, że w trakcie tych wszystkich bezmózgich czynności na coś wpadnie. Coś mu się przypomni albo wypłynie z otchłani podświadomości. Nic z tego. Pod wieczór miał lśniącą kuchnię i łazienkę, pusty, martwy i pachnący środkami chemicznymi „salon” oraz równie sterylną sypialnię.

I tyle. Żadnych przebłysków geniuszu śledczego.

Wziął prysznic. Jeśli wykopią go z policji, będzie mógł aplikować na sprzątaczkę u Rańskiej. Miałaby z nim dobrze, bo nie lubił brać wolnego. On też miałby z nią dobrze. Płaca pewnie podobna, a mniej stresów. No i co za szefowa…

Gdy stał nagi z ręcznikiem w dłoni, zadzwonił telefon. Doczłapał się do pokoju, zostawiając na świeżo umytej podłodze mokre ślady. Sylwia Rańska. A mówią, że telepatia nie istnieje.

– Dobry wieczór, panie komisarzu. – Miała przyjemny, choć lekko podenerwowany głos. – Przepraszam, że o tej porze.

– Nie ma sprawy.

– Czy w zamian za pomoc, jakiej udzieliłam przy śledztwie, mogę liczyć na trochę wsparcia?

– To znaczy?

– Przekazuję telefon panu z drogówki.

Z wymiany zdań, jaka do niego dotarła, Kruk zorientował się, że funkcjonariuszowi nie spodobał się pomysł tej rozmowy, jednak z oporami wziął aparat.

– Tak? – Ton głosu nie zwiastował niczego dobrego. Z pewnością chłopaki z drogówki mieli wyżej uszu różnych gości, którzy usiłowali wywierać na nich wpływ.

– Cześć, komisarz Sławek Kruk z Wojewódzkiej.

– Posterunkowy Leszek Wiszczyk.

– Prośbę mam.

– Jakbym nie wiedział.

– Stoisz tak, żeby ona nie mogła cię słyszeć?

– Bo co?

– Bo to jest właśnie ta prośba. Przejdź gdzieś na bok, chcę pogadać od serca.

Sławek słyszał, jak policjant idzie. W tle pobrzmiewał szum przejeżdżających samochodów.

– No i?

– Co na nią macie?

– Przekroczenie.

– Duże?

– Jechała sto dziesięć.

– Jak wszyscy, ruch w nocy mały, a Gdańsk ma dobre drogi.

– Na ograniczeniu do czterdziestu.

– Ożeż kurwa!

– Żebyś wiedział. Przy takiej pogodzie. Mamy minus dziewięć. W tym miesiącu to rekord.

– Chcesz mieć kolegę w KW?

– Ciebie? Słyszałem o tobie. Wewnętrzni mają cię na oku, wkrótce możesz być moim prawym. Tu sprawa jest czysta, teren zabudowany, zabieramy okładki na trzy miesiące.

– Dobra. – Kruk pomyślał, że ostatnio wszyscy martwią się o jego pracę. Jakaś epidemia. – Zrobisz coś dla mnie czy nie?

– Niechętnie.

– Bądź człowiekiem. Gówno chodzi po ludziach i warto dobrze żyć z kolegami.

– Ale będziesz mi nieźle winien. – Wiszczyk nie był przekonany. – Budżet państwa potrzebuje środków. No i sam wiesz, statystki… Ale niech będzie. Pouczę i wyślę do domu.

– Daj jej maksa.

Zatkało go. Chyba to właśnie znaczyła cisza, jaka zapadła.

– Dlatego chciałeś, żeby nie słyszała?

– Przywal pięćset i mruknij coś, że dochodzeniówka nie będzie cię ustawiać.

– Bracie, ona nie będzie szczęśliwa – zachichotał posterunkowy.

– Zostaw to mnie. Zabierz lejce, wypisz kwity, tylko nigdzie tego nie rejestruj. Rozumiesz, o co mi chodzi?

Kruk rozłączył się. Wytarł się do sucha, włożył czyste dżinsy i świeżą błękitną koszulę. Sięgnął po dokumenty i zadzwonił po taksówkę. Usiadł przy stole. Czekał.

Zadzwoniła po dziesięciu minutach. Była zła, rozżalona i zbierało jej się na płacz. Straciła prawo jazdy, a potrzebuje samochodu do pracy. Dostała mandat na pięćset złotych. Czy pan komisarz rozumie? Na pięćset i policjant z drogówki nie ukrywał, że dostałaby mniej, gdyby ten cwaniak z dochodzeniówki się nie stawiał. Chwilę mu zajęło, zanim ją uspokoił i przekonał, że jeszcze nie wszystko stracone. Zaoferował, że w poniedziałek od rana poruszy niebo i ziemię, by oddano jej dokumenty. Zapytał, gdzie teraz jest. Podała mu nazwę ulicy. Zaproponował, że przyjedzie i odstawi ją do domu. Porozmawiają. Zawahała się, ale powiedziała „tak”.

Taksówka już na niego czekała przed blokiem, a kierowca się niecierpliwił.

47

Posterunkowy Wiszczyk okazał się wysoki, krótko ścięty i marnował talent w drogówce. Był urodzonym aktorem. Naskoczył na Kruka, że nie zamierza dla niego naginać przepisów, a dla bezpieczeństwa kierowców lepiej będzie, jak jego przyjaciółka – tak nazwał Rańską – zniknie z polskich dróg. Wystąpienie było wspaniałe, a w jego trakcie Wiszczyk zdołał niepostrzeżenie wsunąć w dłoń Kruka zabrane Sylwii Rańskiej prawo jazdy. Wyszedł z tego majstersztyk policyjnej roboty.

Sylwia stała przy czarnej hondzie civic oparta o maskę i nerwowo paliła papierosa. Miała na sobie krótki płaszczyk i była umalowana. Uśmiechnęła się blado do Kruka, po czym ignorując Wiszczyka i jego kolegę w odblaskowej kamizelce, rzuciła na asfalt niedopałek, demonstracyjnie przyduszając go końcem skórzanego bucika. Bez słowa zajęła miejsce na siedzeniu pasażera i czekała, patrząc pustym wzrokiem przed siebie. Kruk usiadł za kierownicą.

Wnętrze wydało mu się przytulne i pachniało jej perfumami.

– Proszę się nie martwić – powiedział, ruszając i wymijając radiowóz. – Jakoś to załatwimy.

– Oby. Wie pan, co dla mnie oznacza utrata prawa jazdy? Każdego dnia przejeżdżam po Gdańsku ponad sto kilometrów. Muszę wszystkiego sama dopilnować. Czasem trzeba dowieźć dziewczyny na realizację.

Kruk drgnął, bo zabrzmiało to jak policyjny slang, ale jej przecież chodziło o coś innego. Wyglądała na znużoną i to ją odrobinę postarzało. Nie na tyle jednak, aby przestała mu się podobać.

– Pamięta pan, gdzie mieszkam? – Zwróciła ku niemu twarz i mógł w pełni podziwiać mocny, niemal wieczorowy makijaż.

Skinął głową.

– Nie chcę prawić morałów, ale sto dziesięć na ograniczeniu w takich warunkach to ryzykowna zabawa.

– Śpieszyłam się – ucięła.

– Już się pani nie śpieszy?

– Śpieszyłam się do domu.

Sławek poczuł przygnębienie. Nie rozumiał, z jakiego powodu. Sylwia Rańska miała męża, swój dom, swoje sprawy, które w ogóle jego nie dotyczyły. Czy właśnie to go przygnębiło? Byłoby to nieracjonalne, biorąc pod uwagę, że widział tę kobietę trzeci raz w życiu.

Zdał sobie sprawę, że Rańska go obserwuje. Kątem oka dostrzegł, że delikatnie się uśmiecha.

– Wracam z pracy – wyjaśniła łagodnie. – Chciałam po prostu odpocząć.

Z jakiegoś powodu, którego także nie rozumiał, poczuł się lepiej.

– Bardzo pani elegancka – zauważył.

Pod rozpiętym płaszczem miała stonowaną garsonkę i sporo złotej biżuterii na szyi, dłoniach i w uszach.

– Sądzi pan, że w mojej branży bardziej pasowałby mi fartuch?

Kruk nie miałby nic przeciwko, by zobaczyć ją w stroju pokojówki ze skromnie zaplecionymi dłońmi na małym półokrągłym fartuszku. Albo w lśniąco białym uniformie pielęgniarki, z ogromnym dekoltem, gdy pochyla się nad nim z troską. Pasowałby jej też mundur policjantki z drogówki, w którym srogo go poucza.

– Nie to miałem na myśli.

– Firmę, taką jak moja, buduje się na dwóch filarach. Pierwszy, najbardziej oczywisty, to personel. Pracowitość, dyskrecja, kultura osobista i czystość. Drugi to ja. Jak się prezentuję, jak zachowuję, bo od tego zależy, czy można mi zaufać. Czy można mnie i moich ludzi wpuścić do firmowych biur pełnych tajemnic i nie martwić się o to, że wyniesiemy spinacze do papieru lub aktualnie chodliwy sekret.

– Rozumiem – mruknął Kruk.

– Mam nadzieję – powiedziała z powątpiewaniem. Oparła głowę o boczną szybę i tak siedziała, patrząc na mijane budynki.

Wkrótce wjechali w Myśliwską. Kruk zwolnił, bo ulicę naszpikowano spowalniaczami. Sylwia milczała zamyślona. Jej twarz gasła i rozjaśniała się, gdy zalewało ją światło mijanych latarni. Honda zatrzymała się przed szlabanem osiedla, a ona wydobyła z torebki pilota i wjechali na parking. Wskazała Krukowi miejsce parkingowe, zatrzymał tam samochód, wyłączył silnik i oddał jej kluczyki.

Zapadło milczenie.

– Dziękuję, że mnie pan przywiózł – powiedziała. – Powinnam chyba teraz zaprosić pana na drinka.

– Nie trzeba. Jest późno, a pani mąż…

– Wraca z Warszawy jutro rano. Zbiera materiały do książki. – Westchnęła. – To dlatego tak pędziłam. Chciałam mieć ten wieczór tylko dla siebie.

Uroki małżeństwa, pomyślał Kruk. Chwile samotności stają się cenne.

– Tym bardziej nie powinienem wchodzić.

– Zapraszam pana na jednego drinka, nie na całą noc. – Roześmiała się miękko. – Chodźmy.

48

Mieszkanie było przestronne i urządzone tak, że Kruk nie miał wątpliwości, kto decydował o wystroju. Ona.

Wskazała obficie zaopatrzony barek w rogu salonu i poprosiła, by Kruk przygotował dla siebie, na co ma ochotę, a dla niej mojito. Zniknęła w łazience. Sławek stanął przed baterią blisko trzydziestu butelek różnych kształtów i kolorów. Jego umiejętności mieszania alkoholi ograniczały się do wódki z colą, a mojito kojarzyło mu się z Mohikaninem. Czuł się zagubiony i musiał tak wyglądać, bo gdy Rańska pojawiła się znowu, zmieniła zdanie i stwierdziła, że sama przygotuje drinki. W końcu to ona go zaprosiła.

Onieśmielała go i był za to zły na siebie. Od dawna nie przebywał sam na sam z kobietą, która w dodatku była mężatką i znała się na drinkach. Od rozwodu miał jedną jedyną przygodę z koleżanką z pracy podczas szkolenia z technik operacyjnych w Legionowie. Ona także wtedy była świeżą rozwódką. Pochodziła z Olsztyna, co miało tę zaletę, że to dwieście kilometrów od Gdańska. Wymienili numery telefonów, a po powrocie do domów żadne z nich nie zadzwoniło. Zdrowy, czysty układ dwojga ludzi szukających nowego miejsca w życiu.

Dwa lata i tylko jedna kobieta. Mało efektowny wynik. Po przeliczeniu wychodziło pół kobiety na rok. Nie było się czym chwalić.

Usiedli na kanapie i Sylwia podała Krukowi drinka. Posmakował. Był dobry. Cholernie dobry. Nie wiedział, co to jest. Może mojito. Zamierzał wyrazić swoje uznanie, ale Sylwia odezwała się pierwsza:

– Odwiedziła mnie niedawno w pracy pewna kobieta. Chciała porozmawiać o zleceniu na sprzątanie kilku biur we Wrzeszczu.

Spojrzał na nią uprzejmie. Nadszedł czas na niezobowiązującą pogawędkę.

– To było ciekawe spotkanie – mówiła dalej. – W życiu nikt nie przypatrywał mi się tak natarczywie, zupełnie jakby próbowała ocenić, ile jestem warta.

– Widać nie chciała, by sprzątał u niej byle kto – odparł, żeby powiedzieć cokolwiek.

Sylwia popatrzyła na niego z uśmiechem.

– Chyba ją rozzłościłam. Miałam przed sobą jej wizytówkę i nadmieniłam mimochodem, że to paradne nazywać się Kolarczyk. Takie śmieszne nazwisko, a już zwłaszcza dla kogoś, kto kiedyś nazywał się Kruk.

Milczał przez chwilę.

– Na pewno ją pani rozzłościła. Skąd wiedziała, kim pani jest i gdzie pani szukać?

– Ależ panie komisarzu…

– Tak, wiem, rozpytała obsługę w La .

Połykała drinka w szybkim tempie, usta miała wilgotne. Wyglądała na rozbawioną.

– Czemu pańską byłą żonę interesuje, z kim się pan spotyka?

– Troszczy się, żebym nie zadał się z nieodpowiednią kobietą.

– A ona uważa, że była odpowiednia?

– Troszczy się, żebym nie zadał się z nieodpowiednią kobietą drugi raz.

– Na szczęście w naszym wypadku nie ma ryzyka, prawda? Spotykamy się wyłącznie – Sylwia szukała właściwego słowa – służbowo.

Parsknęła. Może przypomniała się jej początkowa scena z filmu Rejs. Krukowi w każdym razie się przypomniała. Zapytała, czy chce drugiego drinka, ale podziękował.

Wymieszała alkohole dla siebie i wróciła na swoje miejsce. Może tak mu się tylko wydawało, ale usiadła trochę bliżej. Tego drugiego drinka sączyła wolniej. Milczała. Czekała, żeby to Kruk się odezwał.

– Przyjemnie tu.

– Takie nasze małe, miłe mieszkanko.

– Pani jest zbyt skromna. Nie takie znowu małe.

– Sylwia. – Z uśmiechem podała mu rękę. Miała ciepłą, suchą dłoń. I zaróżowione policzki. I lśniące oczy.

Zaczęła opowiadać o tym, że jej rodzice przeprowadzili się do Gdańska z Bydgoszczy, gdy miała sześć lat. Zamieszkali w tych wysokich blokach na Morenie i tam spędziła dzieciństwo. Podczas studiów, a studiowała anglistykę na UG, wynajmowała mieszkanie z koleżankami, aby uciec od rodziców. Gdy pobrali się z Tadeuszem, wybrali Myśliwską, bo podobało im się, że powstaje tu tyle nowych osiedli. No i ceny były chrześcijańskie.

Kruk patrzył na nią, kiwał głową i niemal wcale jej nie słuchał.

– W każdym razie – powiedziała – życie upływa, a ja wciąż obracam się w tym samym obrębie kilku ulic.

– To tak jak ja – mruknął, nie całkiem pewny, czy mówi do rzeczy.

– Gdzie mieszkasz?

– Obrońców Wybrzeża – odparł, a potem nieoczekiwanie dla samego siebie podał jej numer bloku, klatki i mieszkania. Ją też to zdziwiło, bo uniosła brwi, ale nie powiedziała nic. – Był czas, że marzyłem, aby się stamtąd wynieść, wszystko jedno gdzie. A potem przestałem tego chcieć. – Zapadła cisza. Aby ją przerwać, spytał: – Jak to się stało, że absolwentka anglistyki założyła firmę, która z anglistyką nie ma nic wspólnego?

Z jakiegoś powodu to pytanie sprawiło jej przykrość.

– Życie się czasem dziwnie układa.

To wszystko, co miała na ten temat do powiedzenia. Uśmiechnęła się, zakładając nogę na nogę. Wygładziła spódnicę na udach.

– Nie pytasz o śledztwo – rzekł.

– A jak śledztwo?

– Cóż, nie posunęliśmy się do przodu.

Chwilę milczała, a potem podniosła wzrok. Dostrzegł w nim drwinę.

– Zaczynasz temat, w którym nie masz nic ciekawego do powiedzenia?

Przeczesała dłonią włosy, pochylając przy tym głowę zmysłowym ruchem. Przez chwilę lekko kołysała stopą.

Westchnęła zniechęcona.

– Masz rację. – Wychyliła drinka do dna. – O czym innym moglibyśmy rozmawiać? To całkiem miły wieczór, czemu by go nie zepsuć rozmową o policyjnej pracy? W końcu znałam Stefana. Powinnam chcieć wiedzieć, co się stało i kto stoi za jego śmiercią. O każdej porze dnia i nocy powinnam tego chcieć. Tego ode mnie oczekujesz?

Znowu wstała i zabrała się do mieszania alkoholi, tym razem nie proponując Krukowi. Stała do niego tyłem, ale po sposobie, w jaki brała do rąk butelki i je odstawiała, rozpoznał, że jest zła.

Wróciła na miejsce.

– Właściwie to nie wiem, czy w ogóle chcę rozmawiać. – Zamyśliła się, a gdy znowu na niego spojrzała, mrużyła oczy, które zgasły. – Nie chcę rozmawiać o śledztwie, o twojej pracy, mojej pracy, życiu, o tym, jakie masz plany na przyszłość ani jakie ja mam plany na przyszłość. Nie interesuje mnie, co oglądasz, jaką muzykę lubisz ani jakie nosisz w sobie wspomnienia z dzieciństwa. I wiesz co? Nie pragnę ci wyznawać, jak to jest ze mną. Nie chcę też słuchać o twoich marzeniach, bo może je masz i może są takie jak wszystkie.

– Ciekawe podejście.

– Nie sądzę, że jest ciekawe.

Nie odpowiedział, czym sprawił jej zawód. Zdaje się, że kolejny.

– A więc jak wygląda śledztwo? – spytała, siadając wygodniej, jakby szykowała się do rozmowy, która miała ją znudzić. Twarz miała zwróconą do Kruka, ale jej wzrok poszybował gdzieś za niego.

Wstał i odstawił na stół pustą szklankę. Leniwie muskała opuszkami palców swój policzek. Odniósł wrażenie, że jest całkowicie tym zajęta i zapomniała o nim. Zbliżył się, nachylił i pocałował ją w usta. Nie poruszyła się. Nie krzyknęła z oburzenia, ale też nie rozchyliła ust dla zachęty. Siedziała spokojna, jakby jeszcze sobie o nim nie przypomniała. Pocałował ją drugi raz, pozostając na jej wargach dłużej, usiłując je sforsować. Napotkał opór.

Poczuł się głupio.

– Przepraszam – mruknął.

Nie zamierzała niczego mu ułatwiać. Wyraz twarzy miała raczej chłodny.

– Nie obrazisz się, jeśli nie wstanę, by cię odprowadzić?

Pokręcił głową. No to by było na tyle. Sylwia podkurczyła kolana, gnąc spódnicę garsonki i podciągając na siedzenie stopy okryte delikatną siateczką ciemnych pończoch. Uniosła drinka do ust i znowu się napiła. Jej twarz straciła wyraz. Sławek ruszył do drzwi. Źle wyczuł moment. Zdarza się. Można zrobić z tego dramat, ale nie chciał robić z tego dramatu, dopóki ona na niego patrzyła. Będzie miał na to czas potem. Masę czasu, aby czuć się jak idiota. Stając w drzwiach pokoju, odwrócił się. Obserwowała go spod nieznacznie zmrużonych powiek. Wydała mu się niewiarygodnie piękna.

Zrobił zwrot, wrócił do niej, nachylił się i pocałował ją znowu, obejmując jednocześnie w talii. Opierała się. Objął ją mocniej, siadając obok i odsuwając drugą ręką włosy z jej czoła. Tę drugą rękę ostrożnie zamknął na jej karku, przesunął wyżej, chwycił za włosy i delikatnie odchylił głowę. Walczyła jedynie chwilę, potem odprężyła się i poddała temu, a on zaczął całować jej szyję. Gdy wrócił do warg, były już gotowe. Poczuł jej język w swoich ustach.

– Chodź – szepnęła, uwalniając się z jego objęć i wstając. Jej oczy znowu lśniły. Ujęła go za rękę. Całowali się, gdy prowadziła go do sypialni. – Możesz mnie mieć w każdy sposób. Jestem bezpłodna.

Rozebrał ją, nie przestając całować. Była tak wspaniale zbudowana, że ledwo powstrzymał się, by przed nią nie uklęknąć. Zamiast tego przyciągnął ją do siebie mocno, gwałtownie, aby poczuła jego siłę.

49

Spał krótko, a potem obudził się, nie mógł zasnąć i leżał, patrząc w sufit. Sylwia spała odwrócona tyłem, okryta kołdrą stanowczo zbyt lekką, by mogła zamaskować jej kształty. Sławek czuł spokój. Był jak człowiek, który niczego nie pragnie, niczego nie potrzebuje, bo wszystko, czego chciał, dostał. Przeżywał jedną z tych chwil, w których ma się pewność, że jeśli świat zaraz się skończy, to przyjmie się to bez żalu, bo ten świat spełnił swoje obietnice.

Staromodny wielki budzik cykał przy łóżku, monotonny dźwięk wypełniał ciszę. Sylwia westchnęła i poczuł ruch materaca, gdy odwracała się w jego stronę. Oczy miała zamglone, ale już otwarte. Popatrzyła na fosforyzującą tarczę budzika.

Dochodziło wpół do piątej.

– Nie śpisz?

– Nie mogę.

– Myślałam, że potrafię dać ci sen.

– Byłaś cudowna. Chyba i z tego powodu nie mogę spać.

– A więc ja też nie będę.

Mocno wciągnęła powietrze do płuc, wypuściła je i jakby chciała zaprzeczyć swoim własnym słowom, zamknęła oczy.

– Opowiedz mi coś o sobie – wyszeptała sennie.

– Myślałem, że tego nie chcesz.

– Niektórych rzeczy chcę. Opowiedz o swoim małżeństwie.

– Kiepski pomysł.

– Jaka jest twoja historia?

– Taka jak wszystkie, tylko pojawia się tam moje imię.

– Ona czy ty?

– Nie ja.

Nieśpiesznie wysunęła spod kołdry nagie ramię i po omacku szukała jego ręki. Odsłoniła przy tym pierś i pozwoliła, by tak została. Naga, olbrzymia i piękna. Kruk pomyślał, że zrobiła to celowo, by wynagrodzić mu pytania.

– A więc ona – mruknęła.

Sławek westchnął. Szkoda, że chciała o tym rozmawiać. Jej palce głaskały jego przedramię. Była jak chirurg, który musi przeprowadzić bolesną operację, ale nie zapomina o znieczuleniu.

– Przysięgała, że nie.

– To dlaczego się rozstaliście?

– Pewnego dnia spakowałem graty i wyniosłem się do diabła. Nie wierzyłem jej.

Otworzyła oczy. Nie wyglądała już na taką senną.

– Chcesz mi powiedzieć, że odszedłeś bez powodu?

– Nic ci nie chcę powiedzieć, ale nawet przez sen jesteś nieustępliwa jak Święta Inkwizycja.

– Przecież mężczyzna zawsze chce wiedzieć takie rzeczy… Przekonać się, kto potajemnie zajął jego miejsce. Zrozumieć, dlaczego kobieta wybrała innego. Nie odchodzi się od kobiety, jeśli nie jest się niczego pewnym i nie wie się tego wszystkiego.

– Tak. – Sławek uśmiechnął się lekko. – To ją chyba najbardziej rozwścieczyło.

Usiadła na łóżku, otulając się kołdrą, ale tylko do połowy ciała. Musiał przyznać, że im więcej chciała się dowiedzieć, tym więcej oferowała w zamian.

– Czemu sobie kogoś znalazła? Naprawdę sądzisz, że to przez pieniądze? Miałeś majątek, ale go straciłeś i nagle to do niej dotarło, czy był też inny powód?

Nie wiedział, co ma odpowiedzieć. Sama powinna wiedzieć najlepiej, czemu leżeli tej nocy w jednym łóżku. On w swojej pracy naoglądał się wielu nieszczęśliwych historii.

Kobieta, która zdradza, zawsze znajduje dla siebie usprawiedliwienie. Bo on jej nie kocha, więc ona ma prawo szukać miłości na boku, albo kocha ją zbyt mocno i ona ma tego dość. Bo traktuje ją przedmiotowo, co ją upokarza, albo idealizuje, co jest irytujące. Bo ją zdominował i ona pragnie poczuć, jak to jest być wolną. Albo dał jej za dużo wolności, a ona potrzebuje oparcia na ramieniu mężczyzny, który bierze, co chce, i nie pyta o pozwolenie. Może też pragnąć zemsty, bo on zdradził ją pierwszy, lub ukarać go za to, że jest wierny, a jej chce się od tego rzygać. Wszystko staje się pretekstem, nawet te piękne, najpiękniejsze rzeczy – kiedy przestaje się kochać.

– Musimy o tym gadać? – spytał.

– A może nie miałeś racji? Może wcale nikogo nie miała?

– Mam pewność.

– Skąd? Jak możesz mieć pewność, jeśli nie próbowałeś niczego się dowiedzieć? Czy może jednak próbowałeś?

– Bo… – Uśmiechnął się lekko, bardzo lekko. – Nigdy nie poprosiła, bym wrócił.

– Biedaku… – Pogłaskała go po policzku. – Czekałeś?

Gdyby nie leżał, wzruszyłby ramionami. Zamiast tego wyciągnął rękę, bo chciał chwycić ją w talii i przyciągnąć do siebie. Pokręciła głową.

– Nie – powiedziała zaskakująco stanowczo. Znowu spojrzała na zegarek. – Musisz już iść.

– Teraz?

– Tadeusz wraca rannym pociągiem. Chcę jeszcze się przespać, zanim się pojawi.

Nawet nie był specjalnie zaskoczony. Już wczoraj wieczorem zrozumiał, że nie była jedną z tych przewidywalnych, nieskomplikowanych kobiet. Należała do takich, które na każdym kroku będą sprawiały niespodzianki. Niespecjalnie go to cieszyło. Leżał jeszcze chwilę, po czym podniósł się z łóżka i zaczął ubierać.

– Sławek – odezwała się spokojnie. – Wyjęłam ci z tylnej kieszeni spodni moje prawo jazdy. Wystawało, nie chciałam, żebyś je zgubił. I wsunęłam w zamian ten lipny mandat. Te druki są chyba jednak ścisłego zarachowania.

50

Gdy wrócił do domu, położył się jeszcze spać i obudził się o drugiej po południu. Nie chciało mu się ruszać z łóżka. Myślał o Sylwii. Gdy wreszcie wstał, nie chciało mu się ruszać z domu. Była w końcu niedziela. Gdy nie myślał o Sylwii, starał się myśleć o śledztwie. Mógł na nowo rozpatrywać wszystko, co już rozpatrzył, lub skupić się na tym, by przekonać sam siebie do wersji Krynickiej.

Tak było chyba prościej. Na pewno wygodniej. Bardziej bezpiecznie. I inwestował w ten sposób w swoją karierę, którą uporczywe dążenie do prawdy za wszelką cenę nadwątliło przez te wszystkie lata.

A prawda była taka, że Łukasz mógł zabić brata. Miał lepszy lub gorszy motyw, ale miał. Tragiczna śmierć ojca wstrząsnęła nim, mogło to poważnie nadwątlić jego psychikę. Obwiniał za tę śmierć Stefana. Poniekąd słusznie. Może zaczynał mieć obsesję. Może się pobili i sprzeczka z rękoczynami stała się iskrą, od której wszystko się zaczęło. Przy okazji Łukasz zgarnął gotówkę.

Nie miał alibi na prawdopodobny czas zabójstwa. Wcześniej zabrał worek ze sklepu. Pracował fizycznie, mógłby poradzić sobie z upchnięciem brata do worka, jeśliby go wcześniej trochę sponiewierał. Nie wiadomo, skąd wziął węże, ale kogo to obchodzi. Miał dostęp do łodzi, mógł zapakować na nią worek, wypłynąć – nawet jeśli właściciel wypożyczalni twierdził, że nie mógł – i pozbyć się worka na pełnym morzu.

Mogło przecież tak być. Czemu by nie? A że to wszystko domysły, poszlaki, interpretacje i nadinterpretacje? Że każdy rozsądny sędzia posłałby oskarżenie z takim materiałem do diabła? Przecież żaden rozsądny sędzia się nad tym nie pochyli. Nie będzie sędziego i procesu, nie będzie oskarżenia, nie będzie kary, bo główny podejrzany nie żyje. Będzie odhaczenie statystyk i historia dla prasy, a Kruk dałby głowę, że Marta zręcznie ułoży tę historię i opowie ją przekonująco, używając wielu prawniczych terminów. Będzie kompetentna, wiarygodna i błyskotliwa. A jeśli nawet nie, to rzeczą dziennikarza, szczęśliwca, którego wytypuje, będzie tak ją właśnie pokazać.

Wszyscy byli wygrani w tej sprawie. Zwłaszcza prokurator Marta Krynicka, która wiedziała, co robi.

Był tylko jeden problem. Kruk w to nie wierzył. I miał zaledwie tę jedną niedzielę, aby sobie poradzić ze sobą i nie zrazić jutro do siebie ludzi, którzy tę wersję kupią i będą promować. Z chwilą, gdy historia ukaże się publicznie, stanie się obowiązującą. Gdy odpowiednio wysoko postawione osoby uznają ją za swoją, stanie się jedyną prawdziwą. Jej ewentualna zmiana oznaczałaby przyznanie się do błędu, a takie osoby nie popełniają błędów, więc odtąd zmiana będzie cholernie trudna i wiązać się będzie z robieniem sobie wrogów.

Wrogów Kruk miał w nadmiarze. Dlatego należało przyzwyczaić się do tej wersji i nie robić głupstw.

Nie tknął przyniesionych z komendy dokumentów. Spoczywały na stole w pokoju, na wytartym z kurzu blacie.

Leżał, jadł i oglądał telewizję. W przerwach na reklamy myślał o Sylwii. Kiedy indziej przemyśliwał o tym, jak wszystkie kawałki układanki pasują do wersji z Łukaszem.

Gdy słońce zachodziło za oknem, Kruk był skłonny przyznać, że ta wersja nie jest taka zła.

Filmy pozwalały się oderwać, ale dopiero programy rozrywkowe i informacyjne ogłupiały naprawdę. Kruk oglądał je ciągiem do nocy. Około dziesiątej wieczorem uznał, że Łukasz Rakowiecki to zimnokrwisty morderca. Co prawda bardzo kochał matkę, a nawet Michael Corleone czekał z zabiciem brata, aby nie sprawiać matce bólu, ale przecież Łukasz Rakowiecki to nie Michael Corleone. Mógł być nawet o brata zazdrosny. Proszę, kolejny motyw na gwizdnięcie.

Kruk pomyślał, że jak się nie opanuje, jutro z samego rana zrobi Krynickiej awanturę, zamiast być potulny i gładki, a starcie z prokuraturą w jego obecnej sytuacji będzie jak zderzenie z lokomotywą. Dlatego w ogóle przestał o tym myśleć.

Jakoś mu się to w końcu udało.

Na noc nie poszedł do sypialni. Został na kanapie. Wyciszył dźwięk telewizora i przeskakiwał między kanałami, szukając czegoś, co zrobi mu tło na zasypianie. Nie miałby nic przeciwko kolejnemu filmowi o afrykańskiej sawannie. Zatrzymał się na chwilę, bo na jednym z programów znowu pokazywali ojca Marty.

Czy facet przeżywał nagły atak popularności, czy to on zaczął go zauważać, bo poznał Martę?

Tym razem senatorowi towarzyszyła żona, dystyngowana pani po sześćdziesiątce. Trzymała się świetnie, jak przystało na matkę kogoś takiego jak młoda prokurator Krynicka. Nie za chuda, co zawsze postarzało kobiety w pewnym wieku, nie za gruba. Doskonale ubrana. Kruk niedawno wyobrażał ją sobie jako uroczą siwą panią senatorową, i rzeczywiście, może potrafiła być urocza, jeśli chciała. Ale włosy miała kasztanowe, takie nie za ciemne, nie za jasne.

Dlaczego miałaby być siwa? Kobiety farbują włosy. A nawet niektórzy mężczyźni nieodporni na upływ czasu. Kruk też widział w swoich włosach siwe pasma i miał tylko nadzieję, że gdy nadejdzie czas próby, dzielnie to zniesie i potajemnie nie pobiegnie po farbę.

Zmienił kanał. O sawannie nic nie było, za to trafił na program o wszechświecie. Mgławice, galaktyki… to było barwne, tajemnicze i uspokajające.

Zasypiał, patrząc w gwiazdy na ekranie.

Żałosny substytut prawdziwych gwiazd.

51

W nocy obudził się. Serce mu biło jak po złym śnie, choć o niczym nie śnił. Usiadł na kanapie i wyłączył migający w ciszy telewizor. Przed oczami miał inną matkę, mniej szczęśliwą i nie tak profesjonalnie uśmiechniętą. Usiłował przypomnieć sobie tamtą rozmowę z Wandą Rakowiecką i słowa, które powiedziała. Może to nic takiego. W końcu mówiła o czasie, gdy bracia byli mali. To mogło się zmienić, może też nie zrozumiał jej właściwie.

Ale jeśli się nie przesłyszał, znalazł coś, co nie pasowało.

Miał przeczucie, że może to być ważne.

Pojedzie tam z samego rana. Jeszcze zdąży.

52

Dziewczyna z perłą zdawała się zajęta swoimi sprawami i nie zwróciła na Kruka uwagi, gdy siadał przy stole. Wanda Rakowiecka nie miała sernika, bo nie spodziewała się wizyty, ale uparła się, że poczęstuje go herbatą, i poszła do kuchni.

Mieszkanie nie zmieniło się od ostatniego razu. Stół nadal był zakryty tym samym obrusem. Na ścianach widniały te same ślady po obrazkach. Było ciepło, milcząco i smutno.

– Dziękuję, że przyszedł pan na pogrzeb – rzekła cicho, podając mu filiżankę z pachnącą herbatą.

Skinął głową. Nie miał gotowego planu tej rozmowy. Wciąż zastanawiał się, od czego zacząć, i zdecydował się na zadanie najważniejszego pytania:

– Proszę pani, jakiego koloru włosy miał Łukasz?

Drgnęła, wolno schowała ręce pod stół, jakby usiłowała coś w nich ukryć.

– Był ciemnym szatynem.

Nie uśmiechnął się, zdołał się powstrzymać, choć z trudem. Prokurator Marta Krynicka, mała karierowiczka, nie zamknie tego śledztwa.

– Właśnie. Miałem go za blondyna, ale wydawało mi się, że wspominała pani o jego ciemnych włosach podczas naszej poprzedniej rozmowy.

Spojrzała na niego z pewnego rodzaju nieufnością.

– Dwa lata temu ufarbował się. Nie podobało mi się. Poprosiłam, aby się ostrzygł, i więcej tego nie robił. To był krótki incydent. Zdążyłam już o tym zapomnieć.

– Ale zdjęcie Łukasza, jakie dała pani policji, przedstawia go jako blondyna.

– Nie wiem. Możliwe, że dałam takie zdjęcie. Mam mało zdjęć synów, oddałam takie, którego nie lubię.

Kruk pomyślał, że mogła to być prawda albo nie. Mogła to być prawda na początku. Jeden jej syn poniósł śmierć w wypadku, drugi zaginął. W szoku mogła nie pomyśleć.

– Nie przyszło pani do głowy, że nieaktualne zdjęcie może utrudnić czynności? – Gdy pokręciła głową w milczeniu, zadał następne pytanie: – Dostanę coś bardziej aktualnego?

Z ociąganiem wstała i przyniosła z drugiego pokoju album. Przeglądała go chwilę, a Kruk przeglądał go wraz z nią, choć wszystko widział do góry nogami. Wybrała dużą fotografię i podała komisarzowi. Ruchy miała sztywne. Rysy jej twarzy – najwyraźniej nie zdawała sobie z tego sprawy – ułożyły się w bolesny grymas.

Łukasz jako szatyn jeszcze bardziej przypominał brata. Trzymał w dłoni kieliszek z winem i spoglądał śmiało przed siebie.

– Kto zrobił to zdjęcie?

– Ja.

– Nie chcę być niedelikatny – powiedział Kruk. Podniósł na nią wzrok, a Wanda Rakowiecka odzyskała świadomość własnej mimiki i pokiwała głową z łagodną aprobatą. – Ale będę.

Rozchyliła usta, bo potrzebowała więcej powietrza.

– Co takiego zrobił Łukasz, czego nie może mu pani wybaczyć?

Wyprostowała się, wciągnęła powietrze do płuc i pozostawiła je tam, jakby bała się je zwrócić. Gdy się wreszcie na to zdecydowała, trwało to długo i kosztowało ją wiele wysiłku. Jej twarz zdradzała panikę.

– Łukasz to mój młodszy syn – powiedziała bez związku, odwracając wzrok.

– Wierzę pani.

– Sądzi pan, że coś zrobił?

– Niech pani przestanie. Może pani dalej grać, ale to niczemu nie służy. Jestem po pani stronie. Cokolwiek zrobili bracia, nie poniosą już żadnych konsekwencji.

– Stefan niczego nie zrobił – rzuciła szybko.

– Nie o niego pytałem.

Milczenie. Musiał dać jej czas. Potrzebowała go, aby poradzić sobie ze sobą. Atmosfera tego miejsca wydała się Krukowi duszna i trudna do wytrzymania. Jednak nie był tu dla przyjemności. Jego rolą było wytrzymać, siedzieć cicho i czekać.

Uważał, że ona mu powie. Musiało jej to ciążyć. Takie rzeczy ciążą jak diabli i ludzie chcą je z siebie wyrzucić. To znaczy i chcą, i nie chcą.

– To przez niego – powiedziała wreszcie głosem słabym i drżącym, jakby zaraz miała dostać ataku nerwowego. – On przywiózł to z jednej ze swoich podróży.

– Marihuanę?

Skinęła głową z ulgą. Zrobił jej przysługę, wypowiadając to słowo.

– W Holandii poznał człowieka. Ten człowiek zasłabł na ulicy i nikt nie zatrzymał się, by mu pomóc. Ludzie mijali go obojętnie, i tylko Łukasz się zainteresował. Na zgubę nas wszystkich. Powinien zostawić go na chodniku i iść swoją drogą.

W słowa, które powiedziała potem, włożyła całą swoją niechęć:

– Dobre uczynki nas gubią, panie inspektorze.

Nie poprawił jej, zamiast tego spytał:

– Ten człowiek dał mu narkotyki?

– Chciał się odwdzięczyć, ale nic mu nie dał. Zaoferował w niskiej cenie. Gdy Łukasz przywiózł je do Polski i chciał sprzedać, pobito go i okradziono. Niestety, miał wtedy przy sobie niewielką ilość, życie potoczyłoby się inaczej, gdyby zabrano mu wszystko. Błagałam, żeby to zostawił. Nie był wystarczająco sprytny. Więc zaproponował Stefanowi, żeby się tym zajął. Rozumie pan? Wciągnął w to brata.

Kruk miał ochotę powiedzieć, że brat miał wolną wolę i własny rozum. Czasami musi człowiekowi wystarczyć, że ma na coś ochotę. Pani Rakowiecka wierzyła, w co chciała. Na przykład w historyjkę o handlarzu narkotyków słabnącym na ulicy. W niektórych kłamstwach jest coś szalenie irytującego.

– Rozumiem.

– Nie wiem, jak Stefan rozprowadzał to świństwo, komu sprzedawał, ale dobrze mu poszło. Był inteligentniejszy od Łukasza. W tajemnicy przede mną Łukasz jeździł do Holandii jeszcze kilka razy i nie chodziło już tylko o marihuanę. Gdy mąż zginął, przestał. Kłócili się wtedy bardzo ze Stefanem. Łukasz krzyczał, że nigdy już nic nie przywiezie. Że Stefan jest wyrodnym synem, że on, Łukasz, zadowalał się ochłapami i nie był w stanie pomóc ojcu. Ale z tym koniec. Odgrażał się, że doniesie na siebie policji tylko po to, aby pogrążyć Stefana.

– Skąd pani to wie?

– Łukasz mi opowiedział. W końcu zawsze wszystko mi mówił.

– Bo bardzo panią kochał?

– Nie kochał mnie. Tak mu się tylko wydawało. Usiłowałam go uspokajać, ale on tylko mocniej się ekscytował. Doszło do tego, że nawet do mnie wykrzykiwał, że on… Groził… Gdyby mnie kochał…

Słowa uwięzły jej w gardle. Kruk zastanawiał się, czy powinien nakłonić ją do kontynuowania. Mówiąc, mogła coś dodać i nakierować go na rzeczy, o których nie miał pojęcia. Milczenie było mniej pomocne. Lecz przecież wiedział, co chciała powiedzieć, i gdyby ją do tego zmusił, mogłaby sobie tego nigdy nie darować.

Co innego, gdy pewne rzeczy tylko się myśli i nigdy nie wypowiada ich na głos. Co innego, gdy zostaną wypowiedziane w obecności obcych.

To wyznanie, którego nie była w stanie z siebie wyrzucić, i tak ją wyczerpało. Zgarbiła się, zapadła w sobie. Kruk pomyślał, że może trzeba podać jej szklankę zimnej wody, ale dał sobie z tym spokój.

Mniej więcej tego się spodziewał.

Zatruwała się podejrzeniami, obwiniała Łukasza, była tak pewna swoich domysłów, że zdusiła uczucia do niego. Ułożyła to sobie w głowie tak starannie, że pasował jej każdy element. Kruk uważał, że prędzej czy później musiała pomyśleć, że zdjęcie, które dała policji, jest nieaktualne i może utrudnić czynności. Ale tylko wtedy, jeśli za zniknięciem brata stał Łukasz. A jeśli to był Łukasz, nie wierzyła, że znajdą Stefana żywego. Miała w uszach jego groźby i zaczęła w nie wierzyć, gdy Stefan zniknął. Mówiła komisarzowi prawdę, gdy przyszedł do niej pierwszy raz. Ona ich wszystkich dawno pochowała.

Kruk popatrzył na Wandę Rakowiecką. Mógł się mylić, ale raczej się nie mylił. Jej prawda była chybiona i absurdalna, ale z jej punktu widzenia zupełnie racjonalna. Jeszcze niedawno ta prawda może zdołałaby przekonać także i jego.

Sięgnął po filiżankę i jednym haustem wypił stygnącą herbatę.

– Może pani wyjąć zdjęcia z szuflad i powiesić z powrotem na ścianach – rzekł Kruk. – Może pani znowu pomyśleć o was wszystkich jak o rodzinie i znajdować w tym pociechę. Może pani na nowo pokochać młodszego syna. Ktokolwiek zabił Stefana, nie zrobił tego Łukasz. Pracuję w zabójstwach od lat i jestem tego pewny.

Znieruchomiała, a potem zaczęła kościstymi palcami marszczyć obrus na kancie stołu. To zdawało się całkowicie ją pochłaniać. Siedziała tak, marszczyła obrus, ściskając jego fałdy mocno, coraz mocniej, aż zbielały jej palce.

To mogło się skończyć tylko w jeden sposób i gdy wreszcie wybuchnęła płaczem, Kruk uznał wizytę za zakończoną. Pozostać tu byłoby przykrym doznaniem dla oczu i jeszcze gorszym dla uszu. Zrozpaczona, stara, bezbronna kobieta, której wszystkie tamy puściły. Oparła głowę na rękach i szlochała głośno, nie próbując nawet panować nad sobą. Komisarz wstał i bez słowa skierował się do drzwi.

Dziewczyna z perłą odprowadzała go wzrokiem. Odniósł wrażenie, że – choć nadal siliła się na obojętność – mimo wszystko była z niego zadowolona.

53

Potężny mężczyzna, z brodą jak u wikinga, stał przy niewielkiej ladzie. Obsługiwała go uśmiechnięta dziewczyna o ustach silnie podkreślonych szminką. Mężczyzna podawał parametry pochwy na sztylet, jakiej potrzebował, a dziewczyna to zapisywała, zadając pytania o szczegóły zdobień. Przyjęła zamówienie, pobrała zaliczkę. Po chwili Kruk był już z nią w sklepie sam.

– Czym mogę służyć? – spytała.

– Pani Kornelia Jarzębowska?

– Tak.

Gdy położył na ladzie policyjną odznakę, uśmiech zniknął z twarzy dziewczyny. Komisarz umieścił obok odznaki zdjęcie Łukasza Rakowieckiego, to w wydaniu blond. Nie wyglądało na to, aby uśmiech miał powrócić.

– Trzeba, żebym coś mówił?

Stała jak zaklęta w kamień.

– Zna go pani?

Skinęła głową.

– Kupował tu coś?

– Składałam już zeznania.

– Tak. – Rzucił na blat papierową teczkę z emblematami prokuratury, ale jej nie otworzył. – Pani zeznanie jest tutaj. Chce pani sobie przypomnieć?

Pokręciła głową i Kruk miał wrażenie, że przyszło jej to z ogromnym wysiłkiem.

Wszedł kolejny klient. Pooglądał wystawione na regałach przedmioty i wyszedł, nie kupując niczego.

– Chce pani zmienić zeznania? – spytał Kruk.

– Dlaczego miałabym je zmieniać?

– Choćby po to, aby dla odmiany zeznać prawdę.

– Powiedziałam wszystko, co wiem.

Kłamała. Miała w oczach strach zaszczutego zwierzęcia. Wyglądała na normalną, ciężko pracującą dziewczynę, o raczej trzeźwym podejściu do życia i zdawała sobie sprawę, że jej zachowanie nie przekona Kruka.

Ale to jej nie powstrzymywało, by kłamać.

Znowu położył na blacie zdjęcie Łukasza. Tym razem obok wersji blond pojawiła się fotografia szatyna.

– Widzi pani, ten facet był blondynem, ale jakieś dwa lata temu. Potem przestał nim być, bo mama mu kazała. Myśli pani, że znowu się pofarbował, zanim przyszedł do pani?

– Z pewnością – odparła głosem jak w agonii.

– Niech pani przestanie. Dość pani nakłamała mojej koleżance z prokuratury.

– Ona nie chciała prawdy! – wybuchnęła dziewczyna. Broda jej drżała, była o krok od płaczu. – Chciała tylko potwierdzenia tego, co jej się wydawało. Nikt z was nie chciał prawdy! Ja już dłużej nie mogę, nie wytrzymam tego!

Kruk nie spuszczał z niej wzroku.

– Czego pani nie wytrzyma? Rozmawiała pani o tym z kimś jeszcze?

Dziewczyna usiadła. Za ladą miała małe biurko. Patrzyła pusto na faktury, zamówienia i przyklejone gdzieniegdzie żółte karteczki z przypominkami.

– Przychodzicie tu, nie słuchacie, co mam do powiedzenia, straszycie mnie, każecie powtarzać za wami, co sami myślicie, i podpisywać jakieś formularze. – Mówiła cicho, miarowo, pogodzona z tym, na co nie miała wpływu. – Złożyłam zeznania, podpisałam się pod nimi. Nic mnie nie obchodzi żadne inne zdjęcie. Było tak, jak powiedziałam. Niech pan da mi spokój.

– Kto panią straszył?

– Och, cóż za pytanie. Pana koleżanka z prokuratury, jak pan ją nazwał. I pana kolega z policji.

– Kiedy przyszedł policjant?

– W zeszłym roku. W grudniu.

– Jak się nazywał?

– Nie wiem. Czy wy się przedstawiacie? Pokazujecie te swoje odznaki i zaczynacie mówić ludziom, co mają robić. Czy pan się przedstawił?

Grudzień. Jakiś policjant był u niej w grudniu. Zostawił po sobie niemiłe wspomnienie, ale żadnych śladów w dokumentach. Jedyne informacje na temat tego sklepu, jakie znalazły się w papierach, pochodziły od prokurator Krynickiej.

Zrobiło mu się żal Kornelii Jarzębowskiej.

– Przepraszam – powiedział. – Nazywam się Sławomir Kruk. Jestem komisarzem Komendy Wojewódzkiej Policji w Gdańsku.

Pokazał legitymację. Chciał ją uspokoić, ale efekt, jaki osiągnął, przypominał dolanie benzyny do ogniska. Dziewczyna włożyła dłonie między kolana i ścisnęła je.

– Słyszałam o panu. Myślałam, że wyrzucili pana z policji. Pan bije ludzi.

– Pani nigdy bym nie uderzył. Za to chętnie zajmę się tym policjantem, który panią nastraszył.

Ta deklaracja nie zrobiła na niej wrażenia. Kruk zdał sobie sprawę, że nachyla się nad ladą, siłą rzeczy góruje nad dziewczyną, a ona kuli się na krześle. Taka konfiguracja była idealna do budowy zaufania, o ile ktoś miał czas, by trwało to lata.

– Niech pani posłucha. Przyszedłem tutaj, bo natrafiłem na rozbieżność między pani zeznaniem a faktami. Muszę ją wyjaśnić, bo taka jest moja praca. Nic nie wiem o policjancie, który odwiedził panią w grudniu. To dziwne, bo powinienem mieć notatkę z tej wizyty w dokumentacji sprawy, którą prowadzę. Jeśli ten policjant panią straszył, robi się to niepokojące. Chciałbym usiąść z panią tutaj – wskazał stojący w rogu stolik dla klientów – i wszystko wyjaśnić. Pani podpisała fałszywe zeznania. To poważna sprawa.

– Może najpierw porozmawiam znowu z panią prokurator.

– Słusznie. Pani prokurator jeszcze tego nie widziała. – Kruk stuknął palcem w zdjęcie Łukasza jako szatyna. – Gdy zobaczy, pewnie też zapragnie się z panią spotkać.

Dziewczyna uniosła dłoń do ust i ugryzła się w kciuk. Zrobiła to nieświadomie, a na skórze pozostał ślad jej zębów.

– Obiecuję, że postaram się pomóc – dodał Kruk.

– Mam panu wierzyć? – rzekła z goryczą. – Niby dlaczego?

– Nie twierdzę, że to łatwa decyzja. Ale kłamała pani w prokuraturze. Matactwo w sprawie o zabójstwo. Gdy to wyjdzie na jaw, nikt nie będzie miał dla pani litości.

– Ale ta prokurator… – Dziewczyna poderwała się z miejsca.

– Usiądźmy – rzekł cicho Kruk. – Niech mi pani opowie wszystko od początku. Ja wiem, że pani nie skrzywdzę, a pani musi mi zaufać.

Zadzwoniła komórka Kruka. Wyjął ją i spojrzał na wyświetlacz.

54

Gdy Kruk nie odebrał, Marta poczuła lekki ucisk w gardle. Może to nic, może zwyczajnie nie mógł rozmawiać. Za chwilę oddzwoni. Ale podświadomość podpowiadała jej, że powód jest inny. Dzisiaj upływał czas, jaki mu dała na rozwiązanie sprawy, a on nie przyszedł jeszcze na komendę. Mogą być z tego kłopoty.

Jeśli wpadł na jakiś nowy trop, utrudni jej zamknięcie sprawy. Zaczną się komplikacje.

Zadzwonił telefon. Nie komórka, z której próbowała połączyć się z komisarzem, ale aparat na biurku. Natychmiast podniosła słuchawkę.

To nie Kruk dzwonił. Ale informacja, którą usłyszała, sprawiła, że ucisk w gardle się nasilił. Przyszedł Albert Adamiak.

– W tej chwili jestem zajęta – powiedziała do słuchawki. – Niech zaczeka.

A więc sekretarka przekazała mu informację, że prokurator Krynicka dzwoniła w piątek. Spodziewał się wezwania i przyszedł sam, wcześniej. A może jego wizyta nie miała nic wspólnego z jej telefonem? Może uważał, że jest jej winien wyjaśnienie?

Siedziała, czując niechęć do tego, by pozwolić mu wejść.

55

– Chcę być z panią szczery. Zamierzam pomóc, ale to, co będę w stanie zrobić, zależy od tego, co pani zrobiła.

Siedzieli przy stoliku dla klientów i mieli twarze na mniej więcej tym samym poziomie. Kruk zadbał, aby jego krzesło nie znajdowało się dokładnie naprzeciwko krzesła Kornelii, ale ustawił je trochę z boku. Nie chciał, żeby traktowała go jako przeciwnika. Zmniejszył dystans, ale nie za bardzo. Jedynie na tyle, na ile to było możliwe, aby nie powodować u niej poczucia dyskomfortu innego rodzaju.

– Proszę mówić prawdę – ciągnął. – To nieformalna rozmowa. Nie będzie pani musiała niczego podpisywać.

– Ja od początku chciałam mówić prawdę, tylko nikt mi na to nie pozwalał. Bo rok temu policja zrobiła nalot na dyskotekę, w której się bawiłam, i znaleziono przy mnie odrobinę marihuany. Ja właściwie nie palę, ale wtedy chciałam spróbować, i musiałam potem wyjaśniać wszystko na komisariacie. Bałam się, że pójdę do więzienia.

Kruk nie przerywał, gdy mówiła dalej. Usiłowała go przekonać, że tej trawki miała przy sobie odrobinę. Usprawiedliwiała się. Ludziom wydaje się, że tak trzeba. Że każdego glinę takie sprawy cholernie interesują. Pokiwał głową, żeby miała jakiś odzew.

– Ten policjant, który przyszedł w grudniu, miał ze sobą akta z mojego zatrzymania. Pytał, czy miałam klienta, który nazywał się Stefan Rakowiecki. Sprawdziłam i okazało się, że tak. Powiedziałam, że dziesiątego października zamówił worek z wołowej skóry i odebrał go dziewiątego listopada. Widzi pan? – Uśmiechnęła się blado. – Przez to wszystko pamiętam nawet daty.

– A więc to nie Łukasz odbierał zamówienie?

– Nigdy go nie widziałam na oczy. Ten policjant był bardzo nieprzyjemny i jakiś taki dziwny. Nie spodobało mu się, co usłyszał. Spytał mnie, czemu kłamię. Oburzyłam się. Pokazałam mu zapisy w zeszycie, gdzie rejestrujemy zamówienia. Tam było napisane: „p. Rakowiecki”, bez imienia, więc on uczepił się tego. Twierdził, że policja wie, że choć Stefan Rakowiecki zamawiał, to Łukasz Rakowiecki odbierał worek, a ja wiedziałabym o tym, gdybym porządnie prowadziła rejestr. Pokazał fotografię jakiegoś blondyna, tę samą co pan i pani prokurator. Ja pamiętałam, że worek zamawiał i odbierał ten sam człowiek. Nikt nie zamawia worków ze skóry, a on mi opowiedział o starożytnej rzymskiej karze. Zrobił mi cały wykład, jakby lubił o tym mówić. Policjant upierał się, że kłamię. Wtedy właśnie wyciągnął te moje akta. Zaczął krzyczeć, że jestem narkomanką, oszustką, że jak nie zacznę mówić prawdy, zabierze mnie na komisariat i aresztuje. Groził, że te sprawy się skumulują. Pójdę siedzieć. Przeraziłam się.

Kornelia spojrzała bezradnie na Kruka. Pokiwał głową ze zrozumieniem.

– Wtedy powiedziała mu pani to, co chciał usłyszeć? – spytał delikatnie.

– Naprawdę mnie przestraszył. Miałam wrażenie, że jest niezrównoważony. Machał rękami tak gwałtownie, że zrzucił zeszyt na podłogę. Podniosłam go, a on rzucił nim o ścianę. Kazał mi dopisać imiona, aby uporządkować ten burdel. Tak się wyraził. Sporządził protokół i dał mi do podpisu. Został napisany raczej chaotycznie, ale stwierdzenie, że to Łukasz Rakowiecki odbierał worek, pojawiło się w nim kilkakrotnie. Podpisałam.

Umilkła. Chwilę milczała i dodała:

– Ja wtedy nie miałam pojęcia, że ten człowiek zaginął. Nie wiedziałam, że znajdą go martwego w worku z naszej firmy. Gdy niedawno przeczytałam o tym w internecie, przepłakałam całą noc. To było potworne. Nie wiedziałam, co mam robić. A tamtego dnia, w grudniu, gdy już miał w ręku protokół, ten policjant zaczął się robić przyjazny. Uspokoił się. Zapytał, czy jestem pewna, że worek odbierał Łukasz Rakowiecki, blondyn ze zdjęcia. Powiedziałam, że jestem pewna. Kazał mi się dobrze mu przyjrzeć. Powtarzałam, że tak, żeby już sobie poszedł. Wychodząc, ostrzegł mnie, że jak będę znowu mataczyć, zrobią mi pokazowy proces jako przestrogę dla innych.

– Pojawił się jeszcze kiedyś?

– Nigdy go już nie widziałam. Na szczęście.

– A prokurator? Mówiła jej pani o tym policjancie?

– Próbowałam. Ale ona tak się ucieszyła, że to Łukasz Rakowiecki odbierał worek… Gdy usiłowałam wspomnieć, że mogę mieć wątpliwości, zaczęła być zła.

To akurat Kruka nie zdziwiło.

– Ten policjant zagroził, że panią aresztuje? Dokładnie tak się wyraził?

Skinęła głową, nie całkiem rozumiejąc, o co mu chodzi.

– Pamiętam, bo wyobraziłam sobie siebie za kratami.

– Był w mundurze?

– Po cywilnemu.

– Skąd pani wiedziała, że to policjant?

– No… – Zastanowiła się. – Pokazał odznakę, miał legitymację, choć byłam tak przejęta, że jej nie obejrzałam. Przyniósł też moje akta.

Oczy jej się zwęziły. Chyba dotarł do niej sens pytania komisarza. Głęboko wciągnęła powietrze, jej oczy dla odmiany rozszerzyły się, zalśniło w nich nowe światło.

Kruk zamyślił się.

– Czy bardzo ze mną źle? – odezwała się.

– Niech się pani za mocno nie przejmuje.

– Pan podejrzewa, że to wcale nie był policjant? – spytała ostrożnie.

– Jest kilka rzeczy, które na to wskazują. Na przykład: aby kogoś aresztować, trzeba mieć postanowienie sądu. Bez niego policja może tylko zatrzymać delikwenta na czterdzieści osiem godzin… maksimum na siedemdziesiąt dwie, o ile są ku temu podstawy, a w tym czasie prokurator wystąpi do sądu o areszt. Dla funkcjonariuszy to oczywiste rozróżnienie, ale nie każdy laik o tym wie, zwłaszcza jeśli czerpie wiedzę o polskiej policji z amerykańskich filmów. Oczywiście to mógł być policjant, który celowo użył mocniejszego słowa, aby panią nastraszyć. Niech go pani dokładnie opisze.

– Był brzydki – odparła natychmiast i uśmiechnęła się zawstydzona. – Nie powinno się chyba mówić takich rzeczy o ludziach?

– Niech pani mówi, co chce.

– Bardzo nerwowy. Rozedrgany. Zupełnie inny niż pan. – Kruk zrozumiał, że Kornelia Jarzębowska prawi mu komplement. – Nie mógł skupić na niczym wzroku. Cały czas pociągał nosem. Miał trądzik. Wie pan, zdarza się, że dorosły mężczyzna ma trądzik, ale pierwszy raz widziałam, żeby ktoś próbował tuszować go pudrem. Tak zwykle robią kobiety.

– Jak był ubrany?

– Zwyczajnie. Miał świetny płaszcz i skórzane buty, zwróciłam na to uwagę i pomyślałam, że to pewnie jakiś znaczny policjant. Poza tym chyba zwyczajnie.

Komisarz wyjął z kieszeni wizytówkę i podał ją Kornelii.

– Proszę dzwonić, gdyby pojawiły się kłopoty.

– Co ze mną będzie?

– Postaram się, by zostawiono panią w spokoju. Jest pani pewna, że akta, które przyniósł, były prawdziwe?

– Wtedy nic nie wzbudziło moich wątpliwości.

– Rozumiem. Mimo wszystko nie sądzę, by w ogóle musiała się pani martwić tym niby protokołem z grudnia. Jeśli zaś chodzi o prokurator Krynicką, porozmawiam z nią.

– To bardzo młoda kobieta – powiedziała Jarzębowska z podziwem. – Na tak ważnym stanowisku.

– Niektórzy tak mają. Używa pani smartfona?

– Tak.

– Proszę podać mi swój numer telefonu. Przyślę pani zdjęcie. Da mi pani znać, czy poznaje na nim mężczyznę, który panią nastraszył.

Przytaknęła kilkakrotnie. Wstała, podeszła do lady i wzięła stamtąd długopis i kartkę. Zapisała coś na niej i podała Krukowi. Powodowana niejasnym impulsem dotknęła jego dłoni. Wycofała się natychmiast.

– Przepraszam. Ale to kłamstwo tak bardzo mi ciążyło. Nie wyobraża pan sobie, jak bardzo.

– Myślę, że mogę to sobie wyobrazić.

Wstał. Podał jej rękę.

– Proszę pamiętać, że może pani dzwonić do mnie, gdyby ktoś zaczął się pani naprzykrzać w tej sprawie.

– Komisarzu – powiedziała nieśmiało.

– Tak?

Zarumieniła się. Potem wzruszyła ramionami.

– Cieszę się, że pana nie wyrzucono z policji.

56

Albert Adamiak usiadł i oparł dłonie na kolanach. Nerwowo poruszał zdrową ręką, rozcapierzając palce. Wpatrywał się w blat biurka.

Marta z miejsca przeszła do rzeczy.

– Co miał oznaczać ten nocny telefon kilka dni temu?

Nie podniósł głowy. Tylko jego palce znieruchomiały.

– Jaki telefon?

Sięgnęła po pierwsze z brzegu dokumenty, którymi zasłane było jej biurko, i zaczęła udawać, że czyta. Zdała sobie sprawę, że Warga odniósł zwycięstwo. Czuła uprzedzenie do Alberta Adamiaka.

Nadal nie odrywał wzroku od biurka. Wydawało się, że z całych sił stara się nie spojrzeć jej w oczy.

– Dzwoniłem do pani?

– Udaje pan, że nie pamięta? Noc z czwartku na piątek.

– Nie dzwoniłem. Czwartek… żona wyjechała, wypiłem trochę alkoholu, ale przecież bym pamiętał. Przepraszam. – Umilkł na chwilę. – Po co miałbym do pani dzwonić?

Wyglądał jak pies pod budą, który wypatruje kija. Marta pomyślała, że powinna mu współczuć. Zamiast tego zaczynało być jej niedobrze.

Rzuciła papiery na biurko.

– Czy może pan na mnie popatrzeć? Skoro już pan kłamie, proszę mieć odwagę spojrzeć mi w oczy.

Posłusznie podniósł wzrok. Marta poczuła się głupio. Mężczyzna był dużo starszy od niej, a ona karciła go jak szczeniaka. To uczucie pojawiło się i znikło. Zdała sobie sprawę, że więcej się nie pojawi.

– Czego pani ode mnie chce?

– Odpowiedzi na pytanie.

– Ja… Przepraszam.

– Prosił mnie pan, żebym przyjechała na plażę do Jelitkowa. Chciał pan pomocy. Był pan przerażony. Przecież pan to wszystko pamięta.

Nie powiedział nic i znowu opuścił głowę. Nie wytrzymała i krzyknęła:

– Niech pan na mnie patrzy! – Chciała widzieć jego twarz, gdy będzie kontynuować. Wypaliła: – Warga był zadowolony ze sposobu, w jaki poprowadził pan rozmowę? Powinien być. Był pan przekonujący.

– Nie wiem, o czym pani mówi.

– Nie wpadło panu do głowy, że on może zrobić mi krzywdę? Widział pan u niego broń.

– Ja… naprawdę nie wiem…

– Oczywiście. Żartuję.

Uśmiechnęła się swobodnie. Obejrzała swoje paznokcie, dziś pomalowane na ciemną czerwień, elegancką i zmysłową. Raczej niepasującą do pracy, bardziej na wieczorną randkę. Ale nie chodziła na randki, a kolor bardzo jej się podobał.

– Porozmawiajmy o czym innym. Zgłosił pan kradzież telefonu marki iPhone 6. – Marta otworzyła teczkę z formularzem, który przesłano jej mejlem. – Z pańskiego zgłoszenia wynika, że kradzieży dokonano w czwartek pomiędzy godziną piętnastą a szesnastą w okolicach dworca kolejowego we Wrzeszczu. Zgadza się?

Milczał. Na twarzy miał taki grymas, jakby oglądał koniec świata.

– Panie Adamiak, zgadza się?

– Tak.

– No to wszystko jasne. Oczywiście, że nie mógł pan dzwonić do mnie wieczorem ze skradzionego telefonu. Musiał to zrobić złodziej. Choć, daję słowo, świetnie imitował pański głos.

– Tak.

– Jedno mnie zastanawia. Gdy pojawiłam się na plaży, był tam Arkadiusz Warga. Zaskakujące, prawda? Myśli pan, że to zbieg okoliczności? Człowiek, który ukradł panu komórkę, każe mi przyjść na plażę, a tam spotykam znajomego bandziora.

– Proszę, niech pani mnie nie męczy.

– Dlaczego pan taki delikatny? Może to Warga pana okradł. Myśli pan, że powinnam go przesłuchać w tej sprawie?

– Błagam…

– Zabawne, jak to słowo mało znaczy.

Z korytarza dochodziły przytłumione głosy. W pokoju piętro wyżej ktoś zaczął uderzać w klawisze maszyny do pisania. Byli jeszcze tacy, którzy używali takich urządzeń.

– Pan pozbył się telefonu i zgłosił kradzież na wszelki wypadek – powiedziała cicho. – W razie gdyby się okazało, że on mnie skrzywdził… Bardzo skrzywdził. Co pan sobie pomyślał, gdy w nocy przyszła policja?

Udał, że pytanie było inne.

– Ubezpieczenie wymaga…

– Zamknij się.

Wyobraziła sobie, że leży martwa w kostnicy, a ten gruby mężczyzna podejmuje te wszystkie działania, aby ukryć, że jest zamieszany w sprawę. Warga miał rację. Adamiak naprawdę sądził, że grozi jej niebezpieczeństwo. I naprawdę nie zdobył się na to, by cokolwiek zrobić.

– Ja… – usłyszała ochrypły głos Adamiaka. – Jestem tchórzem. Gdybym potrafił… być inny. Ja… jestem nikim.

– Może pan już iść i roztkliwiać się nad sobą gdzie indziej.

Wstał i bez słowa ruszył do wyjścia. Nagle jakby odzyskał energię, zadowolony, że rozmowa dobiegła końca. Gdy był przy drzwiach, powiedziała ze znużeniem:

– Wie pan co? – Nie usłyszał albo nie zwrócił na to uwagi. Zdążył zamknąć za sobą drzwi, a ona i tak dokończyła: – Ma pan rację.

57

Służbowa kia łagodnie potoczyła się po podjeździe. Kruk zaparkował obok białego opla insigni, zgasił motor i wysiadł. Dom nie zmienił się ani na jotę, wciąż przypominał szlachecki dworek. Winiarski był bogaty i mógł sobie na wiele pozwolić, ale nie wymieniał budynku co tydzień. Zza domu dochodził ogłuszający hałas. Komisarz przeszedł się kawałek, aby zobaczyć.

Na lądowisku, które przy poprzedniej wizycie wziął za boisko, stał czterodrzwiowy śmigłowiec z włączonym silnikiem. Śmigła wirowały, tnąc powietrze z przeraźliwym świstem. Maszyna musiała niedawno wylądować albo przeciwnie, właśnie zbierała się do lotu.

Z domu wyszedł starszy mężczyzna, na oko dobrze po sześćdziesiątce, i skierował się w stronę Kruka. Komisarz nigdy go wcześniej nie widział. Ubrany był niezwykle elegancko w ciemny lekko rozpięty płaszcz, pod nim garnitur i koszulę pod kolor. Miał siwe włosy i żadnych śladów łysienia. Uśmiechnął się krótko, uprzejmie, akurat tyle, ile należało, i ani trochę więcej.

– Komisarz Kruk? – wykrzyknął i wyciągnął dłoń. – Eugeniusz Winiarski.

Kruk przywitał się.

– Czym mogę służyć? – spytał Winiarski, nadal podnosząc głos do krzyku, aby przebić się przez ryk silnika. – Niestety, właśnie udaję się na spotkanie.

– To świetnie, bo nie przyszedłem do pana – odkrzyknął Kruk.

Nie powiedział nic więcej, choć Winiarski wydawał się czekać na ciąg dalszy. Który jednak nie nastąpił.

– A do kogo pan przyszedł?

– Do pana syna.

– Do kogo? – Przez chwilę oczy Winiarskiego miały nieokreślony wyraz. – No tak, ale Krzysia nie ma.

– A gdzie go znajdę?

– Trudno powiedzieć.

– Może w pracy? Gdzie pracuje?

Winiarski obejrzał sobie komisarza od stóp do głów, jakby szacował, na co go stać. Kruk nie lubił, by tak na niego patrzono.

– To zbyt intymne pytanie? – spytał, ale Winiarski nie poruszył się, być może huk łopat śmigłowca zagłuszył słowa Kruka. On zaś wolałby nawet, aby tak było.

– Krzysztof pracuje dla mnie, kiedy go potrzebuję, ale nie dziś. – Winiarski nachylił się w stronę komisarza. Ta rozmowa, w której trzeba było bez przerwy wołać do siebie, zdawała się go męczyć.

– Więc gdzie jest?

– Czego pan chce od Krzysztofa?

– Porozmawiać.

– W związku z zabójstwem Stefana?

Kruk skinął głową.

– Cóż on może mieć do powiedzenia na ten temat?

– Będę wiedział, jak z nim porozmawiam.

Winiarski wyraźnie się niecierpliwił. Kruk był ciekawy, co wyprawia taki człowiek, który wszystko może, gdy się zniecierpliwi. Była okazja, żeby się dowiedzieć.

I tutaj Winiarskiemu udało się go zaskoczyć. Wyciągnął z kieszeni płaszcza sfatygowaną nokię 6310i, po czym nawiązał połączenie.

– Krzyś? – zawołał do aparatu, zasłaniając drugie ucho. – Jest u nas w domu komisarz policji. Chce z tobą rozmawiać. Gdzie jesteś? – Czekał chwilę. – Nie wiem. Komisarz nie jest wylewny. – Znowu przerwa. – Tak, oczywiście, że powinieneś… Dobrze… Myślę, że tak. – Odetkał ucho i zwrócił się do Kruka: – Krzysztof może przyjechać na komendę o osiemnastej. Czy to panu odpowiada?

Skinienie głową.

– Komenda Wojewódzka w Śródmieściu?

Ponowne skinienie głową. Winiarski podał Krzysztofowi informację i rozłączył się.

– Załatwione.

– Da mi pan jego numer, w razie gdyby się spóźniał?

– Oczywiście.

Kruk wyjął z kieszeni notes, a Winiarski zaczął coś majstrować przy swojej nokii. Kruk poczuł krótką wibrację na piersi, gdzie trzymał smartfona, sygnalizującą nadejście SMS-a. Schował notes i kręcąc głową z niedowierzaniem, sprawdził wiadomość. Z nieznanego numeru przyszła do niego wizytówka Krzysztofa Winiarskiego.

Uniósł głowę i napotkał rozbawione spojrzenie. Widzieli się pierwszy raz, ale facet miał jego numer zapisany w telefonie.

– Kto wie, może będę też chciał porozmawiać z panem? – krzyknął Kruk.

– W każdej chwili, byle nie teraz. Śpieszę się.

Może i tak, ale jak na człowieka, który się śpieszy, śpieszył się raczej powoli.

Winiarski ruszył w stronę lądowiska i stojącej tam maszyny. Musiał przytrzymywać poły płaszcza, za który zabrały się fale powietrza. Odwrócił się i pomachał komisarzowi, jakby byli starymi przyjaciółmi. Kruk nie ruszył się z miejsca, dopóki śmigłowiec nie oderwał się od ziemi i nie poszybował w południowo-zachodnim kierunku, niknąc mu z oczu.

Zawrócił w stronę samochodu. Oparty o drzwi domu stał Pankiewicz. Miał na sobie jasną kurtkę i patrzył na komisarza bez wielkiego zainteresowania.

– Pan znowu ma dyżur? – spytał Kruk.

Niedbałe mruknięcie w odpowiedzi.

– Fajne życie.

Pankiewicz wzruszył ramionami. Brama stała otworem. Cisza po odlocie śmigłowca wydawała się nierzeczywista.

Kruk otworzył drzwi swojego samochodu. Pomyślał, że może przyda mu się więcej informacji o Krzysztofie Winiarskim.

– Chciałbym zamienić z panem słowo – rzekł.

– Niestety mam gościa i nie chcę, żeby czekał.

– Pan ma gościa?

– Mieszkam tu. – Głową wskazał niewielki domek w pewnym oddaleniu od głównego budynku. – Kolega na zmianę już przyszedł, a ja nie mam zamiaru poświęcać panu prywatnego czasu.

Kobieta, pomyślał Kruk. Spojrzał na białą insignię. Zastanowiło go, dlaczego Winiarski pozwolił zamieszkać ochroniarzowi na swoim terenie. Może chodziło o względy praktyczne, a może byli zaprzyjaźnieni.

Zamyślił się, wciąż wieszając wzrok na eleganckim oplu. Pankiewicz roześmiał się.

– Nie – powiedział. – To akurat samochód pani Adeli. Nówka, ale jak pan widzi, pani Adela nie szaleje z autami. Nawet lakier bazowy, bez dopłaty.

Kruk uznał, że wcale nie ma ochoty gadać dzisiaj z tym facetem.

– A więc jednak ma pan życie – rzucił na odchodnym, pakując się do samochodu.

– Owszem – usłyszał mruknięcie Pankiewicza. – A pan?

58

Był w połowie drogi na komendę, gdy ponownie zadzwoniła Marta. Tym razem odebrał.

– Co ty wyprawiasz? – niemal wrzasnęła w słuchawkę.

– A co ja wyprawiam?

– Dzwonił Eugeniusz Winiarski, ten deweloper. Powiedział, że będziesz przesłuchiwał jego syna o osiemnastej na komendzie. Prosił mnie, bym była przy tym obecna.

Kruk aż przyhamował. Facet był niesamowity. Numer do prokurator Krynickiej też musiał mieć wbity w komórkę. Jego córka była powiązana z denatem, a on trzymał rękę na pulsie.

– Co ci przyszło do głowy, by niepokoić Winiarskich? Wiesz, kim jest ten facet? – krzyczała Marta. – A sprawa jest zamknięta.

– Nie jest. Pojawiły się nowe fakty. Wszystko ci wyjaśnię.

– Jakie fakty?

– Zaraz będę u ciebie. Teraz prowadzę. Rozmawiając, łamię prawo.

Zatkało ją. To znaczy usłyszał, jak sapie do aparatu, i miał nadzieję, że to dlatego, że ją zatkało.

– To, kurwa, przyjedź – warknęła i rozłączyła się.

Fajna była ta Marta. Z temperamentem. Dawała się lubić. I zaangażuje się w śledztwo, aby wytropić sklepik na uboczu. I wyskoczy w nocy na plażę. I rzuci kurwami do telefonu. W porównaniu z nią współpraca z innymi prokuratorami to nuda i flaki z olejem.

Zwolnił jeszcze bardziej. Młode kobiety mają gorące głowy. Potrzebują czasu, by ochłonąć. Zajedzie jeszcze na I Komisariat na Platynową.

59

Gdy w końcu dotarł do prokuratury, Marta zdążyła się uspokoić. Tak to w każdym razie wyglądało. Piła kawę zalewajkę, która zabiłaby słonia, bo fusy sięgały do połowy szklanki.

– Mów – powiedziała, zostawiając na brzegu szkła kolejny ślad szminki.

Położył na biurku teczkę z bieżącymi materiałami ze śledztwa, a na niej dwa zdjęcia Łukasza Rakowieckiego. Ten sam człowiek w dwóch wydaniach, niespecjalnie odmiennych. Ot, różnice istotne jedynie dla fryzjerów i policji. To zrobiło na niej wrażenie. Nie wiedział, czy już skojarzyła, bo powtórzyła tylko:

– Mów.

Opowiedział o spotkaniu z Wandą Rakowiecką. I o tym, że potwierdził ciemniejszy kolor włosów Łukasza u policjantów z I Komisariatu, którzy rozmawiali z nim po samobójstwie ojca. Gładko przeszedł do wizyty w sklepie ze skórami. Słuchała w milczeniu. Widział po niej, że przeżywa jego słowa, choć stara się tego nie okazać. Dlatego gdy doszedł do jej odwiedzin w sklepie, przedstawił wynikłą sytuację jako nieporozumienie. Uznał, że pani prokurator doceni jego subtelność.

– A więc Jarzębowska mi nakłamała – stwierdziła zimno. – Świetnie. Zajmę się tym.

Cóż, tak też można. Spodziewał się, że młoda prokurator zrozumie, że w sprawie worka poszła po linii najmniejszego oporu. Najwyraźniej się przeliczył.

– Zastraszono ją. Facet przebrany za policjanta.

– Ona tak mówi.

Tyle się osiągnie, gdy człowiek chce być subtelny.

– Zjebałaś sprawę, Marta. Nie zrzucaj winy na Jarzębowską.

Bezbrzeżnie zaskoczona prokurator Marta Krynicka rozchyliła usta. Można by wrzucić jej tam wisienkę.

– Coś ty powiedział?

Milczał. Wolał nie zastanawiać się nad tym, co powiedział, w razie gdyby posunął się za daleko.

– Panie komisarzu Kruk – rzekła powoli tonem oficjalnym jak na apelu. – Niech pan się liczy ze słowami. – Wyprostowała się i uniosła brodę. Drobne węzły zaciśniętych szczęk uwidoczniły się za policzkami. – Składanie fałszywych zeznań to przestępstwo obłożone karą utraty wolności do lat trzech.

Otworzyła teczkę, którą przyniósł Kruk. Czegoś w niej szukała.

– Gdzie są jej zeznania ze środy? – spytała po chwili.

– Nie ma ich tam?

Pchnęła teczkę po biurku w jego stronę.

– Proszę mi pokazać.

Nie ruszył się. Odczekał chwilę, zanim powiedział:

– Pewnie zostawiłem w samochodzie albo w domu. Poszukam.

– W co pan gra, komisarzu Kruk? – Niemal syczała przez zęby. – To dowód. Już i tak jest pan w trudnej sytuacji zawodowej, a wynoszenie i gubienie dowodów w sprawie o zabójstwo jeszcze pana pogrąży.

– Znajdę to, Marta.

– Nie Marta. Pani prokurator.

Obserwował ją. Nie był wielkim znawcą kobiet, a już z pewnością nie był specjalistą od Marty Krynickiej, ale jej zachowanie wydało mu się przesadne i nie do końca prawdziwe.

Miała powody, by się wściekać. Odezwał się do niej po chamsku i żałował tego. Gdyby umiał ładnie przepraszać, zrobiłby to teraz. Ale gdyby posiadł tę sztukę, może jego małżeństwo wciąż by trwało albo rozpadłoby się znacznie później. Pogrywał z nią w sprawie zeznań Jarzębowskiej, lecz obiecał dziewczynie, że nic jej nie grozi, i zamierzał dotrzymać słowa za wszelką cenę.

Jeśli okazał się wobec Marty nie w porządku, to nie bez powodu. Jej działania były nieprofesjonalne. Nie musiała tego przyznawać. Wystarczyłoby mu, gdyby przestała upierać się przy błędach.

Możliwe, że zbyt dużo na nią spadło dzisiejszego ranka. Podejrzewał, że wciąż gryzła ją sprawa Adamiaka, a Kruk na dokładkę starał się uniemożliwić jej zamknięcie sprawy Rakowieckiego. Wytknął jej potknięcie i zachował się, jak się zachował. No i dzwonił Winiarski, co chyba miało znaczenie dla prokurator z ambicjami.

Zdaje się, że w ten poniedziałek nie było łatwo być Martą Krynicką.

Starał się ją zrozumieć, tyle że ta dziecinada z panem komisarzem i panią prokurator działała mu na nerwy.

– Zresztą – powiedziała tym samym nieprzyjemnie napiętym głosem – czy to aż tak wiele zmienia w sprawie?

– Odbiór worka przez Łukasza był jedyną mającą jakieś znaczenie poszlaką, łączącą go ze śmiercią brata. To znaczy marną, ale najsilniejszą z marnych.

– A jak się to wszystko wiąże z pana dzisiejszą wizytą u Winiarskich?

– Opis rzekomego policjanta, o którym mówiła Jarzębowska, wydał mi się zbieżny z wyglądem Krzysztofa Winiarskiego, którego spotkałem podczas wizyty w ich posiadłości.

– Ach, po prostu wydał się panu zbieżny?

– Tak. Pojechałem to sprawdzić, pogadać z Krzysztofem Winiarskim.

– I dlatego zakłócił pan spokój Winiarskim? Bo coś się panu wydaje?

Kruk nie mógł uwierzyć. Marta zaczynała go drażnić coraz bardziej.

– Za to mi płacą. Zakłócam spokój różnym ludziom.

– Och, to się może przecież zmienić. – Wessała usta, jakby chciała je zjeść. – Zastanawiam się, czy nie odwołać tego przesłuchania.

Kruk uznał, że wystarczy.

– Posłuchaj, Marta. – Rzuciła mu wściekłe spojrzenie, lecz o to nie dbał. – Popełniłaś błąd, zdarza się. Cały czas popełniamy błędy. Nie upieraj się, bo zamknięcie tego śledztwa zawsze było naciągane, ale teraz, przy tym, czego się dowiedziałem, trąci aferą. Póki tu pracuję, nie pozwolę ci zamknąć tej sprawy. Chyba że mnie odsuniesz, wywalisz z tej roboty.

Patrzyła mu prosto w oczy. Długo, zimno, wściekle.

– Coś ci powiem – wycedziła. – Gdy przyjdzie Krzysztof Winiarski, nie masz prawa nawet powiedzieć mu „Dzień dobry”, dopóki mnie z wami nie będzie.

60

W policyjnym systemie informacyjnym znalazł dane Kornelii Jarzębowskiej. Miała na koncie posiadanie jednego grama marihuany. Wielkie rzeczy. Takiej zbrodni winna była spora część społeczeństwa. Ta, która miała pecha.

Jak zwykle w życiu, wiele zależało od tego, czy miałeś szczęście, czy pecha.

Jeśli popalałeś i cię nie złapano, żyłeś sobie spokojnie jako obywatel bez skazy. Przy odrobinie szczęścia mogłeś zostać choćby i przewodniczącym Rady Europejskiej.

Jeśli dałeś się złapać, zaczynało być ponuro. Mogłeś trafić do pudła. Polskie prawo operowało pojęciem „nieznacznej ilości”, przy czym nie definiowało tego pojęcia, a każdy policjant mógł mieć na ten temat własne zdanie. I na przykład naciskać, abyś wskazał dostawcę w zamian za odstąpienie od postawienia zarzutów. Albo żebyś dokonał kontrolowanych zakupów, ryzykując zemstę dilerów.

W przypadku Kornelii Jarzębowskiej postępowanie warunkowo umorzono, ale i tak ktoś wykorzystał sytuację, bynajmniej nie z policji.

Kruk poszukał w bazie wzmianki o Krzysztofie Winiarskim. No i proszę, facet miał na koncie wyrok za posiadanie narkotyków. A więc stary Winiarski nie był taki wszechmocny. W 2013 roku udowodniono Krzysztofowi posiadanie 20 gram marihuany i 7 gram kokainy. Wystarczyło na sześć miesięcy więzienia w zawieszeniu na cztery lata.

Za dziesięć szósta zadzwoniła Marta.

– Dzwonił Winiarski – powiedziała. – Spóźni się. Przyjdzie o dwudziestej.

Kruk poczuł, jak wzbiera w nim wściekłość. Miał dosyć tego dnia. Pracował od rana. Chciał się wykąpać, zjeść porządną kolację, walnąć się na kanapie i gapić w sufit albo w telewizor, w zależności od tego, co będzie ciekawsze. Może by coś wypił.

Tymczasem spadły na niego kolejne dwie godziny czekania.

– Nie ma sprawy – rzucił do aparatu.

– To na razie.

Krzysztof Winiarski uznał, że będzie kontaktował się z prokuraturą, a Kruka pominie. Wszystko jedno. Najgorsze, że trzeba było coś zrobić z tymi dwiema godzinami.

Mógł je spędzić na podgonieniu papierów w innych sprawach, które prowadził. Notatki ze spotkań, raporty, formularze… To byłby czas pożytecznie spędzony. I jakie wyzwanie. Porządek w dokumentacji to nie byle co. Spytajcie pierwszego napotkanego policjanta. Nie każdy to potrafi. Wszystko na piśmie, wszystko włożone w odpowiednią przegródkę. Społeczeństwo oczekiwało… co tam społeczeństwo… naród oczekiwał, że on, komisarz Sławomir Kruk, sprosta temu wyzwaniu.

Chciał spełnić oczekiwania, ale niekoniecznie dzisiaj. Postanowił się przejść. Mały spacer, aby rozprostować kości. Wyszedł z komendy w mrok styczniowego wieczoru. Było zaskakująco ciepło i padał lekki śnieg, który natychmiast topniał.

A jeśli intuicja go zawiodła i przebierańcem ze sklepu nie był Krzysztof Winiarski? Opis się zgadzał, zachowanie też pasowało do niezrównoważonego ćpuna. Z drugiej strony fałszywe policyjne blachy, dokumentacja Kornelii… Skąd taki ktoś jak Krzysztof mógł wiedzieć, że Jarzębowska jest w policyjnej bazie? Może wtedy, w tym klubie, gdy ją spisano, on też tam był?

Świetna hipoteza. Prawdopodobna na tyle, że warto ją zanotować, zmiąć w kulkę i spróbować trafić do kosza na śmieci.

Możliwe, że to całkowicie błędna hipoteza. To nie Krzysztof Winiarski nachodził Kornelię. Zaszła pomyłka, bo chłop pudrował sobie twarz.

Tylko że Kruk nie przypominał sobie, by przez blisko czterdzieści lat życia zwrócił uwagę na mężczyznę, który używał pudru. Może inni też to robili, ale widać mieli w tym większą wprawę i Kruk nigdy tego nie dostrzegł. Biorąc to pod uwagę, na swojej skali prawdopodobieństwa ustawił Krzysztofa bardzo wysoko.

Nie pasowało mu tylko jedno.

W całej tej sytuacji, jaka zaszła w sklepie, wykonanie było ćpuna, ale planowanie wyglądało na staranne i trzeźwe. Jakby plan i jego realizacja były dziełem dwóch ludzi.

A przecież ktoś, kto tak sprytnie planuje, nie zleca wykonania planu komuś, kto jest ze wszech miar do tej roli nieodpowiedni.

Chyba że nie ma wyboru.

61

Krzysztof Winiarski pojawił się po wpół do dziewiątej wieczorem. Z parteru dano znać Krukowi, że pyta o niego jakiś dziwny facet. Rzeczywiście, gdy komisarz zszedł na dół, zobaczył, że jego gość ma na sobie lekki płaszczyk w zwiewną kratkę, a głowę zdobi kolorowa czapka z absurdalnie wielkim pomponem. Temperatura na dworze oscylowała powyżej zera i trudno było zrozumieć, po co facet robił tą czapką zamach na swoją fryzurę.

Kruk poprowadził go za sobą przez budynek. Winiarski sprawiał wrażenie wesołego, nie było wątpliwości, że pił. Może i wciągnął kreskę, choć niekoniecznie. Dwa razy usiłował Kruka zagadnąć, ale ten milczał. Za to wskazał mu ławkę pod ścianą.

– Musimy zaczekać na prokuratora – mruknął.

Winiarski wzruszył ramionami. Wciąż nie zdejmował czapki. Kruk przyjrzał mu się z bliska i dostrzegł grubą warstwę pudru, który maskował skazy na skórze. Gdy zadzwonił do Krynickiej, obiecała, że zaraz będzie. Komisarz usiadł obok gościa na ławce i trwał tak bez słowa, natomiast Winiarski wiercił się niespokojnie. Wstał, przespacerował się po mrocznym korytarzu – przygaszono już światła i świeciła co druga jarzeniówka. Wreszcie zrobiło mu się za gorąco. Zdjął czapkę i znowu usiadł.

Kruk na to czekał, ale teraz pożałował, że nie zrobił mu zdjęcia w czapce.

– Ta fryzura jakoś się nazywa? – spytał.

– Łysy jak kolano. – Winiarski zachichotał.

– Kiedy pan wpadł na to, że jest modna?

– Dzisiaj. Po pańskim telefonie.

– A co ja mam z tym wspólnego?

– Nie chciałem, aby oblazły mnie policyjne wszy.

Kruk poczuł, że serce uderza mu mocniej. Winiarski jakby to usłyszał, bo przez twarz przemknął mu niewyraźny grymas, który zaraz pokrył uśmiechem. Może był bardziej odurzony, niż wyglądało. Komisarz opanował się. Winiarski zamiast go rozgniewać, jedynie zaciekawił.

Nieśpiesznie wstał, wyjął z kieszeni samsunga i zrobił facetowi zdjęcie. Lampa błyskowa oślepiła Winiarskiego, aż zamrugał oczami.

– Kto panu na to pozwolił? – powiedział podniesionym głosem.

– Kolekcjonuję zdjęcia łysoli.

Odwrócił się do niego plecami. Załadował zdjęcie do wiadomości MMS, wpisał tekst:

Czy to ten? Proszę się dobrze przyjrzeć, obciął włosy. Pilne!

Wybrał numer, wysłał wiadomość i schował komórkę do kieszeni.

Krzysztof Winiarski obserwował go spode łba. Miał wzrok swojej matki z portretu w salonie rezydencji. W niczym nie przypominał ojca.

Eugeniusz Winiarski pewnie musiał nad tym ubolewać.

62

Marta go zaskoczyła. Myślał, że z taką osobistością jak ten tutaj – ćpun ważniak, syn swojego ojca – będzie chciała rozmawiać w biurze Kruka, ale stwierdziła, że tam dostaje klaustrofobii i wybrała pokój przesłuchań.

Krzysztof Winiarski powiesił płaszcz na zewnątrz i został w marynarce. Usiadł na wskazanym krześle. Gdy ostatni raz komisarz tu był, na tym krześle siedział Zarzecki. Nagle cała pewność siebie opuściła Kruka. Prokurator Krynicka zajęła miejsce trochę z boku, a on sam za stołem, naprzeciwko Winiarskiego. Zapadła cisza. Nikt nic nie mówił.

Krynicka znacząco chrząknęła.

– Komisarzu…

– Tak – powiedział, przecierając dłonią twarz, aby pobudzić w niej krążenie. – Miło, że pan wpadł.

– Przepraszam za spóźnienie – odparł Krzysztof Winiarski. – Byłem ze znajomymi w restauracji. Doskonale się bawiłem. Prosili, żebym nie wychodził. Nie chciałem im sprawiać przykrości. – Uśmiechnął się promiennie, i z tym szczerym uśmiechem na twarzy, którym rozweselał ludzkie serca, popatrzył na Kruka.

Komisarz pokiwał grzecznie głową.

– Naturalnie. My przecież mogliśmy poczekać.

Winiarski wyczuł sarkazm i pozbył się uśmiechu. Nagle uznał, że już mu nie będzie potrzebny.

– Nie uważam, że mam się tłumaczyć. Policja jest utrzymywana z moich podatków i nie muszę przybiegać w podskokach, bo macie taki kaprys.

Komisarz rzucił spojrzenie Marcie, która wydawała się niewzruszona. Każdy w tym kraju utrzymywał ze swoich podatków Sławomira Kruka. Ten tekst był wyświechtany jak stary koc. Uwielbiali go zwłaszcza menele, którzy od dekad nie splamili się pracą. Kruk nie miał pojęcia, jak jest z tym facetem: czy jest jak menel i utrzymuje go ojciec, czy rzeczywiście pracuje i coś tam płaci do budżetu. Uznał, że dla dobra porozumienia założy to drugie.

– Bardzo mi przykro – powiedział łagodnie – ale pańskie podatki idą na tych policjantów z górnej półki. Naczelnicy, komendanci, sama śmietanka. Ja jestem opłacany z podatków Kornelii Jarzębowskiej. Taka sprzedawczyni ze sklepu w Oliwie. Zarabia mało, więc i mnie się nie przelewa. Robię się nerwowy, kiedy ktoś wchodzi jej w drogę.

Winiarski nie zareagował na dźwięk jej nazwiska. Sprawiał za to wrażenie, że usłyszał świetny żart.

Zarechotał.

– Okropnie tani policjant, ekspedientka go utrzymuje.

Zdawał się pewny siebie, a przecież to nie był ten typ. Komisarz pamiętał wrażenie, jakie odniósł w rezydencji Winiarskich.

Krzysztof znowu go prowokował.

Obrażanie policjanta na komendzie było kiepską strategią przetrwania, a Winiarski nie miał jeszcze dostatecznych powodów, aby tak się zachowywać. O ile w ogóle istniały powody, bo zachowywać się głupio.

– Czy pan wie, dlaczego chciałem się z panem spotkać? – Brak odpowiedzi. – Podobno zabawiał się pan w przebieranki i udawał policjanta.

Krzysztof gwałtownie zamrugał. Pociągnął nosem.

– Bzdury! Kogo udawałem?

– W grudniu zeszłego roku ćwiczył pan talenty aktorskie w sklepie z artykułami rękodzielniczymi w Oliwie, udając śledczego na służbie. A potem zmusił pan pracującą tam kobietę do podpisania lipnego zeznania.

– Ona tak powiedziała?

– Być może.

– Jakaś kłamliwa ździra. Nie znam żadnego sklepu w Oliwie.

– Ludzie często kłamią, ale bywa też, że zwyczajnie się pomylą. Pan sądzi, że to pomyłka?

– A pan ma wątpliwości?

– Wątpliwości nie mam żadnych.

To nie była prawda, ale przecież nie mógł powiedzieć nic innego.

– No pewnie, wątpliwości to nie jest mocna strona takich psów jak pan. Słyszałem o panu.

– A zachowuje się pan, jakby nie słyszał – rzekł Kruk bardzo cicho.

Winiarski nie mógł znaleźć wygodnej pozycji na krześle. Bez przerwy się kręcił, jakby miał wściekliznę. Teraz jednak, na moment, znieruchomiał.

– Nie boję się pana gróźb. Ja jestem Winiarski.

– No to jest pan nieustraszony. A nazwisko to pierwsza prawdziwa informacja, którą dziś od pana słyszę.

Winiarski powoli nachylił się w stronę Kruka i powiedział, patrząc mu prosto w oczy:

– Zaprzeczam, że byłem w jakimś sklepie. Zaprzeczam, że znam jakąś kobietę. I co pan teraz zrobi? Mogę już iść?

– Ten farbowany policjant, którym pan nie był – stwierdził komisarz spokojnie – zmusił ekspedientkę do poświadczenia nieprawdy w sprawie o zaginięcie i zabójstwo Stefana Rakowieckiego.

– I co z tego?

– Liczyłem, że zechce pan współpracować i wyjaśnimy, skąd wzięło się nieporozumienie.

– Ten pajac Rakowiecki mi dyndał. Był antypatyczny.

– Dobrze, że pan jest taki uroczy.

Winiarski zachichotał.

– No – rzekł trochę przyjaźniej. – Kręcił się przy Adeli. Nie lubiłem go. Poza tym ledwie go znałem.

– Pańską siostrę za to poznał dogłębnie.

Błysk wściekłości w oczach Winiarskiego powiedział komisarzowi wiele o stosunku brata do Adeli.

– Licz się ze słowami, tani urzędasie.

Kruk pomyślał, że nie docenił Krzysztofa Winiarskiego. Facet odkąd przyszedł na komendę, realizował jeden cel. Chciał sprowokować przesłuchującego go komisarza. Dlaczego? To było dobre pytanie, a odpowiedź sporo by wyjaśniła. Sposób, w jaki próbował to osiągnąć, sugerował, że naczytał się gazet i internetowych artykułów, gdzie przedstawiano Kruka jako człowieka brutalnego z natury. Możliwe, że to był powód, dla którego tak uporczywie go obrażał.

Jednak demon w głowie Kruka spał i szczeniackie zachowanie Winiarskiego z pewnością go nie obudzi. Gdyby miał całkowitą pewność, że to Krzysztof Winiarski odpowiada za farsę w sklepie, pewnie rozmowa byłaby inna. Ale sprawa Zarzeckiego skutecznie oduczyła go pośpiesznej akceptacji poszlak, które zdają się faktami. Ta dziewczyna, Jarzębowska, wciąż się nie odezwała. Co więcej, Winiarski nie zdawał sobie sprawy, że właśnie zapunktował u komisarza. Może i był ćpunem, może podskakiwał jak błazen, ale najwyraźniej kochał siostrę, a Kruk zbyt wiele widział patologii w rodzinach, by nie docenić zwyczajnego z pozoru faktu, że ludzie się kochali.

– Dlaczego chce mnie pan sprowokować?

Pytanie zostało zadane spokojnie, ale Winiarski aż podskoczył.

– Pan mnie zmusił, żebym tu przyszedł – burknął.

– Nieprawda. Chciałem oszczędzić panu fatygi i spotkać się z panem w domu. Pan zaproponował, że przyjdzie na komendę. Co pan chce osiągnąć?

Kruk często bywał gburem, gdy ludzie zachowywali się miło. Taka robota. Ale gdy ktoś grał wobec niego chama, umiał być delikatny jak baletmistrz.

– No dobra. Nie byłem w sklepie. Nie wiem, kto wrzucił Stefana do worka. Co jeszcze?

Właśnie. Co jeszcze? W tej chwili właściwie nic. Kruk nie liczył, że młody Winiarski się przyzna, ale trzeba było zadać mu pytania i zostały one zadane. Kilka wniosków się nasuwało, choć może było jeszcze za wcześnie na wnioski. Pytanie „co dalej” pozostawało otwarte. Spojrzał na prokurator Krynicką, która do tej pory nie okazała się zbyt rozmowna. Teraz też nie zdradzała ku temu ochoty.

– Myślę – powiedział komisarz uprzejmie – że może pan wracać do domu przyćpać. To pewnie już pana pora.

Winiarski wyprostował się, ale nie zdążył wyrazić swojego oburzenia.

– Zaraz – powiedziała Marta i wstała z miejsca. – Pan znieważył funkcjonariusza policji.

– Nie było chyba tak źle – zarechotał Winiarski.

– Za to jest grzywna, kara ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku.

– Jak wysoka grzywna?

– Niedawno sąd orzekł za coś podobnego tysiąc złotych.

Winiarski wydął wargi. Szeroki uśmiech rozjaśnił jego nieprzyjemną, szarą twarz.

– Mogę dać nawet dwa. Ale skoro już płacę i dorzucam premię, to mogę też poużywać na pani?

– Zakończmy to – powiedział Kruk. Nie spodziewał się, że Krzysztof zacznie swoje gierki także wobec prokurator. Sądził, że uważa ją za gwaranta bezpieczeństwa. Chciał wstać, ale Marta położyła mu dłoń na ramieniu.

– Czy pan się dobrze czuje? – spytała Winiarskiego nieco osłupiała.

– A pani? Wygląda pani tępo.

– Pan jest nienormalny.

W oczach młodego błysnęło. Bywało, że tacy porąbańcy o mózgach przeżartych przez narkotyki miewali obsesję na punkcie swej psychiki i inteligencji. Człowiek o manierach debila nie potrafił znieść, gdy nazwało się go debilem. Krynicka zauważyła ten błysk i wreszcie to ona się uśmiechnęła.

– Zachowuje się pan, jakby był niezrównoważony psychicznie – rzekła z naciskiem, wychodząc zza biurka, a Krzysztof Winiarski pobladł i zacisnął zęby. – Nikt o zdrowych zmysłach nie reaguje tak, jak pan nam to dzisiaj zademonstrował. Powinien pan brać leki psychotropowe.

Odkryła, jak go dotknąć, i robiła to na zimno, bez pośpiechu, naciskając słabe punkty bezlitośnie i precyzyjnie. Kruka zaniepokoił wyraz twarzy Winiarskiego.

– To nic wielkiego. – Marta wydawała się zadowolona z uzyskiwanej reakcji. – Takie rzeczy się leczy, ale nie może pan ignorować problemu. Nie twierdzę, że jest pan opóźniony w rozwoju, choć przemknęło mi to przez głowę, jednak powinien pan poddać się terapii.

Stanęła tuż przy krześle Winiarskiego. Głos miała napięty, zły i wydzielała słowa jak żyletki. Krukowi bardzo się nie podobało, że podeszła tak blisko osoby przesłuchiwanej i ewidentnie niezrównoważonej. Wzrok Winiarskiego był przymglony, facet wreszcie nie podrygiwał, tylko siedział nieruchomy z tym łysym łbem i twarzą jak maska.

– Marta, dość… – rzekł Kruk, unosząc rękę.

Nachyliła się nad Winiarskim.

– Zasugeruję to pańskiemu ojcu.

Wyraz oczu Krzysztofa powiedział komisarzowi wszystko, jeszcze zanim facet się poruszył. Kruk gwałtownie odepchnął krzesło od biurka i rzucił się w bok, aby wyminąć mebel. Winiarski też się zerwał, Marta zrobiła krok do tyłu, bo wreszcie do niej dotarło, na co się zanosi. Rozjuszony Winiarski z rykiem rzucił się na nią, pchnął, a potem z całej siły uderzył otwartą dłonią w twarz. Nie było to specjalnie udane uderzenie, bo ledwo się zachwiała, ale krzyknęła ze strachu. Więcej osiągnąć nie zdołał, bo Kruk już był za nim, założył duszenie i odciągnął go od prokurator.

– Spokojnie – powiedział, zaciskając chwyt.

Krzysztof Winiarski usiłował się uwolnić. Miękkimi palcami szarpał przedramię Kruka miażdżące mu krtań. Wykazywał determinację i siłę olbrzymiego chomika. Dławił się. Komisarz przytrzymywał go, czekając, żeby się poddusił, po czym powtórzył:

– Spokojnie. Teraz zwolnię nacisk, ale musisz być grzeczny.

Pozwolił mu zaczerpnąć powietrza. Winiarski odetchnął najpierw szybko kilka razy, potem bardziej regularnie.

– Bez numerów, bo skrzywdzę – szepnął Kruk.

Przeszukał go, w razie gdyby wojenne zapędy w nim nie wygasły i chciałby posunąć się dalej. Znalazł tylko telefon. Odruchowo odłączył baterię i rzucił komórkę na biurko. Na koniec założył Krzysztofowi Winiarskiemu kajdanki.

Marta Krynicka wciąż stała tam, gdzie ją zostawili. Oczy miała rozszerzone. Dłoń przy twarzy. Obserwowała, jak Kruk sadza Winiarskiego na krześle.

– Nic ci nie jest? – spytał.

Odzyskała panowanie nad sobą. Nie powiedziała nic, tylko patrzyła i wydawało się, że na coś czeka. Przymrużyła oczy, jakby się bała, że w końcu jej wypadną. Krzysztof Winiarski siedział na krześle ze zwieszoną głową, nagle całkiem pozbawiony sił. Dłoń komisarza ciążyła na jego ramieniu, kontrolując go i uspokajając.

– Sławek – powiedziała głosem całkowicie wypranym z wszelkiego wyrazu. – Wyjdźmy na chwilę.

63

Wyszli na korytarz. Marta badała palcami policzek i szczękę. Uderzenie sprawiło, że warga zaczepiła o zęby i pękła. Usta lśniły od krwi.

– Jaja ci urwało? – warknęła, a zaskoczony Kruk obejrzał ją sobie od stóp do głów. – Pozwolisz, by mnie bił?

– Postawimy mu zarzuty…

– Pieprzyć to! Rozkwasił mi usta, nie widzisz? Do kurwy nędzy, facet uderzył mnie w twarz, jakbym była szmatą, którą może bezkarnie okładać. Zrobił to na komendzie, a ja jestem prokuratorem.

– Chciałaś się z nim cackać. – Nie odpowiedziała, tylko patrzyła mu w oczy twardo, z wyzwaniem. Kruk spytał: – Czego ty chcesz, Marta?

– Zajeb go.

– Uspokój się. Nie myślisz jasno.

– Ujmę to inaczej. Wydobądź z niego informacje, których potrzebujemy. Zrób, co trzeba, byle nie zostało śladów. Ja ci pomogę.

Parsknął, ale wcale nie dlatego, że było mu wesoło. Denerwował się.

– I bez tego mam dosyć problemów.

– Zajmę się twoimi problemami. Śmieć ma pożałować tego, co zrobił.

– Łatwo cię wyprowadzić z równowagi.

– Nie tak łatwo. A w innych okolicznościach, w barze na przykład, gdyby taki facet uderzył mnie w twarz, też byś nic nie zrobił?

Oddychała szybko, płytko. Jej oczy płonęły i wpatrywały się w komisarza z wściekłością.

W kieszeni Kruka zawibrowało. Przyszedł SMS. Marta zmarszczyła brwi, gdy wyjmował telefon i wprowadzał PIN. Nadawcą była Jarzębowska. Napisała tylko dwa słowa:

To on

Za to wbiła chyba z dziesięć wykrzykników.

Nie zdążył odłożyć aparatu, gdy przyszedł drugi SMS:

Na pewno

– Dobra – westchnął Kruk, chowając samsunga. – Pogadajmy z nim na poważnie.

Marta zlizała krew z ust.

– I na gadaniu ma się nie skończyć.

64

Krzysztof Winiarski siedział w tej samej pozie, w jakiej go zostawili, wychodząc. Sprawiał wrażenie, że nie poruszył nawet palcem w eleganckim skórzanym bucie. Kruk wrócił na swoje miejsce. Marta nie siadała, stanęła za jego krzesłem.

– Sytuacja się zmieniła. – Komisarz mówił cicho, monotonnie, jakby odczytywał z kartki nudny tekst. – Naruszyłeś nietykalność cielesną prokuratora. Nie wrócisz na noc do domu.

– Chcę adwokata – burknął Winiarski, nie podnosząc głowy.

– Gówno dostaniesz, nie adwokata. Chyba jaja sobie z nas robisz.

Winiarski znowu dostał ataku nerwowości. Błądził wzrokiem, zapalał się i gasł w nim niepokój, jak wtedy, na korytarzu.

– Chcę adwokata. Mam prawo.

Kruk nie podjął jeszcze decyzji. Od historii z Zarzeckim demon w jego głowie przycichł. A jeśli Kornelia się pomyliła? Jeśli pomylili się oboje? Jeśli Marta – nie ta, która stała za nim, dysząc żądzą krwi, ale tamta poranna Marta, z którą rozmawiał w prokuraturze – miała rację i dziewczyna ze sklepu nie była z nim szczera?

Kiedyś komisarz uważałby winę Winiarskiego za udowodnioną. Teraz wciąż miał cień wątpliwości.

Cień wątpliwości jest zawsze. W każdym razie miał teraz całkowite poparcie Marty. Dostał więcej, niż chciał. Powinien to wykorzystać i postarać się wydusić coś z Winiarskiego. Zamieszany w sprawę czy nie – tę kwestię należało ostatecznie rozstrzygnąć.

– Niech ci się nie wydaje, że już po wszystkim. – Komisarz miarowo, powoli uderzał o biurko długopisem. To był jedyny dźwięk, jaki dawał się teraz słyszeć. – Zaatakowałeś prokuratora, muszę cię powstrzymać. Na przemoc odpowiedzieć przemocą.

Wyraz twarzy Winiarskiego świadczył, że nie zrozumiał. Dostał więc trochę czasu, tyle, ile potrzebował. Spędził całą minutę pod nieruchomym spojrzeniem oczu Kruka, aż wreszcie zaczęło to do niego docierać.

– Ja… nie chciałem tego zrobić… Przepraszam.

– To bardzo ładnie, że tak mówisz.

– Ja… już jestem spokojny.

– Szkoda, że mnie to nie przekonuje.

– Pan pobił już człowieka na komendzie. Było w wiadomościach… Pan nie potrafił tego wytłumaczyć… Nikt nie da się nabrać, jeśli zrobi pan to znowu.

– Niepotrzebnie się o mnie martwisz. Popatrz na twarz pani prokurator.

Winiarski odruchowo podniósł wzrok na Martę Krynicką i przygryzł wargi.

– Zostawmy moją nieciekawą osobę – powiedział Kruk. – Pogadajmy o czymś przyjemniejszym. O policjancie przebierańcu Krzysztofie Winiarskim.

– Mówiłem, że to jakaś pomyłka.

– Kornelia Jarzębowska cię poznała.

– Niby jak? Nigdy jej nie spotkałem.

– Wysłałem jej zdjęcie twojej łysej pały. Niepotrzebnie poświęciłeś fryzurę. Ona nie ma żadnej wątpliwości. Ten rzekomy policjant, który ją odwiedził, i ty to ta sama osoba.

– To żaden dowód.

– Mnie przekonała.

– Ta głupia siksa kłamie. Jeśli ona mówi, że tak, to ja mówię, że nie. Nie dam się wrobić.

Kruk odprężył się jak człowiek, który odkrywa, że robi dobrą robotę. Demon w jego głowie obudził się i spojrzał z ciekawością na Krzysztofa Winiarskiego.

– Siksa? Skąd wiesz, że Jarzębowska jest młoda?

– Od pana.

– Nigdy ci o tym nie mówiłem.

– Te ekspedientki zawsze są młode. Tak ją sobie wyobraziłem.

– Zdecyduj się, czy wiesz to ode mnie, czy zadziałała twoja przenikliwa wyobraźnia. Muszę wiedzieć, co zapisać w protokole.

– Tak sobie powiedziałem, że siksa. Chodziło mi, że jest głupia, a nie ile ma lat.

– Kurwa, Krzysiu, jak ty się nieprecyzyjnie wysławiasz. Kiedyś wpadniesz z tego powodu w kłopoty.

– Niczego mi pan nie wmówi. – Głos Winiarskiego stał się ochrypły.

– Po co zrobiłeś tę komedię w sklepie? Dlaczego ci zależało, byśmy sądzili, że Łukasz Rakowiecki odebrał worek?

– Nic nie wiem o żadnym sklepie.

Kruk poczuł, jak palce Marty zaciskają się na jego ramieniu. Do diabła, ta kobieta naprawdę domagała się krwi. Komisarz także zaczynał się niecierpliwić.

– Choć raz, i właśnie dzisiaj, podejmij dobrą decyzję. Współpracuj, Krzysiu, bo łeb ci urwę.

Milczenie. Kruk wstał. Nie śpiesząc się, podszedł do Winiarskiego i stanął obok niego.

– Jak myślisz, dlaczego wstałem?

– Bo chce pan wymusić na mnie zeznanie.

– To twój punkt widzenia. Ja mam inny. Dla mnie to walka o prawdę. A w protokole napiszemy coś jeszcze innego, żeby dobrze wyglądało. Reagowałem na twoją brutalną napaść na prokurator Krynicką.

– Zaskarżę pana.

– Wiem. Dlatego, gdy już zaczniemy, nie będę miał wyboru. Nie skończę, dopóki się nie przyznasz. – Kruk oparł się jedną ręką o krzesło, na którym siedział Winiarski, i nachylił się nad nim. – Wiesz, dlaczego ścigają mnie za tamtą sprawę? Bo facet okazał się niewinny. Społeczeństwo oburza się tylko za niewinnych, nie ma nic przeciwko, żeby potargać bandziora. A ty, Krzysiu, przecież jesteś winny.

– Niech mi pan uwierzy, ja naprawdę nic nie wiem.

– Ulżyj sumieniu. Zrzuć ciężar z duszy. Człowiek został wrzucony do worka i utopiony. Co masz z tym wspólnego?

– Nic.

– Dlaczego chciałeś rzucić podejrzenie na jego brata?

– Nic mi o tym nie wiadomo.

– Ty go zabiłeś?

– Nikogo nie zabiłem. Pan jest nienormalny.

Dla młodego Winiarskiego była to ostateczna obelga. Komisarz doceniał, że został nią obdarowany. Wyprostował się.

– Zaczynam tracić cierpliwość.

– I co pan zrobi? Pobije mnie pan?

Kruk wciąż nie miał pojęcia, co chce zrobić. Nie potrafił wzbudzić w sobie wściekłości wobec tego dziwnego typa.

Wziął się w garść.

– Kurwa, a niby o czym ja do ciebie gadam?

Winiarski zaczął się trząść. Kruk myślał, że puszczają mu nerwy, dopóki nie odezwał się nosowym głosem, przytłumionym z napięcia:

– Głupia sklepowa dziwka… Kłamliwa szmata… Pierdolony, niewyjebany babsztyl… Wredna… Nienormalna kurwa…

Jego dłonie w kajdankach zaciskały się w pięści i przekręcały gestem, który mógł być wyrazem nadpobudliwości, ale mógł też oznaczać skręcanie karku. Kruk zdjął mu kajdanki, żeby facetowi nie przeszkadzały. Przesunął się zwinnie i chwycił go za klapy marynarki. Krzesło przewróciło się z hałasem, komisarz pchnął Winiarskiego na ścianę.

Oparty o mur mrugał oczami, w których złość zmagała się z lękiem.

– Dość żartów. – Komisarz poklepał Winiarskiego po policzku. – Dość pytań. Wiesz, o co mi chodzi. Wiesz, o czym masz gadać, żebym był zadowolony. – Chwycił jego brodę i uniósł, dbając, aby tylna część głowy uderzyła o ścianę. Nie za mocno, tylko tyle, żeby poczuł. Przytrzymał. – Gadaj.

Winiarski szybko oddychał. Jego wzrok biegał po pokoju, szukając ratunku. Usiłował pokiwać głową, aby dać Krukowi znak, że się zgadza. Gdy nacisk lekko się zwolnił, głęboko wciągnął powietrze do płuc.

– Ja wiem, co pan chce, żebym powiedział. Ja to powiem… – Utkwił wzrok w oczach Kruka, po czym rzekł spokojnie i wyraźnie: – Spierdalaj.

Kruk docisnął go do ściany, Winiarski niemal pisnął.

– Dobra – warknął Kruk. – Dobra, skurwysynu.

Zacisnął pięść drugiej ręki. Niemal ją uniósł, ale ręka została tam, gdzie była. Nigdzie się nie wybierała. Trwał tak chwilę, wziął głęboki oddech, po czym rozprostował palce. Nie. Nic z tego. Nie tym razem.

Winiarski czekał z szeroko otwartymi oczami, potem je przymrużył. Nagle uderzył tyłem głowy w ścianę, aż huknęło, uderzył drugi raz i zgiął się w przód na tyle, na ile pozwalał żelazny uścisk drugiej ręki komisarza. Zaczął jękliwie dyszeć, gwałtownie łapać powietrze, a gdy mu się udało, wrzasnął.

– Nie! – Kruk usłyszał za sobą ostry głos Marty. Dopadła do nich. – Puść go! Zostaw, albo wezwę dyżurnego…

Kruk spojrzał zdumiony na Winiarskiego, a potem przeniósł wzrok na Krynicką. Zwolnił uścisk. Winiarski zsunął się po ścianie i zwinął na posadzce jak embrion. Wciąż jęczał. Zupełnie mu odbiło. Marta patrzyła na to, kręciła głową. Oczy miała pełne obłędu.

Nachyliła się i zbliżyła okrwawione usta do ucha Kruka.

– Przepraszam – szepnęła. – Nie mogę.

65

Prokurator Krynicka, nie zważając na protesty Kruka, kazała Winiarskiemu wracać do domu. Przyniosła mu płaszcz i powiedziała, że z tego spotkania nie będą sporządzać protokołu ani nawet notatki.

Winiarski, opanowany, zdecydowanie zbyt opanowany, biorąc pod uwagę jego niezrozumiałe zachowanie sprzed kilku minut, włożył płaszcz, nasunął na głowę czapkę z wielkim pomponem, ale nie wychodził. Stał z opuszczonymi rękami i wzrokiem wbitym w podłogę. Trudno było zgadnąć, o czym myśli.

– Komisarz Kruk nie powinien stosować wobec pana przemocy – powiedziała cicho Krynicka. – Ale pan nie powinien uderzyć mnie.

Krzysztof Winiarski powoli skinął głową. Na nikogo z nich nie spojrzał.

– Lepiej, żeby pana więcej nie widziano w okolicy tego sklepu ze skórami – rzekł Kruk.

Nic w postawie Krzysztofa nie wskazywało, że słyszy słowa komisarza. Postał tak jeszcze chwilę, potem ruszył do drzwi. Marta poszła za nim, aby osobiście wyprowadzić go z budynku komendy.

Kruk udał się do swojego biura. Zapalił światło, usiadł na krześle, nogi położył na biurku. Komenda nie była całkiem pusta, ale jemu wydawała się wymarła. Siedział, zastanawiając się. Przetarł oczy. Gdy odsunął dłoń od twarzy, zobaczył Martę.

Stała w drzwiach wpatrzona w ciemność za oknem.

– Nie mogłam – powiedziała tylko.

Kruk westchnął.

– Dziewczyna ze sklepu nie kłamała. Młody Winiarski jest w tym umoczony.

– To moja wina. Coś we mnie wstąpiło.

Było zbyt późno na rozmowę. Kruk podniósł się, otworzył szufladę i podał Marcie kilka spiętych kartek. Wzięła, nie patrząc na nie.

– Co to?

– Zeznanie Jarzębowskiej. Znalazłem. Leżało w samochodzie. Ufam ci, że nie skrzywdzisz dziewczyny.

Bezmyślnie skinęła głową.

66

Następnego dnia Kruk zwlekł się z łóżka dużo później niż zwykle. Nie śpieszył się. Wziął prysznic, zjadł na śniadanie smażone jajka, długo pił kawę w kuchni. Jego zwykła energia gdzieś się zapodziała i – oczywiście – wcale nie łączył tego z wydarzeniami poprzedniego wieczora. Kiedy wreszcie zjawił się na komendzie, dochodziła jedenasta.

Jednak nie udało mu się dotrzeć do biura, bo Marcin Zych zwinął go z korytarza do swojego pokoju. Jedną z brwi miał uniesioną wyżej, co u niego świadczyło o przejęciu.

– Coś ty znowu wczoraj odpierdolił?

Kruk pomyślał, że nie bez powodu wszystko dziś robi bez przekonania. Nie spodziewał się, że Winiarski złoży skargę, a już zupełnie zaskoczyło go, że zrobił to tak szybko. Szczęście, że w tym przypadku komisarz miał po swojej stronie prokuraturę.

– To znaczy? – spytał ostrożnie.

– Rozwaliłeś twarz Krynickiej?

Kruk poczuł, że krew uderza mu do głowy, jakby ktoś przełączył pompę na wyższy bieg.

– Pojebało cię.

– Sławek, w prokuraturze dzisiaj o niczym innym się nie gada. Krynicka przebąkuje, że to właściwie było przypadkowe, ale nie jest zbyt przekonująca. Czy ty zupełnie nad sobą nie panujesz?

Kruk czuł, że rysy mu tężeją. Bez słowa zrobił zwrot i wyszedł z gabinetu Zycha, ignorując jego krzyki. Niewielką odległość, jaka dzieliła komendę i prokuraturę okręgową, przebył w rekordowym tempie.

Do biura Krynickiej wpadł bez pukania. Była u siebie, przeglądała jakieś papiery. Oparł się obiema dłońmi na jej biurku i zbliżył do niej twarz. Po lewej stronie jej dolnej wargi widniało zasinienie i mały strup.

– Co ty mi robisz? – warknął.

Spojrzała na niego wzrokiem bez wyrazu. Odłożyła pióro. Spokojnie zamknęła teczkę z dokumentami, nad którymi pracowała.

– Przecież cię nie oskarżam.

– Wszyscy są przekonani, że cię uderzyłem. Podobno zwierzyłaś się paru osobom. A właściwie każdemu, kto tu pracuje.

– Gdybym miała męża, powiedziałabym, że to kłótnia rodzinna. Ponieważ nie mam, padło na ciebie.

W sposobie, w jaki mówiła, nie było cienia poczucia winy. Kruk z trudem nad sobą panował.

– Możesz mi to wyjaśnić?

– Najpierw przestań strząsać mi łupież na biurko.

Cofnął się i usiadł. Zdał sobie sprawę, że dał się ponieść emocjom. Istniały lepsze reakcje na takie sytuacje, choć żadna jakoś nie przychodziła mu do głowy.

– Eugeniusz Winiarski dzwonił do mnie w nocy – wyjaśniła. – Krzysztof wszystko mu opowiedział. Winiarski nie ma pretensji, nie będzie skarżył o przekroczenie uprawnień, ale oczekuje od nas, że pójdziemy mu na rękę.

– To znaczy?

– Przeprosił za to, co się wczoraj stało. Wyraził nadzieję, że okażę się wspaniałomyślna.

Kruk z wysiłkiem pokręcił głową.

– Nie wierzę.

– Co by mi przyszło, gdybym wniosła oskarżenie? My oskarżylibyśmy jego, on nas. Kto odniósłby z tego korzyść?

– Prowadzimy śledztwo, a gnojek cię uderzył. Ukrywa informacje.

– Być może.

– Więc powiedziałaś ludziom, że to ja cię uderzyłem.

– Niechcący.

– W to nikt nie uwierzył.

– Musiałam jakoś wyjaśnić te ślady na twarzy.

– Mogłaś powiedzieć, że twój facet za mocno przyłożył ci w łóżku.

Jej spojrzenie zamarzało w bryłkę lodu.

– Aktualnie nie mam faceta i nikt mnie nie pieprzy.

– Czemu mnie to nie dziwi?

– Rozumiem, że jesteś na mnie wściekły. Odegraj się. Możesz komentować moje życie seksualne do woli.

Przygryzł usta.

– Przepraszam.

– A ja nie. Zrobiłam, co uważam za najbardziej racjonalne w tej sytuacji. Za mocno go przycisnęliśmy. Ojciec może mieć uzasadnione pretensje. Muszę zadbać, żeby nie miał.

Kruk wstał.

– W każdym razie ja nadal pracuję nad sprawą.

– Jeszcze nie zdecydowałam, co dalej.

– Więc to tak – warknął, znowu wściekły jak diabli.

Bez dalszego gadania skierował się do drzwi.

– Sławek! – zawołała, a gdy odwrócił się, przechyliła głowę i popatrzyła na niego z leciutką kpiną w kącikach warg. – Właściwie to jednak przepraszam. Za ten łupież. Ty nie masz łupieżu. I masz zawsze czyste włosy. I ładnie pachniesz.

Wychodząc, trzasnął drzwiami z taką wściekłością, że zatrzęsły się futryny. Przechodząca korytarzem starsza kobieta obejrzała się. Włosy miała zrobione „na baranka”, najbardziej niekobiecą fryzurę świata, teraz rzadszą, kiedyś – z niewiadomych względów – często wybieraną przez starzejące się urzędniczki państwowe. Ostateczny dowód ich odczłowieczenia. Kruk mógł do woli oglądać tę legendarną fryzurę, ale nie miał na to ochoty i okazja przechodziła mu koło nosa.

Kobieta przypatrywała mu się z niezdrowym podnieceniem. Jeśli o nim słyszała, walenie drzwiami z pewnością wpasowywało się w wizerunek komisarza, który pierze prokuratorki po pyskach.

Mniejsza z tym. W tej chwili było mu wszystko jedno.

67

Kruk wyprostował się na krześle i odwrócił wzrok od monitora. Jeszcze raz poczytał sobie o Krzysztofie Winiarskim w bazie danych.

Wyrok w zawieszeniu dawał pewne możliwości. Wystarczyło zadzwonić.

Maszyński odebrał po drugim sygnale.

– O, nasz damski bokser dzwoni.

– Odpierdol się. Ty też już łyknąłeś to pełzające gówno?

– Czego chcesz, wieści się rozchodzą. A ty spełniłeś marzenie. Ileż to razy miałem ochotę tak zrobić, gdy mną jakiś prok zamiatał ulice. Ale uderzyć babkę?

– Nie uderzyłem jej.

– Przede mną się nie tłumacz. Lepsi ode mnie spytają.

– Mam robotę dla ciebie.

– Teraz żałuję, że odebrałem. Czemu ja?

– Radku, bo jak nie ty, to kto?

– O co chodzi?

Kruk powiedział, o co chodzi, a gdy skończył rozmowę, natychmiast wybrał inny numer.

– Chcę się z panem spotkać – rzucił w słuchawkę.

– Pan to ma tupet. Po tym, co stało się wczoraj…

– Pasuje mi za godzinę.

Chwila wahania po drugiej stronie.

– Oddzwonię.

Telefon zadzwonił po dziewięciu minutach. Wyświetlacz pokazywał Marcina Zycha.

– Eugeniusz Winiarski zgodził się na spotkanie – powiedział Marcin. – Możesz przyjechać na siedemnastą i poczekać, jeśli go jeszcze nie będzie.

Kruk odstawił komórkę od ucha i spojrzał na zegar na wyświetlaczu. Dochodziła dwunasta.

– Skurwysyn. Do ciebie też ma numer?

– Z informacją dzwoniła twoja ostatnia ofiara. Z nią rozmawiał.

– Jaka ofiara?

– Prokurator Marta Krynicka.

– Ożeż kurwa!

– Co w tym złego?

– Dzwoniłem do niego, próbowałem się umówić, obiecał, że do mnie oddzwoni. Do mnie, rozumiesz?

– Rozumiem, że z tobą pogrywa. – Marcin zrobił pauzę. – Pokazuje ci, że jesteś pryszczem na jego dupie i że cię wyciśnie, jak podskoczysz. Słuchaj, facet jest poważny i musisz zachowywać się jak należy.

– To twoja nauka?

– Pani prokurator, ale ja się z nią zgadzam.

– Czy dlatego nie dzwoni sama, ale wyręcza się tobą? Masz mnie ustawić?

– Udajmy przed nią, że jesteś ustawiony.

Marcin roześmiał się i rozłączył, a Kruk się uśmiechnął.

Po raz pierwszy tego dnia.

68

Kruk przyjechał po wpół do szóstej, aby nie czekać na gospodarza. Na podjeździe stał najnowszy model mercedesa, tak czarny i dostojny, że czuło się potrzebę zdjęcia czapki, oraz tak czysty i lśniący, że można by jeść z maski. Na lądowisku paliły się światła. W ich blasku poruszał się człowiek dokonujący jakichś czynności przy zastygłym w bezruchu śmigłowcu.

Winiarski czekał na progu, ubrany był w proste dżinsy i jasną koszulę. Przywitał się uprzejmie i zaprowadził Kruka do salonu, który komisarz już znał. Na tej samej skórzanej sofie siedziała ta sama kobieta o wodnistych oczach. Można było się założyć, że nazywa się wciąż tak samo. Na „dzień dobry” Kruka uniosła głowę, wzruszyła ramionami z irytacją i znieruchomiała. Trzymała na kolanach książkę, ale nie poświęcała jej w tej chwili uwagi. Całą energię przeznaczyła na ignorowanie komisarza.

– Napije się pan czegoś? – spytał Winiarski, wskazując mu miejsce w fotelu w odleglejszej części pokoju, przy stoliku, na którym spoczywało eleganckie drewniane pudełko i popielniczka.

Kruk podziękował. W pokoju było cicho. Kobieta z obrazu patrzyła na niego tak samo jak poprzednim razem. Brakowało jedynie muzyki. I Pankiewicza. Panująca tu atmosfera sprawiła, że Kruk za nim zatęsknił.

– Czemu zawdzięczam pańską wizytę? Sądziłem, że teraz będziemy się unikać.

– Chciałbym, ale nie mogę sobie na to pozwolić. Prowadzę śledztwo.

– Bardzo gorliwie, jak miałem okazję się przekonać. Zbyt gorliwie, zdaniem mojej córki.

Komisarz rzucił spojrzenie w jej stronę, ale na sofie nic się nie zmieniło.

– Pański syn zaplątał się w nieprzyjemną historię. Udawał policjanta, aby zastraszyć kobietę.

– Mówi pan o Krzysztofie?

– Ma pan jeszcze innego syna?

– Ja w ogóle nie mam syna. – Winiarski uśmiechnął się blado i popatrzył na obraz, szukając tam potwierdzenia swoich słów.

– Krzysztof Winiarski jest synem pańskiej żony z pierwszego małżeństwa?

– Tak, jest synem mojej żony.

Wciąż patrzył na obraz. Miał coś dziwnego w oczach, co znikło, gdy znowu spojrzał na Kruka.

– Ale nie z pierwszego małżeństwa? – spytał ostrożnie komisarz.

– Pobraliśmy się z Małgosią młodo. Naszym jedynym wspólnym dzieckiem jest Adela.

Nacisk na słowo „wspólnym” był zaledwie odrobinę mocniejszy, ale wyjaśniał wszystko. Kruk nie przyszedł tu w pokojowych zamiarach, był zły na Winiarskiego za tę demonstrację siły z telefonem. A teraz, stopniowo, przestawał być pewny, czy jest na niego tak bardzo zły. Podobnego rodzaju wyznań nie słyszy się co dzień.

– On nosi pańskie nazwisko.

– Usynowiłem go, gdy jego prawdziwy ojciec wyjechał z kraju. Zrobiłem to ze względu na żonę. Ale pan mówił, że co Krzyś zrobił?

Kruk nie był zadowolony z siebie. Gdyby działał zgodnie z procedurą, dawno przypadłby mu w udziale zaszczyt wklepania danych osobowych Krzysztofa Winiarskiego do odpowiednich pól policyjnego formularza. Imię ojca, matki, na takie rzeczy są odpowiednie kratki. Sam powinien był zorientować się, że układy rodzinne u Winiarskich nie są oczywiste.

Dwukrotnie przeglądał dane Krzysztofa w policyjnej kartotece. Nawet nie spojrzał na imiona rodziców.

– Z pewnością Krzysztof – komisarz upilnował się, by nie powiedzieć „syn” – opowiedział panu, o czym rozmawialiśmy. Zapewne nic nie wiedział pan o tym policyjnym numerze, który wykręcił w sklepie?

– Nie sądzę, żeby wykręcił jakikolwiek numer.

– No tak. Ale załóżmy na moment, że wykręcił. Czy mógłby pan wyświadczyć mi tę grzeczność i tak założyć?

– Niech pan rozpuści wodze fantazji.

– Od tego specjalistą jest akurat Krzysztof. Niech pan sobie wyobrazi, nigdy nie był w tym sklepie, a wiedział, że ekspedientka jest młoda.

– One zwykle są młode.

– Naprawdę? Pan sklepy zna chyba tylko z reklam w telewizji. Nazwał ją siksą. Raczej nie używa się takiego określenia wobec kogoś, kogo nie widziało się na oczy. A ona rzeczywiście wygląda jak siksa, jeśli spojrzeć na nią wprawnym okiem kobieciarza pokroju Krzysztofa. – Winiarski milczał, więc Kruk ciągnął dalej: – Gdy założymy, że Krzysztof bawił się w policjanta, pojawiają się pytania. Skąd wiedział, że ekspedientka była spisana za marihuanę? Miał ze sobą jej akta, dziewczyna uważa, że wyglądały autentycznie. Pokazał jej zdjęcie… Czyżby miał dostęp do policyjnych kartotek? Wątpię. Nie wygląda na takiego, kto dostałby dostęp do karmnika dla ptaków.

– Sam pan widzi, że Krzysztof nie byłby w stanie wywinąć takiego… jak pan to ujął… numeru.

– Tak, teraz to widzę. Ale zostawmy Krzysztofa. Nudzi mnie rozmowa o nim. Co pan sądził o związku pańskiej córki i Stefana Rakowieckiego?

Na sofie zaszeleściło. Adela wstała, zsunęła z siebie długi sweter, którym do tej pory okrywała się jak kocem, i rzuciła go na podłogę, po czym demonstracyjnie wyszła z pokoju.

– To chyba nie był wymarzony zięć?

Winiarski wstał, podniósł rzucony sweter z podłogi i położył go na ozdobnych poduszkach. Gdy wrócił na miejsce, sięgnął po drewniane pudełko z biurka. Uchylił pokrywkę i wyciągnął pudełko do komisarza.

– Zapali pan? Kubańskie.

Kruk pokręcił głową. Nie ma nic złego w paleniu cygar, o ile się je naprawdę lubi. Cały ten rytuał towarzyszący obieraniu cygara z papierka, odcinania końcówki miał w sobie coś magicznego. Patrząc na Winiarskiego, jak robi te wszystkie rzeczy, a potem jak wydmuchuje dym, Kruk odniósł wrażenie, że ten człowiek nienawidzi cygar.

Kiedy Winiarski pyknął kilkukrotnie, niczym Winston Churchill, którym być może teraz się czuł, komisarz odezwał się:

– Rozmawialiśmy o pańskim stosunku do Stefana Rakowieckiego.

– Pan rozmawiał.

Kruk czekał. Dym z cygara snuł się ponad fotelami, zataczał kręgi i rozpraszał się.

– Ma pan rację – rzekł Winiarski. – Nie przepadałem za nim, choć właściwie to zbyt łagodne określenie. Ledwie byłem w stanie go znieść.

– Dlaczego?

– Pan myśli, że z powodu jego raczej żałosnej sytuacji finansowej, prawda?

– W tej chwili nic nie myślę.

Winiarski znów uniósł cygaro do ust i Kruk uznał, że poczyna sobie z nim zupełnie profesjonalnie.

– Widzi pan, to był nieprzyjemny człowiek, nie mogłem zrozumieć, co moja córka w nim widziała. Był – Winiarski zastanowił się, szukając odpowiedniego słowa – taki przyczajony. W mojej obecności starał się mówić rzeczy, co do których, jak sądził, oczekiwałem, że powie. Starał się mi nadskakiwać.

– Był pan ojcem kobiety, którą chciał poślubić.

– Niech pan nie żartuje. Czym innym jest szacunek i uprzejmość, czym innym zwykłe lizusostwo. Nadskakiwał Adeli. Skądinąd wiedziałem, że gdy nie było mnie w pobliżu, nie miała z nim łatwo.

– Był pan przeciwny temu związkowi?

– Z całego serca. Krew mnie zalała, gdy dowiedziałem się, że Adela jest w ciąży. Uwinął się w trymiga. Pokłóciłem się wtedy z córką. To była nasza jedyna naprawdę poważna kłótnia.

– Ale jego raczej żałosna sytuacja finansowa była jednym z elementów, które pan brał pod uwagę, rozważając ten problem?

Winiarskiemu nie bardzo spodobało się to pytanie. Uniósł cygaro do ust i lekko się skrzywił. Kruk wreszcie zrozumiał, po co ono jest. Facet męczył się z nim, aby mieć co zrobić z rękami.

– Chcę, żeby moja córka była szczęśliwa. Gdyby związała się z kimś bez pieniędzy, ale gdyby to był mężczyzna dumny, uczciwy, otwarty na ludzi, pasjonat, z wizją… ktoś, kto potrafi wymagać od siebie, nie oglądając się na innych, nie miałbym nic przeciwko. Gdybym był pewien, że nie widzi świata poza Adelą. Mógłbym zatrudnić go w swoich firmach albo pomóc rozwijać jego projekty. Moja córka nie potrzebuje więcej pieniędzy. – Winiarski umilkł i palił cygaro. – Problem z moją fortuną jest taki, że przyciąga takich ludzi jak Stefan Rakowiecki. Zwykłych drani. Ludzkie węgorze usiłujące wślizgnąć się do szczęśliwych rodzin.

Kruk nie skomentował tych „szczęśliwych” rodzin.

– Nic niewartych, po których nikt nie będzie płakał? – podsunął spokojnie.

– Nic niewartych – odparł Winiarski równie spokojnie. – Ale nie ja go zabiłem. – Siedzieli jakiś czas w milczeniu. – Sposób, w jaki zginął, przeraża mnie. Macie już jakieś poszlaki?

– Mamy pana nie-syna, który zadał sobie wiele trudu, aby skierować nasze podejrzenia na Łukasza Rakowieckiego.

– A więc nic nie macie.

– Jeśli powtórzy pan to sobie kilka razy, może uda się panu dzisiaj spokojnie zasnąć.

Winiarski popatrzył na obraz żony. Kruk pomyślał, że to musiała być niezwykła kobieta. Jakkolwiek była jednak niezwykła, już jej nie było i pozostał po niej ten obraz, dwoje niezbyt udanych dzieci oraz mąż, który nie mógł zapomnieć. Dziwna rzecz. Kruk czuł cień sympatii do Eugeniusza Winiarskiego. Do niej czuł raczej niechęć, o ile można czuć niechęć do osoby, którą zna się tylko z portretu.

– Po co właściwie chciał się pan ze mną spotkać? – Winiarski ocknął się z odrętwienia.

– Chciałem pana zapytać o stosunek do tego, co zrobił Krzysztof. Teraz wiem, że pan go kryje.

– Zupełnie błędny wniosek.

– Pan dobrze wie, że nie jest to wniosek jedyny.

– Są inne?

– Owszem.

– Słucham z zapartym tchem.

Kruk uśmiechnął się i zdał sobie sprawę, że jest to paskudny uśmiech.

– Proszę jutro sprawdzić, gdzie był pan trzynastego listopada zeszłego roku i podać mi tę informację.

– Nie muszę sprawdzać. Doskonale pamiętam.

– To ciekawe.

– Niezbyt. To był piątek trzynastego, poza tym w tym dniu zaginął Stefan. Cały tamten tydzień spędziłem w Warszawie, gdzie prowadzę dwie budowy. Do Gdańska wróciłem w sobotę rano.

– A Adela i Krzysztof?

– Adela spędziła ten dzień w domu. Krzysztof też, ale wieczorem miał jakieś spotkanie ze znajomymi.

– Precyzyjnie i konkretnie.

– Policjanci od zaginięć złożyli nam wizytę. Takie wizyty odświeżają pamięć.

– Pewnie nie ma pan zapisu z monitoringu posiadłości z tamtego dnia…

– Nie mam, panie komisarzu. Trzymamy takie zapisy najwyżej miesiąc. Stefana u nas nie było. Nie wpadłem na to, że ktoś zechce je oglądać.

Kruk czasem zastanawiał się, po co ludziom monitoring. Gdy przychodziło co do czego, nigdy nie było nagrań. Same wymówki.

– Dziękuję panu.

– To wszystko?

– Proszę się nie niepokoić. Jeszcze się zobaczymy.

– Na pewno nie w tak wąskim gronie. Spotkałem się dziś z panem z ciekawości i nie spodobało mi się. Od tej pory towarzyszyć mi będzie adwokat.

Winiarski odprowadził gościa do drzwi, po czym zamknął je na klucz. W przedsionku zgasło światło. Komisarz stał chwilę za progiem, po czym zszedł do samochodu.

Mercedes wciąż zdobił podjazd. Zakręcając, Kruk zobaczył, że na lądowisku nadal palą się światła, a przy śmigłowcu pochyla się niewielka z tej odległości sylwetka człowieka. Zostawiając za sobą całą tę ogromną rezydencję z jej drogimi zabawkami, Kruk zdał sobie sprawę z czegoś, co mu do tej pory umykało.

Akcja Krzysztofa Winiarskiego w sklepie mogła się udać lub mogła się całkowicie nie udać. Dziewczyna, gdyby okazała się bystrzejsza, podjęłaby jakieś kroki. Ba, mogła skontaktować się z prawdziwą policją i niechcący zdemaskować przebierańca. Cały ten zamysł wyglądał na akt desperacji.

A desperacja miewa konkretną przyczynę.

Skoro Krzysztof Winiarski tak wiele ryzykował, usiłując skierować podejrzenie na Łukasza Rakowieckiego, musiał się czegoś bardzo obawiać.

Gdzieś, zupełnie na widoku, a jednak przeoczony, istniał prawdopodobnie ślad wielki jak odcisk stopy dinozaura. Drogowskaz wskazujący na powiązania Winiarskich z zabójstwem.

Należało go tylko odnaleźć.

69

Kruk uważał, że musi ponownie sprawdzić rzeczy na pozór oczywiste i przepatrzeć je pod kątem nowych informacji. Nie miał nic przeciwko, aby to stary biznesmen zabił Rakowieckiego, ale brakowało motywu, a sposób popełnienia zbrodni niemal to wykluczał.

Więc młody Winiarski? Mogli mieć z Rakowieckim układ narkotykowy, w którym coś nie zadziałało. Ale znowu utopienie faceta w morzu miało niewielki sens i w tym kontekście, chyba że starano się coś upozorować. Ale tego rodzaju pozory nie mogłyby być dziełem Krzysztofa Winiarskiego, bo żaden z niego wielki kombinator. On tylko usiłował nim być.

Myśli Kruka znowu wróciły do Eugeniusza Winiarskiego. Zależało mu na tym, aby komisarz myślał, że z niego pierwszy święty. Kruk westchnął. Czy jeśli Krzysztof wpadł w tarapaty, stary Winiarski, chcąc go chronić, mógł się posunąć do zbrodni? Wizja eleganckiego biznesmena, który wypływa łodzią w morze, by utopić niedoszłego zięcia, wydawała się Krukowi abstrakcją.

A jeśli po prostu źle to sobie wyobrażał? Może trzeba wyobrazić sobie wielki jacht ślizgający się po listopadowych falach…

– Jacht – powiedział dość głośno, aby zwrócić uwagę Pawła Lalkarza.

Paweł mruknął coś w odpowiedzi. Właśnie zakończył dwa tygodnie wymuszonego zimowego urlopu, podczas którego snuł się przed południem po Gdańsku, a po południu oglądał telewizję, czekając na powrót Ali z pracy. Od godziny nie odrywał oczu od papierów, które podczas jego nieobecności narosły na biurku.

– Jacht – powtórzył Kruk. – Winiarski ma pewnie jacht. W końcu musi mieć coś takiego facet poruszający się po kraju śmigłowcem…

Urwał, a jego ręka zastygła w powietrzu. Uniósł wzrok tylko po to, aby napotkać spojrzenie Pawła, które powiedziało mu, że on też na to wpadł.

– Kurwa… – Kruk pokręcił głową.

– To możliwe?

– Denat miał złamaną rękę, myśleliśmy, że w wyniku pobicia. Jednak do worka trafił ze związanymi rękami. Ktoś skrupulatny mógł go połamać i mimo to związać mu ręce… ktoś mógł skopać worek… albo…

Kruk niemal bez udziału świadomości sięgnął po telefon, wybrał kontakt i czekał. Gdy nikt nie odebrał, zadzwonił jeszcze raz.

– Tak? – odezwał się mocny głos starszego mężczyzny.

– Dzień dobry, panie Mariuszu. Mówi Sławek Kruk.

– Przecież widzę, mam identyfikację numerów.

Medyk sądowy Mariusz Mackiewicz miał gorszy dzień. Należał do ludzi, którzy mają gorszy dzień codziennie i starają się bardzo, by dać to odczuć innym.

– Kojarzy pan Stefana Rakowieckiego?

– Nie znam. Proszę szybciej, stoję nad otwartym trupem, a laborantka trzyma mi telefon przy uchu. To jej pierwsza sekcja i ręce jej się trzęsą.

– Denat z worka, który wypłynął w Jelitkowie.

Mackiewicz odparł raczej niechętnie:

– Pamiętam.

Z tego, co Kruk się orientował, diagnostyka tonięcia była jednym z bardziej niewdzięcznych zadań dla medyków sądowych. Nie bez powodu Mackiewicz nie przepadał za topielcami.

– Pisał pan w protokole o złamanej ręce, prawdopodobnie w wyniku pobicia. Czy złamanie mogło nastąpić w wyniku zrzucenia worka z facetem z pewnej wysokości do wody? Powiedzmy z kilku metrów?

– Myśli pan o burcie statku, komisarzu?

– Myślę o śmigłowcu.

Chwila ciszy. Dokładnie na tyle długa, aby znający się na rzeczy profesjonalista mógł wydać opinię.

– Nie wykluczam.

– Dziękuję.

– Zaraz. Co to za śmigłowiec?

– Taki drogi. One wszystkie są drogie. Do następnego, panie Mariuszu.

Kruk rzucił telefon na biurko i ponownie spojrzał na Pawła.

– Chyba się klei.

– Raczej wątła hipoteza.

– Która mi się podoba. Bardzo mi się podoba. Bo jeśli jest prawdziwa, krąg podejrzanych skurczy się jak fiut na mrozie.

– Przynajmniej zaczniesz mieć podejrzanych.

Kruk zamyślił się.

– Podejrzani muszą mieć alibi. Sprawdźmy, jakie alibi ma śmigłowiec.

Ponownie sięgnął po telefon i wybrał numer. Fajnie, że są telefony. Człowiek nie musi jeździć po mieście jak wariat z każdym głupstwem.

– Chyba wyraziłem się jasno – rozległ się głos w słuchawce. – Od wczoraj rozmawiam z panem jedynie za pośrednictwem adwokata.

– Czy trzynastego listopada był pan w Warszawie śmigłowcem? – spytał Kruk.

Cisza w głośniku. Komisarz oczekiwał sygnału zakończonego połączenia, ale zamiast tego usłyszał:

– Pojechałem Pendolino. Śmigłowiec był remontowany. Gotowość do lotów osiągnął dopiero pod koniec miesiąca.

– Chciałbym porozmawiać z pilotem. Jak się nazywa?

– Remigiusz Skonecki. Pracuje dziś przy mojej maszynie. Do widzenia, panie komisarzu. A mój adwokat nazywa się Winsztajn.

Dopiero teraz połączenie zostało zerwane.

– Śmigłowiec ma alibi – mruknął Sławek. – Zajebiście dobre alibi.

– Szkoda – stwierdził Paweł.

– Za dobre alibi. W ogóle w nie nie wierzę.

– Chciałeś powiedzieć, że należy je sprawdzić.

– Obalić. Tym się zajmę. Obalę alibi śmigłowca.

Lalkarz skinął głową i wrócił do swoich papierów. Kruka uderzyła prosta rzecz. Winiarski niby nie chciał z nim rozmawiać, ale przekazał mu informację o remoncie śmigłowca, podał nazwisko pilota i dał nawet znać, gdzie Kruk faceta znajdzie.

Zależało mu, aby Kruk wiedział o tym remoncie.

Wyglądało na to, jakby chciał dać swojej maszynie alibi.

70

Młody ochroniarz, pełniący dyżur w rezydencji Winiarskiego, nie robił Krukowi trudności z wejściem na posesję. To bardzo miłe ze strony pana Eugeniusza, nieobecnego ciałem, lecz jak najbardziej obecnego duchem, bo przecież strażnik nie podjął tej decyzji sam.

Pilot Remigiusz Skonecki potwierdził słowa pracodawcy, ale też Kruk nie miał żadnych wątpliwości, że tak będzie. Czterodrzwiowy Robinson R44 miał usterkę systemu napędowego i jakiś mniejszy problem z drzwiami. Przez trzy tygodnie stał unieruchomiony na lądowisku w rezydencji jako ozdoba.

Kruka najbardziej zainteresował fakt, że pilot, aby mu to wszystko powiedzieć, musiał spojrzeć do pokładowego dziennika technicznego. Pracował tu od początku tego roku. Wcześniej Winiarski miał innego pilota, który zrezygnował, bo zatrudnił się w liniach lotniczych w Arabii Saudyjskiej.

Dalej wyjechać się nie dało.

Kruk upewnił się, że maszyna z takim defektem, jak zapisano w dzienniku, nie miała możliwości oderwać się od ziemi. Skonecki potwierdził.

– Jak wygląda pana praca tutaj? – spytał Kruk. – Pracuje pan na etat czy jest to inaczej zorganizowane?

– Jestem pilotem dyspozycyjnym.

– Zawsze jest pan do dyspozycji?

– Mam też inne zlecenia. Pan Winiarski stara się planować loty z wyprzedzeniem.

– Da się to tak zorganizować?

– Zwykle tak. Odkąd tu pracuję, tylko dwa razy musiał sam lecieć.

– To znaczy, że pan Winiarski potrafi poprowadzić śmigłowiec?

– Oczywiście. Posiada aktualne uprawnienia TR na R44. Gdyby był pan właścicielem takiej maszyny, nie chciałby pan się nauczyć?

– A jego syn? On też potrafi?

W oczach pilota odbiło się przerażenie.

– Co pan opowiada? To by dopiero było, gdyby ktoś taki usiadł za sterami.

– Sam pan mówił. Myśli pan, że on nie chciał się nauczyć?

– Nie wiem. – Remigiusz Skonecki sprawiał wrażenie zmartwionego. – Nic mi o tym nie wiadomo. Nie chciałbym, aby tacy ludzie latali.

Kruk nie zapytał, co miał na myśli, mówiąc „tacy ludzie”. Zapytał o coś innego:

– A inni mieszkańcy rezydencji? Pani Adela, ochroniarze?

Pilot pokręcił głową.

– Widzi pan, pan Winiarski lubi pilotaż, ale nie wtedy, gdy udaje się na spotkania w interesach. Zawsze jest wtedy skupiony, studiuje dokumenty, przygotowuje się do rozmów. Te dwa razy, kiedy ja nie mogłem lecieć… Myślę, że gdyby ktoś tutaj mógł mnie zastąpić, on by sam nie siadał za sterami.

Kruk wracał z tego spotkania zamyślony.

Skonecki nic nie wiedział o poprzednim pilocie i chyba tego żałował, bo był wyraźnie ciekawy kontraktu z liniami lotniczymi. Kruk zadawał sobie pytanie, jak szybko będzie w stanie zidentyfikować poprzedniego pilota i nawiązać z nim kontakt. Biorąc pod uwagę fakt, że w tej sprawie Winiarski pewnie nie okaże się taki pomocny, a na entuzjazm wewnątrz struktur wymiaru sprawiedliwości też nie miał co liczyć, doszedł do wniosku, że niezbyt szybko.

Zadzwonił do Maszyńskiego.

– Widziałem, że wpadłeś z wizytą. Szczur nie wyłazi z nory – zameldował niezadowolony aspirant.

– Nie taka to znowu nora – mruknął Kruk, ale nie pogadali, bo miał drugie połączenie. Sylwia.

– Spotkamy się dzisiaj? – spytała.

Na dźwięk jej głosu Sławek poczuł przyjemne ciepło w żołądku.

– Nie bywasz wieczorami w domu?

– Rzadko. – Zaśmiała się cicho, bez wesołości. – Taka praca. Sprząta się głównie popołudniami.

– Jasne – odparł, siląc się na wahanie.

– Nie chcesz?

– Chcę. – Usiłował nie dać jej poznać, jak bardzo chce.

– O siódmej.

Rozłączyła się. Uświadomił sobie, że nie ustalili, gdzie się spotkają. U niej czy może u niego. Przejeżdżał właśnie obok Bramy Wyżynnej. Było coś w tej budowli, co zawsze przykuwało jego uwagę.

Pewnie, że u niego. Tamtego wieczora podał jej swój adres. Zresztą jeśli Sylwia nie pojawi się punkt siódma, zadzwoni do niej.

71

Okolona czarnymi włosami twarz na poduszce osnuła się łagodną mgiełką odprężenia. Jeszcze tylko piersi Sylwii unosiły się i opadały w przyśpieszonym rytmie. Sławek zsunął się z jej ciała. Oddychał ciężko, leżąc na wznak na prześcieradle. Kochali się gwałtownie, jak ludzie, którzy pragną się mocno i od niedawna.

W takich chwilach mężczyzna ma wrażenie, że z żadną kobietą nie było mu lepiej. Jest to oczywiście tylko wrażenie, które przeminie, gdy noc się skończy. Ale ta noc nadal trwała.

Wychyliła się z łóżka i wyciągnęła cienkiego papierosa z torebki na krześle.

– Chcesz?

– Legendarny papieros „po”?

– Rzeczywiście, wtedy smakuje najlepiej.

Wziął. Zabrał też z jej ręki zapalniczkę i przypalił im obojgu. Sylwia zaciągała się pół siedząc, pół leżąc, oparta o zwiniętą pod plecy kołdrę. Papieros jarzył się w półmroku rozpraszanym jedynie żółtym światłem lampki nocnej. Bez skrępowania strzepywała popiół na swój brzuch. Sławek nie mógł na to patrzeć i przyniósł z kuchni mały talerz jako popielniczkę.

Przyjęła to z rozbawieniem.

– Bałem się, żebyś nie zgasiła w pępku – mruknął.

– Bardzo jesteś opiekuńczy, wiesz? Faceci zwykle są zachwyceni i czekają, co będzie dalej.

Zaciągnął się mocniej niż dotychczas. Papieros, który jeszcze przed chwilą tak mu smakował, teraz wydał się gorzki i dławiący.

– Przepraszam – powiedziała.

– W porządku.

Mógł sobie mówić, że w porządku, ale to tylko takie gadanie. Nagle poczuł się paskudnie.

– Naprawdę przepraszam. – Gdy milczał, rzuciła ostrzej: – Chyba nie sądziłeś, że jesteś pierwszy?

Nie sądził, ale też nie oczekiwał zwierzeń. Dlatego zdziwiło go, gdy usłyszał własny głos:

– Miałaś wielu mężczyzn?

– Bardzo wielu.

Zadawanie pytań bywa niebezpieczne. Czasem można spotkać kogoś, kto dla odmiany nie kłamie.

– Wiem, chciałbyś być tym jedynym. Ale nie wiesz, co dla kobiety znaczy, gdy nie może mieć dzieci. Zawsze starałam się to sobie zrekompensować.

Wtedy, gdy spali ze sobą pierwszy raz, Sylwia miała rację. Nie powinni rozmawiać. To wszystko psuło.

Skończyła papierosa i zgasiła go na talerzyku. Podała mu, bo on jeszcze palił. Wstała.

– Dasz mi ręcznik? Chcę wziąć prysznic.

Czekał na nią w kuchni. Zrobił kawę. Przyszła, susząc włosy własną suszarką turystyczną, którą woziła w samochodzie. O tak, zdecydowanie nie był to jej pierwszy raz. Ani drugi. Ani dziesiąty. Była zbyt dobrze zorganizowana. Cholernie dobrze. Miała ze sobą zapasową bieliznę.

– Wciąż jesteś zły? – spytała, napuszając włosy dłonią.

Pomyślał, że krótkie włosy szybciej się suszy. Tak, był zły jak diabli.

– Skądże.

– To świetnie – udała, że mu wierzy. – Ale zaraz będziesz.

Odłożyła suszarkę. Usiadła przy stole. Wzięła kubek z kawą w dłonie, grzejąc je, nie patrząc na Kruka.

Pełen niedobrych przeczuć zajął miejsce naprzeciwko.

– Jestem ci winna wyjaśnienie – rzekła. – W sobotę trochę się uniosłam, gdy wspomniałeś o śledztwie. Miałam powód. Skłamałam, gdy mnie pytałeś o Rakowieckiego.

– To znaczy?

Miała twarz jak anioł. Jak czarny anioł, ale być może czarne anioły są najpiękniejsze.

– Spałam z nim.

Przez kilka ostatnich sekund spodziewał się tego wyznania, ale i tak nim wstrząsnęło. Nie podobały mu się własne reakcje. Usiłował sobie wytłumaczyć, że on, Sławek Kruk, po prostu ją przeleciał, i że to wcale nie znaczy, że ma do niej jakiekolwiek prawa. Bezwartościowy wysiłek.

– To zdarzyło się tylko raz – powiedziała, bawiąc się łyżeczką. Jej twarz nabrała ziemistej barwy. – Nieprzyjemne wspomnienie. Facet był jak automat. Zrobił swoje, jakby odrabiał zadanie domowe albo odbębniał praktykę do CV. Po prostu mnie zaliczył. Mówiłam, że miałam w życiu wielu mężczyzn, ale to był najbardziej poprawny i odrażający stosunek, jaki przeżyłam. Nie chciałabym tego powtórzyć.

– Proponował?

Pokręciła głową.

– Na szczęście nie. W tym czasie przebąkiwał już o zaręczynach z tą małą Winiarską. Tą pijaczką.

– Twój mąż wiedział?

– Nie. I nie chcę, żeby się dowiedział. – Utkwiła w nim ostre spojrzenie. – Rozumiesz?

– Dlaczego to przede mną zataiłaś?

Usłyszał w swoim głosie niezamierzoną szorstkość. Przed chwilą całował jej piersi, uda, posuwał jej wypięty tyłek, ale ta chwila była wieki temu. Niezadowolony zdał sobie sprawę, że choć tego nie chce, zaczyna rozmawiać z nią jak śledczy.

– Bo wiem, co się teraz stanie. Zaczniesz drążyć, przepytywać mnie i Tadeusza. A to oznacza, że zniszczysz mi życie, Sławek.

– Bo to ja kazałem ci pieprzyć się z Rakowieckim?

Odpowiedziała spokojnie. Może nawet zbyt spokojnie.

– Nie wiem, czy policjant potrafi to zrozumieć… Myślę, że nie potrafi. Ale pewne rzeczy nie ranią, jeśli pozostają tajemnicą.

Sławek pokręcił głową. Zrobił się wściekły. Niemożliwe, żeby był o nią zazdrosny. Żeby był zazdrosny o jej przeszłość.

– Bzdura – warknął. – Takie rzeczy są jak rak. Wszystko się sypie, rozpada, jest spierdolone na zawsze, a jedyne, czego brak, to diagnozy.

– Beznadziejne porównanie – odparła ze znużeniem. – Mówiłam, że nie potrafisz tego zrozumieć.

– Rakowiecki musiał się bardzo starać, by cię dostać?

– Nie bardzo. Miałam awarię, pomógł mi z samochodem. Z wdzięczności zaprosiłam go na drinka, tak jak ciebie. – Spojrzała mu twardo w oczy.

Kruk opanował się. Siedzieli w milczeniu, pijąc kawę, a on patrzył wszędzie, tylko nie na Sylwię. Gdy ich oczy znowu się spotkały, dostrzegł w nich rozbawienie.

– Wiesz – powiedziała miękko – zachowujesz się, jakbyś to ty był moim mężem. – Wysunęła rękę przez stół i dotknęła jego dłoni. – Rozumiem, że pozwalasz mi zdradzać Tadeusza, ale tylko z tobą.

– Po co właściwie wyszłaś za mąż?

Nie odpowiedziała, cofnęła jedynie rękę.

– To aż tak trudne pytanie?

– Łatwe. Pobraliśmy się z miłości.

– Uczucie od pierwszego wejrzenia?

– Z jego strony.

– A z twojej?

– Wydawało mi się, że jego miłość wystarczy.

– Dlaczego akurat on?

– Bezpieczna przystań. Ten typ mężczyzny, do którego zawsze można wrócić, bo on czeka.

Skinął głową, właściwie nie wiedząc dlaczego. Pomyślał o profesorze Rańskim, o kołnierzyku jego koszuli wyglądającym spod pulowera. Nie zależało jej na nim, powinien był zorientować się od początku. Było jej wszystko jedno, jak chodził ubrany, co robił, gdzie jeździł i przetrąciła mu karierę, wchodząc w układ z jego przeciwnikiem w wyborach na dziekana.

Zachowywała się tak, jakby jej zależało, potrafiła wszystko pięknie wytłumaczyć, ale fakty mówiły za siebie. Zdradzała go na potęgę. Bezlitośnie karała za to, że jest taki, jaki jest.

Kruk do tej pory nie zastanawiał się nad etyczną stroną swojego romansu. Teraz zaczęło go to gnębić. Co innego być tym jedynym, wyjątkowym kochankiem. Co innego należeć do stada facetów rżnących tę samą kobietę.

– Wiem, że mnie oceniasz – powiedziała cicho. – Ale nie zamierzam się tłumaczyć.

Znowu skinął głową. Myślał, że Sylwia już nic nie powie, ale ona właśnie wtedy zaczęła mówić tym samym cichym, monotonnym głosem:

– Przypadkowe badanie, jeszcze na studiach. Dowiedziałam się, że nigdy nie będę mieć dzieci. Jakiś genetyczny defekt o skomplikowanej łacińskiej nazwie. Żadnych szans na wyleczenie. Do tej pory nigdy nie myślałam o małżeństwie, a tym bardziej o macierzyństwie, ale gdy usłyszałam diagnozę, dostałam histerii. Może nie myślałam o dzieciach, ale najwyraźniej moja podświadomość tak.

Uniosła wzrok, szukając oczu Kruka, a gdy nie znalazła, zapatrzyła się w jakiś punkt za jego plecami.

– Jak się jest bezpłodną, nie ma niebezpieczeństwa wpadki. Byłam skazana na ciemną stronę, uznałam, że skorzystam z jasnej. Tylko że jasna strona nie istnieje. Przez romans z wykładowcą, o którym stało się zbyt głośno, nie dostałam asystentury na uczelni.

– Po co mi to mówisz? Ty nie chcesz się tłumaczyć, a ja nie chcę tego słuchać.

– Nie chciałam uczyć w szkole, by nie deprawować młodzieży. – Uśmiechnęła się. To był szyderczy uśmiech. – Brałam dorywcze tłumaczenia, wyjeżdżałam za granicę z dyrektorami przedsiębiorstw, którzy potrzebowali reprezentacyjnej tłumaczki. – Znów ten uśmiech. – Pytałeś, czemu taka firma. Ci wszyscy faceci, których znałam, dawali mi potem zlecenia. Miałam łatwiejszy start. Uciekałam w pracę, bo byłam bardzo, okropnie nieszczęśliwa.

Umilkła, po czym odetchnęła, wyprostowała się i powiedziała:

– Czas mijał, bo czas mija, wiesz? I w pewnym momencie zaczęłam mieć dość takiego życia. Tej zgrai mężczyzn wokół mnie. Chciałam kogoś, kto będzie ułożony, bezpieczny, przewidywalny. Tadeusza znałam od podstawówki. Gdy studiowałam, on zaczynał wykładać na sąsiednim wydziale. Wtedy się z nim nie spotykałam. Kochał mnie potajemnie, z daleka, wzdychał po kątach. To ten typ. Każda ładna kobieta takiego zna. W pewnym momencie uznałam, że warto spróbować. Skoro byłam nieszczęśliwa z innymi, może on był rozwiązaniem? Prosił, byśmy trochę ze sobą pobyli, pomieszkali na próbę. Oburzyłam się. Nie byliśmy nastolatkami. Kochał mnie, ale wiedział, jaka jestem. Bał się, że okaże się dla mnie zbyt zwyczajny, że szybko się nim znudzę. Ja chciałam małżeństwa natychmiast. Niemal zmusiłam go do ślubu.

Zabrzmiało jak recepta na katastrofę. Sylwia dodała szybko:

– Wtedy naprawdę sądziłam, że tego potrzebuję.

Upiła mały łyk kawy i odstawiła filiżankę. Sprawdziła, czy włosy ma już całkiem suche.

– Tyle o mnie, muszę lecieć. Żałujesz, że ze mną spałeś?

Z wysiłkiem pokręcił głową. Nie, nie żałował. Ten wysiłek w jego zaprzeczeniu wynikał z czego innego.

Słuchał, co mówiła, i odrzucał, jakby w to nie wierzył. Jednocześnie zdawał sobie sprawę, co to oznacza.

Bał się, naprawdę się bał, że coś do niej czuje. Coś poważnego, co trudno będzie zwalczyć.

Pewnie przez to, że tak długo był sam.

72

W czwartek rano na odprawie u Zycha Kruk przedstawił postępy w sprawie. Paweł Lalkarz miał kontakty na lotnisku Wałęsy i zaoferował się, że wypyta o tego pilota, który przeniósł się do Arabii Saudyjskiej. Może uda się z nim skontaktować.

Koło południa zadzwonił Radek Maszyński.

– Wreszcie – obwieścił. – Figurant zamówił taksówkę i pojechał na Zaspę. Tam urządził sobie spacer.

Kruk spojrzał za okno. Przechodnie stawiali kołnierze płaszczy, aby się osłonić od wiatru. Padał lekki deszcz.

– Pogoda w sam raz na spacer.

– Zagadnąłem taksówkarza. Zgodził się na ciebie zaczekać, choć niechętnie. Parkujemy pod Lidlem na Hynka.

Kruk dojechał tam w dwadzieścia minut. Dostrzegł nieoznakowany policyjny samochód, o który opierał się Maszyński, zajęty wydmuchiwaniem pod wiatr dymu z papierosa. Obok stała taksówka i Kruk zaparkował po jej lewej stronie. Radek wyrzucił niedopałek i zapukał w boczną szybę taksówki, ale nic się nie stało. Nikt nie wysiadł. Policjanci musieli sami wpakować się do wnętrza.

Komisarz rozparł się na tylnym siedzeniu, a Maszyński z przodu, przy kierowcy, który tkwił nieruchomo, jakby niczego nie zauważył.

– Cześć, Edziu – powiedział Kruk. Miał z nim styczność tylko raz, pół roku temu, przy okazji jakiejś pomniejszej sprawy.

Oczy kierowcy powędrowały w stronę wstecznego lusterka. Zabawiły tam chwilę. Potem Edmund odwrócił się i skinął głową bez entuzjazmu.

– Pan komisarz.

Sprawiał niepozorne wrażenie. Trudno o większego przeciętniaka. Przeciętna twarz, przeciętna postura, ubrany jak każdy. Odwrócił się z powrotem i były już tylko oczy w lusterku.

Kruk niemal z miejsca zapomniał, jak facet wygląda.

Wiedział o nim dwie rzeczy. Że na kurs jego taksówką potrzebne było specjalne zaproszenie i że iloraz inteligencji Edmunda – potwierdzony certyfikatem – wynosił 158 w skali Cattella. Był lepszy od Dody.

– Podwieźć gdzieś? – spytał Edmund.

Nic go nie obchodziło, że samochody policjantów stoją po obu stronach jego auta.

– Masz zbyt drogą kilometrówkę, Edziu.

– Będzie gratis. Od obywatela dla policji.

Maszyński zarechotał.

– Co myślisz, Radziu? – mruknął Kruk. – To zwykła uprzejmość czy chodzi o coś więcej? Na przykład o gównianą łapówkę?

Kierowca powiedział spokojnie:

– Tylko bez głupich numerów, panie komisarzu.

– Wiem, masz tu czujne oko.

Nigdzie nie było widać kamery, ale po niewielkim naciągnięciu policzka komisarz poznał, że kierowca nie zdołał powstrzymać uśmiechu.

– Niech sobie patrzy – powiedział Kruk. – Będziemy jedynie rozmawiać. Bardziej martwi mnie zapis głosu.

Edmund sięgnął po swoją komórkę. Chwilę coś przy niej majstrował, po czym uniósł ją wyżej, aby komisarz mógł zobaczyć kilka kolorowych ikon na wyświetlaczu. Dotknął przełącznika mikrofonu w aplikacji obsługi ukrytej tu gdzieś kamery, zmieniając jego położenie z ON na OFF.

Kruk od razu poczuł się swobodniej.

– Dobra – rzekł. – A teraz dawaj dyktafon.

Edmund poruszył się nerwowo. Oczy w lusterku stały się czujne.

– Nie mam dyktafonu.

– Edziu, daj spokój. – Gdy taksówkarz milczał, Kruk dodał: – Zachowałeś się tak uprzejmie, że na pewno masz coś w zapasie. Ty przecież działasz w branży, gdzie trzeba być sprytnym.

Edmund niechętnie sięgnął do kieszeni kurtki i rzucił Maszyńskiemu niewielkie urządzenie Olympusa. Nie trudził się, żeby je wyłączyć. Zrobił to za niego Maszyński.

– Mogę mieć coś jeszcze – stwierdził Edmund.

– Tego się trochę obawiam – odparł smutno Kruk. – Wiesz co? Chodź, pójdziemy na mały spacer. Zaczerpniemy świeżego powietrza.

– Mam w dupie świeże powietrze. To jest biznes, panie komisarzu. Tu się pracuje.

Jakby na potwierdzenie jego słów, zadźwięczała komórka. Wyłączył ją, nim przebrzmiał pierwszy sygnał dzwonka.

– Edziu, co ty właściwie masz przeciw świeżemu powietrzu?

Nie było odpowiedzi.

– Znasz Krajewskiego od narkotyków? – spytał Kruk.

– Kto by go nie znał.

– Pytał ostatnio o ciebie.

– Tak? – Oczy w lusterku lekko drgnęły. Niby nic, takie drgnięcie można przeoczyć, ale Kruk był zadowolony. – Czego chciał?

– Jak to Krajewski.

– Akurat. Mówi pan tak, bo chce pan podtrzymać rozmowę.

– Sądzisz? Bo przy nim milczałem jak grób, a to ze względu na naszą przyjaźń. Twoją i moją. Ale jak ci nie zależy, pójdę do niego i coś mu o tobie opowiem.

– Niby co? – Edmund wiedział, że nic na niego nie ma, ale i tak nie wydawał się tym pocieszony. Chciał się Kruka stąd pozbyć, ale gdy się go już pozbędzie, wolał, aby komisarz zajmował się własnymi sprawami. – On o mnie nie pytał.

– To w sumie bez znaczenia. I tak mogę do niego pójść i zagadać. Dlatego nagraj na poczcie głosowej komunikat, że poszedłeś na siku, i przejdź się z nami. Pochodzimy, pooglądamy te piękne murale na blokach. Pogadamy jak przyjaciele, Edziu.

Kruk skinął głową do lusterka i policjanci wysiedli. Na chodniku Maszyński zapalił kolejnego papierosa.

– Ruszy dupę? – spytał.

– Daję mu pięć minut.

Edmund dołączył do nich po trzech.

73

Przeszli przez ulicę i stanęli pod blokiem, którego boczną ścianę pokrywał mural składający się z czarnych kropek na białym tle. Kropki o dwóch rozmiarach, małym i dużym, układały się w jakieś wzory.

– Co to niby ma być? – powiedział Kruk.

– Kogo to obchodzi… – odparł facet z taksówki. Miał ponurą minę. Może dlatego, że Maszyński dokładnie go obszukał. Znalazł jedynie nóż sprężynowy, ostry jak żyletka. Edmund wyjaśnił, że obiera nim jabłka.

– Ejże, wysil się. Podobno masz łeb na karku.

– To sześciobitowy kod zerojedynkowy. Zakodowany cytat. Pan jest specjalistą od zagadek, to pan łatwo odczyta.

Kruk zapatrzył się na mural.

– Kod, mówisz… – Przymrużył oczy, chwilę wodził wzrokiem po kropkach. – Czekaj… Sztuka jest… odrębnym światem, jest ostatecznym… odbiciem jedności bytu. Brzmi jak Witkacy. Dobrze przeczytałem?

Edmund strzyknął śliną przez zęby.

– Pan jak zwykle rżnie głupa, panie komisarzu.

– Nie, Edziu. W tym ty jesteś mistrzem. Jak tam twoja dziewczyna? Który to miesiąc?

– Skąd pan wie?

Kruk westchnął. Poszli dalej chodnikiem wijącym się wzdłuż bloku. Trochę mżyło.

– Dobra, Edmund, dość pierdolenia. Masz klienta, tylko mi tu niczego nie wciskaj. Niewysoki łysolek z wyłupiastymi oczami. Krzysztof Winiarski.

– Co z nim?

– A co ma być? Przed chwilą go wiozłeś. Kiedy kolejny kurs?

– A bo ja tam pamiętam, kogo wożę… W ogóle nie znam kolesia. Na pewno nie za dwa tygodnie.

– Za długo. Na co wydaje kasę?

– Panie komisarzu, co ja mogę wiedzieć o człowieku, którego nie widziałem na oczy? Z pana opisu wnoszę, że koleś ma katar. A na katar najlepsza jest witamina C.

– Zamawia regularnie?

– Taksówkę? Ludzie zamawiają taksówkę, jak potrzebują się przejechać.

– Zrób jakąś promocję.

Edmund zatrzymał się.

– Niby jaką?

– Wymyśl coś. Wiem, że dziś się obkupił i nie będzie się śpieszyć z powrotem. No to trzeba go zwabić. Jak się pojawi, sprzedaj mu dużo wszystkiego. Gdy go zgarniemy, musi mieć pełne kieszenie.

– Pan mnie ma za głupka, komisarzu? – nachmurzył się Edmund. – To cienias, od razu mnie sypnie.

– Nie o ciebie będziemy go pytać. To jak, zrobi się jakaś promocja dla Winiarskiego?

– Facet ma kasy jak lodu. Nie skamle o złotówki. Gdybym go woził, byłoby mi żal stracić klienta, co zostawia takie napiwki.

– Ja to mam do ciebie cierpliwość. Robię ci przysługę, a ty tak mnie traktujesz.

– Niby gdzie tu jest przysługa?

– Przysługa jest taka, że gówno mnie obchodzisz, Edmundzie.

Szli w milczeniu. Pomijając wiatr, który dawał się we znaki, jak na styczeń było ciepło. Podobno luty miał być jeszcze cieplejszy. Maszyński z lubością zaciągnął się dymem z następnego papierosa.

– Mógłbym zadzwonić, że organizuję coś specjalnego – mruknął Edmund. – Kurs limitowany do nieba i z powrotem. Kto pierwszy, ten lepszy. Odjazd jedyny w swoim rodzaju…

– O czym ty, chłopie, do nas gadasz? – wtrącił się Maszyński. – Jesteśmy policjantami na służbie.

– No tak – odparł Edmund i zamilkł.

Kruk podał mu swoją wizytówkę.

– Zadzwoń do mnie.

Edmund ujął wizytówkę koniuszkami palców, jakby się nią brzydził. Komisarz przymrużył oczy. Patrzyli na siebie w milczeniu.

Potem Edmund schował wizytówkę i poszedł sobie.

W drodze powrotnej do samochodów Maszyński zapytał Kruka:

– Pomoże?

– Chyba tak. Zobaczymy.

– Nie zrobi nas w chuja?

– Zrobi na pewno.

– To pomoże czy zrobi nas w chuja?

Kruk zastanowił się. Edmund należał do Mensy. Po kimś takim wiele się spodziewał.

– Myślę, że i to, i to.

74

Nacisnął guzik domofonu i czekał.

– Tak? – usłyszał jej głos.

– Komisarz Sławomir Kruk – powiedział do mikrofonu.

– Dobry wieczór, panie komisarzu.

Gdy rozległ się brzęczyk, pchnął drzwi i wszedł na klatkę schodową. Powoli wspinał się na schody, pokonując kolejne piętra. Puls miał przyśpieszony. Trema. To tylko trema.

Czekała w otwartych drzwiach. Uśmiechała się. Włosy miała ułożone w taką fryzurę, jak Kalina Jędrusik w Lekarstwie na miłość. Czasem oglądał stare kino. Niektóre filmy były bardzo dobre, a polskie aktorki z tamtych lat biły na głowę współczesne gwiazdki Hollywood zarówno urodą, jak i grą aktorską.

Mimo uśmiechu wyczuwał, że jest wzburzona.

– Proszę. – Wpuściła go do środka. Patrzyli sobie w oczy. – Mąż czeka na pana w salonie.

Miała na sobie czerwoną bluzkę. Czy włożyła ją dlatego, że wiedziała, że przyjdzie? Pewnie nie, mąż zwróciłby na to uwagę. Czy na pewno by zwrócił? Pomyślał o Ewie. Czy on sam interesował się, jak Ewa się ubierała i jakimi kierowała się kryteriami? Czy przebierała się, gdy mieli gości? Doszedł do wniosku, że Rański mógł być na to ślepy, tak jak inni w jego położeniu.

– Proszę – powtórzyła, unosząc brwi, jakby ją zaniepokoił.

– Dziękuję pani. – Starał się powiedzieć to odpowiednio głośno, aby było go słychać w pokojach. Miał nadzieję, że nie za głośno.

Gdy zadzwonił do Tadeusza Rańskiego, chciał spotkać się następnego dnia na uniwersytecie. Profesor zdecydowanie odmówił. W piątek wcześnie rano wyjeżdżał do Wrocławia, miał tam odczyt. Zaprosił Kruka do swojego mieszkania, a ten – choć wszystko się w nim buntowało – przyjął zaproszenie.

Wolałby poprosić prokurator Krynicką, aby porozmawiała z Rańskim, musiał jednak zrobić to sam. Raz, że Marta pewnie by odmówiła. Dwa, że już raz spotkała się z Rańskim i niewiele z tego wynikło.

W salonie zobaczył na stole otwartą butelkę żubrówki, pełną w jednej trzeciej. Kruk poczuł sympatię do pana tego domu, bo też pijał żubrówkę. Rański wzrok miał zamglony. Być może jeszcze nie tak dawno ta butelka była w lepszym stanie. On również wyglądał na wzburzonego, choć starał się to ukryć. Gdy myślał, że Kruk nie patrzy, zacisnął mięśnie szczęk, zorientował się, że to robi, i ujął szczękę w dłoń, jakby w ten sposób chciał zapanować nad swoją mimiką.

Poprosił Kruka, by usiadł, i sam zatopił się w fotelu.

Sylwia zaproponowała coś ciepłego do picia, a kiedy Kruk odmówił, przeprosiła i wyszła z salonu. Słyszał, jak zamykają się za nią drzwi innego z pokoi.

– W czym jeszcze mogę pomóc? – spytał profesor, usiłując się uśmiechnąć. – A może coś mocniejszego? – Wskazał żubrówkę.

Kłócili się, pomyślał Sławek. Przed moim przyjściem. Ona się wścieka, zamknęła się. On wypił już sporo wódki.

– Dziękuję. Jestem samochodem. Chciałem jeszcze porozmawiać o karze worka.

– Bardzo proszę, choć nie wiem, co więcej mógłbym dodać. Temat właściwie wyczerpałem.

– Chodzi mi o te węże, które znaleźliśmy w worku z denatem. Pan powiedział prokurator Krynickiej, że zamiast standardowego zestawu, to znaczy psa, koguta i małpy, wrzucano czasem do worka te zwierzęta, które były pod ręką.

– Baby – warknął Rański. – Jak nie jedna, to druga. Pańska koleżanka potraktowała mnie z góry.

– Nie rozumiem.

– Ja też nie rozumiem. Przychodzi pan do mnie i pyta o rzeczy, które są czarno na białym w moim opracowaniu.

– W jakim opracowaniu?

– Nie przeczytał pan nawet? Zastanawiam się, czy narzekanie na policję nie ma solidnych podstaw. W tej pracy, nad którą spędziłem tyle godzin, a której pani prokurator nawet nie pozwoliła sobie przedstawić. Zabrała wydruk i tyle ją widziałem.

Kruk poczuł, że wzbiera w nim złość.

– Czy dobrze rozumiem, że opracował pan temat na piśmie i dał pan to Marcie? – Rański spojrzał na niego dziwnie i Kruk dodał: – To znaczy prokurator Krynickiej.

– Wiem, o kim pan mówi. A czy ja dobrze rozumiem, że pan tego nie dostał?

– Dostałem ustne streszczenie.

Rański sięgnął po kieliszek. Nalał do niego wódki i wypił. Kieliszek był spory, ale jego zawartość nie zrobiła na profesorze wrażenia. Widać, że pił w ten sposób – sam, bez zakąski, bez popitki – nie pierwszy raz.

Świetne małżeństwo. Ona – wyspecjalizowana w zdradach. On – w zapijaniu tego wódką. No to chyba nie ma sprawy, każdy ma coś dla siebie i wszystko gra.

– Nie warto się starać. – Rański wydął wargi. – Ani w pracy, ani w małżeństwie, w ogóle nie warto. Nie warto pomagać ludziom, którzy proszą o pomoc. Wszystko to gówno.

Kruk nie skomentował. Czuł się cholernie nie w porządku. Parszywa sprawa. Wiedział, że mimo wszystko jutro, gdy profesor wyjedzie do Wrocławia, on spotka się z Sylwią. Zdążyli już się umówić.

– Przepraszam – powiedział. Gdyby Rański miał świadomość, za co naprawdę go przeprasza… – Coś nie zagrało, muszę wyjaśnić to z Martą. Byłbym wdzięczny, gdyby jednak odpowiedział mi pan na pytanie.

Rański chwilę się zastanawiał.

– A jak ono brzmiało?

Faktycznie, nie zadał żadnego pytania. To przez to, że siedział tu z tym człowiekiem, a ona tam sama, za ścianą.

– Czy dobór zwierząt, chodzi mi o wybór węży, ich rodzaj, ilość, może mieć jakieś szczególne znaczenie? Czy też bardziej prawdopodobne jest, że morderca po prostu wrzucił do worka to, co miał pod ręką?

– Nie wiem, jak to było. Ale wiem – i napisałem o tym w moim opracowaniu – że parricidium, wbrew nazwie, nie było jedynie karą za ojcobójstwo, podpadało pod nią właściwie każde zabójstwo krewnego, także syna lub córki. Zabójstwo dziecka pasuje najbardziej do tych węży, bo właśnie wężami posługiwano się w czasach Konstantyna, cesarza, który rozszerzył parricidium o zstępnych.

Kruk nie odzywał się długą chwilę.

– Może mi pan wydrukować tę pracę jeszcze raz?

– Mam pliki na komputerze uczelnianym. Obawiam się, że ze względu na wyjazd będę mógł to zrobić dopiero po powrocie z Wrocławia.

– W poniedziałek? Trochę to długo.

Rański wyprostował się.

– Skąd pan wie, kiedy wracam?

Kruk zaklął w duchu. Sylwia mu powiedziała.

– Wspominał pan przez telefon.

– Nic podobnego. Nie rozmawialiśmy o tym.

– A jednak. Zrobiłem z tej rozmowy notatkę służbową. My, w policji, ze wszystkiego musimy robić notatki.

Rański zapatrzył się w przestrzeń, jakby przypominał sobie ich rozmowę. Był podpity, spojówki miał przekrwione, w takim stanie nie mógł mieć pewności. Wreszcie machnął ręką.

– Najlepiej będzie – dodał Kruk – jeśli po prostu wyciągnę to opracowanie od prokurator Krynickiej.

Rański może go słyszał, a może nie, bo wychylał właśnie kolejny kieliszek. W głębi mieszkania otworzyły się drzwi do pokoju, rozległy się lekkie kroki, ktoś przeszedł przez korytarz. Kruk siedział tyłem do drzwi i nie mógł zobaczyć. Obaj z Rańskim słuchali charakterystycznego szurania i szelestów, które towarzyszą wkładaniu butów i okrycia. Zastukały obcasy. Tym razem otworzyły się drzwi wejściowe, a potem dość głośno zamknęły. Jeszcze przez chwilę słychać było na klatce schodowej oddalające się kroki i zapadła cisza.

Rański znowu sięgnął po kieliszek. Ruchy miał szybsze, jakby potrzebował tego kieliszka bardziej niż poprzednich. Już wkrótce ta butelka nie będzie mogła służyć mu pomocą, bo wódki zostało na dwa palce. Gdy zrobił z pełnym kieliszkiem to, co się robi, aby stał się pusty, a potem spojrzał na Kruka, na jego twarzy malowała się rozpacz.

– Czy pan jeszcze czegoś ode mnie chce? – spytał cicho.

– Zapoznam się z pańskim opracowaniem. Skoro takie istnieje, nie będę panu zabierał czasu. Gdybym miał pytania, pozwolę sobie zadzwonić w weekend na komórkę.

Kruk zamierzał się podnieść, ale Rański odezwał się:

– Jest pan żonaty?

– Kiedyś.

– Trudno było skończyć?

Nie miał ochoty na zwierzenia. Zapragnął opuścić to mieszkanie i nigdy tu nie wrócić, nawet pod nieobecność gospodarza. Będzie nalegał, aby spotykać się u niego.

– Wie pan, ona kogoś ma – powiedział Rański.

Powinien był teraz wstać i wyjść, coś go jednak trzymało w miejscu i nie pozwalało się ruszyć.

– Zawsze kogoś miała. Czasem dwóch w tym samym czasie. Zawsze byłem drugi, trzeci… Ona to ziszczenie moich marzeń. A ja dla niej wyjście awaryjne, które zawiodło. – Głowa mu opadła, podniósł ją i popatrzył na Kruka ze złością. – Sylwia podoba się panu?

– Co to za pytanie?

– Siedzi pan tu i słucha, jak o niej gadam. Po co by pan tak siedział, gdyby się panu nie podobała?

Rański poparł swoje pytanie gwałtownym ruchem ręki. Zbyt gwałtownym i nieskoordynowanym. Butelka na stoliku obok fotela przewróciła się, i nim profesor się zorientował, resztka wódki wylała się na podłogę. Rański tylko zamrugał. Wstał i nie zawracając sobie głowy, by podnieść butelkę, przespacerował się chwiejnie do barku. Wyjął drugą żubrówkę, z nienaruszoną akcyzą, otworzył, nalał wódki do kieliszka i wypił.

– Przepraszam – powiedział, opadając na fotel. – Źle ze mną, jak pan widzi. Próbował pan ratować swoje małżeństwo? – Gdy Kruk milczał, Rański w zadumie popatrzył przed siebie i spytał: – Jak daleko można się posunąć, aby zatrzymać kobietę?

– W ogóle nie trzeba ich zatrzymywać – odparł komisarz. – Pan dziś potrzebuje się napić. Ale gdy butelka się przewróciła, nie zlizywał pan wódki z podłogi. Po prostu wyjął pan drugą butelkę. Rozumie pan, o co mi chodzi?

Rański kiwnął głową, niezdarnie i bez przekonania.

– Gdyby to było takie proste.

– Niektóre sprawy są proste, a mimo to bardzo trudne.

– Stefan powiedział mi któregoś dnia, że ja nie jestem dla niej. – Rański wykrzywił usta, oblizał je. Chyba uznał, że coś z nimi nie tak, bo potem je przygryzł. Maltretował je bez litości. – Uważałem Stefana za przyjaciela… A on powiedział mi coś takiego o mojej żonie… Stefan… Uderzał do tej Winiarskiej… On i ta kopnięta Adela, myślał, że się wżeni… – Wzrok Rańskiego poszybował w przestrzeń. Zapadła długa chwila ciszy, podczas której profesor snuł swoje myśli. – Skurwysyn… Stary Winiarski powinien lepiej dobierać ludzi, którzy się wokół niego kręcą…

Głowa znowu mu opadła. A więc Sylwia nie doceniała męża. Tadeusz Rański miał świadomość jej romansu ze Stefanem, tylko za bardzo nie miał pomysłu, co z tą wiedzą zrobić.

– To jak? – Głos Rańskiego stał się wyższy i agresywny. – Sylwia podoba się panu? – Usiłował skupić wzrok, ale najwyraźniej przekroczył już próg, kiedy to jest możliwe. – Jeśli pan się skusi, niech pan pamięta, że towar jest nieco przechodzony. Nie będzie pan pierwszym i na pewno nie ostatnim.

– Panie Rański… – Kruk starał się mówić spokojnie. – Mógłbym powiedzieć, że mi przykro i panu współczuję, ale tak nie jest. Nie obchodzi mnie pana sytuacja rodzinna ani to, że uważa pan żonę za kurwę.

– Wszyscy tak gadacie… a potem ona podciąga kieckę i zaczynacie się ślinić.

Kruk wstał. Rański ani drgnął, jedynie jego oczy zmieniły wyraz. Straciły tę mglistość, którą Kruk w nich dostrzegł na wstępie.

– Proszę nie mieć mi za złe – wymruczał niewyraźnie. – To, co powiedziałem, jest nie do przyjęcia. Chyba jestem zdenerwowany.

Zupełnie rozbity, pomyślał Kruk. Chciał wzbudzić w sobie empatię wobec tego mężczyzny, który właśnie usiłował niezgrabnie podnieść się z fotela. Powiedział jednak prawdę, nie potrafił mu współczuć.

– Mam nadzieję, że nie będzie mi pan tego pamiętał – rzekł Rański i wyciągnął do Kruka rękę, a on podał mu swoją. Na twarzy profesora pojawił się uśmiech, ale szybko zgasł i jego oczy znów stały się mgliste. – Gdybym mógł jeszcze w czymś pomóc – rzekł cicho i tylko patrzył tymi mglistymi oczami.

Nie odprowadził Kruka do drzwi. Zapadł się znowu w fotelu. Komisarz z ulgą wyszedł.

Bał się tego spotkania, przeczuwał, że pójdzie źle, ale nie podejrzewał, że aż tak źle. Głowa zaczynała pulsować, zwiastując nadciągający ból. Pomyślał, że spotka się z Sylwią jeszcze tylko raz, może dwa, i zakończy tę historię. I nigdy więcej nie zada się z mężatką.

Nieprawda. Nie byłby w stanie tego skończyć. Gdy wsiadł do samochodu, natychmiast do niej zadzwonił.

Nie odebrała.

75

– Przecież powiedziałam ci, co w tym było – odezwała się Marta bez przekonania. Jej dolna warga powędrowała na moment między zęby, a potem ukazała się znowu, bardziej nabrzmiała i bardziej czerwona.

– Nie wszystko. Zakres zbrodni, za które skazywano na karę worka, był obszerniejszy niż ojcobójstwo.

Westchnęła z pewnym zakłopotaniem.

– Możliwe, że zafiksowałam się trochę na tym ojcobójstwie, ale wtedy uważaliśmy, że jedynie brat mógł zabić Rakowieckiego.

Ty uważałaś, pomyślał ze złością Kruk.

– Dlaczego nie dałaś mi tego opracowania?

Nakryła oczy długimi rzęsami. Sięgnęła do szuflady biurka i rzuciła na blat kilkanaście zbindowanych kartek formatu A4.

– Dlatego.

Sięgnął po nie. Przejrzał pobieżnie. Nie wiedział, o co jej chodzi. Opracowanie wyglądało porządnie, ale zwyczajnie, oprócz tego, że było zalane kawą. Może powinien głębiej się wczytać.

– Wyjaśnisz mi?

– Nie widzisz, w jakim jest stanie? Zaczynaliśmy współpracować, uważałeś mnie za zbyt młodą, niedoświadczoną i – delikatnie mówiąc – niemądrą. Usiadłam w Starbucksie, by przeczytać pracę, i wylałam na nią kawę. Byłam wściekła, że teraz pomyślisz, że jestem w dodatku niezgrabna, nieskoordynowana i nieodpowiedzialna. Wiem, że to głupie, ale postanowiłam, że zrobię notatki i przedstawię ci streszczenie.

Podniósł wzrok znad kartek. Marta ewidentnie grała z nim w jakąś grę. Nie potrafił ani tego zrozumieć, ani usprawiedliwić. Poznała, że jej nie wierzy.

Uśmiechnęła się. To, że jej nie wierzył, niespecjalnie ją martwiło. Wystarczało, że ona miała wymówkę.

Wypytała go o śledztwo. Opowiedział o pomyśle ze śmigłowcem. Uznała to za słabe. Przestrzegła, żeby z Winiarskimi postępował w białych rękawiczkach. Odparł, że nie nosi białych rękawiczek. Czasami jego riposty bywały tępe jak żelazko.

Po wyjściu z prokuratury usiadł w kawiarni na Długiej, aby przeczytać opracowanie Rańskiego. Tam dopadł go telefonicznie Marcin Zych. Chciał sprawozdania. Kruk powiedział, gdzie jest i co robi. Marcin stwierdził, że on też tak chce i zaraz przyjdzie. Zanim się pojawił, Kruk przekonał się, że Marta dość wiernie streściła mu zawartość pracy. Pominęła wątek rozszerzenia parricidium przez Konstantyna, poza tym zrelacjonowała wszystko co istotne.

Zych zamówił sobie wielką latte ze słodkimi dodatkami. Pił ją z błogą miną i teraz to on wypytywał o śledztwo, a Kruk powiedział mu więcej o swoich zamierzeniach i przemyśleniach związanych ze sprawą.

– Wiesz, że jestem po twojej stronie… – zaczął Marcin.

– Ale?

– No właśnie, ale. Ilu ludzi ma w Polsce śmigłowiec? Ilu z nich miało jakikolwiek związek z naszym klientem? Gdyby udało się dowieść, że wyrzucono go ze śmigłowca, to byłoby jak wskazanie palcem winnego. A ten winny nie jest łosiem, żeby tak łatwo wystawić się na odstrzał. Ktoś przeprowadził rytualne zabójstwo. Śmigłowiec byłby tu jak odcisk palca. Dlatego sądzę, że to słabe.

– Marta też tak sądzi – skwitował Kruk.

– Nie rozmawiałem z nią, jeśli to sugerujesz.

Kruk niczego nie sugerował, po prostu stwierdził fakt. Ale te same powody, które Marcin uważał za zbijające tezę, Sławek uważał za wspierające. Ponieważ jednak naczelnik nie zamierzał ingerować w śledztwo, nie trzeba go było przekonywać.

– Jak tam, z Pawłem zgoda?

Marcin chrząknął, wzrokiem poszukał na stole czegoś, czym mógłby zająć ręce. Znalazł papierową serwetkę.

– Rozmawialiśmy. – Ugniatał serwetkę w palcach. – Postawił mi ultimatum. Mam, jak się wyraził, naprawić szkody. Albo…

– Albo co?

– Nie powiedział. Z wyrazu twarzy odgadłem, że chodziło o coś strasznego.

Skrzywił się. Ostrożnie położył papierową kulkę na talerzyku obok wysokiej szklanki z latte.

– Co właściwie masz zrobić? – spytał Kruk.

– Naprawić szkody, nie słyszałeś?

– Jak? – Najlepszym wyjściem byłoby pozwolić, by sprawa przycichła, rozmyła się, została zapomniana.

– Dobre pytanie. Nie mam pojęcia.

Jedyne, czego można się było obawiać, to prób naprawienia niedyskrecji przez Marcina Zycha. Nie dolewa się benzyny do ognia.

– Dobrze się zastanów, zanim cokolwiek zrobisz.

– Żebyś, kurwa, wiedział – jęknął boleśnie naczelnik dochodzeniówki.

76

Edmund zadzwonił w piątek o trzynastej i obrażonym głosem poinformował, że zaraz robi kurs na Zaspę. Kruk zaczął warczeć do aparatu, że dostaje za mało czasu, aby się zorganizować, i że Edmund mógł wybrać miejscówkę bliżej komendy, ale połączenie zostało przerwane.

Kruk ściągnął Maszyńskiego i już od wpół do drugiej błąkali się w pobliżu Lidla, w razie gdyby Edmund się pośpieszył. On jednak wolał się spóźnić. Jego taksówka pojawiła się dopiero przed trzecią i wysiadł z niej Krzysztof Winiarski, przeszedł przez ulicę i wszedł między bloki.

Kruk i Maszyński poszli za nim. Szli w bezpiecznej odległości, starając się, by zawsze dzieliło ich od niego jakieś drzewo, krzak czy budynek. Wiedzieli, co się stało. Winiarski przypadkiem zostawił kopertę z pieniędzmi na siedzeniu taksówki, albo wypadła mu, gdy wysiadał, i została na wycieraczce. Za tę kwotę mógłby nie tylko dojechać na Zaspę, ale dotrzeć do Hiszpanii i zostać tam przez tydzień. Edmund zapewne zasugerował mu, żeby obejrzał sobie jakiś konkretny mural, i tam właśnie zmierzał. Jako że wciąż maszerował, Edmund ewidentnie wysłał go na dłuższy spacer.

A wraz z nim – policjantów.

IQ 158 nieźle sobie pogrywał.

Winiarski zatrzymał się dopiero na Skarżyńskiego, przed dziełem argentyńskiego twórcy Gaulicho. Artysta podpisał się na skrzynce elektrycznej przed budynkiem, którego ścianę pokrywało malowidło. Był to monumentalny obraz z przesłaniem. Dwóch starców, z głowami pozbawionymi wierzchów, podawało sobie nawzajem: jeden – niebo, a drugi – kość. W ich czaszki wpadały, niczym w wodę, postaci ludzkie. Na górze słońce i jakieś wrota. Pod spodem czerwone, diabelskie, przemysłowe miasto.

Młody Winiarski zadarł do góry głowę i sprawiał wrażenie, że próbuje rozwikłać przesłanie. Stał tak z kilka minut. Przechodzący ludzie mijali go, a on nie zwracał na nich uwagi. Kruk nie mógł wyjść z podziwu, że mu kark nie zdrętwiał. W końcu miał dosyć. Rozejrzał się wokół w sposób, który prawdopodobnie uważał za dyskretny. Wydmuchał nos w chusteczkę. Zaczął spacerować wzdłuż bloku. Wyraźnie się niecierpliwił.

Spacer tam i z powrotem zajął mu kolejne dziesięć minut. Zniecierpliwienie wzrosło. Mruczał coś po cichu. Przespacerował się ponownie. Wrócił. Poszedł pod sąsiedni mural przedstawiający faceta balansującego na pięciogroszówce, postał tam chwilę i znowu wrócił. Zza bloku wyszło dwóch młodych chłopaków pogrążonych w rozmowie. Jeden z nich niechcący potrącił Winiarskiego. Przeprosił, poszli dalej. Krzysztof westchnął. Po raz kolejny rozejrzał się po osiedlu. Jeszcze chwilę stał pod muralem i wsunął dłoń do kieszeni płaszcza po tej stronie, po której potrącił go młody człowiek. Jego zniecierpliwienie zniknęło. Wyraźnie zadowolony dość szybko ruszył przed siebie.

Kruk dał znak Radkowi, który natychmiast zadzwonił. Podał lokalizację. Obaj z Krukiem chwilę szli za Winiarskim, potem go wyprzedzili. Kruk poczekał na niego za drzewem. Wyszedł z legitymacją w wyciągniętej dłoni.

– Policja. Jest pan zatrzymany.

Winiarski stanął. Zrobił krok w tył i odbił się od potężnej sylwetki Maszyńskiego.

– To znowu pan? – Jęknął, gdy poznał Kruka.

Zza rogu wyjechał radiowóz i zaparkował częściowo na chodniku. Wytoczył się z niego potężny i umundurowany funkcjonariusz. Kierowca radiowozu wyłączył silnik i też wysiadł. Była to młoda kobieta z włosami spiętymi w koński ogon.

– Ręce nad głowę, muszę pana przeszukać – rzucił funkcjonariusz do Winiarskiego, który protestował, ale policjant znał swoją robotę. Nieśpiesznie się przedstawił jako starszy posterunkowy Piotr Mazgaj, podał powód zatrzymania, wytłumaczył, co Winiarski ma robić i jak się zachowywać.

Policjantka podeszła do Kruka.

– Młodszy aspirant Katarzyna Gładysz – oświadczyła. O takich kobietach trudno powiedzieć, że są ładne, ale coś w sobie miała. To coś mogło zastąpić urodę i w jej przypadku z powodzeniem zastępowało. Katarzyna Gładysz była uśmiechnięta, patrzyła prosto w oczy. Sprawiała przyjemne wrażenie. – Czterech na jednego? Bez żartów.

– To ważniak. Wasz protokół z zatrzymania się przyda.

– Nie wygląda na ważniaka, tylko na ćpuna.

– Bo to ćpun ważniak – mruknął Kruk.

Policjant właśnie wyciągał z kieszeni Krzysztofa woreczek strunowy częściowo wypełniony białym proszkiem.

– O rany! – Nieładna, ale atrakcyjna Katarzyna Gładysz gwizdnęła tak głośno, że Krukowi zaświdrowało w uszach. – Twarde. Na oko z piętnaście gram.

Winiarski spojrzał na nią z przerażeniem. Zaczął przebąkiwać, że chce zadzwonić. Policjant położył mu rękę na ramieniu. Był bardzo poważny.

– Proszę o dokumenty. Podejdziemy do radiowozu.

Poszli tam obaj i dołączyła do nich Gładysz. Nie wsiedli do środka, a aspirantka wyciągnęła małą walizkę z plastiku. Położyła ją na siedzeniu pasażera, otworzyła i założyła lateksowe rękawiczki.

Kruk zrobił krok do przodu, aby zaprotestować. Źle się stało. Mieli narkotest. Ruchy aspirantki były wprawne i nawet przez moment nie zawahała się, by wybrać test z odczynnikiem Marquisa, identyfikującym heroinę, MDMA, amfetaminę i parę innych świństw. Amfetamina była ostatnio popularna, nawet kokainę z nią żeniono. Policjantka wiedziała, co robi.

Za to Kruk się wahał. On nie wiedział. Nie wierzył, że Edmund wystawi się na odstrzał i w woreczku są narkotyki. Negatywny wynik testu zniweczy plan Kruka.

Nie mógł jednak przerwać identyfikacji narkotyku, zatrzymać Winiarskiego i czekać, aż wyjdzie na jaw, że zatrzymał go bezpodstawnie, bo nie pozwolił na test.

Katarzyna Gładysz miała już próbkę w testerze. Złamała szklane fiolki, potem wielokrotnie potrząsnęła dłonią, by wszystko wymieszać. Zawartość testera przybrała barwę zbliżoną do brązowej.

– Amfetamina – powiedziała cicho i z czułością.

Kruk wyszczerzył się do Maszyńskiego. Odetchnął. Edmund znał się na swojej robocie.

– Spiszcie, co trzeba, a potem go zabieramy – odezwał się Maszyński.

– Wy? – zdziwił się Mazgaj. – To po co nas wezwaliście?

– Kasia ci to później wyjaśni – obiecał Kruk.

77

Kruk milczał. Maszyński także, zajęty prowadzeniem samochodu. Za to Krzysztof Winiarski nie przestawał gadać. Zadawał pytania, a gdy nie dostawał odpowiedzi, groził. Żądał, by umożliwić mu wykonanie telefonu, po czym znowu zadawał pytania. Nerwowo pociągał nosem. Trudno to było wytrzymać.

Gdy na komendzie dokonali formalności związanych z zatrzymaniem, zaprowadzili go do biura Kruka.

– Biuro? Nie pokój tortur? – rzucił Winiarski z nienawiścią.

Kruk posadził go na krześle. Winiarski zażądał, by zdjąć mu kajdanki. Komisarz wzruszył tylko ramionami.

– Wie pan, co to jest KKK? – spytał.

– No nie, zamierza pan straszyć mnie Ku-Klux-Klanem? Nie jestem czarny, a tu jest Polska.

– To komisarz Krajewski oraz prokuratorzy Kurzawa i Kawalerowicz. Specjaliści od narkotyków. Ten skrót to oczywiście od nazwisk, ale także dlatego, że jak dostaną kogoś w łapy, to go usmażą. Z piętnastoma gramami amfetaminy w kieszeni przy wyroku w zawiasach zwróci pan ich uwagę. Dyżurny już wydzwania za Krajewskim. Tutaj pan sobie na niego zaczeka.

– Nigdy nie brałem amfetaminy. – Krzysztof Winiarski przełknął ślinę. – Chcę zadzwonić.

– Zadzwoni pan, ale najpierw niech przejmie pana Krajewski. Ja zrobiłem swoje. – Kruk skierował się do drzwi. Odwrócił się jeszcze: – Jak tych trzech weźmie pana w obroty, nawet stary Winiarski okaże się za krótki, żeby pana wyciągnąć.

Na korytarzu czekał na niego Maszyński.

– Co dalej? – spytał.

– Pilnuj go. Niech posiedzi dwie, trzy godziny, żeby skruszał.

– Edmund nieźle się spisał, co? Trzeba by dać tę amfę do analizy.

– Nie śpiesz się.

– Czemu?

– To jakieś gówno. Pokruszony ibuprom, cukier, kreatyna… Wszystko, tylko nie narkotyki.

– Edmund?

– Dał nam młodego Winiarskiego, bo się uparliśmy, ale nie będzie ryzykował. To cwany typ. Sam widziałeś, jak pracuje, jak elegancko oddziela płatność od dostawy. Podobno zatrudnia sześciu kieszonkowców. Jak damy to na opinię fizyko-chemiczną, zyskamy trzy tygodnie, ale gdy przyjdą wyniki, wyjdziemy na idiotów.

– Przecież narkotest pokazał amfę.

Kruk nie mógł się nie uśmiechnąć.

– Pamiętasz tę sprawę sprzed lat, jak ktoś wysłał do więzienia kilogram cukru pudru?

– Było coś takiego. W testach strażnikom wyszła amfa. Dostali nagrodę. – Maszyński zastanowił się. – Myślisz?

– Tu chyba mamy coś podobnego. Tylko że wtedy wszystko było pomyłką, a tu pomyłka została zaplanowana przez Edmunda.

– Może być z tego afera – pokręcił głową Maszyński.

– Winiarski musi dziś pęknąć i wyjawić, jaka jest jego rola w zabójstwie Rakowieckiego.

– Przyzna się do zabójstwa, żeby nie odpowiadać za garstkę prochów? – Maszyński utkwił spojrzenie w komisarzu. – Nawet gdyby były prawdziwe, mógłby twierdzić, że zostały mu podrzucone przez tych gości. A z nas się zrobi świadków obrony, bo tam byliśmy.

Maszyński był wyraźnie zatroskany. Gdy dwa metry faceta są zatroskane, wiesz, że masz kłopoty.

– Nie interesuje mnie zamykanie go na serio – odparł Kruk. – Nie za narkotyki. On sądzi, że ma poważny problem. Jeśli zacznie się pruć, nie jest umoczony głęboko w zabójstwo. Jeśli się usztywni, będę miał głównego podejrzanego.

– Znowu się podkładasz. – Radek pokręcił głową. – Nie podoba mi się to.

– Ciebie nikt nie ruszy.

Maszyński spojrzał na niego z wyrzutem. Kruk dobrze wiedział, że nie o to mu chodziło.

78

– Już niedługo – powiedział Kruk. – Komisarz Krajewski będzie za pół godziny.

Zdjął kajdanki Winiarskiemu, który natychmiast roztarł zgrabiałe ręce.

– Narkotyki nie były moje – powiedział. – Podrzucono mi je. Nie tknąłbym amfetaminy.

– To nie ze mną – odparł Kruk. Puls mu przyśpieszył. Winiarski kombinował w tę stronę, w którą nie powinien. Przynajmniej nie podejrzewał, że narkotyki są lipne. – Wystarczy, że przekona pan chłopaków z KKK, że stał pan tam tyle czasu przypadkiem. Że wcale pan nie czekał na tych gości i nie zapłacił pan wcześniej za towar. Nie radzę jednak zaprzeczać, że był pan w taksówce. Aspirant Maszyński strzelił panu kilka fotek.

– I co z tego, że byłem?

– Nic. Jak mówiłem, to nie ze mną. Chłopaki z KKK od roku pracują nad tym Edmundem. Zebrano siedem tomów akt. Oni panu wyjaśnią, co z tego.

Skierował się do drzwi. Nie starał się iść nadmiernie wolno. Musiało wyglądać, jakby naprawdę miał zamiar wyjść. Liczył, że te dwie, trzy sekundy wystarczą, by Winiarski zareagował. Przeliczył się.

– Poprosić, żeby przyniesiono panu coś do picia? – spytał.

Winiarski nie odpowiedział. Patrzył na Kruka spojrzeniem pozbawionym wyrazu.

– Przed panem długa noc. Ponoć Krajewski jest gorszy ode mnie, ale ja w to nie wierzę. Pan pewnie też nie.

Znowu brak odpowiedzi. Kruk nacisnął klamkę. Będzie musiał znaleźć jakiś pretekst, aby tu znowu wejść. Kurwa. To nie działało.

– Co pan z tego ma? – usłyszał za sobą. – Czemu pan się na mnie uwziął?

– Niech pan nie będzie dzieckiem. Dostanie pan najwyżej osiem miesięcy plus tamte sześć, które teraz odwieszą. Co to dla pana?

Kruk pchnął drzwi. No dalej, poganiał w myślach. Odezwij się jeszcze.

Nic. Cisza. Kruk zacisnął zęby, stanął na progu w otwartych drzwiach i odwrócił się.

– Powiem panu, czemu się uwziąłem. Zabił pan Rakowieckiego. I jeśli nie mogę pana za to zamknąć, Krajewski posadzi pana za narkotyki. Ale to pana nie uratuje. Ja i tak będę robił swoje. Zadbam, aby po odsiadce za posiadanie czekało na pana więcej.

Przesunął drzwi, aby je zamknąć, gdy usłyszał rozpaczliwe:

– Panie komisarzu!

– Tak?

– Ja go nie zabiłem!

– Ja też nie. A jednak facet nie żyje.

– Porozmawiajmy…

Nareszcie. Kruk wrócił do środka, trzaskając drzwiami.

– Jak nie pan, to kto?

– Nie wiem. Nie ja.

– O czym chce pan rozmawiać?

– Nie wiem… Gdybym… – przełknięcie śliny, która dławiła słowa – czy wtedy…

– Co pan wie?

– Nie mogę…

– Pewnie, że nie. Lepiej siedzieć za posiadanie, niż za utopienie faceta.

– Nikogo nie utopiłem!

– Nie obchodzi mnie, że pan kupuje, posiada i ćpa. Wali mnie to równo. Jest pan dorosły, niech pan się upadla wedle upodobań. Ale wykorzystam istniejące prawo, aby poniósł pan karę za zabójstwo.

– Gdyby pan wiedział…

– Co?

– Mój ojciec pana zniszczy.

– To panu nie pomoże. Nad panem będzie Krajewski. A ci dwaj prokuratorzy tak się boją nacisków, jak kamienne płyty deszczu. Powodzenia, gdy będziecie próbować. – Kruk oparł się rękami o stół i nachylił nad Winiarskim. – Zobaczy pan, jaka jest różnica między nimi a żądną awansu gówniarą, która pozwala prać się po pysku.

Komisarz odwrócił się gwałtownie i szybko ruszył do wyjścia. Usłyszał za plecami szloch. Przed drzwiami stanął. Szloch narastał. Kruk stał, głęboko oddychał i czekał.

Wyciągnął rękę w stronę klamki.

Szloch nagle ustał.

– Pankiewicz.

Nazwisko zostało wypowiedziane cicho, z przestrachem graniczącym z niedowierzaniem. Krzysztof Winiarski sam się zdziwił, że wyszło z jego ust.

– Co Pankiewicz?

– Zapakował go do worka, wsadził na pokład Robinsona i poleciał. Gdy wrócił, worka na pokładzie nie było. Czy pan mnie wypuści, panie komisarzu?

Krzysztof znowu zaczął szlochać urywanie, dławiąc się i rozmazując puder na policzkach. Oczy miał wielkie, pełne przerażenia i rezygnacji.

Kruk stanął nad nim.

– Daj mi to na papier, a wypierdolę twoje białe gówno do kosza. Za dwie godziny wrócisz do domu.

79

Po dwudziestu minutach od włączenia dyktafonu Kruk miał już całą opowieść o 13 listopada 2015 roku w rezydencji Winiarskich. Młody Winiarski wyrzucił to z siebie w dość chaotyczny sposób i powtórzył pytanie, czy może iść do domu.

– Obiecałem, że panu odpuszczę, ale musimy spisać protokół – odparł Kruk.

Do pokoju wszedł Maszyński z informacją, że Krajewski jest już na dole. Krzysztof spojrzał błagalnie na Kruka.

– Przeproś komisarza – mruknął Sławek. – Powiedz, że informacja o narkotykach się nie potwierdziła. Sam się z nim później spotkam i wszystko wyjaśnię.

Maszyński nie wyglądał na zadowolonego. Wcześniej umówił się z Krukiem, że tak będzie wyglądał, gdy usłyszy, co właśnie usłyszał. Skinął głową i zniknął, a Krzysztof Winiarski trochę się uspokoił.

– Czyli tak – podjął Sławek. – Rakowiecki przyjechał do państwa domu po piątej po południu swoim samochodem. Poszedł od razu do Adeli. Pana ojca nie było, przebywał w Warszawie. W rezydencji znajdowali się jeszcze pełniący dyżur Rafał Pankiewicz i pan. Pan przygotowywał się do wyjścia z przyjaciółmi na Starówkę. Kobieta, która od lat pracuje u państwa jako gospodyni, opuściła posesję godzinę wcześniej.

– Zgadza się. Ojciec nie lubi, jak obcy ludzie popołudniami kręcą się po domu.

– Niech pan opowie, co było dalej.

– Stefan chciał od Adeli pieniędzy. Miał jakieś długi. Umówili się wcześniej, że Adela pożyczy mu pięćdziesiąt tysięcy. Po to przyjechał. Ona w tamtym czasie dużo piła, a podczas wizyty Stefana była już mocno wstawiona. Coś jej się odwidziało. Doszła do wniosku, że ojciec ma rację, że on jest z nią dla pieniędzy i tylko się maskuje, a teraz wyszło szydło z worka. Oświadczyła, że nic od niej nie dostanie i że ma się wynosić. Ona go kochała – powiedział Krzysztof z goryczą. – A on jej chyba nie i zaczynało to do niej docierać.

Kruk pokiwał głową.

– Skąd pan wie to wszystko?

– Słyszałem. Nie kryli się ze swoimi kłótniami. Kiedy ojciec był w domu, to co innego, ale na mnie nie zwracali uwagi. Na początku Stefan starał się mówić do niej łagodnie. Tłumaczył, że to tylko pożyczka, że przecież tak się umówili, on odda jej całą kwotę, może nawet robić to w ratach, żeby widziała, że się stara. Denerwował się. Coraz bardziej się denerwował. W końcu on też zaczął krzyczeć, że Adela życzy mu, żeby skończył na drzewie, jak jego ojciec. Przecież jej mówił, że ci ludzie do niego przychodzą i mu grożą. Że zaufał jej, jest z nimi umówiony wieczorem. Jak nie przyjdzie albo zjawi się bez całej kwoty, pobiją go albo może w ogóle zabiją.

– Nazwał jakoś tych ludzi?

– Nie.

– Co dalej?

– Adela mówiła, że nic jej to nie obchodzi. Nie ma dla niego pieniędzy. On nie mógł uwierzyć. Prosił, żeby nie postępowała w ten sposób. Tłumaczył, że uzbierał dwieście tysięcy, żeby dała mu te marne pięćdziesiąt i nie stawiała go pod ścianą. Ona naprawdę była pijana i zaczęła się z niego śmiać. Wtedy wreszcie zrozumiał, że nic nie dostanie. To go potwornie rozzłościło. Zaczął ją wyzywać. Nie wiedziałem, że facet z uniwersytetu może tak bluzgać. Zwykle Adela, gdy zaczynało się robić źle, wycofywała się i łagodziła sytuację, ale tamtego dnia coś w nią wstąpiło. Dostała histerii, wrzeszczała, że dobrze mu tak, że przez niego zginął jego ojciec i przez niego zginęło ich dziecko. Stefan krzyczał, że to ona je zabiła, bo jest wywłoką i pijaczką. Ona rzuciła się na niego z pięściami. Wrzeszczała, że jest skurwysynem, przez którego pije. Wtedy ją uderzył.

– Mocno?

– Dwa razy w twarz. Upadła. Pobiegłem do nich, zbierała się z podłogi i płakała. Poprosiła, żebym wyrzucił Stefana. Kazałem mu się wynosić, ale on mnie nie słuchał. Był oszołomiony. Patrzył na Adelę i nic nie mówił. Zadzwoniłem po Rafała. Pojawił się natychmiast. Obezwładnił Stefana i wytargał z pokoju.

– Ale nie wsadził go do samochodu i nie kazał odjechać?

Krzysztof pokręcił głową. Oczy mu się zapadały, gdy musiał mówić o tamtym dniu.

– Zaciągnął go do piwnicy i tam zamknął. Powiedział mi, że trzeba typa trochę przetrzymać, żeby sczerstwiał. Wtedy podobał mi się ten pomysł. Też byłem wściekły. Stefan uderzył moją siostrę.

– Adela wiedziała?

– Nie. Dochodziła do siebie, spacerując po ogrodzie z butelką. Ledwo trzymała się na nogach. Potem zamknęła się i nie wychodziła z pokoju. Gdy pół godziny później wychodziłem na spotkanie i zajrzałem do niej, już spała.

Ręce Krzysztofa Winiarskiego, do tej pory względnie spokojne, zaczęły taniec na kolanach.

– Kiedy pan wrócił?

– Gdy wychodzę, zwykle nie ma mnie całą noc. Ale tego wieczoru towarzystwo nie dopisało. Wróciłem po dwóch godzinach. Zdziwiłem się, bo przed domem wciąż stał samochód Stefana.

Kruk powinien był teraz go zapytać, czy znajdował się pod wpływem środków odurzających, ale z tym pytaniem miał problem. Wiedział, że tak, a nie chciał jeszcze bardziej go przestraszyć.

– Co pan zrobił?

– Zszedłem do piwnicy. Chciałem przekonać się, czy Stefan tam jeszcze jest. Usłyszałem podniesione głosy. Nie pamiętam dokładnie słów, ale Rafał był wściekły, że Stefan go lekceważy. Zbiera pieniądze dla jakichś facetów, bo się boi, a powinien bać się jego, Rafała. I że teraz Stefan dostanie powód, żeby się go bać.

– O co mu chodziło?

Krzysztof głęboko wciągnął powietrze przez usta, bo nos miał całkiem zawalony, zawahał się, ale w końcu powiedział:

– Stefan był dostawcą Rafała.

– Co dostarczał?

– Kokainę. – Zostało to wypowiedziane tak cicho, że istniała możliwość, że dyktafon nic nie wychwycił.

– Handlowali razem?

– Dzięki mojemu ojcu Rafał obracał się wśród ludzi z pieniędzmi, którzy mieli swoje potrzeby. Ojciec nie miał o tym pojęcia, ale Rafał rozprowadzał towar Stefana.

Ty wiedziałeś, bo któryś z nich sprzedawał go też tobie, pomyślał Kruk. Nie powiedział tego na głos.

– Z tego, co usłyszałem w piwnicy, wynikało, że Stefan wziął od Rafała jakąś większą kwotę, możliwe, że też pięćdziesiąt tysięcy, ale nie dostarczył towaru. Nie zwrócił pieniędzy, tylko wrzucił je do tej puli, którą zbierał dla ludzi, co się ich bał. Rafał chciał wiedzieć, gdzie Stefan ma te pieniądze. Nie chciał wszystkiego, a jedynie odebrać swój wkład. Przeszukał forda i nie znalazł gotówki. Stefan nic nie mówił, a wtedy Rafał się roześmiał, że w bagażniku znalazł za to fajny, mocny worek.

Zadzwoniła komórka Kruka. Nie odebrałby, ale telefonował Paweł.

– Moi znajomi z lotniska zlokalizowali tego pilota. Rozmawiałem z nim przed chwilą. Mam dla ciebie bombę. Śmigłowiec rzeczywiście miał awarię silnika, ale…

Paweł zawiesił głos dla wywołania efektu. Kiedy indziej Kruk pozwoliłby mu na tę satysfakcję, zasłużył na to, ale teraz nie miał czasu. Musiał kuć Winiarskiego, póki gorący.

– Usterka silnika była błaha, serwis przyjechał i usunął ją jednego dnia – dokończył za Pawła. – Przestój miał trwać dłużej, dlatego wcześniej wymontowano tylne drzwi od strony pilota i wysłano do remontu. Śmigłowiec nadawał się do lotu, ale Winiarski z niego nie korzystał, bo czekano na te drzwi.

– Kurwa, skąd to wiesz?

– Złożyło się.

– A wiesz, że dokonano nieprecyzyjnych zapisów w dzienniku technicznym śmigłowca? Mechanicy wpisali zarówno usunięcie usterki silnika, jak i montaż wyremontowanych drzwi pod tą samą, późniejszą datą.

Kruk tego nie wiedział. Ale to wiele wyjaśniało.

– Rewelacja.

– Jest jeszcze jedna.

– Wiem. Pankiewicz był pilotem wojskowym. Służył w 49. Pułku Śmigłowców Bojowych w Pruszczu. Wyjebano go do cywila, bo kozaczył.

– Po co właściwie zawracałeś mi głowę? – Lalkarz był urażony.

– Pawełku, dziękuję ci. Twoje informacje potwierdzają słowa mojego świadka. Dostaniesz o tej maszynie na protokół?

– Za tydzień ten pilot ląduje w Paryżu. Da się zrobić, o ile naszym będzie chciało się organizować to z Francuzami. Będzie im się chciało?

– Jak nie, niech facet prześle nam oświadczenie. Muszę kończyć.

Kruk odłożył komórkę. Winiarski słyszał rozmowę i mógł czuć się rozgrzeszony, że składa zeznania. Niech wie, że Kruk i tak by go dopadł.

– Worek – rzekł komisarz. – Na tym skończyliśmy.

– Rafał wyprowadził Stefana z piwnicy. Związał mu ręce. Stefan odgrażał się i szarpał. Mówił, że poda Rafała na policję. Rafał śmiał się z niego, że psy chętnie posłuchają o jego białym biznesie. – Urwał i chwilę trwało, zanim podjął znowu: – Wyprowadził go na lądowisko. Tam już leżał ten worek. Gdy Stefan go zobaczył, zaczął wołać o pomoc i Rafał zaczął go bić. Nie podchodziłem blisko, ale widziałem, że Stefan stracił przytomność, a Rafał go wsadził do worka, po czym załadował worek na śmigłowiec, na siedzenie za sobą, po tej stronie, gdzie nie było drzwi.

– Nie chciał pan pomóc Rakowieckiemu?

Krzysztof gwałtownie zamrugał.

– Ja… Nie przyszło mi to do głowy. Myślałem, że Rafał robi tylko przedstawienie. Tak mówił, że Stefan musi się nauczyć, kogo należy się bać.

– Co dalej?

– Nic. Śmigłowiec poleciał.

– Co na to sąsiedzi? Ich domy pewnie się trzęsły.

– Mój ojciec często wracał o późnych porach. Sąsiedzi byli przyzwyczajeni. Nikt się nie skarżył, ojciec dbał o dobre stosunki z ludźmi i starał się wynagrodzić im różne niedogodności.

– Kiedy śmigłowiec wrócił?

– Nie wiem. Poszedłem do siebie.

– Nie był pan ciekawy?

Krzysztof znów się zawahał. Byłeś naćpany, pomyślał Kruk.

– Wyszedł pan, gdy śmigłowiec wrócił?

– Zasnąłem – chrząknął Krzysztof. – Rano nie było samochodu. Myślałem, że Stefan wrócił do domu. Nie rozmawiałem o tym z Rafałem. Porozmawialiśmy kilka dni później, już po wizycie policji. Dopiero wtedy zdradziłem się, co widziałem. Rafał był zrozpaczony. Chciał nastraszyć Stefana, ale ten rzucał się na siedzeniach. Rafał siedział za sterami i gdy się zorientował, nie mógł nic zrobić. Kazał Stefanowi się uspokoić, bo stwarza dla siebie niebezpieczeństwo, ale on nie słuchał. Rafał już kierował się z powrotem na lądowisko, ale nie zdążył, gdy worek zsunął się z siedzenia do morza przez ten otwór po drzwiach.

Winiarski wbił wzrok w podłogę. Jego ręce raz po raz podnosiły się do tańca na kolanach.

– Jak było potem, pan wie. Próbowałem mu pomóc to zatuszować. To był wypadek. Jeśli to wszystko, panie komisarzu, chciałbym wrócić do domu.

Kruk pokiwał głową. Winiarski pominął wątek z wężami, ale prawdopodobnie poradziłby sobie i z tym, gdyby go zapytać. Komisarz uznał, że na razie nie zapyta. Najważniejsze, żeby dostał podpisany protokół. Potrzebował go.

– Musimy przejść przez to ponownie, tym razem będę zapisywał – powiedział łagodnie.

Winiarski spojrzał na niego z wyrzutem, jego wzrok przesunął się na włączony dyktafon. Z rezygnacją skinął głową. Spisanie zeznań zabrało im kolejne półtorej godziny.

Kruk przeczytał protokół na głos. Winiarski siedział zgarbiony z rękami na kolanach, głowę trzymał nisko i milczał. Gdy czytanie zostało zakończone, komisarz przesunął dokument w jego stronę i podał długopis.

Winiarski wziął go do ręki. Patrzył na stos kartek i milczał.

– Jeśli tak właśnie było, proszę podpisać – rzekł Kruk. – Jeśli chce pan coś dodać albo zmienić, posiedzimy tu trochę dłużej, ale to zrobimy.

Młody Winiarski potrząsnął głową.

– Dotrzyma pan słowa?

– Tak.

Podpisał i odłożył długopis.

– Czy to już wszystko?

– Tak. – Kruk wyłączył dyktafon. Zebrał dokumenty i włożył do papierowej teczki.

– Mogę iść do domu?

– Tak jak panu obiecałem, nie zatrzymam pana za narkotyki. Ten temat wygaszamy.

Krzysztof nerwowo przesunął się na krześle.

– Czyli mogę iść do domu?

– Niestety nie. Zostaje pan zatrzymany za składanie fałszywych zeznań, mataczenie i za nakłanianie do składania fałszywych zeznań w sprawie o zabójstwo. Na razie na czterdzieści osiem godzin, potem zobaczymy, co powie sąd na wniosek o aresztowanie.

Winiarski zerwał się z miejsca.

– Mieliśmy umowę!

– Miał pan mówić prawdę.

– Powiedziałem.

Kruk pokręcił głową. Chciał coś dodać, ale właśnie w tym momencie Krzysztof Winiarski dostał histerii i zaczął krzyczeć.

80

Krzesło po drugiej stronie biurka stało puste i nie płakał na nim żaden młody mężczyzna. Kruk przetarł twarz ręką. Miał dość na dzisiaj. Wyszedł z komendy i wsiadł do samochodu. Wybrał numer telefonu, a gdy usłyszał spokojny głos, przywitał się grzecznie.

– Potrzebuję zarządzenia o zatrzymaniu Rafała Pankiewicza. – Podał jego adres zamieszkania.

– Któż to jest ten Pankiewicz?

– Jeden z ochroniarzy rezydencji Eugeniusza Winiarskiego. Powiązany z zabójstwem Stefana Rakowieckiego z listopada zeszłego roku.

Kruk zastanowił się, czy ujął to dostatecznie ogólnie, aby uniknąć zbyt wielu pytań. Ale przecież wiedział, że pytania i tak nastąpią.

– Tę sprawę prowadzi prokurator Marta Krynicka. – Głos należał do prokuratora Zielińskiego i właśnie pojawił się w nim delikatny niepokój.

– Myśli pan, że o tym nie wiem?

– Uważa pan, że Marta się nie sprawdza?

– Uważam, że jest świetna. Ale zwracam się z tym do pana.

Po drugiej stronie rozległo się ciężkie westchnienie.

– Z pewnych względów musiałem pozwolić jej na daleko idącą samodzielność – rzekł Zieliński, jakby pojęcie „pewnych względów” wyczerpywało temat. – Być może pan nie wie, ale zgodziłem się dopiero wtedy, gdy mi powiedziała, że zamierza wziąć pana do tego śledztwa. Pańskie podejście do pracy i doświadczenie zawodowe jest moją polisą ubezpieczeniową.

– Dziękuję, panie prokuratorze. Tylko niech pan o tym nie wspomni do gazet. Co z tym zatrzymaniem?

Po drugiej stronie zapadła cisza, jakby Zieliński bardzo dokładnie ważył wszystkie za i przeciw. Kruk przygotował się na nieuchronne pytania o podstawy zatrzymania. Miał przed sobą protokół przesłuchania Krzysztofa Winiarskiego i był gotowy jechać z nim do prokuratora.

– Za chwilę wypiszę, co trzeba – powiedział Zieliński. – Jakie mamy uzasadnienie?

Tak szybka i bezproblemowa zgoda upewniła Kruka, że się nie przeliczył. Prokurator Adam Zieliński nie miał pojęcia, że Pankiewicz mieszka na terenie rezydencji Winiarskiego.

W drodze do domu Kruk zatrzymał się przed sklepem monopolowym we Wrzeszczu. Zamierzał kupić dwie butelki dobrego wina i miał nadzieję, że sprzedawca będzie wiedział, które wino jest dobre.

81

Robiło się późno. Wieczór powoli przechodził w noc.

Na klatkę schodową weszła wraz z czteroosobową rodziną. Wyglądali przyjemnie, a mężczyzna przytrzymał drzwi, aby Marta Krynicka zdążyła dobiec. Uśmiechnął się i był to pozbawiony podtekstów uśmiech kogoś, kto chce być uprzejmy.

W takich blokach też żyją szczęśliwi ludzie, pomyślała bezwiednie. Dwie dziewczynki, które nie mogły mieć jeszcze dziesięciu lat, szczebiotały. Kobieta coś im tłumaczyła ładnym, dźwięcznym głosem. Prokurator Krynicka z jakiegoś powodu poczuła wstyd i zamiast stanąć z nimi przy windzie, pobiegła schodami. Gdy dotarła na siódme piętro, nogi odmawiały jej posłuszeństwa, a serce wyrywało się z piersi, jakby miało własną wolę.

Kruk miał jedno z tych rzadkich mieszkań, do których nie wchodziło się z galerii, ale z klatki schodowej. Zdyszana zapukała do drzwi. Odniosła wrażenie, że w mieszkaniu zapanowało poruszenie. Wstrzymała oddech. Cisza. Potem odgłos kroków człowieka podchodzącego do drzwi, które otworzyły się w jednej trzeciej, i stanął w nich Sławek.

Miał na sobie dżinsy, koszulkę, która wyglądała, jakby właśnie ją włożył, i był boso. Marta odepchnęła go i weszła do mieszkania. Pośpiesznie przebyła krótki przedpokój, a gdy znalazła się w pokoju gościnnym, z ulgą opadła na kanapę. Odetchnęła głęboko.

Na stole stało białe wino i dwa kieliszki napełnione do połowy. Z głośników przy oknie dobiegała łagodna jazzowa muzyka. W powietrzu unosił się lekki zapach perfum i były to znakomite perfumy. Marta uświadomiła sobie, że na wieszaku przy wejściu mignął jej jasny płaszcz, ewidentnie damski. Butów nie dostrzegła, ale jeśli kobieta miała szpilki, nie zdjęłaby ich, nawet wchodząc do łóżka. Drzwi do sypialni, do której wchodziło się z dużego pokoju, były zamknięte.

Sławek pojawił się bez słowa i usiadł na krześle. Twarz miał nieodgadnioną. Niebieskie oczy patrzyły na Martę ze spokojem.

Nagle to do niej dotarło. Poczuła, że się rumieni, i natychmiast zawstydziła się swoją reakcją. Do diabła, nie była małą dziewczynką… a tak się zachowywała.

– Nie jesteś sam… – wypaliła.

Od razu pożałowała. Czy o takich rzeczach się mówi? Czy może należało udać, że niczego się nie zauważyło? Ale niby dlaczego? Ona wiedziała, a Sławek wiedział, że ona wie. Czy w ten sposób stawiała go w niezręcznej sytuacji?

Miała nadzieję, że tak.

– Czemu tu jesteś? – spytał.

– Nie wiesz?

– Pewnie ktoś do ciebie zadzwonił.

W panującej w mieszkaniu atmosferze wydał się jej ogromnie przystojny. Zawsze jej się podobał, nawet gdy znała go wyłącznie ze zdjęć w gazetach. Ogarnęła ją złość, że zawsze był wobec niej taki cholernie służbowy. Chrząknęła zażenowana.

Nie teraz. Były ważniejsze sprawy.

– Właśnie. Zatroskany ojciec poinformował mnie, że jego przybrany syn nie wrócił do domu i nie ma z nim kontaktu. Prosił, abym sprawdziła, czy nie zagubił się na komendzie. Ponieważ syn ostatnio zaprzyjaźnił się z tobą, ojciec pomyślał, że mogłeś zafundować mu tam wczasy.

– I co? Znalazłaś zgubę?

Wiele ją kosztowało, aby nie okazać zdenerwowania. Wszystko się sypało. W całej tej sprawie tylko przez chwilę miała poczucie, że stawiany domek z kart okaże się solidną konstrukcją: wtedy, gdy niemal udało jej się zamknąć śledztwo ze wskazaniem na Łukasza Rakowieckiego jako na sprawcę.

– Domyślam się – Kruk powiedział to zupełnie obojętnie – że młody pan Winiarski wypłakuje się już na piersi taty.

– Myślisz, że go zwolniłam?

W jego oczach pojawiło się zaciekawienie. Powiedział z uśmiechem:

– Oj, bo tato Winiarski pogrozi palcem. Będziesz w stanie to znieść?

– Chciałam porozmawiać z tobą, zanim cokolwiek zrobię.

– Patrol zatrzymał Krzysztofa Winiarskiego za posiadanie narkotyków…

Parsknęła.

– Patrol, który ty wezwałeś. Nie zwolniłam go, ale pogadaliśmy sobie.

– Miał przy sobie piętnaście gramów białego proszku. Powiedział ci, jaki się w związku z tym stał rozmowny i co zeznał do protokołu?

– Dlatego zostawiłam go na dołku. Co teraz zamierzasz z tym Pankiewiczem?

Wzruszył ramionami.

– Miałem zamiar wpaść do ciebie jutro i ustalić tryb postępowania.

Kłamał. Te dwa słowa: „tryb postępowania”. On w taki sposób nie mówił i nie myślał. I nie przyszedłby do niej, bo przez ostatnie dni wyraźnie jej unikał. Uważał ją za idiotkę, która chodzi na sznurku ludzi mogących mieć wpływ na jej karierę. Za kogoś, kto przeszkadza mu w pracy. Zrobiła wszystko, aby tak myślał, a mimo to była na niego zła. Zagryzła zęby, wsysając między nie dolną wargę. Nie potrafiła pozbyć się tego nawyku, który zdradzał jej uczucia.

– Możemy ustalić to dzisiaj – zaproponowała.

Spojrzał w stronę zamkniętych drzwi sypialni. Być może zrobił to nieświadomie, ale ewidentnie pragnął, by sobie poszła. Marta poczuła impuls, żeby wstać, podejść do tych drzwi i otworzyć je. Zobaczyć kobietę, którą tam przed nią ukrywał. Jak by się wtedy zachował?

Znowu musiała sobie wytłumaczyć, że to nie jest teraz ważne. Ale i tak była ciekawa.

– Jutro o ósmej będę czekać na ciebie w biurze – powiedziała.

Skinął głową. Było w tym geście coś nieprawdziwego, co zaniepokoiło ją jeszcze bardziej.

– Przyjdziesz?

– Tak.

Nie uwierzyła. Nagle zrozumiała, że udało się jej go zaskoczyć. Brał pod uwagę, że ona dowie się o zatrzymaniu Krzysztofa Winiarskiego i że go zwolni do domu. Był na to przygotowany. Nie martwił się tym. Szykował coś innego. Coś, o czym nie chciał jej informować.

Sprawy zaszły za daleko. Jeśli przyszła tu, żeby się upewnić, to właśnie się upewniła. Dobrze, że już podjęli działania. Należało zatrzymać to szaleństwo jeszcze dzisiaj.

Wstała.

– W takim razie do jutra – powiedziała, wyciągając do niego rękę.

Odprowadził ją do drzwi. Kilka chwil milczenia, które nie ciążyło, ale którego nie uważał za stosowne zagadać.

To też coś mówiło o ich relacjach i potwierdziło jej wniosek, że czas się skończył. Jeszcze dziś w nocy komisarz Kruk przekona się, że jej nie docenił, i ona odzyska nad nim kontrolę.

Odzyska? A może w końcu zyska.

Bo tej kontroli chyba nigdy tak naprawdę nie miała.

82

Otworzył drzwi do sypialni. Sylwia siedziała na brzegu łóżka, kompletnie ubrana.

– Upokarzająca sytuacja – stwierdziła z rezygnacją, uciekając wzrokiem.

– Przepraszam. Prokuratorskie wtargnięcie.

Uśmiechnęła się smutno. Gdy pojawiła się Marta, byli na półmetku pewnego etapu, to znaczy zdążył uwolnić ją od bluzki, aby mogła się przekonać, że tak jest przyjemniej.

Tamten nastrój gdzieś się ulotnił.

– Napijemy się wina? – spytała.

Napili się wina, siedząc na krzesłach przy stole w salonie. Sylwia miała taki wyraz twarzy, że podejść do niej, objąć, pocałować – wydawało się niepodobieństwem.

– Co się stało?

– Nic. – Wzruszyła ramionami w sposób wyrażający bezradność. – Czasem nienawidzę samej siebie. Za to, co sobie robię. Za upokorzenia, na które się narażam. Czemu nie mogę prowadzić normalnego życia?

– A jakie to jest normalne życie? Takie, jak na ilustracjach w Elementarzu?

– Jak w reklamach płatków śniadaniowych…

– Jak w planach nowożeńców otwierających prezenty ślubne?

Roześmieli się oboje. Śmiech przebrzmiał i niczego nie naprawił. Pomyślał, że Sylwia jest wrażliwą kobietą, a jej styl życia wymagał grubej skóry.

– Ona poznała Tadeusza – powiedziała, starając się, by zabrzmiało to neutralnie. – Miałaby satysfakcję, prawda? Możesz mi nie wierzyć, ale boli mnie to, co mu robię.

Skinął głową. Cholerna Marta. Wszystko przez nią. Zamiast seksu – samobiczowanie.

– Nawet nie wiesz, ile można mu wmówić. Jest wykształcony, inteligentny, wykłada na uniwersytetach w całej Polsce, zapraszają go uczelnie z Europy… a w pewnych sprawach jest bardziej naiwny od dziecka. Nie znoszę go pod tym względem. I czuję się z tego powodu fatalnie.

Sławek nie sądził, że Rański jest naiwny. Jego zdaniem zdawał sobie sprawę ze swojej sytuacji. Tylko że albo nie wiedział, co z tym zrobić, albo wiedział i nie znalazł na to siły. Użalanie się nad sobą zwykle wysysa z faceta całą energię.

– O co się wczoraj kłóciliście?

Sylwia popatrzyła na niego, nagle rozdrażniona. Gdy się odezwała, głos miała jednak spokojny.

– Pytał, z kim aktualnie się pieprzę.

Podniósł do ust kieliszek i napił się. Nie lubił wina, kupił je ze względu na Sylwię. Wino było kwaśne, a teraz wydało mu się także gorzkie.

– Dzwoniłem potem do ciebie.

– Wiem.

– Nie odebrałaś.

– Wiem.

Westchnął.

– Dlaczego?

– Wydaje mi się, że nie chciałam wtedy z tobą rozmawiać.

– Gdzie pojechałaś?

– Zdajesz sobie sprawę, że mnie przesłuchujesz?

Chciał się tylko dowiedzieć. Powinien już się nauczyć, że rzadko bywa artystą w rozmowach z kobietami. Ewa wiele razy wypominała mu, że gdy rozmawiają, ona czuje się jak na przesłuchaniu. Trzeba było dać spokój. Jakie to miało znaczenie?

– Jeździłam po mieście – rzekła cicho. – Szybko. Bardzo szybko.

Ten wieczór był stracony. Można było go jeszcze naprawić, ale żadne z nich nie podejmowało próby.

– Jesteś z siebie zadowolony? – spytała nagle. – Że przyszłam do ciebie.

– Bardzo się z tego cieszę – odparł ostrożnie, czując przez skórę, że za chwilę i tak tego pożałuje.

– Ja nie wiem, jak się czuję. Owszem, przychodząc tu, byłam z siebie zadowolona. Tadeusz wyjechał, pozbyłam się z domu i jego, i jego wiecznych wyrzutów. Podpisałam dziś dwie nowe umowy. Uważałam, że mam dobry dzień. Że jestem twarda, niezależna, gotowa pójść do łóżka z facetem, który mi się podoba. I że nie muszę oglądać się na kogokolwiek. Tak to sobie tłumaczyłam. – Sylwia przełknęła ślinę. – A kiedy przyszła twoja koleżanka… Skoro byłam taka niezwykła, dlaczego nie wyszłam do was z sypialni, gdy już włożyłam biustonosz? – Ostatnie słowo wypowiedziała niemal z pogardą. – Dlaczego siedziałam cicho jak mysz pod miotłą, bojąc się, że ona tam wejdzie i mnie zobaczy?

Sławek odchrząknął, nie miał pojęcia, co odpowiedzieć.

– Wiesz, Marta nie należy do najmilszych osób. Kto by chciał z nią gadać.

Sylwia westchnęła, jakby ją rozczarował. Pomyślał, że za chwilę usłyszy, że ona wraca do domu.

– Przepraszam cię – powiedziała. – To nie twoja wina. Chyba będzie lepiej, jeśli już sobie pójdę. Wstaję z samego rana.

– Jutro sobota – odparł, jakby to miało jakieś znaczenie.

Podniosła się. Zza regału wyjęła swoją torebkę. Musiała ją tam pośpiesznie wrzucić, uciekając przed Martą.

– Ty też musisz zameldować się o ósmej u pani prokurator. Wyśpij się.

– Wstaję o wpół do piątej. Mam jutro realizację.

– Słucham? – Nie zrozumiała.

Przypomniał sobie, jak któregoś dnia Sylwia nazwała w ten sposób dowóz sprzątaczek na miejsce pracy.

– U mnie to znaczy, że na przykład wpada się do czyjegoś domu o szóstej rano i aresztuje faceta, który trzyma pilota do bramy.

Uniosła brwi. Chciał jej wyjaśnić, ale przerwała mu ruchem ręki. Potem westchnęła i złagodniała.

– Gniewasz się. Rozumiem. Nie tak wyobrażałeś sobie ten wieczór.

– Zostań. Nic się nie stało. Nie musisz wychodzić.

– Nie zrywam z tobą. Mówiłam, że to nie twoja wina. Ja tylko poczułam się źle w tej sytuacji i chcę pobyć sama.

Wstał i dotknął palcami jej twarzy. Powąchał włosy, dostrzegając pierwsze odrosty, i to wyzwoliło w nim czułość. Delikatnie pocałował Sylwię w usta.

– Zostań – poprosił.

Odsunęła się.

– Zostań…

– Przestań – odparła z tłumioną irytacją, a on się wyprostował. – To okropne, gdy facet skamle. Nie bądź taki jak wszyscy.

Przesadziła, wiedziała o tym i rzuciła mu przepraszające spojrzenie. Przeszła do przedpokoju i zdjęła z wieszaka płaszcz. Przez chwilę czuł zniechęcenie, ale się opanował. Dobra tam. Miał już bardziej absurdalne jazdy z kobietami. Sięgnął po buty i zaczął zakładać je na bose stopy.

– Co robisz? – spytała.

– Odprowadzę cię do samochodu.

– Nie trzeba.

– Nie chcę, żebyś sama chodziła po nocy.

Włożył kurtkę. Sylwia popatrzyła na niego w milczeniu i uśmiechnęła się smutnie.

– Zdzwonimy się jutro i spotkamy w lepszych humorach, dobrze? – powiedziała.

Skinął głową. Szczerze wątpił w to jutrzejsze dzwonienie. Nie wiedział, czy ma na nie ochotę.

W windzie zaczęła się przytulać. Uniosła wzrok i spytała:

– Już mnie nie lubisz, prawda? Sam widzisz, jaka jestem.

– Nieważne – mruknął. – Jestem tylko rozczarowany tym wieczorem. Przejdzie mi.

Uważnie spojrzała mu w oczy, po czym nagle objęła go i pocałowała. Mocno, głęboko. Winda brzęczała, a Sławek nie zamierzał bronić się przed pocałunkami. Podróż na dół szybciej minie.

Mimo wszystko poprawiła mu humor.

Powietrze nocy było chłodne, niemal przejmujące. Z okolicznych latarni spływał na podwórka bladożółtawy blask. Sylwia zaparkowała tuż przed klatką, jej honda spała wraz z innymi autami przytulona do krawężnika. Obcasy butów Sylwii uderzały o płyty chodnika, a echo poniosło je dalej.

Jakaś kobieta w pobliżu także stukała obcasami. Sylwia otworzyła zdalnie samochód. Rozległo się piknięcie.

– To do jutra, dobrze? – rzekła cicho.

Objęli się i stali tak chwilę blisko siebie. Kroki tej drugiej kobiety umilkły. Zamiast tego rozległ się jej głos za plecami Kruka.

– Cóż za spotkanie.

Marta, przebiegło mu przez głowę. Czeka tu, bo umiera z ciekawości. Taka była pierwsze myśl. Ewidentnie błędna. To nie Marta. Pożałował, że nie ona.

Odsunęli się z Sylwią od siebie.

– Aż tak pani zależy, by mnie zatrudnić? – spytała Rańska bez skrępowania.

Ewa, była żona Kruka, roześmiała się swobodnie.

– Wybraliśmy już kogoś innego. Powinnam była zadzwonić.

– Szkoda. Mogłybyśmy częściej na siebie wpadać.

Sylwia skinęła jej głową, pocałowała Sławka w policzek i wsiadła do samochodu. Patrzyli za nią, jak cofa z parkingu i wyjeżdża na ulicę. Wreszcie zniknęła im z oczu, a mimo późnej pory wolne miejsce od razu zajął zielony fiat. Wysiadł z niego przygarbiony mężczyzna i wszedł do jednej z szesnastu klatek schodowych falowca.

– Musimy porozmawiać – odezwała się Ewa.

– O czym?

– Nie zaprosisz mnie na górę?

– Nie. Przyjechałaś taksówką?

Zlustrował wzrokiem samochody w pobliżu i w końcu dostrzegł srebrne bmw 130i zaparkowane w ten sposób, że tarasowało wyjazd trzem innym autom.

– Wiesz, że Bilewicz, adwokat Zarzeckiego, to przyjaciel Ryśka. Był u nas dzisiaj. Odebrał telefon, rozmawiał z kimś o tobie. Chyba w końcu założą ci sprawę.

– Rozmawiał z Zarzeckim?

– Nie wydaje mi się.

Kruk zastanowił się, z kim innym Bilewicz mógł omawiać tego rodzaju problem.

– Bilewicz szykuje się do tego od dawna. Nie wiem, czemu tak długo zwleka.

– Prosiłam Rysia, żeby z nim porozmawiał. Znają się od przedszkola. Mógłby go przekonać, żeby cię zostawili w spokoju.

– To tak nie działa.

– Nie bądź naiwny. Adwokaci robią sobie przysługi. Dzisiaj ty mi, jutro ja tobie. Właśnie tak to działa, to nazywa się „powiązania”. Sprawa jest stosunkowo błaha, mogą sobie pozwolić na różne zagrywki. – Spojrzała na niego z niepokojem. – Dla nich błaha, ale Rysiek i tak nie chce się angażować. Dla ciebie poważna. Będą wnioskować o dziesięć lat.

– Pojebało ich – roześmiał się Kruk, ale nie był to najszczerszy wybuch śmiechu, jaki mu się zdarzył.

– Porozmawiajmy – poprosiła Ewa. – Usiądźmy, zastanówmy się, co możemy zrobić w tej sprawie.

– My?

– Chcę ci pomóc.

Dotknęła palcami jego nadgarstka. Poczuł jej ciepło i także to, że w tej kurtce włożonej na koszulkę i w butach bez skarpet robi się mu zimno.

Dwa lata po rozwodzie. A ona przyjeżdża bez zapowiedzi i chce mu pomagać. Ależ to ładnie z jej strony.

– Musisz przeparkować – powiedział. – Nie możesz tak stać.

– Nie mam gdzie.

– Siadaj za kierownicą. Powiem ci gdzie.

Poszedł z nią do samochodu. Zapaliła silnik, opuściła szybę i spojrzała na niego pytająco. Nachylił się, bo nie zamierzał podnosić głosu, a chciał, by go dobrze słyszała.

– Zaparkuj w garażu pod domem. Pod swoim domem. Dobranoc, Ewa.

Odwrócił się i ruszył z powrotem do mieszkania. Długo czekał na windę. Potem jechał nią wsłuchany w odgłosy pracującego metalu. W domu usiadł na kanapie i tak trwał.

Sięgnął po komórkę, aby ustawić budzik na piątą trzydzieści. Miał dwa nieodebrane połączenia. Sprawdził. Eugeniusz Winiarski.

Dochodziła dwunasta. Facet miał tupet. Nic go nie obchodziła godzina, skoro miał sprawę. Kruk ustawił tryb cichy, aby nie obudził go dzwonek, gdy wściekły biznesmen będzie wydzwaniał w sprawie zatrzymanego syna zmarłej żony.

Do usłyszenia rano, panie Winiarski.

Pojebany świat.

Powlókł się do sypialni. Na pościeli pozostał odcisk w miejscu, gdzie siedziała Sylwia. Przyłożył tam twarz, usiłując złowić cień zapachu jej ciała.

Potem zamknął oczy i starał się zasnąć.

83

Brama otworzyła się i dwa policyjne samochody wjechały na podjazd. Jednym był okratowany bus, z którego wysypali się funkcjonariusze i pobiegli w stronę parterowego domku po zachodniej stronie posiadłości.

Światła reflektorów samochodowych pozostały włączone i rozbijały poranny mrok znacznie skuteczniej niż senne kinkiety na elewacji głównego budynku oraz lampy ogrodowe. Z umiejscowionej nieco z tyłu dyżurki wyszedł strażnik. Ten sam, którego Kruk spotkał, gdy przyjechał do Skoneckiego. Młody, spokojny, w prawym uchu miał słuchawkę, a w ręku telefon.

– Zarządzenie o zatrzymaniu i doprowadzeniu Rafała Pankiewicza. – Komisarz machnął mu dokumentem przed nosem. – Wchodzimy do jego domu. Jest?

– Jest. Gdzie, pana zdaniem, miałby pójść dom?

Kruk przypatrzył mu się z bliska. Facet wcale nie był w tak świetnym humorze, jak można by sądzić po jego dowcipie.

– Pankiewicz, czy jest u siebie?

– Chciałby pan. Ja też bym chciał. Wyjechał w nocy i nie wrócił, choć w tej chwili powinien obejmować dyżur.

Kruk zaklął pod nosem.

– Pan też tu mieszka?

– Jak Rafał dziś straci robotę, chętnie się wprowadzę.

– Pan da zapasowe klucze. Szkoda drzwi.

Poszli razem do dyżurki, gdzie cztery monitory ukazywały widok z kamer na różne obszary rezydencji. Ochroniarz bez słowa wręczył mu trzy długie klucze na małym pierścieniu i Kruk ruszył za resztą funkcjonariuszy. Sukinsyn Pankiewicz miał szczęście. Albo coś więcej niż szczęście. Komisarz pożałował, że nie odebrał wczoraj od Winiarskiego. Po przebudzeniu wyświetlił mu się komunikat o jeszcze jednej próbie połączenia dokonanej za pięć pierwsza w nocy. Nie oddzwonił, a może powinien.

Funkcjonariusze przeszukiwali domek. Kruk przeszedł się po pokojach. Urządzenie wystarczające. Meble proste, użyteczne, jak w lokalach do wynajęcia. Czysto. Pankiewicz był dbający albo gospodyni Winiarskiego też tu zaglądała. Przestronny pokój dzienny, dwie sypialnie, z których jedna niemal pusta, kuchnia, łazienka, schowek.

Kruk nadal klął. Przeczuwał, że nocne telefony Winiarskiego były kluczem do całej sytuacji.

Wyszedł na dwór i skierował się do głównego budynku. Ochroniarz wyszedł mu naprzeciw w towarzystwie Adeli Winiarskiej. Miała na sobie płaszcz narzucony na szlafrok i była w kapciach.

– Co to za najście, panie komisarzu? – spytała ochrypłym głosem, zdradzającym, że właśnie wyrwano ją ze snu.

– Mam zatrzymać Rafała Pankiewicza – powiedział, obserwując, jakie wrażenie wywrą jego słowa. Nie potrafił stwierdzić. Twarz Winiarskiej była zaczerwieniona od chłodu. Cała lekko się trzęsła.

– Co zrobił?

– Zabił. Tak twierdzi pani brat.

Teraz to już zadygotała. Może z zimna, a może nie. Kruk korzystał z okazji, aby ją sobie znowu obejrzeć. Do tej pory nie poświęcił jej tyle uwagi, na ile zdawała się zasługiwać.

– Długo to potrwa? – spytała. – Przeszukanie.

– To właśnie panią interesuje? Powiedziałem, że Pankiewicz zabił pani byłego chłopaka. Narzeczonego. A może dla pani to żadne zaskoczenie?

Jej oczy zrobiły się wielkie i okrągłe. Dolna warga lekko opadła.

– Słyszałam, co pan powiedział – odparła cicho. Ledwie udało mu się zrozumieć słowa. – Przepraszam. Muszę się ubrać.

Odwróciła się i poszła w stronę domu. Kruk patrzył za nią w zamyśleniu, dopóki nie zniknęła mu z oczu.

– Jest pana szef? – spytał ochroniarza.

– Odfrunął wielkim pękatym bąkiem pół godziny temu.

– Pan to aż się prosi, żeby coś z panem zrobić.

– Niby co? – spytał młody strażnik. – Niby co ja komu zawiniłem?

– Pankiewicz poleciał z nim?

– Mówiłem już, że wyjechał w nocy. Sam. Mam to na dysku, mogę pokazać.

– Chętnie zobaczę.

– Nie ma sprawy. Wystarczy jakiś nakaz czy coś, bo to – wskazał palcem kieszeń kurtki Kruka, gdzie zniknęło złożone zarządzenie prokuratorskie – chyba nie pasuje. Może też być polecenie mojego szefa.

– Pan myśli, że jest pan strasznie zabawny – mruknął Kruk.

– Ja się po prostu nie szczypię. – Ochroniarz wzruszył ramionami. – Żyję uczciwie, robię, co do mnie należy, i nie zamierzam się płaszczyć przed policyjną broszką.

– Wzorowy obywatel. Oby więcej takich jak pan.

Kruk wyminął go i ruszył w stronę domu Winiarskich. Miał wrażenie, że jeśli ta rozmowa potrwa odrobinę dłużej, wybuchnie.

– Jeśli idzie pan do pani Adeli, lepiej sobie oszczędzić spaceru – zawołał za nim ochroniarz.

Kruk, zanim się zatrzymał, policzył w myślach do trzech. Potem zrobił zwrot i licząc dalej do dziesięciu, wrócił.

– Słucham? – spytał uprzejmie.

– Drzwi są zamknięte, a na pukanie nikt nie odpowie.

– Skąd pan wie?

– Może pan sam sprawdzić. Ja tylko wyjaśniam sytuację.

– Ale pani Adela jest w środku?

– A gdzie ma być?

– Szef to ma z pana pociechę, co?

Ochroniarz pokiwał z uśmiechem głową, a potem spoważniał. Uniósł rękę z telefonem.

– Wie pan, co to jest?

– Na oko telefon.

– Złudzenie. To wielki, gruby, zły adwokat. Trzeba tylko nacisnąć ten przycisk. – Kciuk ochroniarza pogłaskał jeden z klawiszy. – Ja tam do pana nic nie mam, panie komisarzu. Osobiście uważam, że ma pan niewdzięczną pracę. Moja zwykle jest nudna. Nie ma pan pojęcia, jak nudna. – Znowu się uśmiechnął, tym razem z pewnego rodzaju melancholią. – Pan się nie gniewa, że sobie pogadam, jak mam okazję.

84

Gdy o wpół do dziewiątej rano pojawił się w prokuraturze, Marty Krynickiej nie było. Czekał na nią kilkanaście minut, ale nie przyszła. Nie zadzwoniła. Sławek uznał, że może się wynieść. Był, czekał. Nie ma jej, nie jego sprawa.

Nieobecność Marty wydała mu się jednak niepokojąca. To ona zażądała spotkania. Zadzwonił na komendę, upewniając się, że Krzysztof Winiarski wciąż siedzi w celi i nikt nie obdarzył go cudem wolności. Nie obdarzył. Może Marta dowiedziała się o akcji u Winiarskiego, wściekła się i poleciała do Zielińskiego z pretensjami. Wątpił. Pierwszą furię wyładowałaby na Kruku, to bardziej do niej pasowało.

Wpatrywał się w swojego samsunga. Powinien się do niej odezwać. Nie miał ochoty, ale powinien.

Wybrał ją z listy kontaktów. Nacisnął przycisk połączenia. Czekał. Na próżno.

To mogło coś znaczyć albo nie znaczyło nic.

Wyszedł z budynku i wsiadł do samochodu. Zanim włączył silnik, ponownie zadzwonił. Siedział wsłuchany w monotonny, przerywany sygnał. I tym razem nic z tego.

Ruszył w kierunku komendy, ale minął ją i zawrócił w stronę domu. Była sobota, a on nie miał Pankiewicza. Niby co miał tu robić? Śledztwo przestało być jedyną rzeczą, która wypełniała mu dzień. Miał teraz coś na kształt prywatnego życia. Może było to i gówniane życie, bo ten typ romansu z zamężną kobietą do niczego w gruncie rzeczy nie prowadził, ale on uważał, że w tych sprawach dalekowzroczność jest niewskazana. Należało patrzeć dwa dni w przód, góra tydzień i nie dalej.

Do mieszkania dotarł o wpół do jedenastej. Rzucił na stół kluczyki do samochodu i telefon, a sam padł na kanapę. Czuł zmęczenie po ostatnim tygodniu. Chciał trochę odespać, a potem odezwać się do Sylwii. Może ten wieczór im wyjdzie, jeśli wyłączą komórki i zabarykadują drzwi.

Zasnął niemal natychmiast i niemal natychmiast się obudził. Telefon dzwonił. Trzeba było wyłączyć go od razu, a nie czekać nie wiadomo na co. Podniósł się, wziął aparat ze stołu. Eugeniusz Winiarski.

– Kruk – rzucił.

Odpowiedzią była cisza. Spojrzał na wyświetlacz. Pomyślał, że może nie zdążył odebrać i Winiarski się rozłączył, ale liczby na ekranie, odmierzające kolejne sekundy, wskazywały, że połączenie trwało.

– Halo – rzekł.

– Gówno dostaniesz, nie adwokata – usłyszał głos trochę przytłumiony, ale wystarczająco wyraźny, aby nie pozostawiał wątpliwości, do kogo należy. Kruk zesztywniał. – Chyba jaja sobie z nas robisz.

– Halo – powtórzył ochryple.

– Niech ci się nie wydaje, że już po wszystkim. – Znowu ten głos. Jego własny głos. – Zaatakowałeś prokuratora, muszę cię powstrzymać. Na przemoc odpowiedzieć przemocą.

Metaliczne szczęknięcie, chwila ciszy i głos Kruka w aparacie zabrzmiał ponownie:

– …gdy już zaczniemy, nie będę miał wyboru. Nie skończę, dopóki się nie przyznasz. – Jakieś dźwięki. – Wiesz, dlaczego ścigają mnie za tamtą sprawę? Bo facet okazał się niewinny. Społeczeństwo oburza się tylko za niewinnych, nie ma nic przeciwko, żeby potargać bandziora. A ty, Krzysiu, przecież jesteś winny.

Znowu metaliczne szelesty. Kruk stał zesztywniały z komórką przy uchu. Drgnął, bo usłyszał głos Krzysztofa:

– I co pan zrobi? Pobije mnie pan?

Chwila ciszy i znowu jego własny głos.

– Kurwa, a niby o czym ja do ciebie gadam?

Kolejne metaliczne szczęknięcie, dłuższa chwila ciszy, a potem odgłosy przepychania się, coś jakby dwa uderzenia, jęki, głośny krzyk. Kruk wzdrygnął się, gdy zabrzmiał ostry głos Marty:

– Nie! Puść go! Zostaw albo wezwę dyżurnego.

Aparat umilkł. Kruk miał wrażenie, że świat wokół niego także umilkł: zamarły odgłosy ulicy, kroki w sąsiednich mieszkaniach, pogłos rozmów i szum rur w ścianach. Jedynym odgłosem, który docierał do jego uszu, było przyśpieszone, monotonne bicie własnego serca.

– O dziewiętnastej, zapraszam – zabrzmiał głos mężczyzny w aparacie i połączenie zostało przerwane.

85

Zegar na wyświetlaczu telefonu wskazywał, że nieubłaganie dochodziła szósta po południu. Kruk wyłączył komputer. Ostatnie godziny spędził na przeglądaniu internetu i bolały go oczy. Podniósł się ciężko. Czasu miał jeszcze sporo, ale chciał przejść się przed wyjazdem. Zaczerpnąć tlenu, wywietrzyć głowę, która zaczynała boleć.

Zadźwięczała komórka. Dzwonek momentalnie podniósł mu puls. Sylwia. Odetchnął. Całkiem o niej zapomniał. Czekały go zasłużone wyrzuty.

– U ciebie czy u mnie? – spytała.

Można i tak. To w każdym razie upraszcza sprawy.

– Zaraz muszę wyjechać. Praca.

– Na długo?

– Nie wiem, ile mi zejdzie.

– A więc u mnie. O ile praca nie potrwa całą noc.

Skinął głową. Dopiero po chwili doszło do niego, że ona nie mogła tego zobaczyć.

– Postaram się przyjechać.

– Postarasz się? Fatalnie to brzmi. Może już nie chcesz?

– Chcę. Po prostu nie wiem, co mi wypadnie.

– Przepraszam za wczoraj. Konieczność chowania się po szafach sprawiła, że spojrzałam na siebie z innej perspektywy. Nie spodobało mi się to, co zobaczyłam.

– Nie chowałaś się w szafie.

– Akurat możesz wiedzieć. Skąd wiesz, że nie weszłam do szafy?

– Bo jej nie ma w sypialni.

Zachichotała.

– Wpadnij, jeśli ci się uda. Będę czytać do późna.

Gdy skończyli rozmowę, jeszcze jakiś czas wpatrywał się bezmyślnie w pociemniały ekran smartfona. Obiecywał sobie niedawno, że więcej nie przyjdzie do mieszkania Rańskich. Oto ile znaczą takie obiecanki, gdy w grę wchodzi kobieta.

Wyszedł na dwór. Przespacerował się wzdłuż bloku. Po drugiej stronie ulicy pobłyskiwały światła V Komisariatu Policji. Gdyby tu pracował, mógłby przychodzić w kapciach. Komisariat prezentował się nowocześnie, nie to, co dawny barak przy ulicy Krynickiej, w którym funkcjonariusze gnieździli się jeszcze siedem lat wcześniej. Wyjeżdżając z parkingu, wpadło mu do głowy, że kto wie, może gdyby został tutaj, byłoby mu lepiej niż w Wojewódzkiej.

Myślał o tym i myślał o innych rzeczach, byle tylko nie roztrząsać tego, gdzie i po co jedzie. Posuwał się wraz z innymi kierowcami w leniwym rytmie wyznaczanym przez zmieniające kolory światła uliczne. Ulicą Spacerową dojeżdżał już prawie do obwodnicy, gdy jego samsung ożył.

Bilewicz. Jeszcze ten czegoś chce. Poczuł pokusę, by nie odebrać. Nie odbierał w nocy połączeń od Winiarskiego i miał rację. Nie ulegało wątpliwości, że audycji, której wysłuchał po południu, miał wysłuchać zeszłej nocy. Takie były plany, ale trafił je szlag, bo wyciszył dźwięk.

Ignorowanie połączeń było dobre. Przyjmowanie ich było złe.

– Kruk.

– Bilewicz. W poniedziałek kieruję do sądu sprawę przeciwko panu.

– Okropnie pan uprzejmy.

– Chciałem, żeby pan wiedział.

Dźwięk kończonego połączenia. Kruk rzucił aparat na siedzenie obok. A więc miał rację. Tego telefonu też nie należało odbierać.

86

Młody ochroniarz, którego spotkał rano, czekał na niego przed domem.

– Pan cały czas na nogach? – spytał Kruk.

– Miałem zmianę, ale teraz znowu zaczynam. Zniknięcie Rafała rozbiło grafik.

– Nie pytam więc, czy wrócił.

Weszli do holu. Ochroniarz chrząknął.

– Przepraszam, komisarzu. Czy pan przyszedł służbowo, czy prywatnie? Bo jeśli służbowo, a nie ma pan nakazu, nie mogę pana wpuścić.

Kruk posłał mu ponure spojrzenie, które nie zrobiło na nim żadnego wrażenia.

– Prywatnie.

Ochroniarz znowu chrząknął.

– W takim razie proszę zostawić u mnie broń. Będę też musiał pana przeszukać.

– Zostawić służbową broń?

Ochroniarz wzruszył tylko ramionami. Nie wyglądało na to, że podobało mu się to, co robił, ale dostał polecenie i musiał się go trzymać.

Kruk nie miał broni. A szkoda, bo pistolet ma kolbę, którą można walnąć w czyjś pusty łeb. Myśli Kruka musiały odbijać się w jego oczach, bo ochroniarz cały się spiął. Nozdrza mu się rozszerzyły, jakby chciały wywąchać zagrożenie albo dostarczyć awaryjną dawkę tlenu do organizmu, co też nie było oznaką relaksu.

Delikatnie, bez pośpiechu, komisarz uśmiechnął się.

– Nie mam broni.

– Bardzo się cieszę – powiedział ochroniarz. – Czy mogę jednak pana przeszukać?

Zrobił to z taką wprawą, jakby niczym innym nie zajmował się w całym swoim życiu. Wyjął komórkę Kruka i położył ją na małym stoliku.

– Przepraszam, ale to konieczne. Ludzie teraz nagrywają się na potęgę. Idzie człowiek do sklepu, kupuje masło i chleb, a po powrocie do domu może obejrzeć film z zakupów na YouTubie.

Kruk nie skomentował.

Ochroniarz wskazał mu przyciemniony korytarz.

– Tędy.

Poczekał, aż komisarz wejdzie dalej, a potem cofnął się, opuścił budynek i zamknął za sobą drzwi.

87

Winiarski czekał w salonie i wstał na widok Kruka. Twarz miał zmęczoną, worki pod oczami. Było już po siódmej wieczorem, a on wciąż miał na sobie garnitur, jakby spotykał się w interesach. Kruk czuł złość, a formalne ubranie gospodarza rozzłościło go jeszcze bardziej. Dżinsy i koszula pewnie wywarłyby ten sam efekt. Kruk po prostu był zły. Mimo to gdy Winiarski podał mu rękę, uścisnął ją. Zapadli w wysokich fotelach, tych samych co podczas poprzedniej wizyty Kruka.

Mierzyli się wzrokiem. Pomimo zmęczenia Winiarski sprawiał wrażenie opanowanego.

– Ładny garnitur. – Kruk odezwał się pierwszy. – Czy pan też w nim sypia?

Gospodarz nie odezwał się.

– Co to jest? Brioni? Gucci? – Kruk miał dosyć tej ciszy. Cokolwiek planował Winiarski, zamierzał wybić go z rytmu.

– Twins.

– Angielska firma?

Winiarski uśmiechnął się lekko.

– Polska. Z Wrocławia.

– Rozczarowuje mnie pan. Liczyłem, że skoro nie Anglicy, to Włosi. Zniżył się pan do polskich produktów?

– Podobnie jak Jan Olechowski, Helmut Kohl, David Beckham, Anthony Hopkins, Richard Gere i paru saudyjskich książąt.

– W życiu nie słyszałem o tej marce.

– Podobnie jak wiele osób, dla których to zbędna wiedza.

– W więzieniu ubierze pana inna krajowa firma.

– Faceci w garniturach od Twinsa nie chodzą do takich miejsc. Obawiam się, że jeśli chodzi o więzienie, teraz to bardziej pana problem.

– Czego pan chce?

Winiarski westchnął ciężko. Było w tym tyle cierpienia, że Kruk zapragnął poklepać faceta po ramieniu. Albo strzelić w zęby.

– Przede wszystkim przeprosić. Nie sądziłem, że do tego dojdzie.

– Przeprasza pan za to, co pan zrobił, czy za to, co pan dopiero zamierza?

Eugeniusz Winiarski uśmiechnął się z aprobatą. Był to raczej blady uśmiech.

– Pańskie śledztwo, niestety, zabrnęło zbyt daleko. Dowiedział się pan zbędnych rzeczy. Podjął pan niewłaściwe działania.

– Nie wiem nic. Krzysztof kłamał jak z nut do protokołu.

– Mimo to na podstawie jego zeznań uzyskał pan prokuratorski nakaz zatrzymania i wszedł na mój teren.

– Radzę sobie, jak mogę, proszę pana.

Winiarski potarł otwartymi dłońmi o spodnie. Nieuświadomiony gest człowieka, któremu ze zdenerwowania pocą się ręce.

– Musi pan pozwolić nam zakończyć to śledztwo.

– Nam?

– Niech pan da spokój, nie zamierzam obrażać pańskiej inteligencji. Nie siedzielibyśmy tutaj, gdyby był pan idiotą.

– Pan naprawdę chce budzić sympatię, panie Eugeniuszu.

– Nie uwierzy pan, panie Sławku – odparł Winiarski z tym samym bladym uśmiechem w kącikach ust – ale ja pana lubię. Gdybyśmy spotkali się w innych okolicznościach…

– A w jakich innych okolicznościach mielibyśmy się spotkać, taki gość jak pan i taki gość jak ja?

– Dobrze – odchrząknął Winiarski. – Dajmy temu spokój. Pomylił się pan. Wyciągnął przedwczesne wnioski. Trzeba się teraz z tego wycofać. Zostawić to tak jak było. Bo przecież pan wie, jak było, prawda?

– Łukasz Rakowiecki?

– Właśnie.

– Tak jak usiłowała to przedstawić córka pańskiego starego kumpla, senatora Krynickiego?

Winiarski nie poruszył głową, za to spojrzenie jego zimnych nagle oczu zawisło na twarzy Kruka.

– Spędziłem dziś kilka godzin w internecie – kontynuował Kruk. – Bajeczka o ambitnej młodej prokurator, która nie chce podpaść starym lisom, przestała mi się podobać w chwili, gdy zrozumiałem, że pani prokurator mnie sprowokowała i nagrywała podczas pewnego przesłuchania. Wymyśliłem sobie inną bajkę. O dwóch kumplach z młodości, z których jeden stał się prominentnym politykiem, a drugi biznesmenem. I jak biznesmen wpadł w kłopoty, zwrócił się o pomoc do polityka, którego córka właśnie zaczynała pracę w prokuraturze. I jak ta dziewczyna, w wyniku delikatnych nacisków polityka, dostała na własność śledztwo o zabójstwo i jak wzięła sobie do pomocy komisarza z problemami. O, to jest właśnie ten moment, wie pan? Mój ulubiony.

Winiarski nie spuszczał z Kruka wzroku, ale mu nie przerywał.

– Ten komisarz ma opinię, że łatwo wybucha. Już go niemal wywalono z firmy, ale wystarczyło pogadać z adwokatem pobitego przez komisarza faceta, aby – na przykład w zamian za korzyść majątkową, jak to się ładnie nazywa – nie kierować oskarżenia do sądu. To zawsze zdąży się zrobić. Dla pewności można też było posunąć się krok dalej. Sprowokować komisarza, żeby znowu kogoś pobił, albo żeby chociaż wyglądało, że pobił, nagrać to i poczekać. Świadkiem pobicia uczynić dzielną panią prokurator, którą słychać na nagraniu, jak broni ofiary. I jeszcze wymyślić, że ten komisarz nawet ją uderzył w twarz. Z takiego materiału można uszyć bombę wodorową, a z komisarza zrobić psa na łańcuchu.

– Pan w internecie znalazł informację, że senator Krynicki to mój – jak pan to nazwał – kumpel?

– Chyba żeby nie znał pan kolegi z klasy. Przeczytałem parę wywiadów z każdym z was. Obaj lubicie gadać. Nigdzie nie mówicie, że się znacie, za to sypiecie tymi samymi nieśmiesznymi historiami z czasów szkolnych. Wystarczyło porównać daty urodzenia, aby się upewnić, że chodziliście do tego samego liceum w Gdyni. Pomyślałem też sobie, że kto wie, w imię starej przyjaźni, może wspomógł pan również fundację pani Krynickiej? Gdybym zyskał dostęp do dokumentów, myśli pan, że coś bym znalazł?

Głos Winiarskiego ochłódł tak bardzo, że można by mrozić nim drinki.

– Ta fundacja to ogromne przedsięwzięcie. Nikt nie pozwoli panu nawet zetrzeć kurzu z dokumentów tej wagi. – Opanował się i dalej mówił już naturalniejszym tonem: – To, co pan mówi, jest ciekawe, a idea fundacji szczytna, ale w niczym nie zmienia pańskiej sytuacji.

– A jaka ona jest ta moja sytuacja?

– Doskonała. Krzysztof zostanie zwolniony jeszcze dziś w nocy. Osobiście pan go zwolni. Przy najbliższej okazji on zmieni zeznania. Był w szoku po pomyłkowym zatrzymaniu, fantazjował, chcąc wrócić do domu. Jestem przekonany, że prokuratura nie postawi mu zarzutów. Nakaz zatrzymania mojego pracownika zostanie anulowany. Śledztwo zamknięte, a Łukasz Rakowiecki, ten biedak, który zabił brata, a potem zginął w wypadku, dostanie wpis do akt. Jemu już wszystko jedno. Jestem też pewny, że mecenas Bilewicz, wbrew temu, co dziś panu mówił, ostatecznie nie wniesie oskarżenia w poniedziałek. Nigdy go nie wniesie.

Zapadła cisza. Krukowi podobało się, że Winiarski wyłącznie go straszył i nie proponował pieniędzy. Uznał to za komplement.

– Łukasz Rakowiecki ma… miał… – zawahał się, nie wiedząc, jakiego czasu użyć – matkę.

Winiarski skrzywił się. Jego wzrok pomknął ku portretowi żony.

– Jeśli pani Rakowiecka ma jakieś potrzeby… Jeśli można jej w czymś pomóc.

– Można. Ale już to zrobiłem.

Znowu cisza. Gdzieś w głębi domu rozległy się ciche kroki. Skrzypnęły drzwi. Nie do wiary, że w takim domu też drzwi skrzypią. Może był to specjalny model drzwi skrzypiących fabrycznie.

– Jaka jest pana odpowiedź, panie komisarzu?

Pytanie nie padło, ale przecież obaj je znali. Kruk poczuł wszechogarniające znużenie. I pokusę, żeby to wszystko zakończyć. Przyjemnie było pomyśleć, że mógł pójść na układ z Winiarskim, zakończyć to śledztwo, zebrać wyrazy uznania, pozbyć się groźby utraty pracy, a pewnie i więzienia. Zająć się swoim życiem, które miało twarz pięknej i zmysłowej kobiety czekającej na niego w mieszkaniu na Myśliwskiej.

Ta kobieta to oczywiście złudzenie, ale przyjemnie było żyć tym złudzeniem. Kilka następnych dni. Może tygodni.

– No to już wiem, jak chce pan ochronić sprawcę przed odpowiedzialnością – westchnął Kruk. – Nadal jednak nie wszystko rozumiem. Nie wiem z całkowitą pewnością, kto jest tym sprawcą. Mogę się jedynie domyślać.

– Sądzi pan, że zabiłem Stefana?

– A jednak obraża pan moją inteligencję. Powiedzmy, że to rzeczywiście pan. Mogę nawet przypiąć panu na szybko motyw. Na przykład nie chciał pan tego małżeństwa i nie widział innego sposobu, by do niego nie dopuścić. Okropnie głupie, ale czego się nie robi dla towarzystwa.

Na twarzy Winiarskiego znów pojawił się ten delikatny, nieokreślony uśmiech.

– Pan prowadzi duże interesy – mówił dalej Kruk. – Nie znam się na interesach, ale podejrzewam, że nie można być idiotą, prowadząc biznes na taką skalę. A gdyby pan zabił Rakowieckiego w sposób, w jaki został zabity, musiałby pan być niespełna rozumu…

– Albo pod wpływem silnych emocji.

– Ponoć jest pan wart pół miliarda. Cóż to musiałyby być za emocje. Gdyby dawał się pan ponieść, ta kwota musiałaby być dużo niższa.

– Rzeczywiście, niewiele pan wie o interesach.

– Nie doceniam też ludzi. Taki Krzysztof… Potraktowałem go jak błazna, a on okazał się facetem, który pozwoli się pobić, wsadzić do paki, zeznać gówno, byle tylko panu pomóc.

– To dobry syn.

– Nie pański.

Winiarski pokiwał głową.

– Rozumiem pańską złość, ale nie ma potrzeby, byśmy zachowywali się względem siebie bardziej okrutnie, niż jest to niezbędne.

– Niezbędne do czego? Pan naprawdę sądzi, że pański mały szantażyk odniesie skutek?

– Mały szantażyk byłby wtedy, gdybym chciał anulować mandaty za złe parkowanie. A to jest poważna sprawa. Nie mówimy o utracie stołka komisarza, ale o dziesięciu latach więzienia za wymuszanie siłą zeznań. To oczywiście maksymalny wymiar kary, ale proszę mi wierzyć, uruchomię wszystkie moje wpływy, aby tyle pan dostał.

– Nie jest pan aż tak mocny.

– Chce pan sprawdzić?

– Pan ryzykuje więcej – warknął Kruk.

– Ja zaryzykuję wszystko, panie Sławku. – Oczy Winiarskiego zabłysły. – Zniszczę pana i nie drgnie mi powieka, a jeśli trzeba będzie, zniszczę każdego… policjanta, prawnika, świadka, wszystkich… którzy staną mi na drodze. To śledztwo ma się zakończyć. Rozumie pan?

Ostatnie słowa zawisły w powietrzu, które nagle zrobiło się gęste.

– Rozumiem. Pan przygarnął syna, który nie jest nawet pański, bo to syn pańskiej żony. Podejrzewam, że nie ma rzeczy, której pan nie zrobi, by chronić wasze jedyne wspólne dziecko. Będzie pan fałszował dowody, zastraszał świadków, szantażował policjantów, użyje pan całej swojej siły i nie cofnie przed żadnym naciskiem. A gdyby i to się nie powiodło, nie zdziwi mnie, jeśli w ostateczności przyzna się pan do winy, byle tylko Adela uniknęła odpowiedzialności.

Winiarski zbladł, przygarbił się, a potem wyprostował i spojrzał na komisarza z wściekłością.

– Świetnie pana rozumiem – rzekł Kruk. – Naprawdę.

– Dość! – Eugeniusz Winiarski podniósł się z fotela. – Chcę odpowiedzi, panie komisarzu. Jaka jest pańska decyzja?

Kruk nie poruszył się, jedynie delikatnie przesuwał palcami po oparciu fotela.

88

Komisarz wyszedł, a Eugeniusz Winiarski został sam w pustym salonie. Podszedł do barku i nalał whisky na dno szklanki. Wypił. Nalał kolejną porcję. Patrząc na szklankę, pomyślał, że człowiek jest niewolnikiem nawyków. Potrzebował sporo alkoholu, a i tak ledwie zalewał dno naczynia.

Przechylił mocniej butelkę i tym razem napełnił szklankę do połowy. Ruszył z powrotem w stronę fotela. Zabrało mu to zbyt wiele czasu i musiał zrobić zbyt wiele kroków. Czasami pokoje są stanowczo zbyt obszerne, pomyślał. Są zbyt wielkie, zbyt puste i przytłaczające. Czasami przydałby się mały, spokojny pokój.

Co za bzdury…

Siedział, popijał whisky i starał się myśleć jedynie o tym, że stara szkoła nalewania odrobiny whisky ma swój sens.

Takie siedzenie w bezruchu doprowadzało go do rozpaczy.

Cień pochylonego mężczyzny zamajaczył w drzwiach salonu. Eugeniusz Winiarski odwrócił głowę, nie chciał go oglądać. Mężczyzna wszedł do środka, stawiając stopy w taki sposób, aby nie było słychać kroków. Ostrożność nieprzystająca do okoliczności. Mężczyzna usiadł w tym samym fotelu, z którego niedawno wstał komisarz.

– Przemyślałem to – odezwał się. – Lepiej będzie, jeśli zniknę na jakiś czas.

– Już zniknąłeś.

– Chodzi mi o to, że chcę zniknąć naprawdę. Wrócę, gdy sprawa zostanie ostatecznie zamknięta.

Na piętrze trzasnęły drzwi. Ktoś zaczął wolno schodzić po schodach.

– Gdzie się ukryjesz?

– Wyjadę w góry. – Chwila wahania, a potem słowa wypowiedziane znacznie głośniej, niż trzeba: – Obiecał mi pan pieniądze.

– Robisz się chciwy – rzekł cicho Winiarski.

– Przecież sam mi pan zaproponował.

Eugeniusz Winiarski pokiwał głową. Mdliło go, że musiał rozmawiać z tym facetem. Wystarczająco odrażająca była jego obecność w tym domu. Najgorsze pomyłki dotyczą nietrafionej oceny ludzi, których się dobiera. To zawsze kosztuje najwięcej.

– Trochę zgarnąłeś za samochód.

Mężczyzna wzruszył ramionami.

– Niewiele. Pan wie, że poszedł na części.

– Nie dostaniesz ode mnie złotówki, dopóki wszystko trwa.

– Potrzebuję pieniędzy, aby zniknąć skutecznie. – Mężczyzna podniósł głos.

– Masz pieniądze. Rakowiecki miał przy sobie dwieście tysięcy.

– Nie znalazłem ich. Mówiłem już.

– A ja udawałem, że wierzę. Będę cię nadal krył, wywiniesz się i zapłacę ci, żebyś mógł urządzić się z dala od nas. Dostaniesz pieniądze, o ile moja córka nie zostanie wplątana w sprawę.

Adela stanęła w drzwiach. Oczy miała wbite głęboko w czaszkę, twarz poszarzałą, garbiła się. Podeszła do sofy, na której leżał koc złożony starannie przez ojca. Zrzuciła go na podłogę, gdy wychodziła z pokoju przed wizytą komisarza Kruka.

Ostatnio spędzała na tej sofie całe dnie. Trochę czytała. Od wielu dni Eugeniusz widywał ją z egzemplarzem „Mistrza i Małgorzaty” Bułhakowa, ale książkę wciąż miała otwartą w okolicach setnej strony. Gdy o tym myślał, był przerażony.

Obrzuciła ojca i Rafała Pankiewicza spojrzeniem, w którym nie pozostał żaden wyraz, usiadła i otuliła się kocem, szukając w nim ochrony.

Winiarski spojrzał twardo na siedzącego przed nim Pankiewicza.

– Jest też druga możliwość. Całą winą obarczymy ciebie. Moi prawnicy zaczną pracować nad tym, żeby cię obciążyć. Rozumiesz? – Mierzyli się wzrokiem. – Jeśli szepniesz choć słówko o tym, o czym nie powinieneś, będziesz miał przeciw sobie wszystkie moje pieniądze.

Winiarski starał się mówić powoli, spokojnie, aby siedzący przed nim mężczyzna nie wątpił, że mówi poważnie. Tacy ludzie zbyt szybko mogli powziąć przekonanie, że są górą, a wtedy – stary biznesmen wiedział to nazbyt dobrze – ich żądania będą eskalować. Uleganie tym żądaniom oznaczało, że niczego nie uratuje się naprawdę, a jedynie odwleka się w czasie ostateczną konfrontację.

– Ten pański ćpun mnie wydał. Mówiłem, że trzeba go wysłać do Ameryki Południowej.

– Przestraszył się, Kruk to sprytny glina. Zeznania się zmieni.

– Tak pan mu kazał? W razie czego niech wrabia mnie i siedzi cicho o reszcie…

Winiarski spojrzał na niego zimno.

– Może.

– Ja też mogę zeznawać.

– A więc to ciebie trzeba było wysłać do Ameryki Południowej.

Zapadła cisza. Adela nie patrzyła na żadnego z nich. Trudno było stwierdzić, czy słucha. Głowę miała pochyloną, powieki półprzymknięte.

– Chodzi mi jedynie o pieniądze na zniknięcie – rzekł z rezygnacją Pankiewicz. – Nie chcę wykorzystywać sytuacji i z pana ciągnąć. Ale nie zamierzam beknąć za coś, czego nie zrobiłem.

– Wykaż się rozsądkiem. Nie mogę być całkiem po twojej stronie, skoro od początku mnie okłamujesz.

Pankiewicz wciągnął powietrze i długo trzymał je w płucach. Wykrzywił twarz, zanim je w końcu wypuścił. Miał wystające kości policzkowe, które w tym świetle nadawały jego rysom drapieżny wyraz.

– Czego pan właściwie chce? Jeśli nawet wziąłem te pieniądze, co to zmienia? Część z nich i tak była moja, Stefan był mi je winien.

Od kiedy Pankiewicz tu wszedł, Winiarski nie tknął whisky. Teraz całkiem stracił na nią ochotę. Być może właśnie dlatego lało się whisky na samo dno szklanki: małą ilość zawsze się wypije. Większa może nagle przestać smakować.

Winiarski milczał, a człowiek, który przez pewien czas był jego prywatnym ochroniarzem, przyglądał mu się spode łba.

– Tak, mam je – mruknął.

– Gdzie je ukryłeś?

– Dlaczego mam powiedzieć? To przez pana córkę tkwię w gównie.

– Jako wyraz dobrej woli.

Pankiewicz pochylił się, oparł łokcie na udach, zaplótł dłonie między kolanami. Gapił się w podłogę. Był dość zrezygnowany.

– Stefan miał skrytkę w nadkolu – wyjawił. – Chował tam narkotyki, a wtedy włożył tam pieniądze. Dwa dni mi zajęło, by je znaleźć. A gdy je miałem, nie wiedziałem, co z nimi zrobić. Zakopałem je w lesie, niedaleko. Chciałem je potem stamtąd zabrać, ale wciąż się wydawało, że to nie jest bezpieczny moment.

– Zabierz je i wykorzystaj. Musisz wyjechać od razu, gdy tylko komisarz zdejmie obserwację.

– Odpuści? – Nieśpieszne uniesienie wzroku.

– Inaczej będzie skończony.

– Ma robić, co pan mu każe. Tak jak ja.

Pankiewicz wstał. Winiarski obserwował go z pewnym niepokojem. Ten człowiek był niebezpieczny. Zawsze będzie. Nawet jeśli wszystko się powiedzie, sprawa zostanie zamknięta, cień zagrożenia bez końca będzie wisiał nad ich rodziną. Nie mamy szczęścia, pomyślał. Nasza rodzina nie ma.

Jego wzrok uciekł w stronę obrazu, z którego z powagą patrzyła na niego Gosia. Mamy tylko pieniądze, pomyślał z goryczą, zwracając się do niej. Zawsze mieliśmy tylko to.

Gdy Pankiewicz wyszedł w ten swój dziwny, bezszelestny sposób, zapadła cisza. Adela mocniej otuliła się pledem. Winiarski czuł, że jest mu gorąco, może przez whisky. Wstał, by otworzyć okno, i dopiero wtedy spostrzegł, że jego córka dygoce.

Usiadł przy niej. Położył jej rękę na ramieniu, chcąc w ten sposób powstrzymać drgawki.

– Ciiii – szepnął. – Wszystko będzie dobrze.

Odwróciła od niego głowę. Po ruchu ramion poznał, że płacze.

– Wszystko się ułoży – zapewnił.

Sam chciał w to wierzyć. Musiał wierzyć, aby nie dać się sparaliżować i znaleźć w sobie siłę, by działać. Rozpatrywał to tysiące razy na zimo. Policja nie miała żadnych dowodów, a nawet jeśli znajdzie ten, który przeoczyła, to i tak o niczym nie przesądzi. Analizując wszystko na chłodno, nie powinien był się bać. A jednak nic nie mógł na to poradzić. Zwłaszcza gdy widział Adelę w takim stanie.

– Przepraszam – powiedziała przez łzy. – Tak bardzo, bardzo przepraszam…

89

Chwilę trwało, zanim Kruk załatwił formalności. Podpisał, co musiał podpisać, a potem poszedł za strażnikiem, niskim mężczyzną bez przerwy poruszającym szczęką.

Strażnik otworzył drzwi celi.

– Wychodzisz.

Chudy mężczyzna na łóżku poruszył się. Wystawił niemal łysą głowę pokrytą puchem odrastających włosów, spojrzał i z wysiłkiem wstał. Ciężko ruszył do wyjścia. Żadnej radości, triumfalnych uśmiechów, obraźliwych gestów. Krzysztof Winiarski wyglądał fatalnie. I zdawał się mieć lepszy humor, gdy go zamykano, niż gdy wychodził na wolność.

Kruk był jak ogłuszony, jakby go ktoś zdzielił pałką po głowie. Miał nadzieję, że Sylwia jeszcze nie śpi. Że gdy przyjedzie, będzie mógł wziąć u niej prysznic, zmyć z siebie smród dzisiejszych wydarzeń, kochać się z nią, zasnąć i niczego nie śnić.

Krzysztof Winiarski zatrzymał się przy komisarzu. Popatrzył, coś mruknął przepraszająco i powlókł się dalej.

Teraz, gdy przedstawienie się skończyło, nie udawał, że podobało mu się to, co zrobił. Kruk poczuł do niego sympatię. Do Krzysztofa i do jego nie-ojca skurwysyna, który Sławka zaszantażował.

Nikt z nich tego nie chciał.

Robili, co musieli.

90

Dochodziła północ. Punkt na ekranie poruszył się. Nareszcie.

Arkadiusz Warga parkował wygodnie w pobliżu wjazdu do posiadłości Winiarskich. Stał na tyle daleko, aby nie budzić zainteresowania, lecz wciąż dostatecznie blisko, żeby widzieć każdy przejeżdżający samochód.

Z głośników w kilkuletniej astrze, idealnej, aby nie rzucać się w oczy, płynęła nastawiona umiarkowanie głośno piosenka AC/DC Fly on the wall. Wokalista wściekał się po angielsku, że tkwi w pułapce jak mucha na ścianie. Warga rzadko włączał radio i teraz też tego nie zrobił. Lubił całkowitą kontrolę nad tym, czego słuchał, i ta piosenka pochodziła z wetkniętego w deskę rozdzielczą pendrive’a.

Na siedzeniu pasażera stał otwarty laptop z mapą okolicy na ekranie i wskazaniem, gdzie znajduje się nadajnik GPS przytwierdzony do pewnego samochodu. I właśnie ten punkt się poruszył. Warga wyłączył muzykę. Przeciągnął się i to przyniosło ulgę jego zesztywniałym mięśniom.

Dziś u Winiarskich sporo się działo. Przyjeżdżały i wyjeżdżały radiowozy. Komisarz Kruk był tam dwa razy, za drugim razem z jakichś względów odwołując pozostawionych rano obserwatorów i zastępując ich później tym dwumetrowym psem, który nazywał się chyba Maszyński. Maszyński i ten drugi zaparkowali samochód niedaleko Wargi, bo to było doskonałe miejsce, a sami zaszyli się w lesie, nie chcąc być widziani. Warga jednak ich widział. Obserwował ich z ukrycia, tak jak oni obserwowali z ukrycia, co się dzieje w rezydencji.

Zabawne.

Najciekawsze zdarzyło się jednak dużo wcześniej, około godziny drugiej zeszłej nocy, kiedy ten facet, którego chciano doprowadzić do prokuratury, Pankiewicz, wyjechał z terenu rezydencji swoim samochodem i ukrył go w starej szopie dwa kilometry stąd, a sam wrócił piechotą. Warga pojechał za nim, a następnie śledził go, gdy tamten szedł polami. Potem Warga cofnął się do szopy i przymocował GPS pod podwoziem samochodu.

Teraz to auto wjeżdżało na obwodnicę i kierowało się na Łódź. Bez pośpiechu Warga uruchomił samochód i wyjechał na drogę.

Musiał przyznać, że Kania miał rację, przysyłając go na obserwację natychmiast po tym, gdy kontakt w policji nadał sprawę. Psy miały wejść o szóstej, Warga chciał pojawić się przed piątą, to by wystarczyło, aby zorientować się, co się dzieje. Kania widział to inaczej. Kazał Wardze rozpocząć obserwację natychmiast. I rzeczywiście, to dzięki temu Warga zdołał zamontować GPS. Gdyby przyjechał później, byłby teraz tak samo ogłupiały, jak ten wielki gliniarz w krzakach. Gliniarze nie biegli do swojego samochodu, a więc nie mieli o niczym pojęcia. Tępaki. Brakowało im sposobu myślenia Kani. Muchę należy obserwować, zanim wyrwie się jej skrzydełka. Kiedy jeszcze siedzi na ścianie.

Ten kontakt w policji powiedział także Kani, że nakaz został wystawiony przez prokuratora Zielińskiego na wniosek Kruka, choć sprawę prowadziła Krynicka. Kania skomentował krótko, że pewnie podpadła Krukowi. Szef lubił komisarza. Już kilka razy próbował go zwerbować. Kruk zawsze odmawiał, ale kto wie, czasem grał ostro i jeśli kiedyś powinie mu się noga…

Warga skrzywił się na myśl o takiej współpracy.

Wolał, by Kruk trzymał się swojego powołania. W ten sposób też bywał przydatny. Skoro chciał zatrzymać Pankiewicza, to prawdopodobnie był to człowiek, którego Kania i Warga od wielu tygodni próbowali zidentyfikować i dostać w swoje ręce. Fakt, że Pankiewicz wymknął się policji, był wisienką na torcie.

Warga musiał go teraz jedynie dopaść i przycisnąć.

91

Ustawił samochód wzdłuż chodnika. Zdjął nogę z gazu, wrzucił jałowy bieg, zaciągnął ręczny hamulec i przekręcił kluczyk w stacyjce. Kruk robił to powoli, z pełną świadomością każdej z tych drobnych czynności. Silnik przestał szumieć i umilkł.

Mógł stąd dobrze widzieć budynek, w którym mieszkała Sylwia. I jej okno. Nie wiedział, które to okno, ale na trzecim piętrze tliło się światło. Może to ona. Wyobraził sobie, jak czyta przy lampce nocnej otulona kołdrą, co jakiś czas patrzy na zegarek, a potem wraca do czytania. A może wcale nie patrzy na zegarek. Może to wcale nie jej okno, a Sylwia śpi od godziny i byłaby zła, gdyby ją obudził.

Dobrze. I tak nie miał ochoty wchodzić. Przyjechał, bo potrzebował poczucia, że nie jest sam. Do tego zaś wystarczało to blade światło w oknie, nawet jeśli nie należało do niej. I nadzieja, że kobieta, która kryła się za tym światłem, wie o jego istnieniu. I świadomość, że coś dla niej znaczy, choćby tylko tej nocy.

Był skończony i miał dostatecznie wiele rozsądku, aby zdawać sobie z tego sprawę. Nie widział dobrego wyjścia z sytuacji. Jeśli sprzeciwi się Winiarskiemu, facet go załatwi. A gdy śledztwo zostanie zamknięte, pozornie wciąż będzie policjantem, ale tak naprawdę już nim nie będzie. Jego życie osobiste było katastrofą. Teraz katastrofa rozciągała się na pracę. Nie zostanie mu nic. Góra poklepie go po plecach, gazety zaczną wychwalać, otworzą się przed nim drzwi do kariery, bo trudno nie zrobić kariery, mając za sobą poparcie pół miliarda złotych. Kruk stanie się zerem. Facetem bez właściwości.

Wciąż nie mógł się zdecydować, by wysiąść.

Patrzył w okno na trzecim piętrze. To przymglone światło w jakiś przedziwny sposób go uspokajało. Drgnął, gdy zapłonęło mocniej, jakby ktoś w mieszkaniu włączył lampę pod sufitem.

W tym ostrym białym świetle, Kruk dostrzegł ciemną kobiecą sylwetkę rysującą się na tle zaciągniętych, półprzezroczystych rolet. Nie była to Sylwia. Kobieta była niższa i korpulentna. Obok niej pojawił się cień mężczyzny. Cień mężczyzny objął cień kobiety i pochylił się nad nim. Po chwili oboje zniknęli w głębi pokoju. A potem wszystkie światła zgasły.

Włączył silnik. Samochód ruszył. Jesteś idiotą, pomyślał Kruk. Stoisz pod blokiem kobiety, która na ciebie czeka, gapisz się w niewłaściwe okno, a potem odjeżdżasz, zamiast pójść do niej i wziąć ją w ramiona.

Tak, zgodził się sam ze sobą. Taki jestem.

92

Arkadiusz Warga prowadził samochód ostrożnie i powoli. Niedawno zgasił reflektory i ledwie widział najbliższe metry błotnistej drogi przed sobą. GPS wskazywał, że auto Pankiewicza dziesięć minut temu stanęło i od tego czasu nie ruszyło się z miejsca. Postój był zbyt długi, aby mogło chodzić o potrzebę fizjologiczną lub papierosa. Warga skręcił w boczną odnogę leśnej drogi i zatrzymał samochód między drzewami w takim miejscu, że gdyby Pankiewicz zawrócił, miałby niewielkie szanse, by coś dostrzec.

Opróżnił kieszenie, wkładając całą ich zawartość – przede wszystkim dokumenty – do schowka. Spod siedzenia wyjął walthera P99 i schował go do zewnętrznej kieszeni kurtki. Wysiadł z astry. Las nocą stał się huczącą ścianą czerni ciężką od wilgoci i zimna. Bezgłośnie zamknął drzwi. Nie włączył alarmu, aby uniknąć piknięcia syreny i impulsu świetlnego. Kluczyki schował pod prawym tylnym kołem.

Ruszył przed siebie, zapinając kurtkę pod samą szyją. Nie czuł się swobodnie w lesie, w ciemności między szumiącymi drzewami, pośród szelestów i trzasków, których źródła nie potrafił zidentyfikować. Nie był pieprzonym Indianinem. Za to miał sprawne oczy i po kilkuset krokach wzdłuż drogi dostrzegł zaparkowany samochód. Podkradł się w pobliże tylko po to, aby się upewnić, że auto jest puste. Światła pozycyjne ledwie się tliły, ale w mroku, przy zawalonym chmurami niebie, i tak wyglądały jak latarnia morska wskazująca drogę do domu.

Przez długą chwilę Warga tkwił nieruchomo. Rozglądał się, usiłując przedrzeć się wzrokiem przez ciemność lasu. Po co facet się tutaj zatrzymał? Warga niczego nie zobaczył, niczego nie usłyszał, i to mu się nie spodobało.

Przykucnął. Czekał tak, nasłuchując i wypatrując majaczącej w mroku ludzkiej sylwetki. Uznał, że rozsądnie będzie nie ruszać się stąd, dopóki nie zlokalizuje Pankiewicza. Nie chciał przypadkiem na niego wpaść. Nieprzyjemna wilgoć wciskała się pod ubrania. Wardze pozostała ostatnia możliwość ochrony przed zimnem: postawił kołnierz kurtki.

W pewnej chwili w głębi lasu dostrzegł błysk. Nic spektakularnego, coś jak dalekie światło latarki między drzewami. Zgasło, kilka sekund go nie było, a potem znowu krótko zabłysło. Gdy zamrugało trzeci raz, Warga mógł już ocenić, że światło się nie przybliża.

Ostrożnie podniósł się i ruszył w tamtą stronę po łuku. Starał się iść na tyle bezszelestnie, na ile to możliwe, gdy idzie się szybko i niewiele widzi. W uszach dźwięczało mu echo kroków, które stawiał. Las pełen był innych odgłosów i Warga miał nadzieję, że czyniony przez niego hałas jest złudzeniem, a chrzęst zwiędłych liści towarzyszący chodzeniu wtapia się w tło. Zbliżył się na tyle, że światło już nie błyskało, ale stanowiło jeden strumień. Wtedy zwolnił. Wieki trwało, zanim dotarł do miejsca, z którego mógł zobaczyć człowieka z latarką w całej okazałości. Warga przyklęknął przy wysokim świerku i odchylił jedną z gałęzi, aby lepiej widzieć.

Pankiewicz – bo to z pewnością był on – klęczał na niewielkiej polance w pobliżu rozłożystego dębu. W zębach trzymał latarkę i oświetlał nią kawałek ściółki. Dał radę wykopać saperką dość głęboką dziurę, co nie mogło być łatwe, bo odrzucona ziemia zdawała się iskrzyć od ziarenek lodu. Pankiewicz zdążył się spocić, a nierówny oddech przekształcał się przed jego twarzą w białą mgiełkę.

Zanim Warga potrafił to wszystko na dobre objąć wzrokiem, Pankiewicz wbił saperkę w mały kopiec wydobytej ziemi, nachylił się mocniej i zaczął wykonywać w dziurze płaskie ruchy dłonią. Potem nastąpiło szarpnięcie, rozległ się cichy odgłos darcia i Pankiewicz odrzucił na bok postrzępiony kawałek kartonu. Sięgnął do dziury i całkiem się wyprostował. W dłoni trzymał niewielką paczkę okręconą czarnymi taśmami. Drugą ręką wyjął spomiędzy zębów latarkę i splunął do dziury.

Warga prawie się uśmiechnął. Wszystkiego się spodziewał, ale przecież nie czegoś takiego. Nie miał wątpliwości, co kryło się pod taśmami. Obaj z Kanią sądzili, że za facetem trzeba będzie pojeździć, wyjaśnić sytuację, przemówić mu do rozumu, słowem: popracować nad nim sumiennie, bo nie wyglądał na takiego, który szybko załapie, o co chodzi i grzecznie odda forsę. A tu okazuje się, że gość jest tak miły, iż chce oddać pieniądze od razu.

Zakopał je w lesie. Kto, kurwa, tak robi?

Świerkowa gałąź wysunęła się Wardze z dłoni i odbiła gwałtownie w górę. Zastygł w bezruchu, ale wiatr co jakiś czas poruszał gałęziami drzew i Pankiewicz nawet nie drgnął. Ważył w dłoni paczkę, zadowolony z siebie. Wolną ręką sięgnął po komórkę i spojrzał na ekran. Przeszedł kilka kroków, głośno szeleszcząc, szukając zasięgu. Potem zrobił kolejne kilka kroków, dochodząc na obrzeże polanki, i w tym momencie latarka zgasła.

Ciemność zalała las.

Warga bezskutecznie próbował dostrzec Pankiewicza w miejscu, w którym widział go przed chwilą. Odgłosy kroków także umilkły. Dlaczego światło zgasło? Pankiewicz je wyłączył albo latarka się zepsuła. Warga poczuł leciutki niepokój. To nie te czasy, że latarki się psują.

Nasłuchiwał. Sięgnął po walthera. Wyjął go z kieszeni i odbezpieczył, przenosząc broń przed siebie, jeszcze lufą do dołu, ale już czujny… gotowy skierować ją w dowolne miejsce tak szybko, jak będzie trzeba. Oczy wciąż nie przyzwyczaiły się do mroku. Wpatrywał się przed siebie, coraz silniej przekonany, że patrzy w pustkę.

Gdzieś wysoko zaszeleściły korony drzew.

Uderzenie przyszło z boku i Warga zwalił się na ziemię, oślepiony rozbłyskiem pod czaszką na sekundę przed tym, gdy strumień światła latarki strzelił go w oczy. Mężczyzna, który nad nim stanął, musiał dostrzec pistolet i palce kurczowo zaciśnięte na kolbie, bo poprawił kopnięciem w głowę. Warga usłyszał jęk dochodzący z własnego gardła. Podkuty but zmiażdżył jego uzbrojoną dłoń, a silna łapa sprawnie i niemal delikatnie wyłuskała pistolet spomiędzy palców.

Usiłował się zebrać. Nie mógł rozpoznać, co się z nim dzieje. Miał wrażenie, że leży na wznak, a tamten facet stoi nad nim, kierując w jego stronę oślepiające światło… a może i lufę walthera. Warga z hałasem szukał oddechu.

– Kim jesteś? – usłyszał głos dochodzący z daleka.

Tak, leżał na plecach, orientacja częściowo wróciła. Miał wrażenie, że jego głowa puchnie i za chwilę pęknie.

– To nasza forsa, skurwielu…

– Aaaach – odparł przeciągle Pankiewicz, pochylił się i jego twarz zamajaczyła niebezpiecznie blisko twarzy Wargi. Patrzył uważnie. – Masz szczęście, że nie jestem mordercą.

Coś twardego ponownie zdzieliło Wargę w głowę, potem drugi i trzeci raz…

Świat zgasł.

93

Gdy wróciła mu świadomość, pierwsze co poczuł, to otępiający pulsujący ból głowy. Leżał, starając się nie poruszyć, i ta taktyka przyniosła skutek. Ból stał się jednostajny i dawało się myśleć. Nad sobą miał ciemność, pod spodem lodowatą miękkość ściółki. Uniósł rękę i wolno przesunął ją po twarzy. Pod palcami poczuł krzepnącą krew.

Usiłował usiąść, ale dwie pierwsze niezdarne próby zakończyły się niepowodzeniem. Targnęły nim mdłości. Zamknął oczy i odpoczywał, czekając, aż miną. Minęły. W końcu nie tylko udało mu się siąść, ale i nie zwymiotować na nogi. Powiódł wzrokiem wokół siebie. Otaczały go tylko drzewa. Żadnych świateł. Pankiewicz zniknął.

Podnosił się długo i w bólu. Potem brnął w kierunku samochodu, zataczając się od jednego pnia do drugiego, walcząc z mdłościami i zawrotami głowy. Usta miał wyschłe. Czuł w nich smak ziemi i żelaza. Skurwiel Pankiewicz… Gadał coś o tym, że nie jest mordercą, tuląc do serca forsę trupa.

Astra stała spokojna i nietknięta, bo nikt nie zadał sobie trudu, by ją odszukać. To błąd i Pankiewicz za to zapłaci, a jednak rozwścieczyło to Wargę. Musiał usiąść przy samochodzie, bo ten krótki marsz całkiem pozbawił go sił. Oddychał długo i głęboko. Wymacał kluczyki i wpełzł do samochodu. Także laptop stał na swoim miejscu. Warga włączył go pokaleczonymi palcami.

Czekając, aż ekran się rozświetli, ostrożnie dotknął głowy. Była obrzmiała. Spojrzał w lusterko. Lepiej było nie patrzeć. Laptop rozświetlił się i Warga dowiedział się, co się dzieje z Pankiewiczem. Facet zdążył przejechać blisko siedemdziesiąt kilometrów, trochę krążył jakimiś nieważnymi drogami, a teraz zawracał i jechał z powrotem w stronę Gdańska.

Wyglądało to tak, jakby wypuścił się w tę podróż, by się upewnić, że nikt więcej za nim nie jedzie. Sądził chyba, że Warga znalazł go, bo go śledził w takim tradycyjnym stylu. To niezwykle miłe z jego strony. Głupie, ale miłe jak cholera.

Jęknął z bólu.

Włączył silnik i ruszył Pankiewiczowi na spotkanie.

94

Warga gwałtownie się cofnął, wychodząc z pola światła najbliższej latarni. Pośpiesznie ukrył się za jakimś płotem. Mało brakowało, żeby się zdemaskował. Wszystko przez ten otumaniający ból głowy, który nie ustępował.

Pankiewicz zaparkował samochód w małej wsi przy zamkniętym o tej porze sklepie, w pewnej odległości od ogrodzonego domu, na posesję którego dostał się przez furtkę z plecionej siatki stalowej. Do samego domu nie wchodził. Kucał przy psiej budzie.

Warga, który zaparkował dużo dalej, w ogóle by go nie zobaczył, gdyby nie wielki rottweiler, który obrócił łeb i głucho szczeknął. Na szczęście Pankiewicz, zdenerwowany hałasem, najpierw zajął się uspokajaniem psa, dopiero potem się obejrzał i Warga miał kilka sekund, by zejść z pola widzenia. Płot, za którym się schował, zrobiony był z szerokich desek i znajdował się po przeciwległej stronie ulicy. Rosło tu mnóstwo krzaków. Za plecami Warga miał zabudowania gospodarcze, wyraźnie podupadłe i opuszczone.

Z jednej z żerdzi płotu zwisał czarny kot. Pankiewicz wstał, rozejrzał się. Potem przykucnął i nie przestając uspokajać psa, patrzył na kota w zamyśleniu. Rottweiler drżąc, położył się na ziemi i dopiero wtedy Pankiewicz podjął to, czym się zajmował.

Ukląkł przy psiej budzie i czegoś w niej szukał. Nie, nie szukał. Wsunął tam rękę, za nią głowę i w taki sposób spędził dwie minuty. Gdy się stamtąd wydostał, zawrócił do uchylonej furtki.

Wyszedł na popękany wąski chodnik i delikatnie zamknął furtkę za sobą, przekręcił klucz w zamku i wsunął go do kieszeni. Popatrzył w uśpione okna domu.

Stał tak długą chwilę.

Cmoknął na psa. Rottweiler poderwał się z ziemi, ruszył do ogrodzenia i zaczął szczekać. Pankiewicz czekał. W jednym z okien na piętrze zapaliło się światło. Starsza kobieta w nocnej koszuli zamajaczyła za firanką. Pankiewicz sterczał na chodniku, aż kobieta w narzuconym naprędce płaszczu wyszła z domu z pękiem kluczy i otworzyła furtkę.

– Rafał, chłopcze, co tu robisz o tej porze?

Pies ucichł, łasząc się do nóg kobiety.

– Przepraszam, ciociu. Powinienem był zadzwonić.

– Coś się stało? Gdzie masz klucze?

– Nie wziąłem. Jadę do Szczecina i coś mi zgrzyta w samochodzie. Pomyślałem, że przenocuję u cioci, jeśli można. Ten opel cioci na chodzie?

– Na chodzie, na chodzie. Chodź.

Kobieta nadstawiła policzek, a Pankiewicz posłusznie go pocałował.

– Niech ciocia wraca do domu, wstawię auto do szopy.

Warga mrużył z bólu oczy, cienka smużka krwi spływała wolno po skroni na jego policzek, ale nie uronił nic z tej sceny. Same kłamstwa. Jak to w rodzinie.

Gdy Pankiewicz wjechał autem za bramę, zamknął ją i zniknął w głębi domu, niosąc niewielką walizkę, Warga wyśliznął się na ulicę i pośpiesznie dotarł do miejsca, gdzie zostawił swój samochód.

Sięgnął po telefon.

95

Dźwięk wdzierał się w mózg jak ostrze skalpela.

Marta wymacała komórkę na szafce obok łóżka. Usiadła. Sygnał wibrował, na wyświetlaczu przesuwały się zielone strzałki i widniał napis: „Warga – bandzior Kani”. Zapisała jego numer tamtego dnia, gdy zapraszał ją do kawiarni. Serce zaczęło jej walić. Pewnie dlatego, że wyrwano ją z głębokiego snu.

– Tak? – rzuciła do słuchawki.

– Przepraszam, że budzę, ale to ważne.

Głos brzmiał inaczej, był bardziej chrapliwy, jakby Warga musiał wkładać w wypowiadane słowa sporo wysiłku.

Spojrzała na budzik.

– Jest trzecia w nocy.

– Za pięć. Wiem, gdzie zadekował się człowiek, którego próbowaliście dziś aresztować.

Serce wciąż jej waliło, ale nie mogła nadal przed sobą udawać, że to z powodu nagłego wybudzenia.

– Kto?

– Rafał Pankiewicz.

– Gdzie jest?

Warga podał jej nazwę miejscowości i numer domu.

– Ma broń, radzę przysłać chłopców w czerni.

– Skąd pan wie, kogo chcemy aresztować i gdzie przebywa?

– Staram się być na bieżąco.

– Na pewno. Pan robi sobie ze mnie żarty? Ostrzegam, że…

– To nie są żarty. Jest późno, ale pomyślałem, że chciałaby pani wiedzieć.

Umysł Marty był już całkiem rozbudzony.

– Gdzie pan teraz jest?

– Stoję niedaleko domu, do którego wszedł. Wygląda na to, że Pankiewicz chce spędzić tu noc i zmienić samochód. Zmyję się, zanim przyjedziecie.

– Tak będzie lepiej.

– Mam nadzieję, że pomogłem. I że w zamian zgodzi się pani wypić ze mną kawę. Poprzednim razem nawet jej pani nie tknęła.

– Nie ma mowy.

Cisza w słuchawce.

– Szkoda. W takim razie nie podam prawdziwego adresu.

– Słucham?

Cichy śmiech, nie tak bezczelny jak wcześniej. Bardziej urywany.

– Coś za coś. Kawa za prawdziwy adres pobytu Rafała Pankiewicza.

– Niech pan idzie do diabła.

Rozłączyła się i natychmiast wybrała numer.

– Coś się stało? – Głos w słuchawce był głęboki i spokojny. Starszy człowiek nie spał tej nocy.

– Gdzie Pankiewicz?

– Wyjechał.

– Dokąd?

– Nie wiem. Ma zaszyć się w górach. Myślę, że będzie jechał całą noc.

– Nie jedzie. Niech pan do niego dzwoni. Zatrzymał się w jakiejś wsi i ktoś go widział.

– Nie odbierze. Kazałem mu wyłączyć komórkę, żeby nie dało się go namierzyć. Kto o nim wie? Kruk?

– Jeden bandzior, który chce się zaprzyjaźnić.

Zapadła cisza. Marta zapaliła lampkę i zmrużyła oczy od światła.

– Kruk chyba odpuścił – rzekł cicho Winiarski. – Może to nie ma znaczenia.

– Jak pan uważa.

– Dobrze. Podaj mi adres, Marta. Pojadę do niego, niech się zbiera.

– Nie mam adresu.

– Nie masz? Co to znaczy, że ten człowiek chce się zaprzyjaźnić?

– Oddzwonię.

Rozłączyła się. Znalazła w kontaktach numer, wybrała go i czekała. Kazał jej wytrzymać całe sześć sygnałów.

– Zgoda. Niech pan poda adres.

Znowu ten cichy, drażniący śmiech.

– Podałem prawdziwy. Ale proszę pamiętać, że pani się zgodziła.

96

Zaczynał się niecierpliwić. Minęło czterdzieści minut od rozmowy z prokurator Martą Krynicką, a wciąż nic się nie działo. Skoro policja jest tak opieszała, trudno się dziwić, że przestępcy czują się bezkarni. Przymknął oczy, żeby znieść ból. W głowie łupało go przy najmniejszym poruszeniu. Wziął sześć tabletek ibupromu i nic to nie dało. Teraz zaczynał w dodatku czuć wątrobę.

Cholerny Pankiewicz. Zasłużył sobie na to, by zajęły się nim psy.

Warga zacisnął zęby i czekał. Uważał, że rozegrał wszystko jak trzeba. Nie tylko rękami prokurator załatwiał rachunki z Pankiewiczem, ale okazywał dobrą wolę i wyświadczał jej przysługę. A z przysługami jest tak, że rodzą zaufanie. To dobrze, potrzebował jej zaufania, miał wobec niej plany. Wprowadzi je w życie, jak tylko odzyska te parę złotych Rakowieckiego, których Kania nie pozwolił mu odpuścić.

Szef jak zwykle miał rację. Posunięcia Kani były nieefektowne i oczywiste, a jednak kryło się w nich tchnienie geniuszu. To dlatego ten człowiek, trudniący się staromodnym i pozornie mało dochodowym lichwiarstwem w świecie szybkich pieniędzy z narkotyków, miał tak silną pozycję i utrzymywał ją od lat.

Warga zastanowił się, co by się stało, gdyby zabrał sobie tę forsę, która sama pchała mu się w ręce.

Od razu porzucił tę myśl.

Strużka krwi znów popłynęła po skroni. Gdzieś wyżej było rozcięcie, które nie chciało zakrzepnąć. Warga dotknął sklejonych, wilgotnych włosów. Pewnie trzeba będzie szyć.

Obserwował dom ciotki Pankiewicza z pewnego oddalenia. Nie chciał być zbyt blisko, gdy pojawi się policja. Nogi drętwiały mu od chowania się w krzakach, palce zgrabiały. Czuł się źle, potrzebował odpoczynku. Może będzie lepiej, gdy swoje zamierzenia wobec prokurator Marty Krynickiej przełoży o dzień lub dwa. Gdy się zabija człowieka, lepiej być w formie, bo można popełnić głupi błąd.

Kania zrozumie. Geniusz czy nie, też miał swoje złe dni. Włożył w fundację Krystyny Krynickiej siedem milionów złotych. Siedem milionów nieco przybrudzonych pieniędzy, które potrzebujące dzieci miały wyprać dla Kani w zamian za masło do chleba. Pieniądze gładko przebyły drogę w jedną stronę. Problem w tym, że utknęły w drodze powrotnej.

Trzeba je popchnąć.

Naturalnie, Warga je popchnie. Dojdzie do siebie, a potem załatwi sprawę.

W oddali, po lewej stronie, błysnęły światła samochodu. Drogą toczył się bezgłośnie czarny mercedes. Zatrzymał się tuż przed bramą domu ciotki Pankiewicza i Warga widział, że kierowca spogląda w ciemne okna. Silnik zgasł i starszy mężczyzna wysiadł. Rottweiler rzucił się na ogrodzenie z taką furią i szczekaniem, że w oknie natychmiast rozbłysło światło. Lepsze niż domofon, pomyślał Warga. Chwilę potem drzwi się otworzyły i stanął w nich Pankiewicz, ubrany jedynie w dżinsy. Pomimo chłodu wyszedł na podwórko, uciszył psa i otworzył furtkę.

Starszy mężczyzna wszedł na posesję. Rozmawiali ze sobą półgłosem, a potem zniknęli w domu.

Warga czuł zimno bijące od ziemi. Coś tu nie pasowało. Rozpoznał szefa Pankiewicza, tego bogatego biznesmena, Winiarskiego. Czego chciał? Warga rozpogodził się dopiero wtedy, gdy zobaczył kolejny samochód wyłaniający się z mroku. Poznał go od razu. To ten wielki pies, Maszyński, z kolegą zostawiony do obserwacji rezydencji Winiarskiego. Krynicka przysłała ich zamiast antyterrorystów? Cofnął się jeszcze dalej od płotu w stronę opuszczonych zabudowań.

Robiło się tłoczno.

Samochód Maszyńskiego wolno przejechał ulicą, mijając mercedesa, z policjantami wpatrzonymi w te same okna, w które przed chwilą patrzył Winiarski. Teraz paliły się tam światła. Warga dostrzegł, że Maszyński rozmawia z kimś przez radio. Minąwszy posesję, samochód policjantów przystanął, młody policjant wyskoczył i skierował się na tyły domu. Maszyński dojechał do końca ulicy i dopiero tam się zatrzymał. Potem wrócił piechotą i zajął pozycję obserwacyjną za płotem, w miejscu, gdzie niedawno siedział Warga.

Minęło dokładnie siedem minut, gdy Winiarski z Pankiewiczem pojawili się na ganku. Pankiewicz był całkowicie ubrany, w ręku trzymał tę samą walizkę, z którą się tu pojawił. Obaj omietli wzrokiem ulicę, po czym jeszcze rozmawiali. Zbyt cicho, aby dało się rozróżnić słowa.

Ciotka Pankiewicza wyszła za nimi. Ucałowała siostrzeńca. Mężczyźni zaczęli schodzić z ganku i wtedy zawyły silniki, na drogę wypadły dwa radiowozy, wyhamowały przy mercedesie, a z każdego wysiadło dwóch umundurowanych policjantów. Maszyński wyszedł zza płotu, przeciął ulicę i ruszył w stronę bramy. Pies rzucił się do ogrodzenia. Pankiewicz drgnął, odepchnął Winiarskiego i zamierzał rzucić się do ucieczki, ale Winiarski chwycił go za rękę i coś mu tłumaczył.

Maszyński już był przy wejściu.

– Policja! – krzyknął, demonstrując odznakę i broń. – Zabrać psa i otworzyć bramę. Z tyłu domu są nasi ludzie. Ucieczka nic nie da.

Trudno było powiedzieć, czy zdecydowały jego słowa, czy Winiarskiego, ale Pankiewicz uspokoił się. Spokojnie stał i czekał, gdy jego ciotka chwyciła psa za obrożę i przerażona otworzyła furtkę. Policjanci wbiegli na podwórko. Dwóch mundurowych natychmiast skuło Pankiewicza i poprowadziło do radiowozu. Maszyński podszedł do Winiarskiego i poprosił o dokumenty. Kolejny z policjantów rozmawiał z kobietą usiłującą zapanować nad psem.

Z sąsiedniego domu wyszedł nieogolony mężczyzna w T-shircie. Zapalił papierosa na ganku.

– Przyjechałem, aby poinformować Rafała o nakazie aresztowania i skłonić go do zgłoszenia się na policję – mówił spokojnie Eugeniusz Winiarski.

Aspirant Maszyński pisał coś w notesie, nie zadając sobie trudu, aby udawać, że w to wierzy. Notowanie trochę trwało. Na koniec dał Winiarskiemu coś do podpisu i powiedział, że może jechać.

Policja odjechała piętnaście minut później, zabierając Pankiewicza ze sobą.

Zapadła cisza.

Ciotka Pankiewicza wróciła do domu, przez chwilę paliło się światło w kuchni, potem zgasło. Warga nie wierzył, że kobieta zdoła jeszcze zasnąć, ale najwyraźniej zamierzała spróbować. Sąsiad też zniknął, pozostawiając na ganku rozdeptane resztki papierosów. Warga spojrzał na zegarek. Minęła piąta rano. Wciąż było ciemno jak o północy, ale nie wiedział, o której wstają ludzie na wsi. Miał nadzieję, że w styczniu nie tak prędko.

Odczekał jeszcze dziesięć minut, rozcierając palce, aby pobudzić w nich krążenie. Musiały zacząć działać, jak tego potrzebował. Wrócił do samochodu i otworzył pokrywę bagażnika. W tylnej części komory, przykryty kocem, leżał podłużny pokrowiec. Warga przesunął go i rozpiął zamek błyskawiczny. Wyjął strzykawki, zestaw do napełniania i dwudziestomililitrową fiolkę sedazinu.

Śpieszył się, ale pozostał precyzyjny. Sprawnie usunął aluminiowy kapsel z fiolki, wyjął kauczukowy korek i napełnił, jedna po drugiej, cztery pięciomililitrowe strzykawki. Dopiero teraz wyjął z pokrowca dmuchawę B16, nasunął przedłużkę i ustnik. W jedną rękę wziął strzykawki, czując, jak ich piórka łaskoczą go w nadgarstek, w drugą chwycił już zmontowaną dmuchawę. Wrócił pod dom ciotki Pankiewicza.

Pies leżał przy budzie. Podniósł głowę, odsłonił zęby i ruszył do siatki. Warga przykucnął na jedno kolano w odległości kilku metrów, załadował strzykawkę do rury i wycelował. Przestrzenie między stalowymi słupami płotu były wystarczająco szerokie, a Warga miał wprawę. Od lat regularnie i do znudzenia ćwiczył obsługę dmuchawy, niczym pracownik ZOO przed wizytą w klatce z małpami. Dmuchawa nie była bronią, ale legalnym sprzętem weterynaryjnym, którego nikt się nie czepiał. Policja, kiedy pewnego dnia trzepano jego samochód, dała się zbyć wyjaśnieniem, że dmuchawa jest Wardze niezbędna w ubojni. Bzdura, ale im wystarczyła. Jakby takiego sprzętu używało się na kurczaki.

Zebrał powietrze w płucach i dmuchnął. Zakręciło mu się w głowie, ale strzykawka z tymi idiotycznymi różowymi piórkami pomknęła przed siebie, trafiając psa w grzbiet. Nie zrobiło to na rottweilerze wrażenia. Rzucił się na ogrodzenie. Warga już się wycofał na swoje dawne stanowisko. Pięć mililitrów środka mogło być zbyt niską dawką, biorąc pod uwagę wagę zwierzęcia. Może trzeba będzie powtórzyć. Miał jeszcze w zapasie trzy strzałki.

Pies zaszczekał niemrawo i ucichł szybko, zanim ktokolwiek zwrócił na niego uwagę: zanim zapaliło się światło w domu ciotki Pankiewicza i zanim ciekawski sąsiad wyszedł na papierosa. Warga widział jednak, że pies wciąż stoi, chwieje się lekko, tyle że już nie hałasuje. Spokojnie czekał, aż sedazin zacznie działać. Po dalszych trzech minutach zwierzę upadło na ziemię.

Warga rozejrzał się szybko. Cisza, spokój. Odłożył dmuchawę i przeskoczył przez płot. Pies leżał z głową między przednimi łapami i jego ciałem wstrząsały wymioty. Warga skrzywił się. Zwierzę było wielkie, ale delikatne. Podszedł do budy i sięgnął do środka, macając na ślepo. W lewym górnym rogu, tuż pod zadaszeniem, wyczuł to, czego się tam spodziewał. Potrzebował kilku chwil, aby to odczepić i wyjąć.

Trzymał w dłoni swojego walthera, którego Pankiewicz postanowił sobie przywłaszczyć. I ten pakunek oklejony czarnymi taśmami.

Warga doskonale wiedział, że gdy odklei taśmy, będzie mógł cieszyć się widokiem dwustu tysięcy złotych należących kiedyś do Stefana Rakowieckiego.

Stosunkowo niewielka kwota, ale mimo wszystko na tyle duża, aby Kania nie pogodził się z jej stratą. Stary Rakowiecki nie żył, młody nie żył, ale szef nie uważał, że śmierć zwalnia ze spłaty długu.

Kania jak zwykle postawił na swoim.

No, może nie do końca. Brakujące pięćdziesiąt tysięcy karnych odsetek, które naliczyli Stefanowi za zwłokę, należało ostatecznie wpisać w straty.

Włożył walthera za pasek. Paczka z pieniędzmi była brudna od krwi, którą miał umazane ręce. Szef jeszcze nie wie, jak dobrze poszło. Nikt nie wie. Tylko Warga wie.

Co by się stało, gdyby tak to zostawić?

Tym razem Warga bawił się tą myślą nieco dłużej.

97

Rafał Pankiewicz rozpierał się na krześle w biurze Kruka i spokojnie znosił spojrzenie komisarza. Odmówił składania wyjaśnień. Nie było w nim arogancji, po prostu obywatel korzystał z konstytucyjnych praw. Zegar wskazywał piętnaście po siódmej. Wcześnie jak na niedzielę.

– Kawy? – spytał Kruk.

– Jeśli będzie na wynos, żebym mógł zabrać do celi.

– Tak panu śpieszno?

– Chcę się nacieszyć, bo długo nie zabawię.

Kruk skinął głową. Nie zamierzał się spierać.

– Przyniosę. Nie musimy gadać. Ale kawa przyda się nam obu.

Wyszedł i po chwili wrócił, niosąc dwa papierowe kubki wypełnione po brzegi. Pili w milczeniu.

– Jest pan pewny, że Krzysztof zmieni zeznania, co?

– Nakłamał, to zmieni. – Pankiewicz wzruszył ramionami. – Sumienie go ruszy.

– Prawda. Kłamał jak z nut. Wszystkim obciążył pana.

Pankiewicz leciutko zmrużył oczy, ale nic nie powiedział.

– Pan naprawdę wierzy, że stary Winiarski pana z tego wyciągnie, a przecież dostał pan dowód, że to tylko jedna z opcji.

– Muszę tu siedzieć?

– Pij pan. Co się pan obrusza? Przecież nie chcę żadnych zeznań.

Pankiewicz z powątpiewaniem przyjrzał się swojemu kubkowi.

– Akurat.

– Powiedzmy, że nie dam się zastraszyć i dalej pociągnę śledztwo. Powiedzmy, że Winiarski nie zdąży posłać mnie na dno odpowiednio wcześnie. – Pankiewicz podniósł na Kruka spojrzenie spokojnych oczu. – OK, niech będzie, że usadzi mnie od razu. Sądzi pan, że to oznacza koniec?

Najwyraźniej Rafał Pankiewicz tak właśnie sądził.

– Dla mnie pewnie tak. – Kruk pokiwał głową ze smutkiem. – Ale dla pana? Załóżmy, że mnie już nie ma, ale któryś z moich kolegów zaweźmie się na Krzysia. Krzyś to ćpun. Wie pan, jak to z ćpunami. Mają spaczone myślenie, a uznają je za genialne pomysły. Na przykład wyrywają się spod kontroli i straszą ekspedientki w sklepach. Chyba wyłącznie po to, by przyciągnąć uwagę policji.

Pankiewicz popijał kawę małymi łykami i nie sprawiał wrażenia, że słyszy cokolwiek, jakby głos Kruka stanowił nieistotne tło dla jego sielankowych myśli.

– Ćpun musi ćpać, tak już jest – rzekł łagodnie Kruk. – A narkotyki są nielegalne. Jak jakiś policjant się zaweźmie, prędzej czy później Krzyś wpadnie w kłopoty. Ćpuny fatalnie znoszą presję. Winiarski to wie i wziął pod uwagę. Swojej historii Krzyś nie wymyślił na poczekaniu. Jest lipna, ale trzyma się kupy jak diabli i pan został w niej kozłem ofiarnym. Tę historię opracowano dużo wcześniej. Ale pan przecież zdaje sobie z tego sprawę.

Pankiewicz wciąż nie odpowiadał. Tylko jego myśli z pewnością nie były już tak sielankowe.

– Obaj mamy przesrane, panie Rafale. Zaprowadzę pana do celi. Mam zeznanie, z którego wynika, że jest pan zabójcą Stefana Rakowieckiego. Na razie nikt go nie zmienił. Nie śpieszą się. Mogliby to zrobić od razu, ale czekają do poniedziałku. – Kruk wskazał kubek. – Może pan dopić w drodze, tak jak pan chciał.

Wstał. Pankiewicz ścisnął papierowy kubek w mocnej dłoni. Leciutko, aby nie zrobić mu krzywdy. Niechętnie podniósł się z krzesła.

– Przecież pan wie, że nikogo nie zabiłem.

Kruk wzruszył ramionami.

– To nie ma znaczenia. Wkrótce nikt nie będzie mnie pytał o zdanie.

– Nie zrzucą tego na mnie.

– Groził pan Stefanowi Rakowieckiemu przez telefon. Chłopak to słyszał.

– Jaki chłopak?

– Student. Ale zostawmy to. Po co się martwić na zapas.

Pankiewicz rzucił mu przelotne spojrzenie. Kruk zdążył dostrzec błysk wściekłości.

– Uważa się pan za spryciarza, co? – Pankiewicz odstawił kubek z do połowy wypitą kawą. – A nie potrafi pan rozpoznać dowodu, który pan ma od początku.

– Co pan ma na myśli?

Pankiewicz pokręcił głową.

– Nikogo nie zabiłem.

– I co z tego? Zamknął pan faceta w piwnicy. Wsadził go pan do worka. Mam panu współczuć?

– Ja… – głos Pankiewicza lekko się zmienił. – Chciałem go tylko nastraszyć. A ona… wypchnęła go ze śmigłowca.

98

Kruk z rezygnacją rzucił na stertę kolejną teczkę z dokumentami. Nic. Od trzech godzin nie wychodził z biura. Przejrzał całość dwa razy i nadal nie wiedział, co przeoczył. Istniała możliwość, że Pankiewicz zwyczajnie z niego zakpił i nie było nic do odkrycia, ale komisarz w to nie wierzył.

Gdy rozmawiali, Pankiewiczowi nie było do śmiechu.

Powiedział, co chciał powiedzieć, a potem zamknął się na dobre. Zależało mu, aby Kruk zdołał powiązać ze sprawą Adelę Winiarską. To przycisnęłoby Winiarskiego do ściany. Musiałby działać, aby ją chronić, a nie mógł jej ochronić naprawdę, póki Pankiewicz siedział i istniała ewentualność, że zacznie gadać. Z drugiej strony, ochroniarz nie mógł nazbyt pomagać Krukowi, bo utrata poparcia szefa oznaczałaby dla niego katastrofę. Tkwił jak w kleszczach i usiłował się odnaleźć.

Kruk z westchnieniem przesunął papiery, robiąc miejsce na biurku. Zamierzał po raz kolejny od nowa przejrzeć akta. Usłyszał kroki na korytarzu, które ucichły przed jego drzwiami. Drzwi otworzyły się i zobaczył Martę.

– Mogę?

Nic nie powiedział. Stała na progu w jasnym płaszczu z długimi blond włosami opadającymi na ramiona, niewinna jak mała dziewczynka. Zakłopotana usiadła na brzegu krzesła, klimatyzując pomieszczenie gęstymi rzęsami. Miała tę swoją wielką torebkę, a w dłoni trzymała klucze do samochodu.

– Ciągle w pracy? – spytała niezbyt zgrabnie. – Jakieś postępy w śledztwie?

Doceniał jej poczucie humoru i zimną krew.

– Czego chcesz?

– Wpadłam zobaczyć, co porabiasz. To w końcu moja pierwsza samodzielna sprawa. Troszczę się.

– Z pewnością.

Uśmiechnęła się, a potem spoważniała.

– Niestety gdy Krzysztof Winiarski zmieni zeznania, nie będziemy mieli nic. Kazałam dać do zbadania znalezioną przy nim substancję. Ominęłam kolejkę, wiesz? To nie narkotyki. Dobrze, że wypuściłeś chłopaka.

– Czemu Krzysztof nie zmieni zeznań dzisiaj?

– Mnie pytasz?

– Stary Winiarski chce nauczyć Pankiewicza, kto tu rządzi?

Lekko wzruszyła ramionami.

– Wiesz… – rzekła z goryczą, może nawet szczerą. – Fatalnie się czuję z tym wszystkim. Jesteś dobrym śledczym. Chciałabym pracować z tobą przy innej sprawie.

– Nie tak dobrym – odparł. – Coś przeoczyłem. Coś ważnego.

– Dlaczego tak sądzisz?

– Masz rację. Nic tak naprawdę nie mamy. Żadnych konkretnych dowodów. – Pokiwał głową. – A jednak zadaliście sobie sporo trudu. Spodziewaliście się, że śledztwo może wykazać coś, z czym będzie problem. Pytanie: co.

Twarz Marty nie zmieniła się, za to kątem oka dostrzegł, że jej palce zacisnęły się na kluczykach, niemal je miażdżąc.

– Sądzisz, że postępujesz słusznie? – spytała. – Że Rakowiecki jest wart takiego poświęcenia?

Jej zaciśnięta dłoń w dziwny sposób przykuwała uwagę. Przywodziła mu coś na myśl. Przypomniał sobie tę noc na plaży, gdy Stoch mu powiedział, że stoi tam niebieski samochód. Zapytała go wtedy, czemu przyjechał. A on od razu się domyślił, że musi należeć do niej. Jego mózg pokojarzył fakty i przyjął sensowne założenie, że młoda prokurator bez doświadczenia dała się ponieść emocjom.

Założenie. Trafne założenie.

Kruk poczuł, jak puls mu przyśpiesza. Nie wszystkie założenia muszą być trafne. Zwłaszcza takie, których się nie sprawdza, bo uważa się je za fakty.

– Nie robię tego dla niego.

– Więc dlaczego?

Usiadł na tyle wygodnie, na ile było to możliwe na tym tanim krześle i w ograniczonej przestrzeni małego policyjnego pokoju. Odetchnął. Spojrzał jej prosto w oczy.

– Robię swoje. To wszystko.

Zapadło milczenie. Marta rozluźniła chwyt, Kruk miał nadzieję, że nie udusiła kluczy i będzie mogła bez problemów odjechać z komendy, aby nie musiał jej oglądać.

– Czy chcesz ode mnie czegoś konkretnego? – spytał. – Bo muszę coś sprawdzić.

– Tak nagle?

– Właściwie to dzięki tobie. – Nie mógł się powstrzymać. Możliwe, że złośliwość bywa przejawem bezradności. – Patrzyłem, jak znęcasz się nad swoimi kluczami do golfa. Pomyślałem, że może być problem z kluczami do forda, które znaleźliśmy przy Rakowieckim.

To właściwie było jedynie przypuszczenie. Pomysł, który mógł okazać się nic niewart. Będzie musiał się trochę nabiegać, aby sprawdzić, czy to choć trochę ma sens.

A jednak patrząc w ściągniętą nagle twarz Marty, wbijając wzrok w jej zwężone źrenice, Kruk zdał sobie sprawę, że trafił.

99

Dojazd na Chełm, uzyskanie kluczy do mieszkania Stefana od jego matki, zabranie stamtąd zapasowych kluczyków do samochodu, droga do magazynu dowodów i porównanie kluczyków znalezionych przy zwłokach z zapasowymi, zajęło mu kolejne trzy godziny.

Kluczyki nie pasowały.

Najprawdopodobniej te znalezione przy Stefanie nie były kluczykami do jego samochodu. Rzucało to nowe światło na sprawę forda.

Kruk zadzwonił do Pawła Lalkarza.

– Masz kontakt z tym pilotem Winiarskiego, co lata dla Arabów?

– Wiesz, Sławek, że jest niedziela?

– Niedziela jest dla tych, co mają rodziny. Ciesz się nią, tylko wykonaj dla mnie telefon.

Kruk usłyszał w tle kobiecy głos pytający, kto dzwoni. I płaczliwy głos dziecka, które nie mogło się doprosić wyjścia na spacer. Żona. Dziecko. Inny świat, gdzie Kruk może i kiedyś się wybierał, ale przecież nigdy nie dotarł.

– Ala cię pozdrawia.

– Dziękuję. Też ją pozdrów. – Kruk zrobił w tym miejscu pauzę, aby nie zabrzmiało to zdawkowo. – Masz ten kontakt?

– O co chodzi?

– Adela Winiarska w tym roku jeździ nową insignią. Chcę wiedzieć, czym jeździła w zeszłym.

– Zmienia auta co roku?

– Nie wiem. Teraz ma nowe.

– Poszukasz sobie jutro w bazach. Albo popytasz w wydziale komunikacji.

– Zawracanie głowy. Zadzwonisz do niego?

– Dam ci numer do faceta.

– Innym razem. Tylko go o to zapytaj. Niczego więcej nie potrzebuję.

– Odezwę się – powiedział Paweł nieco zrezygnowanym tonem.

Wracając do domu, Kruk był niemal pewny, że klucze, które Stefan miał przy sobie w chwili śmierci, należały do Adeli Winiarskiej. Oczekiwał, że pilot potwierdzi, że wcześniej jeździła mondeo.

Po pierwszym podekscytowaniu przyszło uspokojenie.

To niczego nie załatwiało. Po pierwsze, trzeba było jeszcze udowodnić, że to klucze do samochodu Adeli. Pytanie, komu został sprzedany jej ford. Jeśli nabywcy z zagranicy, a Kruk spodziewał się, że Winiarski zatroszczył się, aby tak właśnie było, dotarcie do niego może okazać się zbyt wielkim policyjnym wyzwaniem.

A nawet gdyby to się powiodło, gdyby zdołał udowodnić, że Stefan miał w kieszeni kluczyki do jej samochodu, wiąże to co prawda Adelę Winiarską ze sprawą, ale bynajmniej jej nie obciąża. Wersja wydarzeń, którą przedstawił Krzysztof Winiarski, tłumaczy i tę okoliczność.

Przyszedł SMS od Pawła, że pilot nie odbiera. Można się było tego spodziewać. Jednak po dziesięciu minutach nadeszła druga wiadomość:

Oddzwonił. Mondeo

Gdy Kruk parkował pod domem, myśląc o tym wszystkim, zadzwonił telefon. Numer, którego Sławek nie znał.

– Kurier DPD – przedstawił się mężczyzna. – Czy jest ktoś w mieszkaniu na Obrońców Wybrzeża? Mam przesyłkę.

– W niedzielę też wozicie?

– Jeśli klient dopłaci.

Kurier umówił swoje przybycie i pojawił się po pół godzinie. Kruk zdążył wziąć szybki prysznic i przebrać się. Pokwitował odbiór niezbyt grubej kartonowej koperty formatu A4. Nadawcą była Ewa Kolarczyk. Po wyjściu kuriera Kruk rzucił kopertę na stół w salonie i poszedł do kuchni przygotować sobie obiad.

Zrobił stek z rostbefu, smażąc wołowinę na smalcu po dwie i pół minuty z każdej strony i okładając masłem już na talerzu. Nie chciało mu się robić surówki i zjadł na szybko mięso przy kuchennym stole.

Nie zawracając sobie głowy myciem naczyń, poszedł do pokoju. Otworzył kopertę, nie siadając. Było w niej sześć zdjęć wydrukowanych na laserowej drukarce i lśniącym, grubym, białym papierze.

Pierwsze przedstawiało nagą kobietę dosiadającą mężczyznę w pozycji na jeźdźca. Ona głowę miała odchyloną, piersi z sutkami wystającymi jak szpice włóczni, podane do przodu. Otwierała usta, z których wystawał koniuszek języka. Wyjątkowo nie zadawała sobie trudu, by zasłaniać bliznę na skroni. Facet, który leżał pod nią i robił to zdjęcie komórką, wyginał głowę, aby spojrzeć w obiektyw, i miał wyjątkowo głupi wyraz twarzy.

Sławek odetchnął ciężko. Uświadomił sobie, że ręce mu drżą. Pobieżnie przejrzał kolejne fotografie. Facet wszędzie wyglądał jak kretyn, za to kobieta wyglądała świetnie, o ile można tak powiedzieć o tego rodzaju fotkach. Od tyłu, klasycznie, mineta… Nie zapanował nad sobą i rzucił zdjęciami o ścianę. Zafalowały w powietrzu. Niektóre odbiły się od ściany, inne tam nie dotarły i wykonały dziwny lot. Opadły na podłogę, jedno uwięzło za kanapą.

Usiadł i włączył telewizor. Ustawił głośność, aby zagłuszał głosy w głowie. Nadawano jakiś serial. Patrzył na twarze aktorów, których nigdy w życiu nie widział. Prowadzili dialogi, ale nie docierało do niego, co mówią. Dopiero po kilku minutach zorientował się, że ogląda Doktora House’a.

Pozwolił, by wciągnęła go akcja. Gdy odcinek się skończył, Kruk był już całkiem spokojny. Wstał, pozbierał zdjęcia, nie zapomniał o tym zza kanapy. Włożył je z powrotem do koperty. Odetchnął głęboko. W porządku. Przeszło mu.

Poszedł do kuchni, zabierając ze sobą kopertę. Nad zlewem, posługując się tanią zapalniczką z Biedronki, spalił zdjęcia jedno po drugim. Trochę to trwało, bo nie chciały zająć się ogniem. Wyjrzał przez okno i stał tak przez kilka minut, patrząc na bloki, drzewa i rozpościerające się w oddali morze, którego tak naprawdę nie mógł dostrzec, ale które przecież tam było.

Potem otworzył lodówkę. Wyciągnął z niej zmrożoną butelkę wódki. Sięgnął po pierwszą z brzegu szklankę, możliwe, że była brudna, napełnił ją w dwóch trzecich i wychylił trzema wielkimi haustami.

Wkładając w to całą siłę, roztrzaskał szklankę o podłogę.

100

Było po siódmej wieczorem i na dworze od dawna panowała ciemność, gdy rozległo się pukanie do drzwi. Kruk zwlókł się z kanapy, na której spał w ubraniu, i powlókł się do wejścia, pomagając sobie ścianami, bo czasami chodzenie to najtrudniejsza sprawa na świecie.

Otworzył.

Mężczyzna na klatce schodowej jedną ręką opierał się o futrynę, jakby ogarnęło go zmęczenie, nad którym nie potrafił zapanować, a drugą przecierał twarz. Na widok Kruka wyprostował się, zaskoczony jego stanem.

– Wpuści mnie pan? – spytał cicho.

Kruk chciał wzruszyć ramionami, ale go zarzuciło. Odwrócił się i ruszył do pokoju, a mężczyzna za nim, zamykając za sobą drzwi.

Kruk usiadł na kanapie, opierając łokcie na szeroko rozstawionych nogach, głowa leciała mu w dół. Mężczyzna zajął miejsce na krześle.

– Upił się pan – powiedział.

– I może będę rzygał.

– Mogę jakoś pomóc?

– Niech pan zrobi kawy.

Eugeniusz Winiarski wolno udał się do kuchni. Kruk zebrał się w sobie i wybrał się do łazienki. Nie było tak źle, jak się jeszcze przed chwilą wydawało. Podniósł głowę znad muszli. Zbędna fatyga. Mdłości miał tylko przez chwilę. Opłukał twarz i przyjrzał się jej w lustrze. Podobna. Jakby jego. Choć trochę wątpliwości zostało.

Stanął w drzwiach kuchni. Kawa z charakterystycznym gulgotem zaczynała przelewać się z ekspresu do dzbanka. Winiarski odkładał świeżo umytą patelnię na suszarkę.

– Zabawne – mruknął Kruk. – Milioner myje mi naczynia.

– Dopaliłem też zdjęcia ze zlewu – odparł Winiarski z kamiennym wyrazem twarzy. – Popiół spłukałem.

Krukowi zachciało się śmiać, ale głowę miał na to zbyt ciężką.

– Myśli pan, że coś tym kupi?

– Myślę, że albo uda mi się pana przekonać, albo pana zniszczę.

– Najpierw napijmy się kawy. Potem będziemy sobie grozić.

Winiarski wyczarował skądś tacę, o której Kruk nie pamiętał, że ją ma. Załadował na nią dwie filiżanki i dzbanek z kawą. Usiedli w pokoju przy stole i milczeli.

– Moja córka dziś się złamała. – Winiarski przerwał ciszę pierwszy. – Napiła się. Po raz pierwszy od miesięcy.

– Dziwię się, że nie skoczy z mostu.

Winiarski przełknął to jakoś, choć nie bez widocznego wysiłku.

– Nie posłuchał mnie pan. Dalej prowadzi pan śledztwo.

– Taka robota.

– Co panu z tego przyjdzie, że nas pan wszystkich pogrzebie? To był wypadek.

Kruk pomyślał, że facet gada z pijanym gościem i nie robi mu to różnicy. Ludzie zwykle sądzą, że jak są trzeźwi, a ktoś się napił, koniecznie należy go traktować z góry. Duży błąd, a Winiarski go nie popełniał.

– Wypadek, mówi pan… Rakowiecki wpadł do worka, węże wpadły do worka, a worek wpadł do morza. Niech będzie, że to wypadek. Takie rzeczy zdarzają się nam co czwartek.

– Przed przyjściem do pana byłem w areszcie i rozmawiałem z Rafałem Pankiewiczem. Jest wściekły, że jeszcze go nie wyciągnąłem. Groził mi. Mówił, co panu zasugerował.

– Zabezpiecza się. Nie może pan mieć pretensji.

Winiarski podniósł do ust filiżankę z kawą, trzymając ją koniuszkami palców za uszko. Dłoń mu drżała.

– To wszystko koszmar. Żyjemy w nim od miesięcy. Żadne z nas nie potrafi zrozumieć, jak to się mogło zdarzyć. Gdyby pan odpuścił… Gdyby to mogło się wreszcie skończyć…

Kruk w pierwszej chwili nie powiedział nic, ale później mruknął:

– Zabójstwo zawsze jest koszmarem.

– Niech mi pan powie… Jak pan to widzi? Nie rozumiem pana. Drąży pan, ryzykując własną wolność. Proszę… Może trzeba, żebym spojrzał na to pańskimi oczami… żebym zrozumiał.

Kawa rozjaśniła umysł Kruka, ale głowa zaczynała go boleć. Odetchnął głęboko.

– Jak ja to widzę? – Wzruszył ramionami. – Ano widzę to tak, że historyjka Krzysztofa jest całkiem prawdziwa, tylko nie do końca. Jak wszyscy kłamcy, traktuje prawdę jak kurwę. Bierze z niej, co lubi, a resztą się brzydzi.

Kruk uznał, że wystarczy tego gadania. Nie miał na to sił, a ta rozmowa i tak do niczego nie prowadziła.

– Proszę… – Głos Winiarskiego był przytłumiony, jakby dobywał się z kamiennej krypty. – Niech pan mówi dalej.

Zrobiło mu się go żal. Facet był ojcem. Kruk pomyślał, że jest to jedna z tych rzeczy w życiu, która go ominie. W gruncie rzeczy nie miał pojęcia, co Winiarski czuje. Ale cokolwiek czuł, budziło to szacunek.

– O czym tu mówić? Stefan był gnojem, myśli pan, że nie wiem? Miał problemy, chciał spłacić ludzi, u których zadłużył się jego ojciec. Bał się ich, bo przyszli po zwrot długu do niego. Stefan mógł ścierpieć, że bandyci torturują mu ojca, ale jeśli chodzi o siebie, był nieco bardziej troskliwy. Handlował narkotykami na małą skalę i mógłby zebrać te pieniądze, ale wściekły brat odciął go od towaru. Stefan miał oszczędności. Wyłudził pięćdziesiąt tysięcy od Pankiewicza, miał trochę wolnej gotówki z narkotyków. Wygląda jednak na to, że brakowało mu jeszcze pięćdziesięciu tysięcy. Nie wiedział pan, że Rafał handluje? Wykorzystywał do tego pracę dla pana.

– Dowiedziałem się dopiero w związku z tym wszystkim.

Kruk skinął głową. Konieczność skupienia się, ubrania myśli w słowa, spowodowała, że poczuł się lepiej.

– W dniu zabójstwa Stefan przyjechał do Adeli po pieniądze. Był pewien, że je dostanie. Ale Adela zmienną jest i kazała mu iść do diabła. Adela i jej brat mają skłonność do histerii, być może po matce. Stefan musiał się ostro wkurzyć, że kobieta, której nawet nie kochał, odmawia mu w sprawie tak dla niego ważnej, a zupełnie błahej dla niej. Dwukrotnie ją uderzył. Rakowiecki nie pierwszy raz podniósł rękę na kobietę, ale tym razem podniósł ją o dwa razy za dużo.

– Nie powinienem pozwalać na ten związek… – rzekł ponuro Winiarski.

– Adela jest dorosła.

Winiarski przełknął tylko ślinę.

– Przepraszam. Przerwałem panu.

– Powtarzam tylko to, co usłyszałem od Krzysztofa i co sobie dopowiedziałem. To, w co wierzę.

– Wiem.

– Za chwilę dojdę do momentu, gdy nasze wersje przestaną się zgadzać.

– Wiem – powtórzył Winiarski z rezygnacją.

– Pankiewicz podsłuchiwał. Tak to sobie wyobrażam. Wywnioskował z rozmowy, że Rakowiecki ma w samochodzie pieniądze. Chciał odzyskać, co jego. Sądzę, że znalazł sposób, by zabrać kluczyki. Być może Stefan po przyjściu rzucił je na stół i Pankiewicz pojawił się pod jakimś pretekstem, i podmienił je na kluczyki Adeli. Wyglądały tak samo. Chodziło o to, żeby Stefan się nie zorientował, a on mógł w spokoju przeszukać auto. Ale Stefan zgarnął podmienione kluczyki do kieszeni, może zbierał się do wyjścia. Dlatego przy zwłokach znaleźliśmy kluczyki do forda pańskiej córki. To zaledwie moje domysły, mogło tak być, mogło być inaczej, ale te klucze to informacja, że wszyscy kłamaliście i Stefan był u was w dniu swojego zniknięcia.

Spojrzał na starszego człowieka, który przymykał oczy, zatknięte głęboko w czaszce.

– Ma pan rację – rzekł Winiarski spokojnie. – Tak, to klucze do forda mojej córki. Sprzedaliśmy go za bezcen znajomemu z Hiszpanii, byle go tylko zabrał.

Kruk pozwolił się zaskoczyć. Przez chwilę nie mówił nic.

– Pan tego nie udowodni – dodał Winiarski ze smutnym uśmiechem. – Samochód w zeszłym tygodniu popłynął do Afryki.

– Coś podobnego wpadło mi do głowy. Mam mówić dalej? Teraz nie będzie miło.

Winiarski skinął głową. Zaciskał zęby.

– Węże. Widzi pan, Pankiewicz to twardy facet, po wojsku, który nie cofnie się przed przyciśnięciem drugiego. Ale nie pasuje mi do niego ten numer z wężami i workiem. On improwizował. Do związania rąk użył sznurówek. Był wściekły na Stefana, mógłby go nawet połamać w tej piwnicy, ale wsadzić do worka z wężami? Nie, to nie w stylu takiego typa. Wściekłość to nie nienawiść. A węże to ogromna nienawiść. Pankiewicz nie wpadł na pomysł z workiem, on się tylko na niego zgodził.

– Więc tak pan to widzi – wyszeptał Winiarski.

– Węże pochodzą z terenu waszej posiadłości. Pewnie jest tam gniazdo, o którym mógł wiedzieć ktoś, kto spędzał w ogrodzie dużo czasu i miał oczy otwarte. Węże mają swoją symbolikę. Były karą za zabicie dziecka. Adela obwiniała o to Stefana. Nawet w tej opowiastce, którą zmajstrowaliście dla Krzysztofa, jest o tym wzmianka.

Winiarski zrobił się tak biały na twarzy, że Kruk postanowił szybko skończyć.

– Razem zaciągnęli go do śmigłowca. Przykro mi to mówić, ale wierzę, że Pankiewicz mówił prawdę. On chciał Rakowieckiego jedynie nastraszyć. Wyciągnąć informacje o tym, gdzie Stefan ma pieniądze. Nie chciał go zabijać. Po co miałby to robić? Ona chciała.

Winiarski gwałtownie potrząsnął głową.

– Nieprawda! Tu się pan myli.

– Gdy się pan o wszystkim dowiedział, a to Krzysztof z tym do pana przyleciał, żył pan ze świadomością, że ciało może wypłynąć. Myślę, że już wracali, gdy go wypchnęła. Stanowczo zbyt blisko brzegu. Bał się pan o klucze, nie mógł pan mieć pewności, czy ktoś nie widział, jak tego dnia Stefan do was podjeżdża, a pańska córka przecież się tego wyparła. Mógł się pan bać, że da się udowodnić zrzut worka ze śmigłowca. Dlatego uruchomił pan Martę w prokuraturze. No i jeszcze ten cyrk w sklepie. Sądzę, że to Marta znalazła na dziewczynę haka i przyniosła jej dokumenty. Nie sądzę, by pan wyraził zgodę akurat na ten szantaż. To byłoby głupie. Ale gdy ma się ćpuna za pomocnika, trzeba się liczyć z tym, że sam wystąpi z inicjatywą.

Kruk umilkł. Po chwili dodał:

– Nic z tego nie mogę udowodnić, ale to panu nie wystarcza. Boi się pan publicznych oskarżeń i rozgłosu. Ma pan za dużo pieniędzy, a takim jak pan się nie współczuje. Zresztą rozgłos by pan zniósł, wszystko by pan zniósł, gdyby tylko Adela była bezpieczna. Ze względu na jej dalsze życie musi pan mieć tę sprawę ostatecznie zamkniętą, ze wskazanym zabójcą, żeby kurzyła się po wsze czasy na dnie jakiejś szafy. Bo jeśli zostanie nierozwiązana, wtedy trafi do naszego gdańskiego Archiwum X, gdzie pewnego dnia mógłby pochylić się nad nią jakiś bystry glina i znowu zacząć drążyć. Nigdy przecież nie wiadomo, co człowiek przeoczył.

Winiarski głęboko oddychał.

– A więc już wiem, jak pan to widzi – powiedział wolno. – Pan myśli, że ona zrobiła to z premedytacją. Nie dopuszcza pan myśli, że to wypadek.

– Już to dzisiaj przerabialiśmy.

– Adela była całkiem pijana. Następnego dnia nie pamiętała niczego.

– Pan to mówi poważnie?

– To nie pierwszy raz się zdarza. Gdy córka była w ciąży, wtedy też…

– Bez żartów – warknął Kruk. – Na takie gadanie szkoda naszego czasu.

Winiarski opuścił głowę. Siedział w bezruchu. Gdy uniósł wzrok, było w nim tylko znużenie.

– Adela nic nie pamięta. Jestem pewny, że nie kłamie. Nie wiem, jak mógłbym pana przekonać.

Kruk patrzył mu w oczy, starając się przejrzeć jego intencje. Widział starego, zmęczonego człowieka na krawędzi rozpaczy. Może tylko to umiał zobaczyć.

– Tak panu powiedziała.

– Rozmawialiśmy o tym dziesiątki razy. Była w rozpaczy. Bałem się, że coś sobie zrobi. Jak pan to ujął, że skoczy z mostu… Usiłowała sobie przypomnieć… Może pan uznać, że jestem naiwny, ale postawiłbym cały majątek na jej słowa.

Wargi Winiarskiego zdawały się całkiem pozbawione krwi. Wydał się teraz Krukowi okropnie stary. Stary i bezradny.

– Chce mi pan wmówić, że zorganizował pan to wszystko, choć pana córka nic nie pamięta?

– Krzysztof…

– Do diabła z Krzysztofem.

Winiarski przełknął ślinę. Chrząknął. Nic mu to nie pomogło i chrząknął znowu.

Kruk pomyślał, że to sztuczka. Niedawno Winiarski otwarcie mu wyznał, że zrobi wszystko, by ratować dziecko. Było jednak w jego postawie coś, co kazało Krukowi wątpić we własne podejrzenia.

– Gdyby to była prawda – powiedział po chwili – moglibyśmy zacząć rozmawiać otwarcie. Może by się okazało, że potrafimy się dogadać jak ludzie.

– To jest prawda.

– Córka pana przekonała. To jeszcze nie znaczy, że to prawda.

Zapadła długa cisza. Patrzyli na siebie, oceniając siebie nawzajem. W końcu Kruk zaryzykował:

– Nie przyszło panu do głowy – rzekł ostrożnie – że skoro córka nie pamięta zabójstwa, to tego nie zrobiła?

Przyszło mu to do głowy, było to po nim widać. Ale wydarzenia układały się w przerażającą całość, której nie potrafił zakwestionować. Wielokrotnie próbował ją podważyć i za każdym razem dochodził do tej samej upiornej konkluzji.

– Krzysztof wszystko widział – wyszeptał. – On by mnie nie okłamał. Tyle dla niego zrobiłem i on to umie docenić. Nie wierzę, że mógłby mi zrobić coś tak potwornego. Że mógłby to zrobić Adeli. Skomplikował sobie życie, ale to nie jest zły chłopak. Przeprowadziłem własne dochodzenie. Pankiewicz nie miał wyjścia, przyznał się, że wykonał ten lot. Opowiedział przebieg wypadków.

– Ale widzi pan różnicę między tym, że pijana kobieta potyka się i upada tak, że wiozą ją do szpitala, a tym, że dokonuje zabójstwa w rytualny sposób?

Znowu zapadła cisza. Dużo było tej ciszy. Słychać było wodę w rurach i sąsiadkę krzyczącą za ścianą na dziecko.

– Co było na monitoringu? – spytał Kruk.

– Nie wiem – wychrypiał Winiarski. – Pankiewicz w panice skasował zapisy, żeby nie został żaden ślad. Niech pan mówi, proszę. Czy Krzysztof kłamał? Kłamali obaj z Pankiewiczem?

Kruk wciąż nie był do końca przekonany, czy Winiarski go nie nabiera. Ale jego umysł całkiem się tym nie przejmował i pracował. Głowa przestała go boleć. Miał wrażenie, że nic dzisiaj nie pił.

– Skądże. Krzysztof jest oddany pana rodzinie jak pies. Mówił prawdę. Tyle że to ćpun. – Krukowi stanął przed oczami olbrzymi obraz na ścianie w salonie Winiarskiego. Nie mógł się powstrzymać, był zbyt zły na nich wszystkich, aby bawić się w subtelności. – Sądząc po Krzysiu, pańska żona wdała się w romans z kretynem. Pankiewicz też powiedział mi prawdę. To nie on zabił.

Winiarski pokręcił głową. Kciukiem i palcem wskazującym nacisnął oczy. Był wykończony.

– Niech mnie pan dłużej nie męczy.

– Pankiewicz powiedział prawdę, ale nie całą prawdę i nie tylko prawdę.

– To znaczy…

– Proszę dzwonić po Krzysztofa. Niech tu zaraz przyjeżdża.

101

Stary Winiarski wpadł w dziwne odrętwienie i gdy Krzysztof wszedł do mieszkania, sprawiał wrażenie, że go nie zauważył. Siedział bez słowa, patrzył przed siebie. Od czasu do czasu powieki mu opadały.

Kruk posadził Krzysztofa przed sobą. Młody Winiarski usiłował zwrócić się do przybranego ojca, ale ten zbył go ruchem ręki.

– Musimy pogadać, Krzysiu – rzekł Kruk.

Odpowiedzią było spojrzenie spode łba i zaciśnięte zęby. W oczach, które zdezorientowane biegały od Winiarskiego do komisarza, był upór.

– Nie powiem słowa bez adwokata.

– I świetnie. Po prostu mnie posłuchaj. Trzynasty listopada zeszłego roku. Noc. Wróciłeś wcześniej z imprezy. Zobaczyłeś ich troje, jak wychodzą z domu. Pankiewicz prowadził Rakowieckiego, ten opierał się i odgrażał. Pankiewicz to twardy facet i nie sądzę, by Rakowiecki potrafił mu się postawić. Bez większych przygód dotarli do śmigłowca. Nie wiem, jak zachowywała się ona, ale to nie ma chyba znaczenia.

– Jej tam nie było.

– Obiecałeś siedzieć cicho bez adwokata, więc siedź. Przy śmigłowcu Pankiewicz musiał ogłuszyć ofiarę. Nie wierzę, że Stefan wlazł do worka dobrowolnie. Został ogłuszony, a nawet taki gość jak Rafał miałby problem z zapakowaniem dorosłego faceta do worka samodzielnie. Nieprzytomny człowiek staje się nieprzyzwoicie ciężki. Ona mu pomagała.

Krzysztof nie odezwał się. Patrzył na Kruka z nienawiścią i desperacją.

– To miło, że mu pomagała – pochwalił komisarz. – Dlaczego miałby sam odwalać czarną robotę? Nie miał do Rakowieckiego nic osobistego, chodziło mu głównie o pieniądze. Nie wiem, czy węże były już w worku, czy dosypali je na koniec, ale ty wiesz, prawda? Ona na nie nalegała. No i trzeba było wrzucić worek na pokład śmigłowca. Wbrew pozorom to nie byle co. Tu też przydała się jej pomoc. Dalej to już prościzna. Wsiedli, polecieli i tyle ich widziałeś.

Młody Winiarski zaciskał usta i milczał jak grób. Kruk pomyślał, że akurat w tym momencie stary Winiarski może być z niego dumny.

– A teraz powiedz mi, debilu, choć wciąż jesteś bez adwokata, jak wpadłeś na pomysł, że kobieta, która szła z Pankiewiczem, to Adela?

Krzysztof Winiarski zamrugał i otworzył usta. Nic nie powiedział.

– Jak kobieta nawalona niczym autobus mogła być tak pomocna? Chyba że nie piła, ale ty znasz Adelę dobrze i widziałeś, jak piła w domu, a potem jak spacerowała z butelką w dłoni, doprawiając się na amen, jak zwykle.

Młody Winiarski nadal nic nie mówił, ale w jego oczach nie było już nienawiści, tylko głębokie niedowierzanie.

– Zresztą – powiedział Kruk – mniejsza o to picie. No, dlaczego pomyślałeś, że to Adela?

– Nic nie powiem – odparł Krzysztof.

Kruk spojrzał na starego Winiarskiego.

– Niech pan przemówi mu do rozumu.

Wstał i przeszedł się po pokoju, aby rozprostować kości. Eugeniusz Winiarski ocknął się.

– Powiedz komisarzowi, jak było.

– Wszystko?

– Całą prawdę. Niczego nie ukrywaj.

Krzysztof potrzebował długich kilku chwil, żeby ochłonąć. Najwyraźniej nie mógł uwierzyć, że ma gadać z Krukiem, który tymczasem wrócił na miejsce.

– Ja ją po prostu widziałem – szepnął.

– Co dokładnie widziałeś?

– Szła razem z nimi oboma. Pomagała Rafałowi. Było ciemno, pogasili światła w domu i w ogrodzie, ale to była ona.

– Nie o to pytam. Pytam, co widziałeś?

– Adela…

– Bez imion, nazwisk. Co widziałeś?

– Ona szła…

– Czyli kto?

– Adela.

– Bez imion, kurwa!

– Kobieta szła…

– Dobra, widziałeś kobietę. Robimy postępy. Może w końcu do czegoś dojdziemy. Jak wyglądała?

– Miała na sobie płaszcz Adeli, jej czapkę. Długie blond włosy wystawały spod czapki. Była wzrostu Adeli. Wyglądała jak Adela. Ja nie jestem idiotą. Wiem, co widziałem.

Kruk zastanowił się nad złożonością ludzkiej natury. Przed chwilą facet dałby się pociąć, aby nie wydać siostry. Teraz dla odmiany upierał się, że to jednak była ona.

– Widziałeś jej twarz?

– Niewyraźnie. Mówiłem, że było ciemno.

– A więc nie widziałeś jej twarzy. Szła prosto czy się zataczała, traciła równowagę?

– Nie pamiętam, by się zataczała. – Chytry uśmiech wypłynął na twarz Krzysztofa Winiarskiego. – Tak chcecie to załatwić? Sąd by w to uwierzył?

Kruk pomyślał, że każdą złotówkę, którą stary Winiarski kiedykolwiek wydał na tego durnia, powinien mieć prawo wrzucić w straty i odliczyć od podatku.

Nie to było jednak istotne. Podświadomość Kruka pracowała pełną parą. Przez głowę przepływał mu strumień myśli, pojawiały się i niknęły obrazy, przesuwały fragmenty akt, które znał na pamięć. Poczuł, że wcale nie wytrzeźwiał, wciąż jest pijany i zbiera mu się na mdłości. W uszach rozbrzmiewały pełne goryczy słowa zgnębionego człowieka, które – z całej siły pragnął być teraz w błędzie – najwyraźniej opacznie zrozumiał.

Zobaczył nad sobą zaniepokojoną, a przecież cudownie odmłodniałą twarz Winiarskiego, który poderwał się ze swojego miejsca.

– Zbladł pan. Co się stało?

– Rafał Pankiewicz powinien pozostać za kratami.

– Jeśli to nie Adela, kim była tamta kobieta?

– Muszę się upewnić. Jeśli mam rację, ta kobieta wielokrotnie u pana bywała.

102

Radek Maszyński miał jakąś realizację na Brzeźnie i Kruk zmuszony był poprosić Pawła Lalkarza o przysługę. Paweł uprzejmie zasugerował, by Sławek poszedł do diabła. Kruk zamknął drzwi do ich pokoju na komendzie i opowiedział mu wszystko, aby miał rozeznanie w sytuacji.

– Gdzie ja, kurwa, przez cały ten czas byłem? – Paweł pokręcił głową. – Jesteś pewien, że to ona?

– Nie. Dlatego proszę cię, żebyś objechał szpitale.

– Naciągane.

– Mówisz tak, bo nie siedzisz w tym głęboko. Mam intuicję. Pojedź.

– A ty?

– Jadę na Rzeczypospolitej. A o wpół do pierwszej muszę być na dworcu w Oliwie.

Paweł spojrzał na niego uważnie.

– To dlatego wczoraj piłeś?

– Widać?

– Jak ktoś cię zna…

– Nie dlatego. – Kruk zawahał się, a potem powiedział: – Ewa przesłała mi pornograficzne zdjęcia ze swojej sypialni. Ona i jej facet. Trochę wyprowadziło mnie to z równowagi.

– Jak bardzo pornograficzne? – spytał ostrożnie Paweł.

– Bardzo.

– Masz je tutaj? Wolę sam wyrobić sobie zdanie.

Lalkarz powiedział to bez cienia uśmiechu. Trzeba było znać go wiele lat, aby wiedzieć, że to jego sposób na rozładowanie atmosfery.

– Poszły z dymem.

Paweł westchnął.

– No i się rozsypałeś.

– Na chwilę. Te zdjęcia są najbardziej rozczulającym wyrazem uczuć, na jaki mogła się zdobyć. Wiesz, dlaczego to zrobiła?

– Domyślam się. Aż się wzruszyłem. – Paweł pokiwał głową. – Nie bała się, że opublikujesz je w internecie – powiedział z westchnieniem. – Wiedziała, że nie pokażesz kolegom. Ma do ciebie zaufanie. Wiesz co? To słodkie.

– Co byś zrobił na moim miejscu?

– Na twoim miejscu nigdy bym się z nią nie ożenił. Ale ponieważ jesteś osrany z każdej strony, zrobię to dla ciebie. Objadę te szpitale.

– Jeśli się potwierdzi… – zaczął Sławek.

– Tak. Pojadę z tobą dokonać zatrzymania.

103

Dochodziła pierwsza po południu. Kruk patrzył za oddalającym się mężczyzną, jak przechodzi przez ulicę powoli, ciężko, ze zwieszoną głową, jak kluczy między autobusami i wsiada do tego, na tablicy którego paliła się liczba 127. Autobus stał jeszcze dwie minuty, hałasując dieslowskim silnikiem, a potem wszystkie drzwi zamknęły się z sykiem i wyruszył w swoją zwyczajną trasę między przystankami. Kruk widział, jak mężczyzna, z którym odbył blisko półgodzinną rozmowę na dworcu PKP Oliwa, wpatruje się w szybę oczami pozbawionymi wszelkiego wyrazu.

Chwilę później zadzwonił Paweł.

– Niestety, bingo – powiedział bez satysfakcji. – Zacząłem od tego szpitala na Wileńskiej, który mi podałeś. Ale tam nic nie było. Znalazłem dopiero w trzecim z kolei.

– I?

– Tak jak myślałeś. Poronienie, mam kopię wypisu.

Kruk ciężko westchnął.

– Dzięki, Paweł.

– Strasznie mi przykro.

– Mnie też.

Chwila ciszy.

– Co teraz zrobisz?

– Dzwonię do Winiarskiego i targam go do celi pogadać z Pankiewiczem.

– A potem?

Kruk znów ciężko westchnął.

– Nie ma co tego odkładać. Trzeba będzie wreszcie wybrać się do Marty.

– Czekam pod telefonem – powiedział cicho Paweł.

104

Blok był jeszcze w budowie, ale w stanie zamkniętym. Kruk obojętnie przeszedł obok tabliczki „Wstęp wzbroniony”, a robotnikowi, który chciał go zatrzymać, pokazał policyjną blachę. Wszedł po obsypanych wapnem schodach na piąte piętro. Windy oczywiście jeszcze nie działały. Po drodze minął dwójkę ładnie ubranych młodych ludzi w asyście kierownika budowy. Jemu też musiał pokazać odznakę. Mieszkania nie miały drzwi. Chwilę błądził, zanim ją zobaczył.

Stała tyłem do wejścia przy wielkim oknie sięgającym podłogi, przy zamkniętych drzwiach balkonowych. Gdy zadzwonił, wyjaśniła, gdzie może ją znaleźć. Zdziwił się, ale przyjechał.

Odwróciła się z niepewnym uśmiechem na twarzy.

– Oto moja tajemnica. Mieszkanie, w którym chciałam zamieszkać.

Kruk nie odwzajemnił uśmiechu. Stanął poważny w progu.

– Z dzieckiem?

Próbowała uśmiechnąć się mocniej, ale do takiego wysiłku zdolne były wyłącznie jej wargi. Reszta twarzy skamieniała. Kruk milczał. Przełknęła ślinę, a jej oczy wpatrywały się w niego intensywnie, jakby chciały go przejrzeć na wylot.

Może już zaczynała się domyślać, a może nie chciała domyślić się niczego.

– Muszę cię doprowadzić do prokuratury, Sylwia.

Nie zarzuciła go pytaniami. Nie oburzyła się. Nie padła zemdlona na posadzkę. Nawet nie usiłowała wydrapać mu oczu. W ogóle nie zrobiła nic.

Zbliżył się i spojrzał przez okno. Do ulicy od tego bloku był kawałek drogi. Ustronne miejsce, jedna z lepszych lokalizacji. Zimowe drzewa straszyły nagimi gałęziami, ale za dwa, trzy miesiące drzewa się zazielenią i widok stanie się piękny. Były niewielkie szanse, że Sylwia będzie wtedy na wolności, aby się tym cieszyć.

Podał jej zarządzenie o zatrzymaniu podpisane dwadzieścia minut wcześniej przez prokurator Martę Krynicką. Sylwia sięgnęła po nie machinalnie, ale nie spojrzała. Zabawna sprawa z tymi dokumentami. Mały, brzydki kawałek papieru bywa bardziej przerażający niż nabity automat.

– Pankiewicz się przyznał – powiedział Kruk. – Składa w tej chwili zeznania w prokuraturze. Wyznał, że byłaś tą kobietą, z którą nocą trzynastego listopada wybrał się na lot śmigłowcem z uprowadzonym Stefanem Rakowieckim zamkniętym w worku. Oskarża cię, że podczas przelotu nad Zatoką Gdańską wypchnęłaś worek do morza.

Dziwne to było zeznanie. Pankiewicz oskarżał Sylwię i jednocześnie ją tłumaczył. Kruk nie wytrwał i wyszedł w trakcie.

Miał wątpliwości, czy ona go słyszy, dopóki nie zachwiała się i nie oparła ręką o parapet, aby utrzymać równowagę.

– Słabo mi – powiedziała. – Otworzysz balkon?

Otworzył wysokie balkonowe drzwi. Uderzyło w nich chłodne, lekko wilgotne powietrze.

– Dziękuję. – Wargi jej drżały.

Odetchnęła głęboko, po czym podeszła do samotnego, taniego, poplamionego farbą krzesła, które stało pośrodku pokoju. Leżała na nim jej torebka. Znacznie mniejsza niż wielorybnicza torba Krynickiej. Miała dokładnie taką wielkość, jaką powinna mieć damska torebka. Wyjęła z niej małą piersiówkę.

– Kolejny mały sekret – rzekła cicho.

– Największy już poznałem.

Otworzyła piersiówkę i poczuł zapach koniaku.

– Widzisz? – Uśmiechnęła się przepraszająco. – Przychodzisz mnie aresztować, a ja nie umiem się zachować. Muszę się napić, aby to wytrzymać.

Wypiła kilka małych łyków. Zakrztusiła się. I znów kolejny łyk, tym razem spory. Zakręciła piersiówkę i wrzuciła ją do torby.

Dopiero teraz przeczytała zarządzenie.

– Wiesz co, chyba jest prawdziwe…

Zrobiła minę, jakby powiedziała świetny żart. Może i był – najlepszy, na jaki było ją w tej sytuacji stać.

– Przykro mi.

– Ty uzyskałeś ten nakaz? Chyba powinieneś mnie skuć…

– Od czerwca zeszłego roku łączy cię romans z Pankiewiczem. Zeznał, że nigdy nie przestaliście się spotykać.

Uśmiechnęła się blado.

– Pewnie trochę bolało, gdy to usłyszałeś.

– Usłyszałem to już wcześniej od twojego męża. Powiedział to w niejasny sposób, że wokół Winiarskiego kręcą się niewłaściwi ludzie… jakoś tak. Dla pana profesora to znaczyło tacy, którzy sypiają z jego żoną. Z kontekstu wynikało, że miał na myśli Stefana, a może ja tylko tak pomyślałem. Jego słowa wróciły do mnie wczoraj. Wtedy zaczęły mnie także zastanawiać inne rzeczy.

– Ach tak? – spytała łagodnie. – Tadeusz rzucił na mnie podejrzenie?

– Niechcący.

– Naturalnie. Gdyby próbował zrobić to specjalnie, na pewno by mu nie wyszło.

– Spotykałaś się z Pankiewiczem także wtedy, gdy już zaczęłaś spotykać się ze mną?

Machinalnie skinęła głową. Jej głos stał się oschły:

– Oszczędź mi wyrzutów, proszę. Nie teraz.

– Ostrzegłaś go i uniknął zatrzymania.

– Jeśli nawet, to nie na długo. Przecież i tak go dostałeś. Uwierzyłeś w jego bajkę.

– Bajkę – powtórzył za nią z goryczą, myśląc o wszystkich jej kłamstwach. Tej nocy w ogóle nie spał. Chodził po mieszkaniu jak stary człowiek, który cierpi na bezsenność, i rozmyślał o niej. – Wiem, że zostałaś skrzywdzona. Sąd weźmie też pod uwagę, że nie zaplanowałaś zabójstwa.

Niecierpliwie machnęła ręką i odwróciła twarz.

– Chciałam, żeby umarł.

– Musisz mieć adwokata. On cię przekona, żebyś nie mówiła takich rzeczy.

– Tak – powtórzyła głucho. – Pewnie będę miała adwokata.

– To by się nie stało – głos Kruka zabrzmiał płasko w tym surowym wnętrzu – gdyby tamtego dnia Stefan nie pokłócił się z Adelą, gdyby jej nie uderzył i Rafał nie wrzucił go do piwnicy, gdyby Stefan nie woził w samochodzie worka, gdyby śmigłowiec nie stał na lądowisku z powodu uszkodzonych drzwi, gdyby nie to, że byłaś wtedy u Rafała… W śmierci Stefana dużo było przypadku.

– Oczywiście – zgodziła się lekko, jakby rozmawiali o pogodzie. – I gdyby nie to, że go nienawidziłam.

Nie spodobał mu się ton jej głosu. Wolałby, żeby wszystkiemu zaprzeczała. Był po jej stronie. No, może z wyjątkiem drobnego faktu, że przyjechał zabrać ją do aresztu.

– Nikomu o niczym nie mów, zwłaszcza mnie, dopóki nie ustalisz z adwokatem linii obrony.

Obdarzyła go niepewnym, ale pełnym wdzięczności spojrzeniem. Potrząsnęła włosami i powiedziała:

– Przepraszam, wciąż mi duszno.

Wyminęła go i wyszła na balkon. Na tym etapie budowy ten balkon nie miał jeszcze barierek. Był płaską, wystającą, betonową płytą, z trzech stron otoczoną niezabezpieczoną przepaścią. Kruk, w zamyśleniu skubiący wargę zębami, wyciągnął rękę, by powstrzymać Sylwię, odrobinę za późno.

Stała już na krańcu balkonu. Czubki jej butów wysunęły się poza krawędzie, w próżnię. Lekko powiał wiatr, a ona się zakołysała. Komisarz zesztywniał. Wolno odwróciła głowę i obdarzyła go triumfalnym spojrzeniem.

– A jednak trzeba było mnie skuć.

– Nie mamy dowodów – powiedział Kruk szybko. – Masz przeciwko sobie jedynie zeznanie Pankiewicza. Możesz się z tego wyplątać. Mówiłem ci. Wynajmij dobrego adwokata.

Roześmiała się głośno.

– Może masz rację, może to byłam ja. Nawet nie potrafisz sobie wyobrazić, jak bardzo go nienawidziłam. Może patrzyłam na ruszający się worek i słuchałam, jak on tam w środku płacze… jak błaga i szlocha… gada o pieniądzach dla Rafała… i może poczułam obrzydzenie. Może masz też rację i nie planowałam, że to zrobię. Ale nagle nie mogłam tego znieść… tego nieludzkiego skomlenia. Może udało mu się rozwiązać ręce i usiłował się wydostać… Może zaczęłam kopać worek. Może krzyczałam, kopałam, aż skopałam to ścierwo do wody…

Spojrzała mu w twarz z wyzwaniem. Z trudem to wytrzymał.

– Może – powtórzyła cicho.

– Naprawdę nie powinnaś mi tego opowiadać – rzekł głosem, który stał się zbyt ochrypły. – Jestem policjantem.

– Myślisz, że mi zależy?

– Myślę, że owszem. Musiałaś być przerażona, gdy wyszło na jaw, że Krzysztof was widział. Ale potem się okazało, że pomylił cię z Adelą, bo ubrałaś się w jej rzeczy, które ona ma zwyczaj rzucać byle gdzie. Było zimno, a ty miałaś lecieć śmigłowcem. Nie zrobiłaś tej maskarady specjalnie, jednak gdy zaszła pomyłka, wykorzystałaś okazję. Eugeniusz Winiarski, pół miliarda złotych na dwóch nogach, facet, który wiele może, miał oto kryć twoją zbrodnię. Wtedy ścięłaś i pofarbowałaś włosy. Myślę, że ci zależy.

– Mnie też się tak wydawało.

Wiatr już nie wiał, ale teraz sama pochyliła się do przodu, a potem do tyłu. Spodobała jej się ta zabawa. Kruk zrobił krok w stronę Sylwii, stając na progu balkonu.

– Nie podchodź – odezwała się lekko, bez groźby, jakby w gruncie rzeczy nie obchodziło jej, czy posłucha. Pochyliła się tylko odrobinę mocniej niż przed chwilą.

Kruk natychmiast się cofnął.

Po to wymyślono procedury, aby nie dochodziło do podobnych sytuacji, pomyślał. A ty bez przerwy je łamiesz. Przetarł dłonią twarz. Nie wiedział, czy wierzy, że Sylwia skoczy. Wyszła na balkon i tylko odwlekała chwilę, kiedy pozwoli mu zabrać się do aresztu.

– Zaszłam z nim w ciążę – powiedziała.

– Wiem. Cofnij się, proszę.

– Zdarzył się cud.

Kruk oceniał swoje szanse. Uznał, że nie ma żadnych. Nie był na tyle dobry. Nawet gdyby ją zaskoczył i zdołał chwycić za rękę, nie utrzymałby jej, jeśli ona przechyli się choć trochę mocniej.

– Nie słuchasz mnie. – Zabrzmiało to jak ostrzeżenie.

– Słucham. Wiem, co się stało. Sprawdziliśmy w szpitalu.

– Uderzył mnie, gdy mu powiedziałam. Krzyczał, że go oszukałam, że wcale nie jestem bezpłodna. Nie wierzył, że to jego dziecko, bo ja ci nie skłamałam, Sławek. Naprawdę spaliśmy ze sobą tylko raz. Nazwał mnie kurwą, która puszcza się ze wszystkimi, a chce wrobić jego. Darł się, że to dziecko może być każdego. Ale i tak się bał, że moja ciąża będzie przeszkodą w jego małżeństwie z Adelą Winiarską. A ja nie chciałam od niego niczego. Byłam tak strasznie, strasznie szczęśliwa i pragnęłam tylko mu o tym powiedzieć.

Nagle jakby o nim zapomniała i jej twarz rozjaśniła się na wspomnienie tamtego uczucia, gdy jej marzenia się spełniły. Kruk zdał sobie sprawę, że jeśli Sylwia spadnie, wina będzie jego. Chciał być delikatny. Próbował łagodnie pozbawić ją wolności i w miłej atmosferze zawieźć do aresztu.

Stracił rozum, bo z nią spał.

Stała wyprostowana i wpatrzona w drzewa, których korony znajdowały się na wysokości jej twarzy. Przymknęła oczy zasłuchana w szum wiatru.

– Cofnij się, Sylwia. Proszę.

– W całym moim życiu uderzył mnie tylko jeden mężczyzna – powiedziała cicho, nie otwierając oczu. – I uderzył mnie tylko raz. I zabił moje dziecko, Sławek.

– Wiem, Sylwia.

W dole dwóch robotników z budowy szło od strony dyżurki. Jeden ją dostrzegł, pokazał palcem. Zaczęli biec w tę stronę, krzycząc i machając rękami.

Sylwia otworzyła oczy. Popatrzyła na nich bez zainteresowania. Popatrzyła na Kruka i zrezygnowana wykonała krok w tył.

– Jestem gotowa.

Podeszła do niego. Przesunął się. Wyjął kajdanki przyczepione do pasa pod kurtką. Nie zaprotestowała, gdy zakładał je na jej nadgarstki. Poprowadził ją schodami w dół, trzymając za ramię, w drugiej ręce niosąc jej torbę.

– Sprzedaję mieszkanie ludziom, którzy tu dzisiaj byli – powiedziała. – Tadeusz nawet nie wie, że je kupiłam.

W drzwiach do budynku natknęli się na tych robotników, których widzieli z góry. Stanęli jak wryci na widok kajdanków. Sylwia nawet na nich nie spojrzała.

Paweł Lalkarz czekał przy samochodzie i otworzył im tylne drzwi. Jego też zaskoczyło, że jest skuta, ale pozwolił sobie jedynie na lekkie uniesienie brwi. Pomógł Sylwii zająć miejsce z tyłu.

Przez całą drogę do prokuratury żadne z nich nie odezwało się słowem.

105

Zych wpatrywał się w dołączony do akt sprawy wypis ze szpitala Sylwii Rańskiej.

– Dwie kobiety, dwa podobne wypadki – mruknął.

Kruk gapił się przez okno. Wolałby już tego nie przerabiać. Miał nadzieję, że robi to ostatni raz.

– Nie ma w nich nic podobnego. Adela miała wypadek. Sylwię Stefan uderzył.

– To było naprawdę jego dziecko? – Zych lekko pstryknął palcami w kartkę papieru.

Wiedział wszystko, bo Sławek niczego nie pominął.

– Ona jest tego pewna.

– Skąd może wiedzieć? Sypiała wtedy z nim, z Pankiewiczem, i może nawet z mężem. A to jedynie ci, o których wiemy. Brała, co podleci.

Paweł pogroził mu palcem, swoim zwyczajem nie podnosząc wzroku znad gazety.

– Lubię cię, Marcin, wiesz? Jesteś, kurwa, taki taktowny.

– Gadasz jak Rakowiecki, Marcin – rzekł Kruk takim tonem, że obaj zamilkli.

– Bo wiesz… – Marcin obrócił się do niego. – Jeśli to prawda, że spali ze sobą raz…

– Prawda. Drugie spotkanie zepsuł im Pankiewicz. To było w dzień zaręczyn Adeli i Stefana, umówili się wieczorem w knajpie. Pankiewicz przepłoszył Rakowieckiego i tak poznał Sylwię.

– Dobra – mruknął Marcin. – Zostawmy to. Była w ciąży, uderzył ją i skończył w worku. Te węże są jednak obciążające… To był w końcu rytuał czy nie?

– W pewnym sensie.

Marcin Zych zerknął jeszcze na wypis ze szpitala.

– Nic nie powiedziała, że została uderzona. Powinna była go oskarżyć.

– To była trudna ciąża – powiedział Kruk. – Gdy ją uderzył, pozornie nic się nie stało. Ale trzy tygodnie później było po wszystkim.

– Tak, pewnie nic by to nie dało. – Zych w zamyśleniu przesunął dłonią po brodzie. – Miałaby problem z udowodnieniem. My też mamy. Marta Krynicka może się wyłożyć na tej sprawie. Właściwie brak dowodów. Mamy nowe, obszerne zeznania Krzysztofa Winiarskiego, który widział z Rakowieckim dwoje ludzi, ale nie wie, kim była kobieta. I zeznanie Pankiewicza, że to ona zabiła. Dobry adwokat podważy wersję narkomana, który usiłował mataczyć w śledztwie. A Pankiewicz może przecież zmienić zeznania. Albo ona złoży swoje, w których oskarży jego. Co wtedy zostanie prokuraturze?

– Nic. – Paweł Lalkarz wciąż nie odrywał wzroku od gazety.

– Komisarz Sławomir Kruk się nie spisał – ciągnął Zych. – Ciekawy jestem jego raportu. Co w nim ujmie, a co pominie.

– To będzie chujowy raport – skomentował Paweł. – Sławek ledwo umie pisać.

– Spójrz na niego. Pierwszy raz widzę, że wycofuje się ze sprawy. – Zwrócił się do Kruka. – Jesteś pewny?

– Nie mogę tego dalej prowadzić.

– Sprawa jest znowu twoja, Pawełku. Nikomu jej nie oddawaj. I wyciągnij z Pankiewicza, co z pieniędzmi Rakowieckiego.

Lalkarz odłożył gazetę. Przygnębienie ostatnich dni gdzieś zniknęło, wyglądał dobrze. Z powagą spojrzał na Kruka.

– Zrobiłeś, co musiałeś – powiedział. – Nie masz sobie nic do zarzucenia.

– Jasne.

– Dokopałeś się prawdy i parę osób odzyskało swoje życie. Pamiętaj o tym.

Pojawiła się jakaś sierżant, która szukała Lalkarza. Zabrała go na korytarz. Przyszedł świadek powiązany z jednym z dochodzeń. Marcin kiwał głową, podkreślając, że zgadza się ze słowami Pawła.

– Jak między wami? – spytał Kruk. – Naprawiłeś szkody?

Marcin rozpromienił się.

– Załatwione.

– Co zrobiłeś?

Kruk zadał to pytanie odruchowo i zupełnie odpłynął. Słowa Pawła poruszyły w nim jakąś strunę. Marcin zauważył to i zaczekał, aż Kruk znowu wróci myślami do tego pokoju i tematu ich rozmowy.

– No… – rzekł Kruk, próbując się uśmiechnąć.

– Kupiłem bukiet kwiatów. W sobotę wieczorem poszedłem do nich do domu i przeprosiłem oboje. Ali wręczyłem kwiaty.

Kruk zamrugał. Tego się nie spodziewał.

– O kurwa.

– Żebyś wiedział. Pomyślałem, że potrzebują mojego pokajania, żeby przestali się boczyć na siebie. Chyba miałem rację. Zaprosili mnie na kolację, zadzwonili po Matyldę. Siedzieliśmy do trzeciej w nocy, gadaliśmy i śmialiśmy się jak za starych dobrych czasów. – Marcin zamyślił się. – Niesamowita dziewczyna, ta jego Ala. Ma chłop szczęście w życiu.

Kruk patrzył na niego, mrużąc oczy. Marcin pogroził mu palcem.

– O nie, nie, nie. Nie łap mnie za słowa. Ja bym Matyldy nie zamienił.

– Przecież nic nie mówię.

Kruk skierował się do drzwi.

– A ty znajdź sobie kobietę – zawołał za nim Zych. – Porządną kobietę. O tej zapomnij. – Chrząknął i dodał ciszej, bez związku: – Faceci bez kobiet dziwaczeją.

Tak pewnie mówiła Matylda.

106

Przed powrotem do domu zajrzał do Marty. Była u niej Łucja Sławieńczuk, asystentka prokuratora Zielińskiego. Łucja posłała Krukowi przelotny uśmiech, zajęta wskazywaniem miejsc w rozłożonej na biurku dokumentacji, gdzie Krynicka musiała złożyć parafkę.

Marta podniosła na niego spojrzenie. W jej oczach kotłowała się furia.

– Słyszałeś? – spytała.

– Co?

– Adamiak złożył na mnie skargę. Że go prześladuję, grożę i wykorzystuję stanowisko, by go zmusić do składania fałszywych zeznań obciążających uczciwych ludzi.

Kruk nic nie powiedział, więc złożyła z wściekłością ostatni podpis i rzuciła pióro na biurko.

– Zniszczę go. Facet pożałuje, że się urodził.

Cóż, można było myśleć o niej, co się chce, ale z pewnością była w gorącej wodzie kąpana. Łucja szybko zgarnęła papiery i bezszelestnie wymknęła się z biura.

Kruk trzymał w dłoniach cienką papierową teczkę. Postukał w nią palcem.

– Mam tu coś na temat.

Wyciągnęła rękę po teczkę. Kruk nie poruszył się i jej dłoń zawisła w powietrzu. Komisarz przyglądał się tej dłoni, jakby była egzotycznym ptakiem. Cofnęła ją i uniosła brwi.

– O co chodzi?

– O nic. Oglądam sobie ciebie.

– Chodzi o nasz zakład?

Kruk całkiem o tym zapomniał.

– No tak. Był zakład nad świeżym trupem.

– Nieprawda. To było tu, w tym biurze.

– Mówię metaforycznie. Obrzydliwe, nie?

– W takim razie zapomnijmy o zakładzie. Jestem trochę zajęta, a ty zdaje się zrezygnowałeś z naszej sprawy.

Kruk zastanowił się, po co tu przyszedł. Chciał jej przekazać te papiery, ale przecież nie tylko o to chodziło. Nie przede wszystkim. Chyba liczył, że Marta spróbuje się wytłumaczyć. Miała z czego.

Spojrzał jej prosto w oczy i napotkał nieruchome, spokojne spojrzenie.

Rzucił teczkę na jej biurko.

– Dowiedziałem się przypadkiem. Zawiadomienie o groźbach karalnych złożone przez Henryka Bakaradę, kierownika budowy przy modernizacji jednej z miejskich kamienic. Wczoraj odwiedził go w domu miejscowy przedsiębiorca odpowiedzialny za część robót przy tej kamienicy. Powołując się na kontakty w trójmiejskim półświatku, groził Bakaradzie, że jeśli nie przepchnie wadliwie wykonanych robót i nie zaklepie pieniędzy do wypłaty, odwiedzą go smutni panowie.

Marta otworzyła teczkę. Wyciągnęła zapisany formularz. Szybko przerzuciła kilka kartek.

– Nie wierzę – szepnęła.

– Pomyślałem, że cię to zainteresuje.

Wypchnęła językiem policzek. Dość dziwnie to wyglądało.

– Rozumiesz coś z tego? Co ja mam z tym teraz zrobić? – spytała.

– Co chcesz.

Odwrócił się. Miał zamiar iść do domu.

– Sławek – zawołała za nim.

– Co?

– Jak się zorientowałeś?

– Bakarada przyszedł na posterunek w…

– Daj spokój. Chodzi mi o sprawę Rakowieckiego.

– Ty daj spokój. Lepiej, jeśli nie będziemy do tego wracali.

– Powiedz mi. Chcę wiedzieć.

Miała w oczach dziwny wyraz. Nie wiedział, co on oznaczał. Znając Martę Krynicką, pewnie nic dobrego.

– To znowu tak, jak z twoim samochodem przy plaży. Niebieski volkswagen golf. Wiedziałem, że to ty, bo wszystko inne mi pasowało.

Przymrużyła oczy. Rozłożyła ręce w geście bezradności.

– Chyba nie do końca rozumiem.

Nic go to nie obchodziło. Położył dłoń na klamce.

– Chcesz wiedzieć, jakiej kary zażądamy? – spytała szybko. Wiedziała, jak go zatrzymać.

– Najpierw musicie udowodnić jej winę.

– Przestań. Oboje wiemy, że się przyzna. Dlatego zostawiłeś tę sprawę.

Kruk ciężko odetchnął.

– Czego będziesz żądać?

– Powiedz, jak się zorientowałeś. Może się czegoś nauczę.

– Zawsze znajdziesz sposób, co?

– Proszę.

Ładnie prosiła. Kto mógłby odmówić. Wrócił i stanął przy jej biurku. Był na nią zły, ale przede wszystkim śmiertelnie zmęczony.

– Gdy doszło do mnie, że to mogła nie być Adela… że najprawdopodobniej nie była… że myślałem, że to ona tylko dlatego, bo jej ojciec tak zawzięcie próbował ją kryć… – Kruk mówił cicho, ostrożnie wymawiając słowa. Musiał wziąć się w garść. – Winiarskiemu nie przyszło nawet do głowy wątpić, że Krzysztof widział Adelę, bo kto inny to mógł być? Tak sądził. Ja wiedziałem, że w pobliżu bywała jeszcze jedna kobieta.

Marta okazała się na tyle delikatna, że na chwilę odwróciła wzrok.

– Pankiewicz spotykał się z kimś. Jakaś kobieta odwiedzała go w tym jego służbowym domku. Byli dyskretni. To mógł być ktokolwiek, ktoś zupełnie niezwiązany, nieznajoma, ale mnie wszystko powoli zaczęło pasować. Jak ten niebieski samochód.

– Tak? – powiedziała Marta sceptycznie.

– Przypadkowo wypowiedziane przez pijanego Rańskiego słowa nagle zmieniły sens. Rozmawiałem z nim potem na dworcu. Nie miał pojęcia, że Stefan przespał się z jego żoną, ale potwierdził, że wiedział o jej romansie z Pankiewiczem. Sąsiadka Rakowieckiego powiedziała mi wcześniej, że Adela Winiarska przychodziła do Stefana robić awantury. Chodziło o dziecko. Zauważyła, że była piękną blondynką, a Adela nie jest piękna. No i była trzeźwa. Bo to przecież nie była ona. On tak tylko przedstawił tę kobietę.

– Krzysztof także widział blondynkę.

– Tak – szepnął Kruk. – Zawsze chodziło o blondynkę, a Sylwia miała odrosty, nie była naturalną brunetką. Krótka fryzura w gruncie rzeczy jej nie pasowała.

Umilkł. Wciąż sobie tego wszystkiego nie ułożył w głowie.

– Sylwia była u mnie, gdy przyszłaś i rozmawialiśmy o Pankiewiczu. Potem ja wspomniałem, że rano organizuję zatrzymanie. Domyśliła się. Ostrzegła go. Wszystko to nic, gdy rozpatrywać osobno. Ale razem…

– Gdyby Pankiewicz nie zaczął zeznawać, nie byłabym przekonana.

Kruk kiwnął głową. On sam nie był przekonany do samego końca. Nie chciał być.

– Niebieski samochód – powiedziała Marta cicho i była w jej głosie jakaś nieokreślona nuta, której Kruk nie potrafił zinterpretować.

– Jakiej kary zażąda prokuratura?

– Jeszcze nie zdecydowaliśmy. – Marta potrząsnęła włosami. Wykonała przepraszający gest. – No co, chciałam, żebyś mi powiedział.

Nic nie odrzekł.

Chrząknęła.

– Niech ci się nie wydaje, że jestem bez serca. Musiałam robić to, co zrobiłam.

Stanął w drzwiach.

– Wiem, tatuś kazał.

Prawie się zagotowała. Zaczerpnęła powietrza, aby mu odpowiedzieć, ale w tym momencie zadzwonił telefon.

Kruk wyszedł z gabinetu prokurator Krynickiej. Nie chciało mu się jej słuchać.

107

Marta od razu zorientowała się, kto mówi.

– Gdy ostatni raz rozmawialiśmy, obiecała mi coś pani.

Miała serdecznie dosyć tego młodego przestępcy, któremu wydawało się, że mógł z nią pogrywać w swoje gierki. Szukała właściwych słów, które będą nienagannie uprzejme i wystarczająco stanowcze, aby z miejsca zakończyć tę rozmowę.

– Ale to było tak dawno – dodał z żalem. – Trzy dni temu. Przez ten czas zdążyła pani z pewnością zmienić zdanie.

Zaskoczył ją.

– Po co więc pan dzwoni, skoro pan wie, że odmówię?

– Och, wcale nie sądzę, że pani odmówi.

Powiedział to w dziwny sposób. Wciąż miała ochotę się rozłączyć, ale było coś w jego głosie, coś tak pełnego słodyczy, co zatrzymało ją na linii.

Czekał, by zapytała dlaczego.

Zapytała:

– Dlaczego?

– Bo pani coś rozpoczęła. Chciała pani pomóc człowiekowi, a naraziła się pani na nieprzyjemności. Niektórzy ludzie zupełnie wyzbyci są wdzięczności.

– Ta skarga na mnie to pana sprawka?

– Mógłbym odpowiedzieć, ale w gruncie rzeczy niewiele by to wyjaśniło. Poza tym pani i tak pomyślałaby, że kłamię. Czasami słowa nie wystarczą. Chcę, żeby pani zobaczyła na własne oczy.

– Co?

– Pani sądzi, że Albert Adamiak to nieprzyjemny, nieistotny człowiek. A ja chcę pani pokazać, jak bardzo się pani myli.

– Nie rozumiem, do czego pan zmierza.

– Do tego, że jest nieprzyjemny, ale nie nieistotny. Chcę panią gdzieś zaprosić, ale nie na kawę. Raczej do pewnego domu w Osowej, w określonym dniu, o konkretnej godzinie. Zostawię dla pani otwarte drzwi. Będzie pani mogła wejść, zobaczyć i zrobić z tą wiedzą, co pani się podoba.

– Co zobaczyć?

Dobiegło ją ciche westchnienie.

– Nie uwierzy pani.

– Nie przyjdę, jeśli mi pan nie powie.

– Niech więc pani nie przychodzi. Zrobi pani jak zechce. Nie powiedziałem na plaży, że pani do mnie strzelała. Pomogłem, gdy nie mogliście dopaść poszukiwanego Pankiewicza. Musi pani sama ocenić, czy warto mi zaufać.

Zastanowiła się. Nie miała najmniejszego zamiaru mu ufać.

– Co to za dom?

– Muszę mówić? Adres pani z pewnością zna. Jest na zgłoszeniu o zaginięciu telefonu.

Oczywiście wiedziała, że chodzi o dom Adamiaka. Usiłowała zebrać myśli i przejrzeć intencje Wargi.

– Mógłbym powiedzieć, że proszę panią o dyskrecję. Nie zrobię tego. Ale faktem jest, że cała sprawa musi zostać między nami. Jeśli pani komuś o tym powie, czeka panią kara.

Zatkało ją. Potem poczuła leciutkie łaskotanie w krzyżu. Zdała sobie sprawę, że czuje niepokój.

– Kara będzie taka, że niczego się pani nie dowie.

Miała ochotę krzyknąć, że za dużo sobie pozwala. Że wyśle funkcjonariuszy, żeby dobrali mu się do skóry. Milczała jednak. Czuła, że takie zachowanie będzie wyrazem słabości i nie zrobi na nim wrażenia.

– Wtedy już się nie odezwę. Nie będzie mogła pani więcej liczyć na moją pomoc.

Pomyślała z ulgą, że właśnie tego chce. Żeby ten facet więcej do niej nie dzwonił. Zaraz jednak przyszło opamiętanie. Miał rację, wskazał jej miejsce pobytu Pankiewicza. Gdyby jej zależało, by go ująć, taka informacja byłaby wiele warta.

– Chce pan mi powiedzieć, że pan mi pomaga?

– A pani udaje, że tak nie jest?

– Jakie są pana motywy?

Nie spodziewała się prawdy. Zwyczajnie zaciekawiło ją, jaki motyw poda.

– Czy to ważne, skoro pani skorzysta?

Marta zastanowiła się, skąd się biorą tacy ludzie. Zdała sobie sprawę, że niemal nic nie wie o Arkadiuszu Wardze. Był bystry i prawdopodobnie wykształcony – świadczył o tym sposób, w jaki się wysławiał. Czemu taki facet siedzi na zapleczu ubojni drobiu i czemu stał się przestępcą, zamiast spożytkować swoje talenty, robiąc karierę w legalnej, solidnej firmie?

Czekała. Nie zamierzała rezygnować ze swojego pytania.

– Niech za nagrodę starczy mi pani przychylność – odparł niechętnie.

Na początek, pomyślała od razu. Sławek ją ostrzegał. Przed nim i przed Kanią. Uważał, że są inteligentni. Sprytni. Sprytniejsi od niej. Bezwzględni.

Pewnie miał rację.

– Kiedy miałabym tam przyjść?

– Jutro. Myślę, że to będzie koło szesnastej. Wyślę pani SMS-a z dokładną godziną. Będzie pani miała nie więcej niż trzydzieści minut, aby pojawić się na miejscu. Jeśli miałaby pani się spóźnić, nie warto przyjeżdżać.

Wciąż nie wiedziała, co o tym myśleć. Niepokój tylko się nasilił.

– Mam tam wejść ukradkiem? Nie zrobię niczego niezgodnego z prawem.

– Spodziewam się. Drzwi będą otwarte, ale może pani jeszcze zapukać, jeśli poprawi to pani humor.

– To jakaś niedorzeczność.

– Zależy, jak na to spojrzeć.

– Nie sądzę, żebym przyszła.

– Wyślę jutro wiadomość. Decyzja należy do pani.

Spodziewała się, że Warga odłoży słuchawkę, ale nie zrobił tego od razu.

– Jeszcze jedno. Nic pani nie grozi. Pistolet może pani zostawić w domu.

108

Nie mógł usiedzieć w miejscu. Późnym wieczorem wyszedł z mieszkania i poszedł w stronę morza. Minął park Reagana, wszedł na plażę. Było ciepło. Nawet o tej godzinie temperatura pozostała na plusie. Dodatnie temperatury w drugim dniu lutego. Wszystko było nie tak, jak trzeba. Nawet pogoda.

Jedynie wiatr nie zawiódł. Szum morza przechodził w pomruk, wydłużone fale ozdobione białą pianą sięgały butów Kruka. Ten wiatr dobrze mu zrobił. Pozwolił spojrzeć trzeźwiej na ostatnie wydarzenia. Zaangażował się i tyle. Zaangażował się w coś, co okazało się fikcją i naprawdę nie istniało. Musiał to po prostu przeczekać.

Wrócił i zrobił sobie mocną herbatę. Cóż za nieefektowny sposób leczenia potłuczonego… czegoś. Chyba serca. Zamiast wódki herbata. Koń by się uśmiał.

Siedział, pił i gapił się przed siebie. Nie miał ochoty włączać telewizora. Nie wiadomo czemu zapragnął wyjebać go za okno. Gdy rozważał tę możliwość, odezwał się telefon. Dzwoniła Ewa.

– Jak się czujesz? – spytała.

– W porządku.

– O wszystkim słyszałam. Niedobrze, że w takiej chwili jesteś sam. Jeśli mnie potrzebujesz, przyjadę.

– Skąd wiesz, że jestem sam?

– Odebrałeś telefon.

– A twój mąż adwokat?

– Śpi. Zmęczył się.

– I tak po prostu przyjedziesz?

– Jeśli chcesz.

Kruk spojrzał na zegarek. Dochodziła północ.

– Nie chcę.

– Podobały ci się zdjęcia?

Nie odpowiedział.

– Myślałam, że je wykorzystasz.

– Wiedziałaś, że je zniszczę.

– Wiedziałam, że prawdopodobnie je zniszczysz. To nie to samo. Rysiek bardzo mnie rozczarował, że nie chciał ci pomóc.

Kruk współczuł Ryśkowi. Było po Ryśku. Ewa nie miała zwyczaju informować, gdy coś jej się nie podobało. Podejmowała za to działanie, robiła to konsekwentnie i bez ostrzeżenia. Zawsze zrównoważona, uśmiechnięta, nigdy nie podnosiła głosu.

Rysiek podpadł, ale nie dowie się, że podpadł ani z jakiego powodu podpadł. Przekona się natomiast, że kara będzie nieproporcjonalnie surowa.

– Cieszę się, że sobie poradziłeś i nie musiałeś robić użytku z tych zdjęć.

Kruk kiedyś by się wściekł za tę sugestię, ale odkąd się rozstali, nie reagował już tak gwałtownie na jej zagrywki. Przestał rozumieć, po co zadzwoniła. Przecież nie po to, by wmawiać mu motywy, dla których nie zaszantażował jej faceta, by go wyciągał z kłopotów.

– Myślałeś kiedyś, że moglibyśmy znowu spróbować być razem?

– Myślałem.

– Ja też. Ostatnio często o tym myślę.

Zapadła cisza. Milczeli oboje.

– Powinnaś znaleźć sobie nowego fatalnego adwokata – powiedział wreszcie Kruk. – Ten się najwyraźniej zużył.

Słyszał, jak jej pełne usta układają się do uśmiechu. Nie, nic nie słyszał, takie rzeczy dzieją się w ciszy, ale znał ją zbyt dobrze, by potrafiła go oszukać.

– Fatalnie się dzisiaj czuję – westchnęła.

– To tylko lutowa gdańska noc. Rano wszystko wyglądać będzie lepiej.

– Wiem. Rano pożałuję, że zadzwoniłam.

– Postaraj się zasnąć. Dobranoc.

Cisza. Odpowiedź nadeszła po długiej chwili.

– Dobranoc.

Położył się na kanapie, ale sen nie przychodził. Przez ten telefon przynajmniej wciąż miał telewizor i już nie chciał go wyrzucać. Leżał, patrząc w mrok pokoju, starając się nie myśleć. Piknął nadchodzący SMS.

I przeczytał:

Ty nieczuły skurwysynu

Pozwolił, by wiadomość jeszcze przez kilka chwil wyświetlała się na ekranie, a potem ją skasował.

109

Prokurator Marta Krynicka od pięciu minut parkowała przed domem Alberta Adamiaka i nie mogła się zmusić, by wysiąść. Patrzyła na ładny budynek, który wyglądał, jakby spał za misternie kutym ogrodzeniem. Uliczka była spokojna, od czasu do czasu wolno jadący samochód skręcał w bramę jakiegoś podwórka. Zmierzchało. Za góra piętnaście minut słońce całkiem zajdzie, co zrobi światu niewielką różnicę, bo i tak chmury przesłaniały niebo. Okna domu Adamiaka pozostawały ciemne.

Nikogo nie ma, pomyślała z ulgą, a jej dłoń powędrowała w stronę stacyjki i tkwiących tam kluczyków. Nie dotarła do celu i opadła na kolana. Bzdura. Furtka była uchylona, a nie powinna być. Niewielki kamień leżał na kostce brukowej, blokując możliwość samoistnego zamknięcia. Nie montuje się domofonu, aby zostawiać otwarte wejście. Warga obiecał, że zostawi drzwi otwarte. Wyglądało na to, że tak właśnie zrobił.

Głęboko odetchnęła, wciągając do płuc zapach sprayu, którym pracownicy myjni niedawno wyczyścili deskę rozdzielczą. Znajoma chemiczna woń dawała jej poczucie bezpieczeństwa. Spojrzała na wyświetlacz komórki, na którą Arkadiusz Warga dokładnie dwadzieścia sześć minut wcześniej wysłał SMS-a. Nie było żadnych nowych wiadomości. Podczas ich ostatniej rozmowy powiedział, że Marta ma trzydzieści minut na przybycie, a jeśli się spóźni, równie dobrze może wcale nie przyjeżdżać. Zostało jej cztery minuty.

Cztery minuty, żeby zobaczyć co?

Otworzyła drzwi golfa i wysiadła, choć wszystko w niej krzyczało, żeby stąd jechać jak najszybciej. Mżyło. Musiało być kilka stopni powyżej zera. Pchnęła furtkę i znalazła się za ogrodzeniem. Z chwilą gdy opuściła samochód, nagle zaczęło jej się śpieszyć. Prawie przefrunęła przestrzeń dzielącą ją od ganku, na który wbiegła i zapukała do drzwi wejściowych.

Wszystko miała przemyślane. Jeśli otworzy Adamiak, powie mu, że chce dowiedzieć się, dlaczego napisał skargę i z jakiego powodu kłamał. Choć nie wierzyła, że ktokolwiek otworzy. Będzie musiała, mimo braku zaproszenia, nacisnąć klamkę, przekonać się, że drzwi wejściowe też są otwarte, i wejść do środka. A kiedy wejdzie, iść dalej. Na to też miała kilka zręcznych wymówek.

Zgodnie z oczekiwaniem nic się nie stało. Nacisnęła przycisk dzwonka i słuchała, jak w głębi domu rozbrzmiewa przytłumiona melodia. Odczekała pół minuty, zanim nacisnęła klamkę. Drzwi łagodnie się poddały. Marta poczuła dreszcz spływający po plecach. Usiłowała się uspokoić. Przecież wiedziała, że tak się stanie. Zrobiła kilka kroków i zatrzymała się.

Znajdowała się w niedużym holu, który wydał jej się przesadnie ciemny. Po prawej dostrzegła włącznik światła, ale go nie dotknęła. Powiodła wzrokiem po kilkorgu drzwiach wiodących do dalszych pomieszczeń, po grafikach na ścianach i zawieszonych na wstążkach ozdobach z drewna. Czuć w tym było kobiecą rękę. Przełknęła ślinę i ten dźwięk wypełnił jej uszy. Cisza wokół była dojmująca.

– Halo! – powiedziała lekko podniesionym głosem. – Dzień dobry.

Jej głos rozbrzmiał i umilkł, zostawiając po sobie jeszcze głębszą ciszę. Weszła kilka kroków dalej i zajrzała do salonu. Tam też było pusto, choć jaśniej niż w holu, bo rozjaśniało go światło odchodzącego dnia.

Stojąc pośrodku ciemniejącego salonu, w obcym domu, do którego weszła, bo znajomy bandyta zapewniał, że będzie otwarty, Marta zadała sobie pytanie, co właściwie tu robi.

To pytanie niewiele różniło się od tego, które zadawała sobie do tej pory: co właściwie spodziewa się zobaczyć. Wszystko zdawało się wskazywać, że dom jest pusty. Może się spóźniła? Spojrzała na wyświetlacz komórki. Od nadejścia SMS-a upłynęły trzydzieści dwie minuty. Tak, możliwe, że się spóźniła, choć w to nie wierzyła.

Rozejrzała się po salonie i wzrok jej padł na sofy i stojący tam stół. Ostrożnie podeszła. Na pustym blacie stołu leżał telefon komórkowy marki iPhone, a obok niego kartka z wypisanymi wielkimi literami słowami:

PREZENT DLA PANI PROKURATOR

W milczącym domu te słowa zabrzmiały jak krzyk, choć nie zostały wypowiedziane na głos. Marta przeczytała je dostatecznie głośno w myślach. Od razu przyszedł jej na myśl aparat, którego kradzież zgłosił Adamiak. To musiał być ten. Żaden inny nie miałby znaczenia. Tylko czemu tu leżał i czemu Marta musiała przyjść do tego domu o tej konkretnie porze, żeby go zobaczyć?

Wyciągnęła rękę, ale od razu ją cofnęła. Nie. Powinna zachować rozwagę. To wszystko coraz mniej się jej podobało. Zdała sobie sprawę, w jak ogromnym jest napięciu. Usiadła na brzegu sofy gotowa poderwać się w każdej chwili. Gapiła się na telefon. Może chodziło o to, że zaraz zadzwoni i Marta nagle wszystko zrozumie? Upłynęło kilka minut, podczas których sprawdzała tę hipotezę. Kilka przeraźliwie długich, ciągnących się minut.

Nic się nie stało.

Wstała i obeszła salon. Potem wróciła do holu i stamtąd zajrzała do pustej kuchni, gdzie ciszę rozpraszała pracująca lodówka, do pralni, do łazienki i dwóch pokoi. Nigdzie nie dostrzegła nic interesującego. Stanęła przy schodach wiodących na piętro, ale nie miała ochoty ani odwagi tam wejść. Czuła bardziej niż kiedykolwiek, że popełniła błąd, przychodząc tutaj. Kluczem do całej sytuacji musiał być telefon.

Wróciła do salonu, choć najbardziej na świecie pragnęła znowu znaleźć się w samochodzie. Sięgnęła po swoją komórkę i wybrała numer Wargi. Musi jej wytłumaczyć, o co tu chodzi. Jeśli nie odbierze, to ona natychmiast opuści dom.

Uniosła komórkę do ucha. W głośniku rozbrzmiał pierwszy sygnał. Marta drgnęła, omal nie wypuszczając aparatu z ręki, bo iPhone na stole zawibrował, ekran się rozjaśnił i rozległ się dźwięk ustawionego na pełną moc dzwonka. Natychmiast wyłączyła swój aparat. Komórka na stole również zgasła, ale zanim to się stało, Marta zdążyła przeczytać na ekranie słowa:

DZIWKA Z PROKURATURY

Zrobiło jej się słabo.

Kosztowało ją wiele sił, aby nie rzucić się do drzwi i nie uciec. Wzięła iPhone’a do ręki. Szybko przejrzała listę kontaktów. Zawierała kilkadziesiąt nazwisk, a pośród nich to określenie, pod którym wpisano jej numer. Sprawdziła SMS-y. Był tylko jeden, ten sprzed kilkudziesięciu minut.

Spokojnie.

Warga dzwonił i pisał do niej z tego telefonu. Co to ma wszystko znaczyć?

W tym momencie ciszę przerwał huk. Od razu potem drugi. Marta przygarbiła się, usiłując zlokalizować, skąd te dźwięki dochodzą. Mechanicznym, bezmyślnym ruchem wyciągnęła spod kurtki glocka. Błogosławiła w myślach samą siebie, że nie posłuchała Wargi i zabrała broń ze sobą.

Nie miała wątpliwości, że przed chwilą usłyszała strzały.

Dopadła do okna. Po zapaleniu się lamp ogrodowych widziała świetnie teren wokół domu. Nic. Niczego niepokojącego. Podbiegła do okna w kuchni. Strzały raczej dobiegły z dworu, ale nie była pewna swoich zmysłów. W każdym razie dochodziły z tamtego kierunku. Na dworze nic się nie działo. W oknach sąsiedniego budynku dostrzegła sylwetki kobiety i mężczyzny wpatrujących się z niepokojem przed siebie. Oni też usłyszeli. Marta odsunęła się od okna, żeby jej nie dostrzegli.

Stanęła bezradnie w holu i ruszyła w stronę schodów. Wchodziła, trzymając broń w wyciągniętych rękach, jak jakaś agentka FBI z filmu. I właśnie tak się czuła. Jak aktor w filmie. Jej umysł jakby opuścił ciało i miała wrażenie, że obserwuje siebie z zewnątrz. To wpływ silnego stresu, przemknęło jej przez głowę, gdy stawiała pierwsze kroki na piętrze. Weszła do sypialni. Pusto. Blask lamp z dworu rozpraszał ciemność i mogła dostrzec idealnie zasłane łóżko. Kolejny pokój. Także pusto. To chyba jakiś gabinet. Łazienka przestronna jak salon w jej domu. Dwa inne, mniejsze dziecięce pokoje. Wszędzie cisza, pustka, spokój.

W ostatnim pokoju wyjrzała przez okno, spoglądając na podwórko w dole. Nic. Zbiegła z powrotem na parter.

Jej serce biło mocno i szybko. Zdała sobie sprawę, że usta ma otwarte i łapie powietrze, jakby organizmowi zaczęło brakować tlenu. Była o krok od paniki. O co tu chodziło? Musi stąd natychmiast wyjść.

Zawahała się, bo przyszło jej do głowy, że powinna zabrać tę komórkę ze stołu. A może wcale nie? Może właśnie o to chodziło, żeby ją zabrała? Żeby weszła do pustego domu i dokonała kradzieży… Potem przestała o tym myśleć. Nogi same poniosły ją w stronę wyjścia. Gdy wychodziła na ganek, oślepiło ją silne światło i zasłoniła ręką oczy. Tą ręką, w której trzymała pistolet. Natychmiast odkleiła ją od twarzy. To tylko lampa na ganku uruchamiana czujnikiem ruchu. Musiała być tak ustawiona, że zaczynała działać przy odpowiedniej ciemności, bo nie zadziałała, gdy Marta wchodziła. Spojrzała na broń i schowała ją pod kurtkę.

Ulica nadal była pusta, gdy prokurator Marta Krynicka wsiadała do samochodu. W golfie też było cicho, ale to była inna, przyjazna cisza. Uruchomiła silnik, auto ruszyło przed siebie. Włączyła radio, aby usłyszeć ludzki głos. Robert Gawliński śpiewał:

Myślę, że nie stało się nic.

Marta tak nie myślała.

Może to wcale nie były strzały? Może to jej wyobraźnia, jak wtedy na plaży, kiedy zobaczyła rzeczy, które nie istniały. Cholerny Warga. Zakpił z niej. Pomyślała, że powinna zadzwonić i wysłać do domu Adamiaka patrol policyjny, ale była pewna, że tylko się wygłupi. Arkadiusz Warga niewątpliwie przewidział taki rozwój wydarzeń i pewnie na to czekał.

Sukinsyn.

Musiała to wszystko przemyśleć.

W domu pierwszą rzeczą, jaką zrobiła po zamknięciu wszystkich zamków w drzwiach i założeniu łańcucha, było umieszczenie broni w sejfie. Potem zrzuciła z siebie ubranie i wzięła gorący prysznic. Miała nadzieję, że to przywróci jej jasność myślenia. Wytarła się świeżo wyciągniętym, jeszcze sztywnym ręcznikiem, włożyła szlafrok i usiadła na sofie z butelką reddsa w dłoni.

Usiłowała zrozumieć sens tego, co się wydarzyło. Komórka na stole. Rzekome dwa strzały w domu lub w pobliżu. Im dłużej o tym myślała, tym bardziej upewniała się, że te strzały padły na jej użytek. I prawdopodobnie Robert Gawliński nie bez racji starał się ją uspokoić.

Była tak rozdygotana, że sądziła, że tej nocy nie zaśnie. Włączyła telewizor na TVN24. Nadawano reklamy. Sięgnęła po komórkę, aby sprawdzić godzinę. Kończyła się środa, trzeci dzień lutego. Dochodziła osiemnasta pięćdziesiąt trzy, wkrótce miał rozpocząć się wieczorny serwis informacyjny, a ona wbrew obawom poczuła nadchodzącą senność.

Pomyślała z ulgą, że zdrzemnie się chwilę na sofie.

110

Obudził ją natrętny dźwięk dzwonka do drzwi. Otumaniona spojrzała na ekran telewizora, gdzie w lewym dolnym rogu widniała godzina. Była dziewiętnasta dziewięć.

Powlokła się do przedpokoju. Dzwonek monotonnie dźwięczał, jakby osoba stojąca na klatce schodowej oparła się o niego ramieniem. Marta spojrzała w wizjer. Cofnęła się, mrugając nerwowo. Usiłowała szybko zebrać myśli.

Zanim otworzyła, zawinęła szczelniej poły szlafroka i ścisnęła się paskiem.

Rozbroiła zamki, zdjęła łańcuch zabezpieczający i uchyliła drzwi. Było ich troje. Mężczyzna w garniturze i czarnym płaszczu, za nim umundurowany funkcjonariusz i funkcjonariuszka. Mężczyzna w płaszczu pokazał swoją legitymację i wręczył jej złożony na dwoje kawałek papieru.

– Mariusz Broniewski, prokuratura apelacyjna – rzekł. – To jest postanowienie o przeszukaniu pani mieszkania.

Nie powiedziała nic, żeby zyskać na czasie. Wciąż nie mogła całkiem się obudzić. Ostatnie wypadki musiały dać jej się we znaki silniej, niż sądziła, bo wyrwana gwałtownie ze snu czuła otępienie i trudno jej było zebrać myśli.

– Przeszukanie? – Przyjrzała się facetowi, biorąc od niego dokument. Chyba znała go z widzenia, ale przecież musiał się pomylić. – Czego szukacie?

– Możemy wejść?

Zawahała się, ale skinęła głową. Skoro już przyszli, pytali o zgodę jedynie kurtuazyjnie. Postanowienie o przeszukaniu jej mieszkania. Mieszkania prokuratora. Rzuciła okiem na formularz, ale niewiele jej powiedział. Konieczność uzyskania dowodów w sprawie i takie tam. Żadnych konkretów, o jaką sprawę chodziło. Chronił ją immunitet, ale wydanie postanowienia świadczyło, że prowadzący postępowanie, jakakolwiek była to sprawa, bali się próby zatarcia śladów i niszczenia dowodów.

Niby jakie dowody miałaby niszczyć?

Znaleźli się w salonie.

– Proszę o wyjaśnienia – powiedziała.

– Czy na panią zarejestrowany jest glock 19?

– Tak.

– Chcemy go zobaczyć.

– Dlaczego?

Prokurator Broniewski skrzywił się.

– Woli pani, żebyśmy sami zaczęli szukać?

– Chcę tylko wiedzieć, o co chodzi.

Powoli zdejmował rękawiczki z czarnej skórki. Palec za palcem. Rozglądał się po mieszkaniu. Policjant, który z nim przyszedł, twarz miał nieprzeniknioną. Wyglądał na takiego, któremu jest wszystko jedno i będzie tylko wypełniał polecenia, ale będzie wypełniał je skutecznie. Jedynie ta policjantka, na oko rówieśniczka Marty, sprawiała wrażenie, że ma jakieś uczucia.

– Zabierajcie się do roboty – mruknął Broniewski.

Dopiero teraz spojrzał na Krynicką i nie było to przepraszające spojrzenie.

– Dobrze – odparła. – W sypialni mam sejf.

Wykonał zapraszający gest.

Marta poszła pierwsza, a oni za nią. Do sypialni wszedł z nią tylko ten umundurowany funkcjonariusz o poważnej twarzy. Prokurator stanął w drzwiach, a policjantka trochę za nim. Na łóżku, którego Marta nie pościeliła, wychodząc do pracy, leżała rzucona niedbale jej czerwona koszulka nocna. Widziała, że funkcjonariusz nie mógł się oprzeć, aby nie rzucić na nią okiem. Poczuła złość na tych ludzi, którzy z butami ładują się w jej prywatność.

A potem zachciało jej się płakać.

Nieco zbyt gwałtownym ruchem rozsunęła drzwi szafy firmy Komandor, ukazując kolumnę szuflad z bielizną i wiszące ponad nimi bluzki i sukienki na wieszakach. Przesunęła wieszaki. Na jej ramię opadła ciężka dłoń funkcjonariusza.

– Proszę się cofnąć.

Przesunęła się na bok. Broniewski z cieniem uśmiechu na zadowolonej twarzy oglądał sobie jej sypialnię. Jego spojrzenie zatoczyło koło i znieruchomiało na odsłoniętych drzwiczkach miniaturowego sejfu model Koliber 16.

– Gdzie klucz?

Marta ruchem brody wskazała swoją torebkę. Policjant, zanim do niej sięgnął, włożył lateksowe rękawiczki. Potem wyjął pęk kluczy, bezbłędnie wybrał spośród nich właściwy, otworzył drzwiczki sejfu i ostrożnie wydobył stamtąd jej glocka 19. Trzymał go za kolbę w dwóch palcach. Powąchał wylot lufy i uniósł wzrok na prokuratora Broniewskiego.

– Nie tak dawno z tego strzelano.

– Co takiego? – Marta nie wytrzymała i jej głos zabrzmiał piskliwie.

Twarz Broniewskiego stała się bez wyrazu, podczas gdy funkcjonariusz wyjął magazynek.

– Brakuje dwóch pocisków.

– Zabezpiecz dowód rzeczowy – rozkazał prokurator.

Policjant wyjął z kieszeni torebkę na dowody w sam raz tak dużą, że mógł zmieścić się w niej pistolet. Marta usiłowała sobie przypomnieć. Przecież wtedy, po powrocie z plaży, dokładnie wyczyściła broń. Pamiętała, że załadowała ją z powrotem. Nigdy więcej z niej nie strzelała.

Odwróciła się do prokuratora.

– Powie mi pan w końcu, o co chodzi?

– O zabójstwo – odparł leniwie. – O wczorajsze zabójstwo Alberta Adamiaka.

Miała wrażenie, że cała krew odpływa jej z głowy, i pewnie dlatego zachwiała się.

– Jak zginął?

Prokurator Broniewski popatrzył na nią z ciekawością. Miała wrażenie, że w kącikach jego ust pojawi się cień uśmiechu.

– Od strzału w głowę, gdyby pani zapomniała.

– Co ma znaczyć ten ostatni komentarz?

– A jak pani myśli, co ma znaczyć?

Marta zaczęła myśleć. Była u Adamiaka w domu. Musieli znaleźć tę komórkę z numerem do niej oraz spis SMS-ów i połączeń. To nic. Prokurator powiedział, że zabójstwa dokonano wczoraj, a ona była tam dziś po południu.

– Co ja mam z tym wspólnego?

– Była pani u niego. Sąsiedzi widzieli niebieskiego golfa i jasnowłosą kobietę z bronią.

Marta chciała mu zwrócić uwagę na fakt, że była tam dzisiaj, nie w dniu zabójstwa, ale zmilczała. Nie miała zbyt dużego doświadczenia, ale pewne prokuratorskie chwyty zdążyła już poznać. Podejmując temat, musiałaby przyznać się do swojej wizyty w domu Adamiaka. Na razie nie miała ochoty przyznawać się do niczego.

– Gdzie go znaleźliście?

Broniewski pokręcił głową. Spojrzał na swoje buty, jakby się w nich przeglądał.

– Skoro chce pani, żebym to powiedział, bardzo proszę. W jego salonie. Niemal na pewno tam zginął. Kula weszła przez kość czołową i roztrzaskała tylną część czaszki. Cała ściana we krwi i mózgu. Specjaliści od śladów biologicznych siedzą tam od wczoraj.

Niemożliwe. Marta była tam kilka godzin wcześniej. Dom Adamiaka stał pusty, nie było w nim trupa ani śladów zabójstwa. Niedowierzanie, które malowało się na jej twarzy, musiało sprowokować Broniewskiego, bo dorzucił sam z siebie:

– Zdaje się, że zabójca zaskoczył Adamiaka, gdy pisał do pani SMS-a. Interesujące, że robił to z telefonu, który zgłosił niedawno jako skradziony. Ekran pękł podczas upadku, ale telefon działa. Mogliśmy przeczytać wiadomość. Pytał w niej, czemu się pani spóźnia. Nie zdążył wysłać wiadomości.

Marta zacisnęła zęby, żeby się nie odezwać. Żeby nie zacząć protestować i wyjaśniać.

Broniewski utopił w niej spojrzenie ostre jak sztylet.

– Może to i dobrze, że nie zabrała pani komórki – zauważył filozoficznie. – I tak byśmy sprawdzili billingi. Wcześniej on dzwonił do pani. A potem pani do niego.

– To absurd. – Marta nie wytrzymała. – Pan sugeruje, że ja go zabiłam?

Wzruszył ramionami.

– Mamy pani broń tego samego kalibru co pocisk w ciele denata. Strzelano z tej broni. Mamy niewysłaną wiadomość, z której wynika, że w chwili zabójstwa miała się pani spotkać z ofiarą w jej domu. Mamy spis połączeń, które wykazują, że byliście w kontakcie. Mamy wreszcie świadków, którzy słyszeli strzały, a chwilę potem widzieli kobietę o pasującym do pani rysopisie, która opuściła dom z bronią w ręku i odjechała golfem. Zapisali numery rejestracyjne. Chyba zgodzi się pani, że nie mam wyjścia. Muszę panią zatrzymać.

– Co pan wygaduje – powiedziała cicho, czując, jak opuszczają ją siły. – Byłam w domu Alberta Adamiaka, ale trzy godziny temu. Nie było go tam.

Prokurator spojrzał na swoich ludzi. Policjantka odezwała się spokojnie:

– Proszę pani, od wczoraj od godziny siedemnastej dziewięć miejsca zbrodni nie opuszczają nasi ludzie. Teren jest zabezpieczony. Od piętnastej do osiemnastej dzisiaj pełniłam tam służbę. Nie widziałam pani.

Marta zachwiała się, a policjantka podeszła i pomogła jej utrzymać się na nogach.

– Przejdźmy do pokoju – powiedziała. – Dam pani coś do picia.

Marta usiadła przy stole, a policjantka przyniosła jej szklankę wody. Wypiła łyk jedynie po to, by podziękować za życzliwość. Była obecna na wielu przeszukaniach i zwykle zachowywała się wtedy jak Broniewski. Dopiero teraz zdała sobie sprawę, co muszą czuć ludzie po drugiej stronie.

– Mamy też skargę Adamiaka, w której jest mowa, że pani mu groziła – odezwał się Broniewski. Podszedł i nachylił się nad nią. – Nie rozumiem tylko, skąd na komórce pani odciski palców. Już je zidentyfikowaliśmy. Wie pani co, analiza balistyczna chwilę potrwa, ale jestem gotów się założyć, że broń będzie się zgadzać.

W telewizji kończył się serwis informacyjny. Marta uniosła wzrok, napotkała spojrzenie Broniewskiego i uciekła przed nim na ekran, gapiąc się bezmyślnie. Głos spikera informujący o ogromnych kolejkach po pączki w jakiejś renomowanej cukierni w Krakowie dobiegał do niej jak zza ściany.

A potem to do niej dotarło. Odchyliła się tak gwałtownie, że zawadziła ręką o szklankę, omal nie zrzucając jej ze stołu.

Oddychała nierówno i szybko, jak po ciężkim biegu.

– Co się stało? – powiedział Broniewski.

Nie odpowiedziała, tylko siedziała z szeroko otwartymi oczami, nie mogąc oderwać wzroku od ekranu.

Niemożliwe.

Prokurator Mariusz Broniewski znacząco spojrzał na policjantkę. Wyglądał na zaniepokojonego. Kobieta zbliżyła się. Zadźwięczały wyjmowane kajdanki. Marta zdała sobie sprawę, że potrzebuje pomocy.

– Mogę zadzwonić? – Nigdy jeszcze wypowiedzenie zaledwie dwóch słów nie kosztowało jej tyle wysiłku.

– Do ojca? – Prokurator uśmiechnął się uprzejmie, ale w jego oczach błysnęło. Chyba czekał na to pytanie. – Oczywiście pamiętamy, kim jest pani ojciec. Proszę dzwonić.

Sięgnęła po komórkę, starając się ukryć drżenie ręki. Sztywnymi palcami przesunęła listę kontaktów na wyświetlaczu.

Wybrała numer Sławka Kruka.

[1]Oba cytaty za: Maciej Jońca Poena cullei: kara czy rytuał? Zeszyty Prawnicze 5/1, 83-100, 2005.

Opracowanie graficzne okładki: Emotion Media

Redaktor prowadzący: Grażyna Ordęga

Opracowanie redakcyjne: Jakub Sosnowski

Korekta: Małgorzata Narewska

© 2017 by Piotr Górski

© for the Polish edition by HarperCollins Polska sp. z o.o.Warszawa, 2017

Wszystkie prawa zastrzeżone, łącznie z prawem reprodukcji części lub całości dzieła w jakiejkolwiek formie. Wszystkie postacie w tej książce są fikcyjne. Jakiekolwiek podobieństwo do osób rzeczywistych – żywych lub umarłych – jest całkowicie przypadkowe.

HarperCollins jest zastrzeżonym znakiem należącym do HarperCollins Publishers LLC. Nazwa i znak nie mogą być wykorzystane bez zgody właściciela.

Ilustracja na okładce: Shutterstock, 123r.com.

Wszystkie prawa zastrzeżone.

HarperCollins Polska sp. z o.o.

02-516 Warszawa, ul. Starościńska 1B lokal 24-25

www.harpercollins.pl

ISBN: 978-83-276-3125-1

Konwersja do formatu MOBI:

Legimi Sp. z o.o.

Spis treści

Strona tytułowa

1

2

3

4

5

6

7

8

9

10

11

12

13

14

15

16

17

18

19

20

21

22

23

24

25

26

27

28

29

30

31

32

33

34

35

36

37

38

39

40

41

42

43

44

45

46

47

48

49

50

51

52

53

54

55

56

57

58

59

60

61

62

63

64

65

66

67

68

69

70

71

72

73

74

75

76

77

78

79

80

81

82

83

84

85

86

87

88

89

90

91

92

93

94

95

96

97

98

99

100

101

102

103

104

105

106

107

108

109

110

Przypisy

Strona redakcyjna